■ 9&% ^t M*% "« £ % — *MO **£.<* •*.■. -..•' m^ ■W-3P ** .. * '/■-- .*_ ■• i^ UlBRARY OF CONGRESSj # # J [SMITHSONIAK DEPOSIT.] JUNITED STATES OF AMERICA.| GODOFREDI HERMANNI .' t ELEMENTA DOCTRINAE METRICAE !■■— I LIPSIAE, APVD GERH. FLEISCHERVM itn Gioiocccxvr. X VIRO ILLVSTRI / HENRICO BLVMNERO X. V» D, DOMINO HEREDIT. GROSSZSCHOCHERI ET "VTINDORFir POTENT. REGI SAX. A CONSILIIS SVPREJHAE CVRIAE CIVIT. LIP6. AEDILIET BIBLIOTHECAE SENATORIAfi PRAEFECTO S. D. ' GODOFREDVS HERMANNVS JNon putaveram, Blumnere, vir illustris , citius mj- hi, quam constilueram , redeundum esse ad explica- tionem doctrinae, cuius fundamenta viginti abhinc annis ieci , iuvenili quidem rudimento, verum ut non poenituerit tamen. Speraveram enim fore, ut con- iuncta multorum opera ex scenicis GraecorumR.oma- norumque poetis , qui fons sunt inexhaustus doctri- nae raetricae , gravissima saltem impedimenta remo- ta videremus: qupd quujn factum esset, tum demum resumere hanc materiem volebam. Sed quum supe- riore anno rogatu aliquot iuvenum disserere de metris poetarum instituissem , nunciatum est, non satis ex*- emplarium superesse libri, quem Germanice ea de re scriptum in usum lectionum Academicarum edide- ram: maioris autemlibri sxempla iam pridem diven- )( IV dita erairt. Ita primo summatim paucis omnia com- plecti destinabani : sed incepto opere quum intellige- rem , multa esse , quae iis , quorum in manus hic li- ber venturus esset ■, sine uberiori explicatione vel ob- scura vel falsa videri possent, mutato consilio plenius omnia persequi aggressus sum. Etsi autem sciebam, ne sic quidern in materia tam late diftusa, tantisqUe implicila diFficultatibus afferri posse , quod satis per- fectum atqueabsolutumiudicaretur: tamen, quoniam neque differre rem licebat , simulque praesens huius doctrinae status flagitare videbatur, nt obsisteretur erroribus quibusdam , a quibus salutem poetis veteri* bus quidam sperarent, ego autem exitium metuerem, curandum putavi, ut his, quae quidem parata habe- rem, praesidiis, quantum in me esset, via ad emen- dandos scriptores illos planior redderetur. In qua re quod attinet ad partem Jonge om nium impeditissi^ mam, Plauti dico Terentiique versus, mirifice tua liberalitate, eruditissime Bliimnere, sum adiutus: qui ut antea ultro mihi obtuleras Aeschyli codicem ex bibliotheca Senatus huius urbis amplissimi , quae te praefectum habet, ita nuper ex eiusdem bibliothecae copiis ahos mihi utendos dedisti codices^ quorum duo- bus, qui Plautum et Terentium continent, quantopere me demerueris , non putavi me rectius tibi significare posse, quam ipso ad te mittendo libro meo : quem tanto magis cupiebam meae erga te observantiae documen- tum esse, quod is tu es, qui hoc quoque in genere litterarum cernas acutissime. Quum enim, quidquid tibi temporis ab senatorii muneris negotiis reliquum est , litteris , et praecipue Graecis , impendere con- sueveris , id es scriptis tuis consequutus, ut homines litterati non minus accuratam doctrinam tuara, quam iudicii subtilitaiem atque eleganiiam admirentur. His •rebus autem vera continetur eruditio : quae neque, tit in venustis quibusdam hominibus videmus, elegan- tiamsinescientia, neque, ut inquibusdam doctis, scien- tiam sine libero iudicio consectatur, sed una cumscientia usum quoque seientiaeiustamque aestimationem corn^ plexa, cum humanitate esi et liberalitate coniuncta. Haeverovirtutes tuae, praestantissime Blumnere, fa-? ciunt, ut sperem, non iniucundum tibi fore, si de universa hac ratione doctrinae metricae paucis ad te perscribam, quam tu optime nosti ita esse compara- tam, ut neque acquiescere possimus in iis, quae a veteribus tradita sunt, neque fingere liceat, quae non et fundamento idoneo , et auctoritate certa exemplo- rum nitantur. In quo discrimine plerosque veliemen^- ter trepidare videmus : quorum alii , veterum prae- ceptis unice adhaerentes , nihil pronciunt ; alii , con- temptuveterum vel levitatequadamomnianoviscom^ lnentis perturbant; sunt denique, qui incerti, quo sese vertant, temere nunc haec nunc illa arripiunt, Qui omnes vereor ut statum rei atque naturam satis perspexerint Nam in arte> quae plane deperdita est, haec duo r ut ego quidem existimo, quaerenda sunt, primum, quae fuerit eius artis apud illos conditio, qui eam exercuerunt ^ deinde, utrum, quae iili sta^- tuerunt, explicandae i*ei sufnciant , an aliunde ratio eius repetenda sit. Disciplinam artis enim ars ipsa praegreditur , faciliorque in praeceptis^ quam in arte, error esfc. Sed qiium cognoscenda tamen sint illa, si quaexstant, praecepta, age, videamus, quid super- sit nobis huius rei« Graeci , Graecos autem Romani ^equutisunt, gens adeo omni expers inveniendi sol- lertia, ut, nisi Etrusci Graecique fuissent, in barba-. ris numeranda foret; Graeei igitur quum poemata vel canere, vel recitare solerent, in recitando quos numerosusurpaverint, >psi versus docent ; in canen- do autem utrum iisdem, an aliis numeris usi sint, lis VI est. Et quamquam naturalis illa simplicitas , quae propria fuit nationis Graecae, non leve videtur argu- mentum esse, modos musicos, qui secundarium apud ilios locum obtinebant, versuum numeris potius, quam versus rhythmis musicis aptatos fuisse; quor- sum enim tanta arte metra stropharum composuissent, si rhythmorum flexu sublati vel obscurati esseut nu- meri isti? tamen neque per se improbabile est, non ubique versuum numeros in modulatione accurate ser- vatos esse, et fidem huic rei faciunt aliquot Piutarchi aliorumque scriptorum loci. At quidprodest, factum id scire/ nisi quibus in versibus, et quando, et qua eonditione, et quo modo factum sit , sciamus? Hoc vero unde tandem cognoscemus, qunm neque de uni~ versa ilia ratione in libris , qui ad nos perveiierimt, explicatum sit, neque carmen exstet ullum, de cuius rhythmis musicis quidquam, quod operae pretium sit, acceperimus? Quodsi qui forte putabunt, ex iis, quaehicillic ab antiquisscriptoribusobiterde hisrebus dicta sunt, colligi aliquid posse, magnopere vereor, ne haec spes plane fallat. Quoniam enim utde rebus notis loquuntur, eo ipso faciunt, ut illae ignotae no- bis maneant. Atque, ut mittam antiquissimos, quum epicapoesis, et siquid huic vicinum est, principatum tenebat, cuius temporis perobscura memoria est, illo aevo, per quod plurimis formis effloruit poesis Grae- corum, coniunctissimam eam cum scientia artis mu- sicae „fuisse scimus. Sed adversissiuio casu accidit, ut, quum ahquot servati sint scriptores, qui de har- moniaeelementis exposuerunt, nullum habeamus, qui de iis partibus musicae, quarum cognitio plurimum nobis profutura esset , explicuerit, rhythmorum do- ctrinam dico et modulationis rationem , quas illi Qv&fionouuv et f.ie\onouav vocant. De quibus rebus si ea, quae Aristoxenus, peritissimus simul et diligen- Vil tiMtmua scripfor-, litteris mandaverat , alicubi reperi- rentur, non est dubium, lucem universae rationi poeseos accensum iri clarissimam, De Psello enim, quem aliquando putabam aliquid saltem ad banc rem collaturum esse, spes plane me frustrata est, ex quo Thierschii opera prolegomena eiusin artem rhythmi- cam et musicam ex codice Monacensi descripta acce-* pi, Itaque quo in statu nunc res est, nihil amplius scimus, quam divei*sas fuisse rhythmorum doctrinam et scientiam metrorum; rhythmos enim ad musicam etcantum, metra ad poesin perlinuisse: unde intel- ligimus , rhythmum aliquam similitudinem habuisso cum eo, quem hodie tactum musici vocant, etsi alia ex parte huic dissimillimus. fuerit necesse est. Ytramque, et rhythmicam et metricani doctrinam, primis Jiueis adumbravit Arislides Quintilianus, sed tam breviter, tamque parum explicate,vut perexiguus. inde fructus redundet, Ita praeclusa omni viaad eam artem, qua poetae usi sunt, cognoscendam , soli re- liqui sunt, ad quos confugiamus, metricL At qui-r nam? Heliodori liber interiit, homhiis laudati qui- dem a veteribus, sed, quantum ex iis , quae Priscia-* nus ex eo retulit, coniicimus, non admodum periti. Hephaestionis vero libelius, qui quum per se brevis esset, nescio an contractior etiam ad nos prevenerit^ vel propter brevitatem illam non est rei exhauriendae factus, praetereaque non pauca parum accurate ab hoc scriptore tradita esse , inter omnes constat. Ni-* hilominus fons ille censetur omnis doctrinae metricae, nt et antiquior caeteris , quos de ea re scriptores ha- bemus , et ad quem ab illis non multum novi accedat* Idemque de scholiastis dictum puta, qui hunc ipsum ducem atque auctorem sequuntur. At, inquies, quae tua sagacitas est, praestantissime Blumnere, tanto pluris facienda sunt Ilephaestionis , praecepta, Yltt I quod ea veteris doctrfnae reliquias habemus : neque enim nova commentos viderigrammaticos, quuman- tiqua prae manibus haberent. Fateor ita esse: at enini tani pauca illa sunt, tamque rudia, ut nihil nisi fragmenta esse veteris doctrinae videantur> sed ea minime taiia , ex quibus naturam ac rationem illius doctrinae cognoscere liceat. Nam ut omittam, pluri- ma veisuum generanonmodo praeterita essea gram- maticis, »ed ne nota quidem iis fuisse, de aliis autem eos adeo imperite disseruisse* ut etiam falsa traderent, quod in ipsis iarnbicis versibus factum videmus : quid dicomus deeo, quod quidam numeri , quos hi quasi obiter commemorant , nobiiissimi fuerunt , ut quem ttar iMTiXiov vocant? aut quod alia, quae non fuisse temere inventa credibile est, ita ab iis afferuntur, ut, quem usumhabuerinf ? non appareat, velutiilla, quae vocatur entnXoxTj^ Quaemihi videntur eiusmodi esse, nt satis arguant^ grammaticos artis illius, in quapoe- taetantacumdihgentia eiaboraverant, vix tenuemha- buisse notitiam. Nec mirurn. Quum enim, ut ante dixi, poeseos intima esset cum musica coiuimctio, metrorumque scientia, quamvis diversa ab arte rhy- thmica, tamen carere huius artis usu non posset, choris conticescentibus oblivionem insequi numero- rum artis necesse erat: undepoesis a cantu ad recita- tionem, ah auditione ad lectionem revocata, pauco- rum metrorum finibus , eorumque valde simplicium includi coepit. Postea, quum grammatici se ad ex- plicanda recensendaque veterum poetarum scripta de- dissent, eaque in re aliqua metrorum scientia opus esset , fact um est , quod in pluribus doctrinae gram- matlcaepartibus: ex praeceptis antiquiorum, ipsaque poetarum lectione collectae sunt observationes quae- dam , eaeque deihceps scholarum caussa magis ma- gisque in compendium i'edactae, ut, praeter nomina antiqua, et aliquam primarum linearum umbram, vix quidquam de veteri disciplina relinqueretur. Sed. quamquam imperfeeta et manca sit haec grammati- corum dcctrina \ tamen videndum est illud, quod su- pra dixi secundo loco quaerendum esse , an liaec via* Koseo, quo volumus, perducere queat. Volumus autem , ut opinor , quum omnino naturam numero- rumperspicere, tum usum eognoscere singulorum ge- nerum, et eum ita quidem, ut non modo quid factum sit, sed etiam quid potuerit fieri, intelligamus. Nuno vide mihi , eruditissime Bliimnere , quid harum re- rum suppeditent grammatici. De natura numerorum nihilo nos certiores faciunt: nam vix attingunt eam, et, si quid afferunt, consistit id in descriptionibus quibusdam, quae nos denique ad sensum quemdam convenientiae ablegant , quem ipsum , ex quo fonte promanaret, explicari volebamus. Sin autem illa sal- tem requirimus , quae in usus observatione posita sunt , ne hac quidem in re satisfaeiunt, Quod si sup-s- plere eos atque corrigere instituerimus, in periniqua nos conditione versariintelligimus, quum neque in- corruptos poetarum eodices habeamus, et in versibus distinguendis dux nobis aut regula desit. Sensum enim nostrum, et quod in quoque loco aptissimum nobis videatur, si sequi volumus, nemo non videt, quam id ambiguum et periculosum sit, quum, sialiis aliud placeat, non habeamus rationes, quibus ad no~ stram eos sententiam pertrahamus. Itaque aut cun- cta in his rebus incerta sunt, quod tamen secus esse ex eo intelligitur , quod in multis numeris omnes, quid recte, quid perperam fiat, intelligunt, aut ad naturam numeri confugiendum est, quae quum ab antiquis non sit declarata , quid aliud quam ipsi eam explicare suscipiemus? Sed dum hocfacimus, quum omnino videndum est? utid sobrie et diligenter etac- Gurale fiat, tum cavendum, ne eiusmodi dissensio in«* lernovam et veterem doctrxuam oriatur, quae com- poni explanarique nequeat, In ea re non possum qujn commemorem praeclaram Bernhardii disputa-. tionem , qui quum ego graviter reprehenuissem gram- maticos, in censura libri Germanice de metris a me scripti, quae diariis lenensibus inserta est, horum caussam egregie defendit: neque enim numerum illos, sed sola metra speetavisse, in iisque explicandis hano iniisserationem, ut, quoad iiceret, eodem pede usque repetendo versus metirentur. Quod uti verissimum, est, ita est etiam utilissimum quum ad conditionem veteris doctrinae cognoscendam ? tum ad constituen- dam rationem, quae ei cum illo, quod nobis agendum est , intercedit, Etenim si grammatici , numero se^ posito , nihil nisi syllabarum compositiones repetitio-» ne eiusdem vei consimihs pedis indicare voluerunt, non evertemus eamrationem condendanova doctrina, quae sit ex numeri legibus petita, sed plane aliud af- feremus , veterem disciplinam intactam in medio re-* linquentes. Nihilominus doctrinam iiiam, sive a grammaticis , sive multo prius inventa est , non yi-* deor mihi iniuria reprehendisse. Nam ut concedam, pOtuisse adhiberi istam metieijdi rationem , at nego lamen fuisse adhibendam, quia absonum est, dividi aliquid inalias partes, quam quas natura constituit, Nam, Ut exemplo utar ad hanc rem accommodatissi- mo, quis, corpus humanum describeus, quot cubi- tos longumsit, dicere, quam ex quibus membriscon^ stet, eorumque quae sit inter ipsa comparatio , indir- care malet ? Hoc ipsum vero metrici illi in versibus faciunt, quum eos non in ordines et membra sua, sed in pedes trium , quattuorve syllabarum dividunt. Quamquam vel sic eoslaudarem, si constarent sibi in ista ratione; at est ubi eam deserant, et, unde non XI aliquid, sed omnia petere debebant, ad numeros con- fugiant, ut iu multis eoinmi versuum , qui asynarte- ti vocantur. Vides, vir praestantissime , quo liaec tendant. Poetarum illa perfectissima ars ac disciplina plane periit: grammaticorum autem doctrina nulla exparte satisfacit, Quae si inventa ab his est, cur nobis non idem sit licitum , praesertim quum et aliis in partibus grammaticae hodie multo acutius cernamus, et omni- no testium iliis potius , quam iudicum auctoritas con- cedendasit? sin poetae quoque eadem ratione, licet ^aliquanto explicatiore et perfectiore, usi sunt, ne hoc quidem eiusmodi est , ut ab ea improbanda deterrere nospossit. Nam quis ignorat, artem, assiduo moni- tu magistri^ exemplis aliorum, propria deniqueexer- citatione adiutaia, non esse ex paucis observationibus, quibus summatim quaedam eius capita comprehen- duntur, iudicandam? -Omnxnoque, si habuerunt poetae Graeci discipHnam illam , quae a grammaticis tradita est, nonestmirum, natura numerorum illis temporibus nondum perspecta, doctrinam conditam esse, quam, iicet non satis aptam, tamen usus, ma- tura duce verum sequens, innoxiam redderet. Id quod etiam aliis in rebus usuvenire videmus, Exem- plo utar , quo neque illustrius ullum, neque cum hac disputatione coniunctius inveniri potest. Tragoediam. ad illud fasligium a Graecis evectam esse, ut ab nulla gente , nulloque aevo ea in re superati sint , omnes falentur: at quam imperfecta sunt, quamque parum exhauriunt rem illam , quae Aristoteles, vir acutissi- mus, summoque ingenio praeditus, de eo argumento scripta reliquit. Et quis nescit , tu autem , Bliimne- re , cuius eximia sunt in hoc genere merita , omnium optime scis, non ita pridem demum naturam virtu- tesque Graecae tragoediae intelligi, recteqvie aestima- XII ri coepisse? Quae quum ita sint, non vereor, ue quis JiomiHum eruditiorum aut indignetur, aut mire- tur , si in re metrica gramrnaticos deserendos putavi^ mus. Quin iam ex longo tempore neminem fuisse arbitror eorum, qm idoneam harum rerum peritiam haberent, quin idem sentiret, etsi plerique, maxime quod laborem fugerent, non eam, quam debebant, viam ingressi sunt. Vide enim, si placet, quid ha- ctenus actum in hoc genere sit. Atqne quum diu omnes adhaesissent grammaticis, primus novam inire viam ausus est R. Bentleius , vir divini ingenii , nec servire cuiquam discipiinae , sed , quoquo se con veiv teret , imperare sciens. Is rem difiiciliimam , comi^ corum Latinorum metra aggressus, quum facile, qua erat sollertia, illud, in quo summa rei verteretur, deprehendisset , breviter , sed perspipue exposuit de ea ratione in schediasmate , quod scripsit de metris Terentianis : sentiensque, aitius repetendas esse huius rei caussas, quum eas explicare non posset, quodnon est mirum in ilia , quae tum erat , conditione philo- sophiae, arcanam rationem musices obiectare satis habuit. Factum est , quod exspectari poterat : pleri- que stupuerunt; alii adversati sunt. JNova enim si proferas, difficilius invenias, qui sapere tecum, quam, si vetera , qui errare velit. Longum inde silentium, usque dum , gliscente tragicorum Graecorum studio, Heathius exortus est, qui prorsus ad grammaticos re- lapsus, nihil ahud effecit, quam ut metris quibus- dam scriptas esse tragoedias viri docti recordarentur : quorum pierique, difficultatem rei metuentes, quon- iam hunc didicisse ista opinabantur, credere ei tu- tissimum, rati sunt. Sub idem tempus Dawesius, ob- servator valde diligens , metricos aliquot et prosodi- cos canones, exemplorum, tamquam testium, nu- mero comprobatos, constituit: qui mos secundum XIII plures iudicandi, pauciores autem testes acl enienda- tionem condemnandi, inde mirifice placuit populari- bus eius. Hunc ducem sequutus est Brunckius , yir multiiudicii, magnaeque elegantiae, qui quum sen- tiret, quanta virtus sita in numeris esset, pravitatis eorum impatiens , auribus plerumque consultis , nec nisiraro, ubi aliunde nihil auxilii videret, ad gramma- ticos confugiens, egregiam poetis Graecis, tragicis potissimum atque Aristophani , licet saepe violentio- rem operam praestando, quo imperiosius de his re- bus pronunciabat , tanto maiorem et auctoritatem et admirationem consequutus est. Nam audacia et fidu- .cia in litteris non minus, quam in proeliis, ex raetu victoriam pariunt. IndeapudnostratesReizius, prae- ceptor meus , vir doctrina pariter atque ingenio exi- mius, idemque summus admirator Bentleii, multum studii rei metricae impendit : eratque ille in hoc ge- riere omnium eo tempore haud dubie peritissimus : sed quum , ut scis, Bliimnere, natura valde circum- spectus et lentus esset, non tam ad aurem exigebat numeros, quam pedes digitis numerabat: meminique me adolescentulum , quum Plauti Rudentem ederet, eique in erroribus typothetae corrigendis adiutor es- sem, saepe, si quid in metro ofYenderem, eique si- gnificarem: significare autem ipse iusserat: tanta enim in illo viro epat humanitaSj ut ne a discipulis quidem moneri indecorum duceret , quin ea re etiam gauderet : tum igitur memini si recitarem versus il- los , quo vel vitium , vel meliorem scripturam indi- carem, ,Jentius, quaeso, lentius", eum mihi dicere, ac tum exploratis ad digitos singulis pedibus , si recte monuisse viderer, textui inserere, quoniam non fide- bat aures solas consulere assueto. Nam ego, quon- iam etiam de me ipso mihi dicendum video , a puero naturae quodam instinctu mirifice eram numeris de- XIV lectatus : ita ut iavn illo tempore, quo nihil noram nisi Gellertum et cantica ecclesiastica 9 versibus , qui vel magis sonori? vel insolentioribus numeris essent, et retinerer valde, et eos alta voce. recilare gauderemi quumque aliquando alius puer immemorabilem istam Gottschlingianam editionem Horatii apud me reliquis- set: nam ego neque liabebam Horatium. multoque nrinus intelligebam : ubi metra ibi indicata cognove- r am , m agna cum Voluptate dulci decipiebar sono. Post, quum Graecis litteris imbui coepissenij praeceptoresque , quos habebam, B.euchlinianam pro- nunciationem , qua nihil iiumeris infestius cogitari potest, sequerentur, ipse mihi aliam, quae fere; ad# Erasmicam accederet , ex iis , quae conquirere pote- ram, vestigiis concinnavi, eaque extra scholas, quo nUmeros legendo exprimerem , usus sum* Ita quum neque Graecum ullum, neque Romanum poe.tam ali- ier, quam ad numeros versuum, legere consuevissem, eaque ex re multum voluptatis perciperem , paulla- tim doctrina quaedam numerorum mihi subnata est, sed ea talis, ut nullas eius caussas rationesque, prae- ter sensum quemdam atque usum , in promptu habe- rem. Ac diu fortasse hae rationes me latuissent , nisi casu, qui dominari in rebus humanis solet, lux mihi affulsisset* Obambulabam forte in hortis cum Eich- staedtio, quumque narrarem ei, velle me libellum edere, quo rem metricam aliter, atque antehac soli- # tum esset, pertractassem , rationes ille interrogavit huius novae doctrinae. Ibi repente advertit me illa caussarum atque effectuum cohaerentia. Itaque iam quidem respondere me non posse dixi , sed brevi non esse defuturam responsionem. Ita domum reversus, rationem illam omnem enodare insdtui : quod quum multa diuturnaque cogitatione tandem effecisse me animadverterem , neque quidquam, quod advcrsare- 7.V iur, invenirera, tanto magis mihi visus sum verum vidisse, quod, quae ex his principiis deducerentur, plane consentirent cum illis, quae antea solo auriura monitu non modo a rae essent, sed ab ipso etiara Bentleio depreliensa. Ita quura brevis iste libellus, quera scriptum habebara , ad satis magnum volumen increvisset, edidi tres illos de metris poetarum Grae- corum et Romaiiorum libros , melius ab numerorura pervestigatione, quara vel a scientia aliarum rerum, quibus in hoc genere opus est, vel a necessariis iibro- rum praesidiis instructus. Paullo post, quuiti lectio- num Academicarum caussa Germanice breviorem de re metrica librum emitterem, quaedam clarius , alia rectius exposui. Evenit vero, quod solet in tali caus- sa. Nam quum plerique, qui litteras antiquas tra- ctant, a philosophicarum disputationum subtilitate alieni sint, plures reperti sunt, qui lidem dictis raeis haberentj quam qui rationes eorum intellfgerent, qui perpauci fuere: plerique rem in medio positam reliquerunt: quidam, mea partira, partim sua culpa, multa male interpretati , etiara contradixere. Omni- ura tamen studia comraota sunt : ut, si nihil aliud ef- fecerira, certe me non poeniteat; neglectioni remme- tricam eripuisse. Postea apud Britannos metra atti- git R. Porsonus , vir magnae accurataeque doctrinae, qui, quantum diligenti exemplorum comparatione efnci poterat, iniis, quae nota habebat, metris ita praestitit, ut et observationes quasdam egregias, et non paucas praeclaras emendationes attulerit. Ohrai- noque dici vix potest, quantum hic vir exeraplo suo studiis Graecarum litterarum profuerit. Idera si etiam aliquid obfuit, non id ipsi, sed aliis tribuen- dum est. Magnorum enim virorum est, reserare claustra, et monstrare viam, non quo pone quis se- quatur, magna impari passu vestigia legens, aut ad XVI summum ibidenl, ubi ipsi, coiisistat, sed ut longius alii procedant. Porsonus quidem, vir errandi tam parcus, quam Bentleius prodigus fuerat: audentissi- mus enim ille, quod periculum non formidaret, sae- pe$ sed -Aelxo fxeyag iityalowxii Porsonus igitur, sive xion habens parem , seu ratus ita , quum id non cela- ret, hoc est a popularibus suis consequutus, ut, fassij dissentire ab eo nefas ducant 5 non aequum neque e re sua facientes , quum exteros quoque idem servitium subire Volunt, siquidem eorum demum iusta est atque honesta admiratio* qui mortalem nullum erroris im- munem esse memores , ut libere dissentiunt ab aliis, jta ipsi modestiores sunt. Post Porsonum plerique Britannorum nihil ultra audentes, ad grammaticos relapsi sunt. Dignus est tamen , qui multa cum lau- de commemoretur Gaisfordius , vir doctissimus , qui etsi raro suum interposuit iudiciuni, tamen et probo se didicisse has res , et libere posse ac sine cupiditate iudieare ostendit. Haec praeclara editio Hephaestio- nis nuper demum , impressa iam parte aliqua libri, quem nunc accipis, Bliimnere, ad me perlata est. Apud nostrates, quorum haec singularis virtus est, quod colligendo non contenti, etiam in caussas re- rum inquirere amant> Aug* Seidlerus versibus do- chmiacis, re difficillima, explicandis plus, quam quisquam alius ad metrorum scientiam contulit. Qui etsi eo in libro videtur aliquanto, quam debebat, audacior fuisse, tamen intelligentes harum rerum iudices non solum, quam difricile sit, sciunt modum, ubi nova proferas , tenere , sed illud etiam cogitant, praestare utilibus admiscuisse aliquid falsi, quam va- cua errore, sed inutilia attulisse. Verumtamen quum ilie Porsoni quosdam errores notavisset, con- tumeliis ab huius secta et conviciis, extremo iner- inium perfugio, exceptus est: qualia quis non ae- xvu quo animo ferat, quaiido neque a quovis, neque quavis conditione laudari iucundum est. Post Seidlerum alii quidam ex musicae, hodiernae po- tissimum, rationibus novam lucem rei metricae spe- rantes, lianc doctrinam pervestigare conati sunt. Ex his solus mihi nominandus est Aug. Boeckhius vir et doctissimus , et studiosissimus inveniendi veri, sed naturae quodam fervore festinantior. Is reiectis potius, quae ego posuerarn, huius doctrinae funda- mentis , quam refutatis : nam quae in primi libri capite secundo tamquam a me prolata commemorat, eiusniodi sunt , ut refutanti ea ipse assentiar, quip^. pe qui nec dixerim umquam talia, neque integra mente dicere potuerim : sed ille visus sibi haec re- futasse, sive, ut ego existimo, ad sententiam meam accuratius cognoscendam non satis otii sibi concedens. novam condere metrorum doctrinam aggressus est, cui materiam solus praebuit Pindarus , praeclarus ille quidem auctor huius rei, sed multo tamen augustiore in spatio, quam scenici poetae, versatus. Quam- quam nihil ad rem , unde petita sit doctrina, modo vera sit. De quo quid mihi videatur, si quaeris, eruditissime Blumnere, ego te potius, quid sentias, interrogabo. Accipe enim , quid mihi acciderjt : af- ferendum est enim, ne fastidio quodam tacuisse de Boeckhii placitis videar. Igitur quum ille misisset mihi librum suum , ego, quae mihi cum eo amicilia est, significavi ei, censuram me scribere velle dispu- tationum illarum. Ille, approbans hoc consilium, optabat, ut antea per litteras nonnulla disceplarenius, quo ne mihi aliquid dubitationis de sua sentenfia re- linqueretur. Feci, quod cupiebat: sed quum ultro citroque scribendo nihil promoveremus , ego autem cardinem rei in arseos definitione verti viderem, ne- gavi umquam inter nos convenw posse, nisi iJJa mi- )( XVIII hi dennitione satisfecisset. Ibi qnum ille pei*severa- ret contendere, quod etiani ante semper lecerat, ne- que arsin sine tliesi , nec thesin sine arsi esse j atque u.t arsis contrarium esset theseos , ita thesin coritra- rium esse arseos : in qua re ego tertium quiddam re- quirebam, uiide quid utrurnque esset, non autem quid utrumvis non esset , perspiceretur : quum illud frustra me requirere aiiiniadverterem , desperavi me umquam doctrinam illam intellecturum esse, et cum spe illa etiam consilium scribendae censurae abieci. Itaque ea tantum ex iis^ quae a Boeckhio allata sunt, attingenda mihi in meis disputationibus putavi, quae ex aliis , quam ex illo fdnte hausta essent ; funda- menta autem doctrinae illius aliis perscrutanda re- Vides, vir praestantissime , qui faptum sit> ut ego, quum eam numerorum doctrinam, quae olim a me proposita est, ab iis tantum impugnari vide- rem , qui eam aut non intellexissent^ aut intelli- gere noluissent, non mutaverim sententiam meam, nisi in partibus quibusdam, in quibus vel alii me- liora attulissent, ut Seidlerus in versibus dochmi- acis? vel ego ipse aliquid rectius mihi viderer per- spicere. Fundamenta enim, quae posueram huius doetrinae> tantum abest, ut labefactata a quoquam viderim, ut, quidquid novi, quod verum esset, afferretur, id ea magis etiam confirmaverit. Illucl vero fateor lubenter, non fuisse ea olim satis di- lucide a me explicata: quod gaudebo, si nunc me- lius mihi cessisse viri a philosophiae ratione non alieni iudicabunt : in quibus tuum iudicium , Bliimnere, multorum loco ducam. Bene autem sentio, hunc quoque librum multa excusatione in- digere. Quum enim, ut supra dixi, aliquanto prius, quam destinaveram > hoc opus aggressus XIX sim, in tanta et rerum varietate, et exemplorum copia, et schedularum, in quas observationes meas conieceram, multitudine, urgentibus insuper ope- ris, praeter plurima, quae consulto omisi, multa fortasse me fugerunt, quae yel poterams vel debe- bam afferre; alia autem esse puto, quae vel bre- vius, vel rectius dici potuerint; omninoque magis inchoata omnia, quam quidquam perfectum csse intelligo. Id quod praecipue iri ea cadit, quae de Terentii Plautique metris disputavi. Nam in Teren- tio quidem etiam post eximiam illam et admirabilem Bentleii operam non pauca supersunt, quae multis sint dubitationibus obnoxia : in quibus tanien aliquo- ties egregie mihi subvenit veterrimus codex, cuius tu mihi, Bliimnere, potestatem fecisti. Multo au- tem maiores in Plauto superandae sunt difficultates, non solum propter magnam scripturae depravatio- nem, quae ex parte antiquis quibusdam correctori- bus deberi videtur , sed etiam propter metrorum miram varietatem, coniunctam cum incredibili li- centia prosodiae. Accedit ad haec aliud, quod no- vum reperisse mihi videor , antistroplncis usum esse Plautumt quae res etsi ad constituenda metra adiu- mentum est minime contemnendum, tamen, donec incertum erit, quousque progressus sit Plautus in illa ratione, mirum quantum dubitationis obiicit. Quod si quid in hoc genere rectius a me nunc explica- tum est, debeo id maxima ex parte praestantissimo illicodici, quem a te utendum accepi, Qui quum, in candidissima mernbrana omnes Plauti fabulas sum- mo nitOre scriptas continens , saepe ab editis libris, nonnumquam etiam a MSS. discrepet, . duplicem mi^ hi usutn praestitit, unum, quod scripturam ante oculos habebam ab editorum mutationibus vacuam,- alterum, quod , etsi hic quoque codex fortasse non' x )( XX immunis' est ab recensione aliqua grammaticorum, tamen saepe optimas lectiones non modo eonfirma— vit, sed etiam primus ac solus exhibuit. Sed vel sie tamen neminem qui Piautum tractaverit, nescire ar- bitror , quam plena periculi res sit , certi quid de. metris liuius scriptoris , praesertim in canticis , pro- nunciare* Quo minus, quae de Plauti quibusdam locis disputavi, sic a quoquam accipi velim, ut ea non rectius fortasse constitui posse sperem. 3Non ininor dubitatio est in fragmentis Latinorum poe- tarum, sed ea fere a brevitate eorum repetenda. In bis mihi auxilio fuere Prisciani quattuor codi- ces membranacei , ex quibus ut duorum Zwicca- viensium, qui vetustissimi sunt, lectionibus uti mi- hi liceret, Goerenzii, viri doctissimi, amicitia providit: alteros bibliotheca nostra Paullina possi- det, quorum unum a monasterio, in quo olim ser- vatus est, librum D. Iacobi appellavi. Hepbaestio- ttis etiam duo cndices commemoratos videbis, al- terum Monacensem, cuius lectiones Thierschii hu- manitate, qui eas ipse ex codice illo enotavit, ac- cepi; alterum, cuius collationem Werferos mihi miserat, quem nuper immatura mors medio in cursu vitae praeclare institutae abstulit, Heidelber- gensera vocavi: sic enim putabam, quoniam ea m urbe tum degebat Werferus: sed nuper Creuze- rus , vir celeberrimus , me certiorem fecit , ex aiia urbe acceptum videri codicem illum; Eteidelber- gae autem alium asservari: euiusque mihi lectiones missum iri pollicitus est. Ille quidem, quem Wer- ferus contulerat, finitur in extrema p. 33. ed. Tur- iiebi et Pauwii. Habes, vir praestantissime , quae mihi dicenda videbantur, quo et quid consihi sequutus essem, in- XelligereSj neque exspectationem conciperes, quam XXI explere liic liber non posset, praesertini quum ve- rear, ne, qui mihi ipse satisfacere non potuerim, multo minus sim aliis satisfacturus. Sed quum nw hil mihi in scribendo hoc libro tam exoptatum contigerit, quam codices illi, quorum usum tuae humanitati debeo, quidquid de ipso libro iudicuve- ris , hoc certe gaudebo , si tui me studiosissimum esse putabis. D. prid. Cal. Iun. cioiocccxvT; INDEX CAPITVM. LIBER I. De numero et versibus in universum, Cap. I. De natura numeri p. i - II. De arsi, tliesi, et anacrusi - 6 - III. De ordinibus - \2 - IV. De mensura - 13 - V* De permutatione numerorum - 21 - VI. De versibus et systematis - 25 - VII. De numero sermonis - 31 - VIII. De caesura - 32 - IX. De syllaba ancipite - 33 - X, Deprosodia - 42 LIBER II, De metris simplicibusr Cap. I. De generibus metrorum simplicium -> II. De arsi nuda et basi - III. De numeris parium temporura - IV» De numero trocliaico - V« De metro trocliaico - VT. De trocliaicis monometris, dimetris, et trimetris - VII- De trochaicis tetrametris catalecticis - VIII- De trochaico tetrametro claudo - IX. De trochaicis tetrametris acatalectis - X. De versu trochaico pentametro >- XI. De versu ithyphallico - XII. De metro iambico - XIII. De iambicis dimetris p. 67 - 68 - 7* - 73 - 77 - 79 "\ 81 - 89 - 9<> > 92 - 94 - 96 - 100 XXIII Cap. XIV- De iambicis trimetris acatalectis p. 104 - Xy. De iambico trimetro claudo - 142 . _ XVI. De iambico tetrametro catalectico - 146 - XVII, De iambicis tetrametris acataiectis - 153 - XVIII. De continiiatione numeri trochaici apud Romanos - 1-62 - XIX. De versibus Creticis - iqi - XX. De numero antispastico - 222 - XXI. De versibus doclimiacis - 240 - XXII. De paracataloge - 273 - XXIII. De versibus Bacchiacis - 291 - XXIV. De numero dactylico - 317 - XXV. De versibus dactylicis - 513 - XXVI. De versu heroico - 531 - XXVII. De hexametro fisiovgu - 554 - XXVIII. De versu elegiaco - 356 - XXIX. De versibus Aeolicis *• 360 - XXX. De dactylicis logaoedicis >*■ 365 - XXXI. De versibus anapaesticis ■* 369 - XXXII. De anapaesticis dimetris - 571 - XXXIIt. De anapaesticis tetrametris - 397 - XXXIV. De anapaestis cycliis - 41$ - XXXV. De anapaesticis logaoedicis - 413 - XXXVI. De versibus choriambicis — 421 - XXXVII. De Ionicis a maiore - 433 - XXXVIII. De Ionicis a minore - 464 - XXXIX. De versibus Anacreonteis - 475 - XL. De versu Galliambico - 504 - XLI. De versibus paeonicis - 506 - XLII. De quartis paeonibus - 513 - XLIII. Deparapaeonicisetaliislongioribusnumeris 514 L I B E R III. De metrismixtis et compositis, Cap. I. De generibus metrorum mixtorum et com* positorum P« 5*7 XIV m % Cap^ II. De versibus Glyconeis. p. 520 - III. De versu Priapeo *. 574 - IV. De metro Eupolideo ■«. 573 - V* De metro Cratineo **■ 532 - VI* De clioriambico poIyschematistQ >- 534 - VII» De epionico polyschematisto .- 535 - VIII- De versibus asynartetis ■- 536 - IX. De Versu Saturnio -. 606 - X. Deversibussecundumantipathiamcompositis - 640 - XI. De numeris concretis - 644 - XII. De compositioiie numerorum universe - 655 - XIH. De orthio et trochaeo semanto - 660 - XIV. Destrophis - 664 - XV. De generibus stropharum - 670 - XVI. De strophis minoribus »~ 674 - XVII* De strophis maioribus - 696 - XVIII. Destropharuminmembrasuadistributione - 701 - XIX. De usu antistropharum summatim - 714 - XX. De responsionibus metrorum in diverbiis - 713 ~ XXL De parabasi - 720 -. XXII. De carminibus choricis - 724 - XXIII. De systematis antistrophicorum - 755 - XXIV* De interpellatione antistrophicorum - 740 - XXV. De canticis solutis - 747 — — —— LIBER I. De numero et versious in umversum. C A P. I, JDe natura numerL i, JNumerum, quem Gra eci gv&fiov vocant, ordi- nata .successione temporum contineri , apertum est et ab omnibus coucessum. Ei quum in spatio re- spondeat symmetria, quae spatiorum egt ordi- nata continuitas, hanc simul considerare non erit inutile. 2. Vtriusque notionis quae tres partes sunt, ex iis ^primum locum in numero successio, in symrnetria continuitas tenet. Quarum successio numerum tem- yori, continuitas symmetriam spatio vindicat. 5. Secunda pars in numero tempora sibi succe- -clentia, in symmetria spatia continuata complectitur. !Nam etsi in sonorum vel motuum succe^sionibus nume- rum , in corporum autem continuitatibus symmetriam cerni constat , tamen natura sua neque sonos rootusve ad numerum, neque ad symmetriam corpora pertinere, in promptu est. Nam non modo iidem numeri aeque so- nis ac motibus exprimi possunt, sed etiam , sive inotus sive soni sibi succedant, nullum animadvertimus nume- rum , nisi temporibus apte distinctis : verum tempora quum notari nequeant nisi in rebus sibi succedentibus, sonos motusve adhiberi necesse est, guorum in succes- A LIB. I. CAP.I. sione mensurae temporum atque intervalla auribus vel oculis discernantur. Eodemque modo corpora non quod corpora sunt, sed propter spatiorum, quae ab iis implentur, certas descriptiones symmetriam habent. 4. Tertia pars illud continet, quo ordinata vel successio temporum vel continuitas spatiorum efficitur. Id autem apertum est non nisi in lege quadam ines-e. 5. Ea lex non potest subiectiva, quam philoso- phi vocant, esse : cuius fons in sensu quodam concinni- tatis et convenientiae positus est. Nam aliis alia placent et apta videntur, prout vel ingenium cuiusque, vel cul- tus et eruditio fert. Itaque huiusmodi lex nullam ne- cessitatem conderet, ac potius ne esset quidem lex, quum, quem esse numerum vel symmetriam alii con- tenderent, alii non esse iudicaturi essent. 6 Porro lex ista non potest materialis esser qualis esset, quae adres, in quibus numerus vel sym- metria est, spectaret. Nam quum in numero perinde git, utrum soni an motus sibi succedant^ modo tempora, quibus continetur successio, certa quadam ratione dis- tincta sint; in symmetria autem eodem modo non de eorporibus, sed tantum de spatiis eorumque proportioni- bus quaeratur: apertum est, ad perceptionem numeri et symmetriae neque prodesse rerum illarum cognitionem, neque obesse earum ignorationem. 7. Denique lex illa non potest empirica esse: qualis esset, quae cuiuspiam vel hominis, vel gentis, vel aevi arbitrio esset constituta. Talis lex enim non modo nemini, nisi qui eam didicisset, cognita foret, sed etiam apud alios alia esset, et condita rursum posset abrogari. Atqui horum omnium nihil esse, nemini obscurum est. 8. Quod si numeri symmetriaeque perceptio neque a sensu cuiusque regitur, neque ex rebus, in quibus nu- merus et symmetria cernitur, pendet, neque doctrina aliqua, quam quis ante didiceiit, opus habet: lex eaf DE NATVRA NVMERI. o qua vel numerus vel symmetria dennitur, non Subiectiva sed obiectiva, non materialis , sed formalis, non empirica , sed innata nobis sit necesse est, g. Igitur primo , quod ad fontem eius attinet, o b- iectivam eam esse oportet, i. e. ex ipsa rei natura petendam. Quod si numerus ordinata successione tem- porum continetur , facile intelligitur, legem eius neque ex ordine, neque ex temporibus peti posse, quia et or- do et tempora definiri demum ilia lege debent, Itaque, sola superest successio. Est autem obiectiva omnis suc- cessionis caussa efficientia, quo nomine nexum, qui est inter caussam atque effectum, intelligi volumus. Nam quidquid natura sua et necessario sihi succedit, id non potest aliter succedere, quam ut priora quaeque caussae sint subsequentium , subsequentia autem effecta priorum. Itaque lex numeri pendet ex efficientia. Vn- de fit, ut, incepto aliquo numero _, reliquas eius partes ut necessario consequuturas, atque ex prioribus tanquam effecta earum prodituras mente praecipiamus. Eodem modo symmetriae lex neque e spatiis, neque ex ordine eorum, sed ex continuitate deducenda est. Est autem obiectiva omnis continuitatis caussa cobae- rentia. Narn quidquid in spatio natura sua et neces- sario coniunctum est, id non potest aliter quam cohae- rendo esse coniunctum. Atque hoc quoque ipsa statiin experientia comprobat. Nulla enim nisi in eo symmetria est, quod ut cobaerens consideratur: cuius data parte aliqua, mens, quales reliquae partes esse debeant, spon- te conaequitur. 10. Secundo, quod attinet ad rem , ad quam defi- niendam lex spectat, formalem esse legem necesse est. Quod si numerus in successione, symmetria ia continuitate cernitur, ea autem , quae sibi succedunt vel continuantur , ut soni , motus , corpora , fortuita in nu- mero et symmetria sunt: successio illa vel continuitas A 2 i LIB. I. CAP. I. non versabitur alia in re, quam quae formam emnis vel successionis vel continuitatis continet, i. e. in tempo- ie ac spatio. Iam vero successionem niti ostendimus efHcientia, Itaque tempora quum ipsa non cohaereant per efficientiam , neque alia ex aliis tamquam effecta ex caussis suis prodeant: efficientia non potest aliterintem- poribus conspicua esse, quain discretis ea proportione temporibus, quae in efficientia inter caussas est atque ef- fecta. Ad quam proportionem discreta tempora manife- stum est, etsi ipsa non cobaerent nexu aliquo efficien- tiae, tamen formam speciemque praebere seriei mutatio- num per efficientiam productarum ,* i. e* quarum quaeque caussam contineat proxime subsequentis. Itaque lex numeri spectabit atl seriem eff-ectirum per tem- pora repraesentandam. Continuitatem niti dixinvus cohaerentia. Spatia vero quum ip"sa inter se non cobaereaut, eo quidem mo» do , quo nunc cohaerentiam dicimus , neque partes sint contiguorum spatiorum, non aliter cobaerentia cerni in spatiis poterit, quam ea ratione descriptis spatiis, quae in cobaerentia est partium cohaerentium ratio. Qua ra- tione si descripta sunt spatia , etsi ipsa per se non co» haerent, tamen formam speciemque cobaerentiae exbibe- ant necesse est. Vnde lex symmetriae spectabit ad co- haerentiam per spatia repraesentandam. ±i. Tertia denique lex illa, quod attinet ad ratio- nem , qua constituit atque ordinat tempora vel spatia, innata ncbis sit necesse est, quam a priori definitam philosopbi vocant. Quod si Jex numeri , ut dictum- est, efficientia nititur, non potest ea alio modo a priori definita esse^ quam quo omnis efficientia a priori definita cst, i. e. per notionem mutuae eff ici en tia e, ac proinde caussarum atque effectuum aequali- tatis. Quam notionem ita coniunctam cum efficientiae notione esse, ut ab ea abesse nequeat, quum id pluribus* DE NATVRA NVMEfU, /i modis demonstari possit > eo modo ostendemus , qui ma- xime simplex et omnium captui accommodatus videtur.. Omnis mutatio conflictu opus habet virium sibi opposita- rum, Oppositae autem vires si aequales sunt, altera al- teram reprimit et cohibetr quo nt^ ut , neutra alterani vincente, quies sit, mulatioque non habeat locum. Quod contra sifiunt inaequales, alteram vincere, vinci alte* ram necesse est: ex quo fit mutatio. Tantum autena vincitur altera , quanto altera maior est. Nam nec plus potest, nec minus: quoruni utrumvis sine caussa fieret. Ex quo planumest, caussam effectumque aequa- les esse, contrariumque ne cogitari quidem posse. Quod si quando effecta caussis vel maiora vel minora videntur, nemo non videt id eo fieri, quod modo diversa rerum genera iustam comparationem non admittunt, modo vel incrementa virium^, quibus quid effectum est, vel impe- dimenta nos latent. Vnde miratio consequitur, testis ut ignorantiae nostrae, ita etiam necessitatis, qua effecta requirimus caussis aequalia. Confirmant hoc eae res, in quibus simplices uniusque generis vires considerandaft veniunt, ufc in ponderandis movendisve corporibus: in quo genere quoniam aperta sunt omnia virium momenta, fieri non potest, ut fallat ista aequalitatis lex et necessi- tas. ld vero in numero ifca esse tanto magis necessarium est , quod ille nihil nisi universe speciem exhibet effici- entiae, eamque uno in genere, temporibus, expressam. Itaque haec tempora quum caussarum atque effectuum imaginem referre debeant, non possunt alia, quam ae- qualitatis lege determinari. Ex quo consequitur, legem numeri, quatenus ea innata nobis est, versari in ef fici- entia per temporum aequalitatem reprae- sentan da. Eodem modo symmetriae lex si, uti dictum est, cohaerentia nititur, a priori non potest aliter definita esse, quam per eam notionem, qua omnis cohaerentia 6 - LIB. I. CAP. I. a priori dennita est. Ea est autem notio commutiita» tis et proinde partium aequalitatis. Nam quid- quid cohaeret, non potest aliter cohaerere, quam sic ut his , quae cohaerent, aliquid commune sit. Commune autem illud est_, quod in diversis idem est, sibique ipsi par Quod si qua in spatiis cobaerentia , ideoque etiam communitas exprimenda est, non potest ea aliter, quam per aequalitatem spatiorum exprimi. Vnde lex symme* triae, quatenus ea innata nobis est, continebitur c o- haerentia per aequalitatem spatiorum re- praesentanda. 12. Quae quum ita sint, apparet, quomodo intel- ligendum sit, quod initio diximus rudi adhuc definitio- ne , numerum ordinata successione temporum contineri. Est enim numerus imago seriei effectorum, ex- pressa per aequalitatem temporum. Eodern modo symmetriam ,, quam spatiorum ordinatam continui- tatem esse diximus, intelligitur imaginem esse com- munitatis, sive nccessariae cohaerentiae, expressam aequalitate spatiorum. c A P. II. De arsi, thesi, et anacrusi. l. Si numerus imago est mutationum per efncien- tiam productarum , efficientia autem necessario aequali- tatem caussarum atque effectuum requirit: tempora, quae in numeris caussarum atque efFectuum speciem re- ferunt, aequalia esse oportet, ut quo solo id ipsum efficiatur, ut imago exhibeatur efficientiae. Itaque pri* maria lex numeri haec est, ut tempora sint aequa- lia. Isque Omnium maxime simplex est numerus, et omnis numeri quasi fundamentum, qui aequalibusr tem- DE ARSL, THESI, ET ANACRVSi*, j poribus decurrit , ut is est , quem perpendiculi motus irt horologiis facit. Huic in spatio similis est descriptio ^e- qualium spatiorum, qualem in serie arborum columrarum* vevidemus, altitudine , forma, intervallis parium. 2. Hic autem aequalibus temporibus decurrens nu» merus neque initium, nec finem habere, sed pars esse infiniti cuiuspiam numeri videbitur. Nam animadverti quidem aliquod tempus primum , aliquod postremum ne- cesse est: sed ex ea re non sequitur continuo , ut etiam %\\ primum vel postremum : quia esse primum vel postre- mum illud tantum tempus dici potest , quod , etiam si alia tempora ve) praecedant vel sequantur, tamen sua- pte natura initium numeri vel finis esse intelligatur, Eo» dem modo quod in spatio exemplum posuimus arborum vel columnarum , ita est comparatum, ut, et-i aliqua arbor vel columna prima , aliqua extrema sit , tamen jieque haec pro initio, neque illa pro fine haberi quear, quia neutra per se talis est, sed vel utraque demi, vel addi utrique aliae possunt, 3. Quod si qui sunt numeri, qui initium finemque fcabeant, quales numeros inveniri experientia docet, in ipsis aliquid esse debet, quod initium eorum finemque demonstret. Pariterque in spatii descriptionibus , ut in- tegram esse aliquam descriptionem appareat , in ipsa ali* quid inveniri necesse est, quo fiat, ut nec dee-se quid* quam, neque abundare cognoscamus, Atqui efficien* tiae haec est natura, ut, quoniam neque effectus caussa, neque caussa effectu carere potest, nusquam neque caus- sa inveniatur, quam priroam, neque effectus, quem ul^ timum esse contendamus. Eodemque modo in figura e* scrie partium aequalium composita nulla pars est, quae necessario vel primum vel ultimum teneat locum. Quod si nihilo minus et in serie effectorum et in figura tali ali- quid , quod absolutum sit, ideoque utramque certi fini- fcus circumsciibat , requirimus : omnino extrinsecus illutf 8 LTB.I. CAP. IL. assumendum erit, verum ita, ut , cur sit assumendum, ex ipsa effectorum seric vel descriptione figurae intelliga- tur. Erit igitur primo quaerendum, quale sit, quod ab- solutum dici possit; deinde, qua in re positum id sit j denique, unde esse id assumendum cognoscamus. 4. Considerabimus autem primo initium, Atque in serie effectorum caussam absolutam, i. e. quae recte prima dici possit ; in figura autem partem absolutam, i. e. quae regulam descriptionis monstret, quaerimus. Ap- paret vero, lianc totam absoluti notionem ex iis notio- iiibus esse, quas relativas pbilosophi vocant. Nam si nulla est caussa, quae recte prima dici possit, propterea quod ipsa quoque caussam habere debetj nullaque figurae ex partibus aequalibus constantis pars, quae pro absoluta regula sit, prppterea quod ipsa quoque ad caeterarura partium comparationem descripta est : apertum est, si qua riihilominus vel prima caussa , vel absoluta regula dica- tur, eam non per se ita dici, sed sic tantum, ut ad da- tam aliquam velseriem effectorum, vel figurae descriptio- nem , ad quam aliunde accedat , referatur. Data enim aliqua serie effectorum vel descriptione figurae , si quid aliunde ad eam accedit, id quia non comprehensum est ea serie vel descriptione , et tamen accessu suo aliquid in ea mutat vel definit, non potest illud non, quatenu* datae seriei vel descriptionis rationem habemus, absolu- * tum iudicari , ideoque in tempore initium, primaque mutationis camsa , izi spatio principium regulae et nor- ma constituendorum. finium haberi. Veluti si ad corpus, quod impulsum recta linea movetur, vis alia ex obliquo accedit, ibi, ubi accedit ea vis, a priore via declinat corpus: quae vis quia ad priorem illum corporis motum nova accedit, necessario, si hunc motum spectamus, ab- soluta , ideoque mutationis in eo motu factae, i. e. de- clinationis, prima caussa est. Eodem modo in figura ex partibus aequalibus constante, quamdiu illae partes omnes DE ARSI, THESI, ET ANACRVST. 9 # aequales sunt, nulla earum pro absoluta regula est: sed simulatque ad unam earum aiiquid singulare accesserit, exempta e compar^tione caeterarum, his absolutam prae* bebit regulam, aptum sibi inter eas locum postulans. *>. lam videndum est , qua in re positum esse de- beat illud , quod vel in serie effectorum , vel in figura ab^olutum sit. Et in effectorum serie quum prima at- que absoluta caussa ea sit, quae illa serie non contine- tur? ed aliunde acceolutam non nisi in vi aliqua cerni po.sse. In figura autem regulam habente quum absolutum sit id , quod regula non conti- netur , sed singulare est , ideoque non ut pars pariter a eaeteris partibus definita atque illas definiens, sed hoc tantummodo solum, ut definiens illas, consideratur ; pars autem, quae definit caeteras partes , quum ipsa ab iis non definiatur, ad partes lllas omnes spectare , iisque ex aequo communis esse debeat: apparet, partem figurae absolutam in eo esse puncto, quod in figura aliqua omnium partium commune est. 6. Quod si qul sunt numeri , qui initium , aut si quae figurae, quae absolutain regulam habere videantur, in ipsis aliquid reperiatur necesse est, quod indicium fa- ciat initii vel regulae istius minime ambiguum. Itaque in numeris i)\is vis aliqua absoluta , in figuris illis pun- ctum aliquod absolutum reperiatur necesse est. Ita est autem. Nam numeros ita demum videmus initium ha- bere, si, quem ictum vocamus, in iis animadverti- mus , quo manifesta fit in una aliqua numep parte vis quaedam , quae a caeteris partibus abest. Figuras au- tem non aliter ad ab-olutam regulam factas esse intelli- gitur , nisi si punctum in iis commune invenitur , quod non potest alibi quam in medio esse, qui locus solus lo X.IB,- I. CAP. II. ) in figura symmetrica uti unicus, ita partium omniunt communis est. 7» Invento initio de fine quaeri potest. Quae rea irihil habet difficultatis. Nam quum per ictum punrtum- que medium , quae res ad experientiam pfrtinent^ et numerus , qui ab ictu incipit, et figurae ex medip abquo puncto descriptio ad experientiam transjata sit : planum est , finern numeri, terminosque figurae non posse a priori describi, sed cognoscendos esse experientia, 8. Sed est tamen et numerorum et figurarum de- scriptio , quod ad finem attinet, duplex, una qnae ob simplicitatem omni regula caret, ut in numeris hi sunt» UOj ouu, oouu, similiterque in figuris partium iteratione carentibus, ut in circulo, in pyramide; altera quae habet quidem regulam, sed eam empiricam, durtam ex comparatione partiurn. Ita in numero per dipodias instituto, ubi haec regula neglecta fuerit, vel deesse aliquid videbitur, ut _ u — u I — v — ^ [ — - u — o I -— . u Vel abundare, ut o — u — u — u I u — u I — o — u — u Eodemque modo figurae describi possunt, quas propter neglectionem institutae semel partium comparationis vel »on integras esse, vel alienis additamentis auctas iudice- xnus. Sed hoc totum iudicium in eo , quod aptum estt versatur» Vnde et omissiones nonnullas probamus, ut ■_ o — v I — o •-— o I 1— u — - O I — V — — ct accessiones , ut • I _L o » I -1 ou quoniam eae finem certius indicare videntuiv DE ARSI, THESI, ET ANACRVSI. 11 q. Ulud tempus, in quo ictus est, R. BentleiuS arsin, tempora autem ea , quae carent ictu, thesin vocavit, ducibus Prisciano p. 1289. et Martiano Capella p. 19". ed. Meibom. qui ab elevatione et remissione vo* cis baec nomina ducta dicunt. Caeteri musici et rnetrici veteres , a depositione atque elevatione pedis vel manus ea nomina derivantes, tempus ictu notatum thesin, desti- tutum ictu arsin vocari voluerunt, quam rationem ille ipr,e Martianus Capella sequitur, qui, ut dictum est, definitione illa sua contrarium dicit. Sed omnino alium istae appellafiones usum apud musicos et rhythmicos vi- dentur babuisse, quam qui cum doctrina numerorum a musicis rationibus seiuncta conciliari possit. Certe illi saepius , pede quoque in duas partes divisa , totam par- tem eam , in qua ictus est, thesin nominant , etiamsi ea pars tempus aliquod complectatur destitutum ictu. Simi- literque faciunt in arsi. Quare maluimus usum a Bentleio probatum servare, 10. Potest autem ictus, quo vim aliunde acceden- tem, ideoque absolutara indicari ostendimus ad seriem temporum iara inchoatam accedere, ut Quod quum fit, apertum est, quae inde ab ictu sunt tempora, vi ea , cuius indicium est ictus, deteiminari; quae autem ante ictum est pars, quoniam ab ictu non potest determinata esse, partem esse infiniti cuiuspiam numeri. Eam partem , quia neque arsis est, ut ictu destituta , neque thesis, ut non ex ea vi, quam indicat ictus, pendens, anacrusin vocamus, propterea quod quasi introductio quaedam est ad numerum , quem deinde ictus orditur. Anacrusis autem etsi animadvertitur prima , , tamen, ut vel sensus quemque docet, non est initium seriei, sed pars, j|uain quae praegressa sunt, quia in animadversionem i72 LIB. I. CAP. II. III. non cadunt, praecessisse sumuntur. Similes in figuris sunt eae, quae quum medium habeant, in utriusque la- teris extremo non sunt finibus circumscriptae: quarum descriptio etsi a medio utrobique aequa proportione pro- greditur, tanien quoniam desinit, priusquam conclusa sit, in infinitum proferri potest. c A P. III. D e o r d i n i h u s. 1. Numerus aut inflnitus est} qualem supra diximus omnium prirnum maximeque simplicem numerum esse, in quo ■quoniam ictus conspicitur nullus, non habet ille initium : qualis numerus in artibus , quae numeris utuntur, nullum babet usum , quia varietate caret; aut finitus est, qualis est, qui ictum, eoque et initium et finem habet. Huiusmodi numerum ordinem vocamus. 2. Qualem autem ordinem producat vis ea , cuius indicium est ictus, quum, ut supra dictum est, fton pos- sit nisi ex effectu , i. e. ex ordine ipso cognosci : viden- «um est, quot omnino cogitari formae ordinum possint. Sunt autem ordines aut simplices, qui unum habent ictum. Hi aut in eo ipso tempore, in quo est ictus, consistunt, ut aut ex arsi et thesi constant, ut Sed quemadmodum singula tempora sese deinceps excipientia caussarum atque eiFectuum speciem prae- bent, ita nihil impedit, quin etiam integri ordines inter se illo enicientiae vinculo possint coniuncti videri. DE ORDINIBVS, 35 Quod fit, quum vis ea, quae ictu indicatur, ita sese composuit, ut efficaciam suam saepius iterare debeat, veluti in equis tolutim incedentibus videmus. Cuius- modi ordines, qui ex eiusdem ordinis repetitionibus con- stant, periodicos vocamus, Non possunt aufem ali- ter plures ordines uno ordine periodico comprehendi, quam ut eidem illi caussarum atque effectuum aequali- tati adstricti sint. Itaque vis illa, quae saepius prodit efficaciam suam , non potest id non facere aut eodem, aut simili modo. Atque eodem modo facit, pro diver- sitate ordinum simplicium 6upra indicata , repetendo eodem ordine simplici, nt vel i i <->^ O -w O \J , O <-J '-~> ^ <~> <*> Ordines periodicos posthac ita significabimus , ut primam tantum arsin apice notemus, quam rationem praeivit Bentleius, ut pinifer Olympus et Ossa. Simul in hoc postremo exemplo qui invertere ordines volet, sentiet iam non posse eos uno ordine periodico comprehendi, rex Olympie caelicota. Nam quum hic in quovis ordine augeatur vis, apparet, fieri id non posse iteranda ea ,vi , quae in primo ictu fuerat, quia haec minime sufficeret, sed adhibenda nova. Vnde horum ordinum nullus ex praecedente prodit, sed Singuli suum proprium habent ictum , neque cum reli- quis cohaerent. Itaque singuli suo sunt ictu notandi : 5. Videndum nunc est de temporibus ordinum. Ac primo thesis, quoniam ictu caret, eaque re quot- cumque tempora complectatur, ea omnia seriem reprae- sentant caussarum atque effectuum nulla alicna acces- sione interruptam, prima illa omnis numeri lege tenetur, quae est in aequalitate temporum posita. Hinc fit, ut in tali numero, DE ORDINIBVS. \5 tres posteriores partes nullo modo pro thesi haberi pos- sint, sed quae media earum est , necessario sibi ictura postulet : quod non est in hoc numero in quo vecte tiia posteiiora tempora thesin constituunt. 4. Anacruseos eadem quae theseos ratio est, Nam quum a thesi non differat, nisi quod arsin ante se nullam habet , pariter, quotcumque habeat tempora, aequalia ea habeat necesse est, \nde quum recte pro- cedat talis numerus «- i non poterunt in hoc? v , priores tres partes anacrusin constituere, sed secunda earum ictum accipiet, atque in arsin mutabitur, 5. Alia est arseos ratio. Quae quum suapte quadam vi nata censeatur, quanta illa vis est , tantum sibi tempus poscit. Aestimari autem vis illa, ut supra dictum est, non potest nisi ex effectu suo, id est ex ipso teiripore. Sed etsi propter illam vim arsis exempta est comparatione illorum temporum, quae carent ictu, tamen quoniam cum iis cohaeret, et quidem cum thesi ut caussa, cum anacrusi ut effectus , rursum etiam compa- rari cum iis certa ratione debet. Ea ratio talis est, ut non debeat fieri, quod fieri nequeat; non etiam , ut debeat fieri, quod possit etiam non fieri. Itaque primo quod ad anacrusin attinet, arsis non potest in minori tempore esse, quam sunt tempora anacruseos_, ut » Nam quum arsis anacrusin habens nihil sit aliud, quam pars iilius seriei, cuius pars etiam anacrusis est, etsi illa no vo virium incremento aucta : apertum est eam aequa- i6 UB. I. CAP. III. lem esse clebere temporibus anacruseos, uec posse mino* iem esse. Itaque recte se habet hic mimerus Augeri vero eam nihil impedit, quum aliunde ad eam nova vis accedat. Vnde hic quoque numerus iure pre- hatur Eadem est ad thesin arseos ratio. Nam quum thetica tempora ex ar&i nascantur, piima maximeque simplex proportio haec est, ut tempora sint paria, Deinde vero quum maior eifectus a minore caussa pro- duci plane non possit, quia non adest tanta vis, quanta opus est: prorsus repugnaret talis numerus, 4 Sed minor effectus ex maiore caussa nasci omnino potest: adest enim, quae eum procreet vis, etsi non omnis ad- hibetur. Id ergo in arsi recte admittitur, quae eatenus tantum, ut ne fiat, quod nequeat fieri, exempta est cae- terorum temporum comparatione. Potest enim arsis ita esse comparata, ut non tota, sed aliqua tantum parte sua thesin procreet: quae pars omnino par esse theticis tem- porlbus debet, hoc modo: _JLw, ~uu, ~uuy Ulo ^\<*J |vy Sic moles minori, quam opus est, ac debiliori funda- mento imposita sustineii nequit; maiori autem et firmiori, quam opus est, fundamento etiain minorem molem sustineri nihil impedit. Ac metrici quKlem duorum modo temporum arsin norunt. Musici auttm plurium : DE ORDINIBVS* qui hodie punctis ad notas musicas appositis saepe ses- cuplura ad dimidium comparant, hoc raodo: oluo t 6. Ordines diximus aut sirnplices csse^ aut periodi- cos. Simplices aut in ipsa arsi consistere, aut thesin habere , eamque aul cx temporibus arsi aequalibus, « aut ex temporibus minoribus arsi, i# * i — o, — v-"-S ■ — ouc>. Periodicos aut solam arsin repetere^ aut ex ordinis thesin habehtis repetitionibus constare^ / t i CCU OOO, — .o «~>, — O — <->•— -O, fiut ex ordihibus descrescentibus componi^ i _ KJ UU — UU O — ; Anacrusin autem , quae his Ordihibtis omriibus potest a*ccedere> pariterque thesin ex temporibus esse debere et inter se aequalibus, et nOn maioribus illo tem- pore j in quo arsis est. Sed ex his ordinibus quidahi raro aut numquam usurpantur. Ac rari sunt simplices. Quoniam enim ipsi ih versibus elementOrum ihstar sunt/ maior cohcinnitas in consociatione eorum est, ex qua fiunt ordines periodici. Ex periodicis autem j quoruni multiplex compositio est, haud scio an ii, qui sola arseos repetitione constant, nusquam reperiantur, nisi quia eos in quibusdam epiphonematis admissos censeah «— B !B UB. I. CAP. IV. C A P. IV. e m e n s u r a, 1. Mensuram intelligimus temporum inter ipsa comparationem. Ea alia est apud metricos, alia apud musicos. Ac metrici proprie duo tantum tempora ogno- scunt, unum simplex seu breve, quod Graeci ygovov et or/^e7ovj Latini tempus et inoratn vocant; alterum duplex seu longum, quod ex duobus brevibus composi- tum est. Ex musicis autem hodierni multis temporum divisionibus utuntur; veteres, ut videtur, praeter sim- plex et duplex etiam quadruplex atque octuplex tempus adscivrerunt ; et quadruplex quidem, nisi fallimur, in eo pede, quem Aristides Quintilianus p, 56. spondeum maiorem vel duplicem nominat, qui ex duabus quattuor morarum partibus compositus videtur; quadruplex et octuplex autem in ortliio, qui in priore parte quattuor, in posteriore octo tempora habet, et in trochaeo semanto, qui inverso ordine harum partium fit, de quibus pedi- bus idem Aristides dixit p. 51/, seq. ct 0^7. seq. 2. Pes a musicis et rhythmicis, plerumque etiam a metricis ita dicitur, ut non solam temporum compara- tionem , sed eviam, qui in iis temporibus numerus inest, spectent. Nos, de numeris ordinum appellationem usurpantes, pedem vocamus soiam temporum compa- rationem absque numero, Sunt autem pedes usitatissimi Li; bisyllabi quattuor: v ^ p y r r h i c h i u s , — - — spondeus, w — iambus, — palimbacchius, aliis Baechius. quadrisyllabi sedecim : «uwc>o proce le usma ticus, — — dispondeus, **> — o — diiambus, « — S* — <~> ditrochaeus, **> ^» antispastus, — - — choriambus, **<-> Ionicus a ininori, _ — ^^ Tonicus a maiori, *-^u paeon primus, w — ^^. paeon secundus, oo — <~> paeon tertius, «h^*> — paeon quartus, «-> — — — - epitritus primus, — v , epi.tritus secundus, — ; — «j- — epitritus tertius, _ — -^^ epitritus quartus. De his vide, quae congessit Gaisfordius ad Hephae- stionem. 5. Dipodiam et syzygiam metrici vorant pedum duoTum coniunctionem. Et syzygiam quidem Aristides p. 56. ex duobus simplicibus, i. e. disylJabis vel trisyllabis pedibus, sed iis imparihus fieri dicit: cuiusmodi compositionem Atilius Fortunatianus p. 2688 dipodiam, syzygiam autem, quae ex duobus simplicibus, sed paribus pedibus iiat, appellari vult. Plerumque dipodiam de duobus disyllabis, syzy- giam de duobus trisyllabis vel disyJJaho et trisyliaba B 2 uo UB. I. CAP. IV. DE MENS VRA. coniunctis dici videmus. Praeterea duorum pedum consociatio saepe etiam basis a grammaticis vocatur: v. Diomed. p. 5oi. Mar. Vict. p. 248g. Eadem signiflca- tione etiam nomen metrum intelligitur, quum versum trochaicum , ^iambicum , anapaesticum dimetrum , vel trimetrum , vel tetrametrum dicunt. A quo usu in solis dactylicis nUmeris disceditur, in quibus dimetrum non qui quattuor, sed qui duorum pedum est, appellant, eodemque modo trimetrum et quae reliqua sunt huius- modi nomina. 4. Praeter slmplex et duplex tempus duae comme* morantur aliae mensurae, una^ quam Graeci aduxcp0Qov> Latini ancipitem syllabam dicunt; altera quae Grae- cis aXoyog , Latine irrationalis vocatur. Earum udwaoQog sive anceps dicitur^ quae brevis an longa sit nihil interest. Hanc nemo non videt non ad numeros, in quibus nihil potest ainbiguum esse, sed ad prosodiam pertinere. Quare alio loco de ea dicemus. "A\oyo$ autem ab rhythmicis dicitur, quae brevior Jonga, lon- fiior autem brevi est: quam quum metrici in quibusdam vocalium et consonantium consociationibus inveniri volunt, sine fructu argutanturc vide Aristid. Quintil. p. 45. schol. Hephaestionis p. 78. Verum habent sane tnetra quoddam tempus inationale, quod et in brevi et in longo tempore imminutione mensurae censetur. Eo retulerim disyllabam thesin vel anacrusin pro monosyl- laba in trochaicis numeris, et dactylum minore longa ia quibus^am dactylicis. De his dactylicis libro II. dicetur; «le thesi illa atque anacrusi autem in capite sequenta. LIB. I. CAP. V. DE PERMVT. NVMEROR. -21 C A P. V. De permutatione nujnerorunu l. Vnus quisque numerus suam habet certam atque immutabilem naturam, neque commutari per se quidem cum alio numero potest, quia sie nibil nsquam certi ia numeris foret. Ouod si tamen commutantur inter se quidam numeri, arbitrio, id fieri censendum est eorum, qui utuntlir nuineris. Verum ratio subesse idonea huic arbitrio debet, quia aliter temere quidvis pro quovis substitui posset. Ea ratio duplex est. Primum enim, qui inter se permutantur numeri^ pares sivej eiusdera wensurac esse oportet , veluti si pro trium vel senum temporum numero alius totidem temporum numerus sub» stituitur. Nam quum cuique numero per mensuram quasi cursus quidam, quem peragere debeat, determina- tus sit, consentaneum est, si in eius numeri locum alius euccedit numerus, ut is illum aequet. In qua re-memi* nisse oportet, nullam rationem haberi posse syHabarum ancipitum, quod hae, uti dictum est, quod ad numerum attinet, nullae sunt. Deinde autem, si ipsius numeri conformationem spectes , . similen substitui numerum necesse est, quique non contrariam, ac prior ille, vim habeat, sed modica cum variatione< idem efflcer$ videatur. 2* Permutantuf autem numeri his modis. Primot per receptionem temporum irrationaKum. Ita enim explicanda videtur trochaicorum quorumdam nunierorum licentia , disyllabaiu thesin vel anacrusin nro monosyllaba admittentium, quae licentia usitatissima est in versibus comicorum. Qui versus quoniam ad coai* munis sermonis imitationem facti sunt, dactylum atque anapaestum pro trochaeo atque iambo recipiunt. Is dactylus Yel anapaestus aperte temporum measura» •2k-2 um. i. cap. v. minor est iusto dactylo vel ariapaesto, ita ut duae syl- laba*' breves non sint uni longae pares, sed potius non multuai unius brevis mensuram excedant. 5. Secundo perrautantur numeri per solutio- n e m arseos vel contractionem theseos. Horum ^kerum in trochaicis , alterum in dactylicis numeris fieri solet, quum pro trochaeo tribrachus, pro dactylo spondeus ponitur: i t — — U~ — , lortasse hoc quoque recte, quum codex apud Gaisfor* «Jiura deiQtTjE praebeat, vipc autem apud Vrsinum exstet. JDE VERSIBVS ET SYSTEMATIS. 2 vnays positum videtur inter stropham et antistropham, ita ut, si hoc iniqi&tyfiKTrAQv est, mesodi loco sit. 12. Revertimur ad singulos Versus. In his int^ ^iXoy.i]v sive connexionem vocant grammatici pedum eorumdem iterationem, quae talis est, ut detrahenda addendave parte eorum per vices iidem numeri prodeant» De. ea dixere scholiasres Hephaestionis p. 85. seqq. et Marius Victorinus p. 25o6. Eius quum plura fuisse genera ex scholiasta Hephaestionis colligatur, tria fuerunt usitatissima , primum, quod intnlom) TQiorwog dvadiM] vocatur, positum in coniunctione iamborum, quibus vel dempta vel addita ab initio syllaba trochaeos praebet : 5o LIB. r. CAP. vr. Secundum, quae est invnloxrj TSTQaGfj^og dvudwr}, quae est in coniunctione dactylorum, quibus si ab initio duo tempora vel addantur vel detrahantur, numerus fit ana- paesticus: Atque hae dvadixui vocantur, quod utraque in duorum generum connexione est, trachaeorum vel iamborum, dactylorum vel anapaestorum. TeTtia est, quae dicitur im,nloxr) iZu.Giif.iog zsxQOidixtj, ex iambi trochaeique con- sociatione quattuor edens genera detrahendis deinceps vel addendis singulis syllabis, choriambicum, Ionicum a niinori, antispastrcum, et Ionicum a maiori : — . s»>0 — c^-— oo — — u _ ^. _ <*> s-><~> — ><^_—_0— . O <~> <-> — — ■ <-><-> — vy — — <»• — — * Sed omnis ista ininlox?] perexiguam habet utilitatem, nisi forte ea utare, ut numeros quosdam, qui diversi esse videantur , unius generis esse doceas. Quod in quibusdam ex his numeris recte fiet, sed non in omnibus, i5. "^no&faiv grammatici eam rationem vocant, qua versus finiuntur. Atque dxDcvahyxTOV dicuntur ver- sus, quorum ultima dipodia , vel, si in pede* singulos, ut quidam dactylici, dividantur, ultimus pes integei est: . o o I o u — s-> I U- — O — — tJW— .^w — WW WW — ^W — j <-> -> — DE VERSIBVS ET SYSTEMATIS. 01 KaTaXr\'*TiY.bl autem, quorum ultimus pes imminu» tus est: In dactylicis hi aut ytatalriY.liY.ol eig dwvXkafiov vocaxi- tur? si unum dactylo tempus deest, ,__ O U m— U — - <~> — — , Vtraque xaTabi'§ig in paeonibus locum habet, in quibus nlhil impedit, quin tertia quoque admittatur, quae sit in trisyllabum , etsi hanc ignorant grammatici, ultimum pedem Creticum numerantes, — UU(J>« >W>— — -0*W>'W> Hi quoque in dactylicis sunt vTt£QxaTaXriYTo& eig avl- Xapijv , et eig dtGvXXafiov , pariterque in paeonicis, in quibus etiam tertia Y.aTaXrfog ? quae est in trisyllabum, si ita videatur, addi potest. Hypercatalecti ■ si ultimo pedi, quod ei deest, restituitur, brachycatalecti fiunt. Hae terminationes omnes, excepta ea , quae est versuum acatalecticorum, Y.aTa\rj&ig nominari solent. c A P. VII. D e num e r o § e r m o n i s. l. Oratio omnis etiam sola per se numerum habest necesse est, quia sine numero syllabae non cohaererent, nec plures syllabae in unum vocabulum, aut plura voca» $2 LIB* t CAP* VII. DE NVMERO SEPxMONIS, bula in unam oratioriis complexionem coniungi possent. £ius rei in singulis vocabulis accentus, in coniunctioni- tus verborum vocis intensio indicium esr* 2* Quod si unumquodque vocabulum numeruin suum tabet ideoque ex uno vel pluribus ordinibus constat, oportet numerum vocabulorum, si ea versibus comprehendantur , cum versuum numero ita consociari, ut neuter alterum tollat. Fit hoc autem tribus modis, per caesuram, per syllabam ancipitem, pei prosodiam» — * C A R VIII; D e c a e s u r a* 1, Caesura sive incisio, quam Toptjv Graeci Vocant, is locus in versu dicitur, quo ordo aliquis fini- tur* Vnde proprie tot caesuras habet versus, quot ixt ipso versu ordines finiuntur. Vltimi enim ordinis finem^ ut quo simul versus ipse finiatur, non posse caesuram vocari, apertum est. 2. Quod si numerum vocabulorum cum versuum aumero recte consentire volumus, ordines vocabulorum iisdem locis , quibus versuum ordines, finiri necesse est, ne alteruter alterum longius procedendo perturbet. Vnde caesura distinctius dicetur finis ordinis lnetrici coniunctus cum fine ordinis in. vocabulis. Et quum ordines, qui Sunt in vocabulis, nusquam certius finian» tur} quam cum fine ipso vocabulorum, caesura censetur finiendo vocabulo in ipso fine ordinis metrici. Vnde quum caesuram neglectam esse dicimus, hoc significa* mus, non esse cum metrico ordine finitum vocabulum. 5. Quoniam autem in pronunciando non modo aingula vocabula, sed etiam integrae rerborum com* libj.cap.viii. decaesvra. 55 •plexiones distinguuntur , harum quoque finis caesurae faciendae inservit. Quumque potior sit totius orationis, quam unius alicuius vocabuli finis , iis in versibus, in quibus utrovis toodo incidi potest, non ex vocabuli/ sed ex orationis fine aestimatur caesura. Itaque hunc TT versum Homeri, TtOVTCp fA.lv TCC TTQtoVCX, XOQVGGtTCU , CXVTCCQ iTZtiTCC, non sic distinguimus: TlOVTCp fiiV r« TZQWTCt | KOQVGGlTCM , CVTUQ i7l£lT(X, sed sic: TZOVTCp fliP TC4 TTQWTCt XOQVGGtTCU , \ CVTCiQ iJZSlTCt. 4. Sponte vero intelligitur , si cum qrdinibus me^ tricis in medio versu finiri vocabula convenit, multo ma- gis id fieri in postremo cuiusque versus ordine debere. Ineptum esset enim , finito totius versus numero non finiri numerum yerborum , sed media vocabula in duas Yartes«distrahi. Versum autem hic intelligimus, . quid- quid una numerorum perpetuitate coniunctum est, quam- vis illi vei tnulti vel varii numeri sint , ut in systematis. Partes autem systematum qui nolunt distingui in versi» culos quosdam, ne forte distrahi aliquando vocabula in« ter duo versus videantur, de nomine, non de re ipsa li- tem movent. 5. Sed tencndum est, elisionem syllabae neque^pud Graecos neque apud Romanos caesurae officere. Finiri enim iudicatur vocabulum ea syllaba , quae est ante eli- sionem. Raro tamen hoc fieri solet in finetotius versus, ubi non aliter admittitur elisio, nisi si sensus arctissime verba cum sequente versu coniungi postulet. Ita Pinda- rus 01. III. 45. in ipso strophae fine syllabam elidere au- sus est. Alia exempla in trimetris iambicis inveniuntur ' ct in versu heroico. 6. Caesura aut neoessaria est, aut non ne- eessaria. Necessaria est ea , quae roaioxem pau- C U i "LIB. I, CAP, via . ' » -» sam requirit, ^uam ut negligi sine totius numeri detii» mento possit: ..qualis est in pentametro elegiaco , in quo sive ante, sive post eam syllabam, in qua caesura est, incidas, reJ.iqna versus pars iam non erit dactyliea , sed anapaestica, eaque talis, quae non similitudine uila^ ne» que aj>ta connexione cum praecedente Jiarte cOngruat» Huiusmpcli cSesura si quando necessitate cogente vio- landa est, iHud certe curatur, ut id"fiat in commissura vocabuli compositi, cuius singulae partes pro diversis vo- cabulis sint, ut apud Callimachum, &8QU vvv dl Aiogy.ovQideo) ywn}. K.on necessaria caesura quae sit, ex his sponte in» telligitur» * 7. Praeterea caesurae aliae sunt immutabiles aliae mutabile». Atque immutabil es sunt, quum ordines versuum uno tantum modo distingui pDssunt* Quod etsi est in hisj quas necessarias appellavimus , ta* men , si qua immutabilis caesura est, non est propterea etiam necessaria. Vt in versu Sapphico, nor/.do&(jov> | adoivav "^qQodlva immufcabilis est caesura , quia non ex afliis, quam ex his ordinibus constat versus, sed non est necessaria, utquam et licitum sitnegligi, et repudiatam de mdustria a qui- busdam esse videamus. Mutabilis autem caesura est, si ordines versus sine numeri totius detrimento plu- ribus modis distingui possuntj ut in trimetro iambico; v •O — . \ ■JT>~,0— i- / t I u — l^j — *-# — ^r 1 — — U - — w | j «-> »*-. I 5T — ■ <-* t)E CAESVRA/ S^ 'G>lt6$£V0Q ~, Mil^Giag , ?jffAMVl{X$l; ' y.aTcci&uAojGco TtvQqjQQouHv aeto7g. '■ ^AyjuQviv.oi , gtvtttoi yiQQvreg , ttqIpivou dQay.ovTOttailot JyoQyoveg pQQT0GTvye7g. v. Aristoph. Nub, 686. Av. 1-248. Ach. .180. Aesck IProm. £o8\ Alia exempla praebebit hexameter heroicus,. 8. His tertiuin accedit genus, quod est caesuratt & dscit-a-e, quae novum introducit numeTum, sed eum talein-, qui cum proprio versus numero conciliari poesjt, neque eum nimia dissimilitudine perdat. Eius caesurae omnis ratio ex ^sensu verborum penrlet, idque duobus iuodis. Yyno, quum voc^bulum*, in quo praeciptia quae- dam vis est, eo loco cellocatur-, tibi quum ex rnetric& nuraero nullam "viai habea't? mu'tari eum numerum ^e* cesse est, ut accedeie ea vis posslt. Id neri videmus in. fine versus heroici, ultima "thesi in arsin* mutanda , quo- ne vox Aonosyllaba, eo loco posita , singulari illa vi iprivetur, 6b quam in fmern brationis rei^cta est, Vt apud Homerum in re gravi^ ,ya7av oiiov v.al novxov '■ qqqjqH d ovQCtvo&iv Vv^ *€t apud Horatium in re ludicra, parturiunt-montes , nascetur rictieulus mtis. g. Alter modus a dlstinctione totius crationis petr* ^tus est. E-ftm praecipue in trrmetris tragicorum obscr* vavi licet , in quibus interpunctio ordines inetricos primo. itamutot., ut oraticne in tert-io trochaeo Snita^ Teliqua Versus pars, .postulante id recitationis concinnitateoj -ab Siovoruin ordinu-m initio ineipialur* 'oTov fi fiOl Tago' tcrt' &vr(ro7g yu.Q yeQa, *Quo factum est^ ut rjausa jn rccitando, facta^ . fcc-vo* 56* LIB. I. CAP. VIII. que spiritu Stfmpto, trochaeus, qui finalem Creticum praecedit, longa syllaba finali terminari posset, quod aliter in tragico trimetco non est concessum, nisi forte in nomine proprio, vel in descriptione rei magni molimi- nis plena, qua ratione inductum Euripidem in initio Io- nis scripsisse puto , "AtX^Q O ^CcXi(iOlG& VCOTQtQ GVQCCVOV. Exempla aliquot huius caesurae vide in Porsoni supple- mento praefationis ad Hecubam p. 01. seqq. qui tamea non attendit ad eam. 10. Deinde ita mutat interpunctio ordinum metri- corum rationem , ut eos cum sequentis versus ordinibus una perpetuitate coniungat, ex quo elisiones in fine tri- metri explicandae suiit , aliter nullam habiturae veniam. Efct autem haec interpunctio plerumque in fine quinti pedis. Sophocles Oed. R, 29. vqJ ov xsvovtou dcofxa Kadfiiiov , fitlug tf "AidriQ GT£vct%ioTg xal yooiQ nXovTi&Tac Sic in eadem fabula v. 552. 786. 11 84. 1224. in Electra v. 1017. Interdum etiam in medio quinto pede, ut in Euripidis Iphig. Taur. 968. bjQ $ sIq\Aquqv o%&ov.i]iiov, sq dlx^v v iGTVJV. Ouin etiam in iyie quarti pedis, ut apud Sophoclem in Oed. Col. v. 16. %u)q6q d* od^liQUQ, coq odcp' lixacjai, Pqvcov ducprriQ, iXaiaQ, af.irttA.ov' nvxv6nTiQo'i cf iGw xar avTOv fVGTOftova' dtjdoviQ. Alio modo non ob praegressam, sed ob statim sequen- tem interpunctioncm mutata ordinum ratio elisioni isti Teniam facit, ut in eadem fabula v. n64. Gol cpaolv avcov tQ XoyovQ il&iiv fiolovT ahiiv , dmXdiiv t aGtpalcoQ Tt]Q divQ odov. Cacterum ista ultimae syllabae elisio primum usurpata. est ab Sophocle in Oedipo Rege, Calliae cviusdam ex- DE CAESVRA; Z7 . emplo , ut Athenaeus docuit lib. X. p. 455. de quo loco disputavi in dissertatione observationes quasdam de Graecae linguae dialectis continente, edita a. ciai^cccvn» 11, Vsitatae caesurae neglectio etiam in versu tro- chaico ab interpunctione#exeusationem habuit, ut vidft- tur. Certe, quae ex trimctris exempla attulimus, faci- unt, ut in Sophoclis Philoct. v. i4Q3. lectionem omnium librorum sinceiam esse iudicemus : iV". sl doxu, GT£ixaiftev. 0. (J ysvvouov iigtjX(og iTtog. 12. Sunt qui caesurae nomine sic utantur, ut ver« borum in mediis pedibus nnem intelliganr. „ Quae nobis non satis accommodata appellatio videtur. IVam hacc nihil est nisi apta Verborum collocatio, qua efficitur, ut ne numerus, qui in vocabulis est, nimia ordinum simi- litudine molestus liat. Vt quum hexameter heroicus hos ordines habere Boleat, i * __« .UU »^U { UU — UU — ~UU SJt ineptum est in vocabulis hosce ordines exhibere, i • u __c^U | — uu J — uu ] — uu I — uu I has tes ad te scriptas -, Luci y misimus , Aeli. Sed melius verba ita collocantur, ut, etiamsi non pror^ suseos, quos versus, ordines habeant, tameu et hos iusta caesura exprimant, et in caeteris partibus apta quadam ordinum varietate istam eiusdem ordinis repeti- tipnem^dcvitent, ut fortunam Priami eantabo et nobile bellum* Nam etiam si hon singulis pedibus finiantur singula yo* cabula , tamen nihilo minus , si idem numerus sempef recurret, turpis erit versus, ut, sple cadehte iuvencus aratra. reliauit in arvo. S$ WB/t cap. m C A R IX, J) 0. $ y 11 ab q an c i p it el 1. Secundus modus/ quo vocabulorum numerus nu-* ^eris versuum accommodatur , positus est in syllabat ancipite. Atque quum in numeris tempora omnia cer* ta esse ao definita debeant, facile intelhgiturr in nume- ris ipsis nihil usquam poase anceps esse; itaque, si quae inveniuntur anoipites sylkbae , • i. e. quae breves sint, cjmim Ipnga.e esse debeant, vel longae, quum debeant fyreves esse , eas , quod ad numerum attinet, pro talibus ^iumerari, quales debeant esse y etsi non sint tales. 14 «jiutem neino non videt sic tantum fieri posse , si qui sint; in numeris loci. in quibus pravitas. iita, men^surae ruMiii 3U.t parum, offerfsi.o.nis Iiabeat^ 2. Huiusmodi loci duo sunt» Vnus est in an.an crusi ex unabrevi syllaba. Haec enim- anacru- sis quopiam nequeante se quidquam habet, unde de eiui mensura certiores fiamus, neque ex partibus constatplu- jibus, quarum altera alteri pro norma sit, post eam au-: tem arsis est, quae ei vel propter ictum dissimilis est; facillime iusta mensura potest excidere, ut, si longa sit, nifeir oUendamur. Alter locus est in fine ordinisA ubi quoniam nihiFsequirur, quod terminum ponat cer- tum;, ae potius pausa quaedam succecnt, pariter clelite^ seit men.surae pravitas. ^iide vel brevis^syilaba longae locum tenere potest , vel longa pro brevi esse. Ita in versu iambico et anacrusis et iinalis ordinum thesis., etsi ex. numerjL lege fyrcvem, syllabam, ha,berit, l.Qngam. a. Doricis autem epitritis ftnalem ordinis syllaham, quae DE SYLLAEA ANCIPITE. % l&nga esse debebat, corripi posse sequente alio mimero videmus , » tsookoojv avdoolv toiipoiGfv fiaxaioav tozlav* Icleoque etiain versus cuiuscumque, modo numerus currt rersu finiatur, ultima syllaba anceps est, sive ea inarsi sivein thesi sit. Wemque dictum vo]o de partibus asyn- artetorum, qui ob id ipsum sic vocati sunt, quia nu« merus eorum interruptus est. ■ • 5. Sed quod ad extremas ordinum syllahas attinet* plures notandae sunjt regulae.. Ac primo syllaba anceps jion habet locum in tnedio ordine. periodico. Nanv quum ordo periodicus , etsi ex piuribus ordinibus couii positus, tamen uno numero decurrat, unaque ex arsi, ejuae prima est, pendeat: omni.a in medio oidine perio- dico tempora suam sibi invicem mensuram constituunt, praeterquam in postremo tempore, qubd, nullo sequen- te alio , pausam post se habet, eaque re facilius aliquaar mensurae ambiguitatem admittit. Itaque in dipodia tro- chaica vel iambica finali non nisi postrema syllab.a ai;-^ ceps est, ;rion autem quae in medio ordine sunt syllabae. . In. yer^ su ithyphallico autem , qui ex tribus trochaeis uno ordi- xie periodico comprehensis. constat, ob id ipsum non; ut iri iis trochaicis versibus, crui ex dipodiis compo„siti sunt^ quarta , sed sexta demum syllaba anceps est3 — u Contra veV unus trochaeus habet syllabam, ancipitern; ubi ordo ex, eo trochaeo solo constat, ut in versu Eupo- lideo : 4e> LIB. I. CAP. IX. 4. Deinde aliae syllabae anoipites tantum in fine versus , aliae etiam in medio versu , et hae quidem. aut in solo fine vocabifli , aut etiam in medio vocabulo, lo- cum inveniunt. • 5. Atque in solo fine versus arsis trochaica, et ulti- mum theseos dactylicae tempus anceps est: to ya]ittqoigi> Ti(iuX(f>ov(itvQv. (.11] (nv , (6 JlfuTaai, epvyo&vov gtqutov. His addenda est arsis utraque, quam in basi esse vide- mus, de qua dicetur libro II. cap. 2. 7. Porro in medio versu quidem, sed in fine tan- tum vocabuli arsis dactylicorum et interdum eorumdem thesis spondiaca syllabam ancipitem recipiunt. Et aisis quidem, quum sit multo fortior in his, quam in tro- cnaeis, satis idonea ad productionern existimatur .prae- sertim pausa accedente: ixTvtQGcci IlgtdfiOio noXiv , t v ff oYxud* Iv.toQut,. Eamque ob caussam plerumque in iis pedibus , qui cae- surae faciendae apti sunt, et.post purum dactylum , quo celeritas et vis numeri augetur , usurpari solet. Thesis ( spondiaca autem in quarto pede versus heroici interdum anceps est, Eo enim in loco quum insignem * caesuram, DE STLLABA ANCIPITE. 4i Jongioremque pausam versus iste recipiat, idoneus visus est ille locus , in quo ultima vocabuli syllaba sine nu- jneri detrimento anceps esse posset, Sic. Iliad. }.. 56. t»7 d* tnv (*iv ror>yo) ploovQwmg tGTicpuvaiTO. Et.apud Ennium in I. Annal. omnis cura viris , uier esset endoperaior. Haec anceps hic ilHc etiam restituenda erit], nisi fallor, nt Odyss, /. 293. iotv di ng Xvggi) ainHtt t tig ctXct ttitqij. Caeterum non est praetereundum , semel eam etiam nou in fine vocis iuveniri , Iliad. e. 487. ' f.ivt7to)g wg dxpiGi llvov (xXovts ncivccyQOv. Nam llvoiOy quod apud Etym. M. p. i85, 55. lcgitur, Sylburgii videtur correctio esse, deterior illa 'vulgato. 8. Denique quod ad solutiones syllabarum attiner, tenendum est, quum duobus modis syllaba possij; anceps esse, semel, ut longa pro brevi, deindetut brevis pro longa sit, non omnes ancipites tales esse , quae solvi in duas breves possint. Etenim quum longa pro brevi po-* nitur, exclusa omnino eSt solutio, quia ea syllaba, quod adnumerumattinet, brevis habetur: brevem autem unam duabus brevibus parem esse, repugnat. DiSyllabam anacrusin iamborum nemo, opinor, huc advocabit. Hanc enim non solutionem esse ancipitis, senarii comi- corum ostendunt, etiam in iis Jocis anapaestum habentes, inquibus nullus ancipiti locus est. Quum vero brevis pro longa ponitur, ideoque longae loco esse censetur, potest ea solvi in duas breves , si quidem id in eiusmodi au- xnero fiat, in quo legitima sit vel usitata solutio.' Ita- que in hexametri heroici pede quarto hae mensurae re- pcriuntur, i i Praeterea singularis ratio eorum est numerorum obser- vanda , in quibus dactylus , ultimam ancipitem habens, 4» EIB. I. CAP, IX. DE^SYLLABA ANCIPITE. eontraetioneim brevium.admittit: quo fit ut pro duabus brevibus non modo una longa, sed etiam hrevis et longa recte pbnaiitur, ut in Ionicis a maiori, i »—• ali?.e ad sflas vocajtss pertinent. Quo in genere multo usitatior productio est^ quam correptio. Et piimo, quidem, quum verba % in quibus plures, quam metrurn patitur, breves syllabae connexae sunt, non aliter quam, -producenda una earum aptari metro rJossint, epici vei teres, quorura haec licentia propria est, primara ex syllabis produ.cendam existimarunt, ita quidem , ut id ia afti clactylorum fieret, quae in hoc pecle^ qui citatior c aptissima est efficiendae productioni. Hinc iiciTOvog, ■frv-' f&pegeg-r axay/aro^ unovceG&ui,, et multa huiusmo<;i vo- cafcula, quoniam aliter abstinendum iisforet, priman* apud epicos longam habent. Idemque iit ouum compo>* sita sunt, ut isuno.vteo&ai. Quibusdam horum verbo- rum ex muko usu ita* adhaesit haec mensura , ut ea in, communem abierit consuetudinem : iit factum est in no-- mine dduvxTog, de quo vid. Porson. ad Eurip* Med. l5;.). I. p. 16. Sed aliae syllabae, quam prima, si pro-e ductae reperiuntur, de emendatione cegitandum est, ut Od, y„ 1-69» firjv di xava?,o quae dubitari vix potest quin genuina scriptura sit?. 4. Praeter epicos etiam tragici , sed hi.qurdem in, AeYu nominibus propriis , eiusmodi productionib.us usi fiunjt, Kominuoa piopriGmm enim » quae neque evitari^ u UB. I. CAP. X, • nec mutari licet;, maior ubique libertas est. Et in hig tragici interdum, quum anapaestum possent admittere, productionem praetulerunt , ut gravitati numerorum ma- gis congruentem. Sic Aeschylus in Sept. ad Theb, 4o4. 555. 'iTZTTOfiadovTog Gyjjita xal fiiyag\Tvnog, UaQQ ivououog 'sJyxag' o di Tuvogd* dvijQ, «t Sophocles, '^krpeGiSotav , tJv 6 ysvv/jaag naWjg. Vide Priscianum p. i528. Neque contenderim, non usum hac licentia Sophoclem esse in Aiace y. 210. tiqu zov 0qv/Igv TiXiVTavwg, Quamquam facilis est et elegans coniectura Porsoni ad Hec. 120. av inserendum putantis. Non enim omni ex patte hic locus cum illis comparari potest , ut infra segm. 21. indicabitur. » • • 5. Correptiones longarum v^calium, quae non aliam , quam ex metri comrnoditate, excusationem habe- ant, perrarae sunt^ et fere in nominibus propriis consi- stunt, ut in epigrammatis Qovxvdidiig , 'Povmivtog , vel *^4&&vttd-£v apud Pausan. V, 19, 1. in versuindocti artificis. £0 retulerim etiam^ JEXivowidao in Hom. hymn. Cer. io5. Atque haud scio , an ipsum nomen 'Elevoiviog in his nu- merandum sit. Nam formam 7EXivu7vog^ quam tueri studuit V. D. in Museo critico Cantrabrigiensi P. II. p« 181. recte, nisi fallor , Salmasius ad Scriptt. H. A. p. 202. propriam esse Latinorum putabat. Poierit vero ad has correptiones referri noraen ygvaeog prim» brevi , de quo dictum in diss. de dialecto Pindari p. q. v. Boechhi* um ad Pind. Pyth. IV. init. AHa huius generis exempla suspicionem habent vitii, ut illud Iliad. 0. 29. zov Liiv iyojv ev&sv QVGapijv, nal avriyayov avTig. 6. Sequuntur productiones et correptiones eae, ia quibus consonantium vis spectatnr. Ac veteres epici, DE PROSODIA, 45 cuorum molKssima oratio est, non solum geminare con- sonantes liquidas amant, sed etiam ante mutam cura li* quida productionem usurpant ut lcgitimam, sectatores nacti iambographos : qui usus apud recentiores epicos, Atticorum maxime exemplo, paullatim neglectus est, usque dum Nonnus eum reduceret , ut in dissertatione de aetate Ophei Argonauticorum ostendi, p. y55. seqq.' Apud Atticos enim, de quibus primus quaerere instituit Dawesius in Miscellaneis criticis, comici, ubi commu- xiem sermonem imitantur, prorsus ab hoc genere produ- ctionis abstinuerunt: tragici autem, in antiquiori maxi- me tragoedia, medium inter epicos veteres et comicos te- nuere. Similis , sed propier epicis Jyricorum usus est: ideoque hi et geminant consonantes, quod tragici non faciunt in iambis trochaeisque , etsi in melicis non ^lane detrectanf: vide Erfurdtium ad Soph. Ai. i84. et 5y. et vocalem in fine vocabuli propter mutam cum liquida in sequente vocabulo producunt, quod tragici in iambis et trochaeis raro aut numquam fecisse putantur: v. Er- furdt. ad Soph. Ai. 1 109. et inlibro, cui index est Kdnigs- berger Arcliiv, 1812. P. III. p. 442. Seidler de verss. dochm. p. 21. 409. quum ne m compositis quidem vocabulis nimi- um frequens sit productionum copia : v. Porson. ad Orest. 64. Erfutdt. ad Oed. R, 635. Adde, quem consulen- dum esse res ipsa indicat, Gaisfordium ad Hephaest. p. 217. seq. Quod autem de lyricis dictum est; pertinet etiam ad iambographos. Ita *;auqtvggiv Hipponax ap. Tzetz. ad Lycopbr. 579. et ad Hesiod. p. 82. Quin cpici veteres lyricique producendarum syllabarum caus- sa interdum litteram inseruerunt, ut in vmy,vr\{iv/.s Iliad. £, 491. in Sldvpvog apud Pindarum 03. III. 65. (07.) XIII. 3Q. (21.) et saepius in vwrvfivog et anaXauvog. , Sed haec antiqua sunt^ et non nisi certis in vocabuli* usurpata , ut non lideahtur adhiberi posse ad defenden- dum tUSejlivKg apnd Aeschylum ia Sept. ad Tbeb. 8$. (jS LIB. I. GAP, X * » Frequentior^st «adiectb Jitterarum ^; p; r, Trtiri iili? si £ initialis est nominis proprii, sine corre> ptione ista metro repugnaturi, ut oi di Ztixvv&ov a/ov , o\nadi voGTi'{6ag ientjg elg atio ante fiX-y ut apnd Sftphoclem Oed. R. 717. iiaidog dt filaOTvg , et in t^XacTe Electr. 44o. Et arite yl^ vX apud Aesclry* lum in Persis Sfp. BVX &TI yLty<0€fCl (ptlotULV et in Xantfriis ap. Phot. et Suid.' in v. oy.TConovvj xmrrrjfArt ;v.&>fj6n/£» (jy.ooniov fiilog /.cyoj. £t ante iw , ut apud eumdem in Agaq|. .999^ DE PROSODIA. &f et apud Epicharmum > Commemoratum Hephaestioni p„ 5. qui quaedam ex bocgenere rariora attuHt, JjTuripides in Bacchis v. 72. in Ionicis a ininori, uilWVGQV V{A.V1]G(x). Finiunt haec verba antistropham: instropha serihendum videtur d^oftiva pro eva£o[Atva. Fallitur in hoc loco et aliis quibusdam Erfurdtius ad Aiacem v. 1066. "Ayu^ ^ixvmv tamen correpta penultima, quod Porsonus in Ad~ . yers. p, 25f„ ferendmn existimarat, reiectura ab eo.est in Suppl, praef. ad Hec. p* 22» Inter rariora est 4ngyv® media brevi apud Pindarum 01, II, 74. (46) etsW^co atque alia saepiusinveniuntur. Ante oaet av etnr corre- ptio aut necessitati debetur, ut propter nomen proprium^ iGxai ravTCx, £yta{iavdQS dtOTQtcpig , xog uv xsltvug, Xakxtda r EiQtTQiav vs nolvGTaqzivlov #' ^lGTiaiavy et in AiyvnTtovg f vel propter aliud uomen, quod evitari non potest, ut GnenaQvov Odyss, e. zSy. 1. 391, aut negligentiae _, ut apud Hesiodum O. et D. 58g, tirj ntTQalvj ze c/.irj nal BlfiXtvog oivog. '.EoXog vel to&Xog prima correpta proprium est Dorren*- sium, de quo dixi in X)e eomicorum anapaestis dixit Porsonus in suppl. praef. ad Hec. p. 46. ss. Saepe etiam hiatus in arsi anapaesti- ca est* ubi persona mutatur: cuius generis exempla vy apud Seidlerum p. 81. Omnino autem non curari hia* tum in interiectionibus , res est notissima. Eamque ra* tionem sequuntur alia quaevis verba , quae interiectio* aum loeo sunt, ut apud Sophoclem in Philocteta v. 852.' idc 1&1 juoi TtamV) et in Aiace v. 194. «AA' CtV«, *| IdQUVWV. Et in ipsis trimetris : Sophocles in Acrisio ap. Stobaeura serm. VIII» §oa Ttg, w ctxoviT tj fuxwjv vXw ; Ita scribendum videtur. Apud Stobaeum est rj fAar^p vActXTw* Vnde Brundkius , quem sequutus est Seidierus p. 82. 9} vXaxroj fictT^v, Vulgaris sermo in voculis tl, oti, jtsqI hiatum legitimum habet apud comicos. Tragici an ti posuerint sequente *ocali, dubitatum est. Negavit Porsonus ad Phoen. 892. quem sequuntur alii, ut Monk. ad Hippol. 975. Blomfield. ad Sept. c. Theb. 190. 701. nescio an non satis recte. Quamquam tragici uiqI non ponunt cum hiatu, qui, ut idem Porsonus observavit ad vMed, 284. ne compositis quidem, in quibus nepl a voca. li exciperetur, in iambicis vel trochaicis versibus usi sint. g. Accedit his cognata quaedam ^8110,' quae est iu correptione diphthongi in mediis vocabulis , sequente alia vocali. Ea correptio in quibusdam vocabulis, ut in oTog, TOiQvTog, noi&iv , usitatissima est, in aJiis non in* solens, ut in yeQctiog, dtlXuiog, nctTQcoog , in aliis rara vel non usurpata omnino. «Exempla vide apud Hephaestio- nem in capite de communi syllaba, et apud Gaisfordi* um p. 216. Adde Seidlerum de verss. dochra. p. 52. 101» Monkium ad Eurip. Hippoh 170. Exemplis a Gais* DE PROSODIA. 5i fordio allatis accedat o^da&tjvacog ex Aristoph. Vesp. y, 282. 10. Sequitur elisio, quae hiatui vitando inventa, tamen non ubique usurpatur. Non eliditur <, dativi ter- tiae declinationis in singulari , de qua re infra in synize- seos explicatione dicetur; heque, apud Atticos quidem, in plurali , de qua re dixit Porsonus in Append. ad Tou- pii Notas in Suidam p. 45o. Non eliditur 1 in mol , nisi apud Aeolenses: v. Bentl. epist. ad Hemsterh. p. io4. et nostram diss. de dial. Pind. p, 22. Vnde hi etiam in com- positis hac elisione utuntur, mgla^s dicentes, ut Hesio- dus Theog, 678. a quo id verbum Q. Smyrnaeus accepit: v. diss. de aetat. Orph* Arg. p. 820» Non eliditur 0 ge- nitivorum in 010 et ao desinentium , de quibus dictum eadem in dissertatione p. 722. Ex diphthongis sola «<■ brevis in primis tertiisque personis verborum et infinitivis eliditur apud ;comicos; v. adnof. ad Gve^ Cor. p. 171. apud epicos raro in infinitivis: v. quae adnotavi adHom. h. Merc. i33. Epicos sequuntur lyrici. Tragici an omnino usi sint elisione diphthongi , dubitatum est. Et sane pleraque exempla corrupta sunt : v. Erfurdt. ad Aia- cem v. 190. Rectius, opinor, statuemus, sequente lon- ga vocali vel alia diphthongo, quae commodam synizesin admitteret , sive synizesin sive elisionem interdum usur- patam esse , quum etiam oifioi, monente Koenio ad Greg. Cor. p. 171. tantum sequente co ultimam elidat. Quin recentior tragoedia , ut aliis in rebus magis ad vulgareni usum accessit, ita videtur etiam elisionem diphthongi ai non plane detrectasse. 11. Crasis, quae in primis ab Atticis probatafuit, in multis nunc rectius constituta est, quum rav, oupoi at- que alia scribimus , quae olim parum accurate tractaban- tur. Nondum tamen haec ratio omni ex parte explanata est, quod facturum esse Seidlerum speramus. Certe monstra sunt, quae hic illic, quoniam augmentum non D 2 5? HB. I. CAP. X. videbatur omitti a tragicis posse , a criticis introducta vi- demus , ut apud Aeschylum in Persis v. 490. zv&a dtj nXuGtov "•Qaiov, multoque magis iHud in Brunckii editione Oed. Col. i£o5. w.ov*a rjv ev ccQyov ovdzv dov tcpUto, v.rvnrioi (Atv Zevg %tioviog , , durior in tertia , ideoque rarior, ut apud Hesiodum O. et D. 64o. nisi hic crasis est. "y/GHQ>j? %t7fw uaxy , fitQst, a^yu?,tr( 9 dvdtfiQT DE PROSODIA. 55 Valde notabilis est synizesis litterarum to% syllabam car- reptam esse sinens, ut in Corinnae versu apud Hephaest. p. 9. et Eustatb. p. 12, 25. 8o5, 21. 1072, 8. dlloi TZQV 0V710T& &V110V iVl GT7]dSGGLV £7T£fdC.V. Ita nomen &s6g positum videtur a Pindaro Pyth. I. 109. (56.) Ex caeteris vocalibus « privativum cum synizesi pronunciatur in atGTog apud AeschyJum Eum. 568. et in ciiGTQjocxi saepius apud Lycophronem. Voealis y synize- sin faciebat in illo Od. A. 568. %QVG£OV G"/St1lTQ0V ZyOVTd , fitfUGTZVOVTU V£'/.V£GGIV, ubi nunc ex Strabone editum est vlv.vggvv. etlliad.jr. 021» si vera est cod. Hari. lectio TTQQTTaQdi&e vtuvog. etin' Eoiv-. vvojv apud Euripidem Iph. T. g3i. 970. i456. sed nonin Phoeniss. 1527. ed. Pors. ut ostendit Seidlerus de verss,. «lochm. p. 4i. Huc referendum etiam yevvcov apudPind. Pyth. IV. 4oi. (225.) pro quo BoecMiius , suum sequu- tus iudicium , yva&ojv dedit, ldem illud yevvtav sic pro- nunciari apud Aeschyl. Sept. ad Th. 124. volebat Seid- lerus p. 195. 'HSvoGfiag trisyllabum inveniturin Ammia- ni epigr. XX» Neque mutatum nunc yelim illud Sopbo- clis in Oed. R. 64o. do(xG(.n dr,:at,o7, dvoiv anoHQivag xaxo7vx in quo quam Gaisfordius ad Hephaest. p, «222. de syni- zesi disputans, praefert Elmsleii coniecturam, tq7v6* eciTOKQivag xaw7v , ea ob id ipsum, quia non potest non cuivis in mentem venire, non videtur contra omnium H- brorum auctoritatem admittenda esse, ubi defendi vul- gata potest. Dubitari potest, an synizesis adhibenda sit apud Aeschylum in Persis v. 55q. dfioiTTfQOL 'Avavomidzg, praesertim quum in eadem fab.ula v. 8i. %vaviov trisylla- bum sit. Hic tamen facile y.vavov reponi poterit. Litte» ram 1 synizesin facere negat Porsonus ad Phoen. i65i. haud dubie tragicos respiciens. Et sane , quae Bruncki- us exempla attulit ad Aeschyli Persas 55. corrupta sunt, 54 LIB. I. CAP. IX. nec satift accurate hanc reui nuper tetigit Meinekius in Curis crit. in coraicorum fragm. ab Athenaeo servata p„ 22. Sed ut in nomine proprio interdum ea synizesis ad- missa est, ut in 0eidiag apud Fausaniam V. ]0, 2. in ' AnoMowiag apud eumdem V. 22, 2. in Ur\Uada apud Sotadem ab Hephaestione p. 8. aliisque citatum , in dia- vsxwg apud Corinnam,, ibidem commemoratam ab He- phaestione : ita minime dubium videtur, etiam aliis in «ominibus et quidem apud ipsos tragicos eam contractio- nem non prorsus improbatam esse , ut in xagdlag et xaQ- diav apud Aeschylum in Sept. ad Theb. 2q4. et in Suppl. j5. in ogyva et 'Olvpnlov apud Eurip in Bacch. qq6, et Herc. fur. 1295. Fortasse huc pertinet etiam diawe apud Aeschylum Pers. io45. dt v&Qtjkd in Suppl, 800. et ou- gavia apud Sophoclem Oed, Col. i466. et xSQavviov apud Eurip. Phoen. 189. Latent adhuc quaedam huiusmodi. Sed in Aeschyli Suppl, 642. scribe Uelaoyav. Corinna© versus , cuius mentionem supra feci, hic est: 1) dtavexoig evdug' ov f.idv ndyog ijo&a 9 KoQivva. Quo in versu, quoniam ditxvexwg non videbatur secundam syllabam corripere posse, Arnaldus diaxivug scribendum putabat, quam coniecturam non improbare videtur Dor- vilhus in Vanno crit. p. 5l5. probat Tonpius ad Suid. III. p. 288. Atavexlg Hesychius , et ex Platonis' Hippia maiore, ubi v. Heindorf. p. i^5. ut Atticum Moeris af- ferunt» Corinnae versum non ausim sollicitare, quum de origine vocis non ita constet, ut ceTtum sit, »;nonex brevi a ortum esse, 'Hvexig et r]vexewg nescio an a no- vatore Empedocle introducta putem. Si verum est, quod in Porsonianis p. 20. narratur, Porsonum rj did velxog vdng scribendum censuisse , mirum sit , a tali viro con- iecturam factam esse, qiiam res ipsa, ob quam allatus est ab Hephaestione hic versus, falsam esse arguat. Cae- terum Tjty&ot non mutandum. Omisit enim , ut videtur, grammaticus vocem, quo plena lieret sententia, ut? ov DE FR050DIA/ 55 p.uv nuQog ijo&ct, Koqivvu, vnvaXia. Recentiora et quae imperitorum sunt, ut dtaxoaiovg in Ammiani epigr. II. et xoviog Dionysii Hal. de compos. vcrborura c. 4. p. 5o. ed#- Schaeferi, praetereo. Auiog, disyllabum, littera i pene consonantis vicem tenente, ut in Xoicov, nuTQwog, aliis- que , apud Pindarum invenitur 01. II. 70. (42). Ad eam- dem vim litterae t referendi sunt dativi singularis nomi- num tertiae declinationis, %aiQi di tw oQvt&c *Ob*vGevgx ttGTtQi ancoQivty ivcdlyxiovj in quibus, ut grammatici docent, non elidebatur $♦ 'Vi* de Gaisford. ad Hephaest, p. 221. Itaque multo rainusab Atticis v illud dativi umquam elisum esse credibile est, ut videbatur Porsono in suppl. praef. ad Hecy p. 22. quem vide etiam ad Orest. 584. i42j7. Secus videtur Liobeckio ad Aiac. 801. Elmsleio ad Eurip. Heracl. 695. quos se- quitur Blomfieldius ad Aes.ch. Pers. 855. Synizesin ta» men quare ex Atticis expelli velimus, nullam caussam video. Qnare , nisi lectio non satis certa aliquam dubi* tationem iniiceret , in re ipsa nihil est , cur negemus A,§* 8chylum in isto Persarum loco , v. 852. scripsisse, vnaVTua&i/v nuidl ipa) miodiai. *Iaa(ov tamquam a consonaute incipiens invenitur apucl Pausaniam V. 18* *« In longis vocalibus et diphthongis aynizesis, ut certis in vocibus usitatissima est, quales suntiJoi/#, fi?jov9 (iij sidivui, , fii] coquigi, inftov, ita in aliis non prorsus repudiatur, cuiusmodi sunt *EvvaXito, txvdQfKfovtf] apud Homerum , et quaedam alia. Kecte- que hoc genus nuper Pindaro restituit Boeckhius , quem? vide de metris Pindari III. 18* p. 29, et ad 01. XIII. init^ p. 420, Sed ut utu tl per synizesin contrahi Pyrh. XI. 84. (55') credam, tamen difficilius adducar, Xuo7ao Pyth. XII. 12. disyllabum esse : o7 oijuv autemNem. X.2^(i5) vereor ut cuiquam approbari possit. $6 LIB. I* CAP. X. l5. Progredimur ad accentum, qui quoniam ar» sis est numeri ipeorum vocabulorum proprii, nonunoille modo in veterrima poesi, quae nondum plane a commu- ni pronunciatione recesserat, ad constituendam mensu- ram syllabarum arihibebatur. Nam vel brevis syllaba ba- bens accentum producebatur, vel longa , quam aut prae- cederet accentus , aut sequeretur, corripiebatur. Atque hoc quidem iam ab antiquis interpretibus Homeri obser- vatum est^ qui tamen interdum graviter errant in hac re, ut ad IUad. «. 4. i4. Syllaba propter accentum, quo acuitur, produ* cta aut penuhima est, aut antepenultima. Vltima enim quoniam etiam propter alias caussas produci potest, bic non venit in considerationem. Igitur penultima , si ulti- ma natura longa est, tantum in tbesi numeri metrici pro- ducitur, quia sic abest offensio, ut Od. x. 56. SwQct nuQ Aiolov fifyakrjTOQog 'innoTadao. Sic in eodem nomine v. 6o. Ita vnode^ir] Iliad. i. 73. eixof9- q. i56. r. 5o4. t/. 231. *Riov Iliad. 0. 66. ^. 6. dyQiov %. **l5i OfiQitov saepe. In nominibus propriis banc sibi veniam postularunt etiam recentiores epiri : unde apud Dionys. Perieg. Kaonirj v* 706. iT«- Griirjg 55. 696. 719. in epigrammate apud Pausan. IX. 4o, 5. '/nnoTrjv, eodemque fortasse referenda apud eum- dem KltuGtiivng VJ« l0» 2« et Beayivr\v VI. 1 1, 2. Ex Homero his addenda videntur 'Aoalrjniov et dvtxptov 111— ad. /?. 701. 0. 554. Nam 'Aoxfojniog certe etiam Demo- stheni proparoxytonon fuisse ex Plutarcho prodidit Eu- staihius p 465, 57. i447- extr. quem vide etiam p. 860, g. Scriptumque ita in cod. Iliadis Vindob. CCXLI. et in scholiis Apollonii Rhodii Parisiensibus p. 297. ubimo,- nuit pa de re Schaeferus. Itaque quum solum relictum sit dv£ipwv? in quo productio illa non habeat ratio- r>E PROSODIA; 57 aem idoneam f hoc quoque ab Homero dvsiplov pro- nunciatum fuisse comicimus. y 15. Si brevis est ultima, facile quisque sentiet, diffi- cilius produci penultimam posse, necnisi inictumetrico, quo ea duplici ictu intendatur, ut Iliad. n, i45. 'innovg d* AvTOfiidovTa &oolg ^fvyvvfitv civojysv. Sed ethoc, et illud p. 208. Toojfg 6' ioQiyrjoav onojg Ydov alo\ov oqtv, etiam duplicatione consonantis adiuvari videtur. Atque Hipponax quoque_, teste Tzetza ad Lycophr. 234. et 424, hac productione usus est, rjv avzov oqtg TOJVTtxvrjixtov daxvrj, ubi quidem Gaisfordius ad Hephaest. p. 253. ovqtg scri- bendum putat, quivellem, quo iudicari de hac re pos- set, sensum fragmenti declarasset. Tzetza certe oqtg legit. 16. Antepenultima, si penultima brevis est^ in ictu metrico producitur, ut fatg Od. 1. 425. Yfievat Iliad. y. 565. agouevat, in Hesiod. O. et D. 22. quibus quidem in locis non negligenda vis est, quam vel digamma vel du- plicatio consonantis habebat. Sin longa est penultima productio fit in thesi metrica, ut TtTQaxvxlot Od. 1. o42. ai quidem haec sincera scriptura est> in vn^onlirjat Iliad. «. 205. atque alibi , in Kaoniotatv apud Dionys. Perieg. 738. Sed apud eumdem v. 1009. quod legitur, aXX 7jT0t nv?.eo)v fisv vnat noSa Kaontdcov, nullam habet excusationem. Recte codd. Kaantaduojv* terminatione rariore, de qua v. Dorvill. ad Charit. p. 684. (618. ed. Lips.) Ernest. ad Callim. h. Del. 66. Heyn. ad Iliad. r. 1. Heinrich. ad Hesiodi Scut. Herc. 7. 17. Correptae propter sequentem accentum exempla tantum in oxytonis trisyllabis sunt, ut inetrj f fitfiaojQ, ^jfpltvQf 'OdvvtvQ, et binc in declinatis, fxifiamsg, 58 liB. I. CAP. X. *Ayilnog9 *Odv(rr]0$* Accentui enim debetur abiectio consonantis. 18. Frequentissima sunt exenrpla- correptae propter praecedentem accentum syllabae, et quidem praecipua penultimae. Quae exempla in soKs, quod sciam, con- iunctivis verbi activi et passivi inveniuntur, excepta ter* tia persona numeri pluralis , ut fiuvXtTat, , ayttQOfitv , (ii~ oytub, cc7vod€iOfA.cci, pro fiovfa}Tcu, dytiQOjfitv 9 vdayr}ai, ctno&€tojf.ia& , IKad. «. 66. l42. /?. 202. perfectorum, quara grammatici certe agnoscunt: V. Draco Straton. p. 53. 88, 5. 108, 2.5. Regulae prosod. a me editae p. 444. Bastius ad Gregor. Cor. p. 166. Vera si tradiderunt grammatici, tanto magis hic usus wirus est, quum, ut diximus , in tertia pluralis coniunctivorum nusquam ista correptio inveniatur. Atque ex Homeri Hesiodique car- iftinibus recentiores critici eam expellendam censuere, ut Odyss. X. 5o4. ubi olim erat, 1 Tt&vocGiV Tifirjv St XtX6y%ot(siv lau &tol,Gi,v, nunc autem XtXoyy^ao editum, quod si quis propter di* gamma non ferendum putabit, meminerit, quam pauci sint in Homero versus , de quibus certum quid pronun- ciari possit. ig. Raro ultima syllaba propter praegressum accen- tum corripitur : cuius rei non alia exstant exempla, quam Iwg et Ttcog , ut iojg 6 tclv&' ojQnctive, DE PROSODIA. 59 fliad. a. 395. x. 5oy. q. 106. fc i5. Od. & 120. e. 565. 424. £S *y<*> ^P' **7va nolvv (jIqtov avvayeiQtov, aXl' dva%a6oafitvog vrftov nafov , «a>£ inrjX&ov, ijftsvoi*; twg inrjk&e vifitov, fidv d* iivat, uQQTtQia dta dcofiaTOg , ecog 7v.qvto9 qggoc cv tco ioldcog, dQcofievog, tcog ixoio, ecog e& i](3ijv elyev , bqpeXke de xovqiov dv&og, Od. d. 90. *;. 280. i.25o. 0. 109. r. 567. fragm. Iliad.V* Quibus in locis omnibus non potest dubitari , quin poeta alteram formam , eXcog , sed ultima correpta , usurpave* rit: ut proinde scribendum sit tlog , si, ut in caeteris so» litum est, scribendo exprimenda est pronunciatio. Timg ita usurpatum est Iliad. r. 189. fiifivirco av&i Ttcog 9 ineiyofievbg ntg "jtQqog, ubi scribendum, ftifiviTto avto&b Tt7og9 eneiyofievbg neQ '! 'AQrjog* 20. Denique simul et producitur tertia a fine syl- Jaba, et corripitur penultima, ut saepe in lopev, qud verbo sic etiam recentiores epici interdum usi sunt. Horum quoque exemplorum nonnulla scribendo oblitte- rata sunt, ut quum re&vetoreg, fitfiacoreg pro re&vfjOTeg, fAtfxctOTtg scribitur. Omninoque multa, quae initio ob solum accentum ab epicis usurpata erant, deinde in com- munem usum recepta, scripturae regnlam praebuere. Ita quum nomina comparativa et superlativa correptam vocalem natura sua haberent, servarunt eam, ubi id sinebat productio praecedentis syllabae, ut ftay.ooTtgog, niv,QoxaTog; ubi ftutem brevis syllaba praecedens iuutile reddidisset vocabulum, accentui concessa est vis pro- 6o LIB. I. CAP. X. ducendi , dicique placuit xcutWTiQog, vmvccrogi et quae sunt horum similia. 21. Praeter accentum etiam vocis intensio ali- quam in constituenda syllabarum mensura vim habet. Est enim haec quoque numerus quidam , non ille idem cum eo numero, qui in singulis vocabulis inest, sed alius, ad totam orationem spectans, et proinde unum ali- quod verbum praecipua quadam vi pronunciaripostulans. Quae vocis intensio ita propria est initii, ut etiam si in medio vel fine sententiae sit, tamen, si mentem sensum- que verborum spectes , semper aiiquod novae sententiae initium indicare videatur: de qua re hic dicere nimis longum est. Hinc factum est, ut in initio sententiae vo- cis intensio cum metri prima arsi coniuncta brevem syl- labam recte producere visa sit, ut Iliad. %. 679. *p. 2. £716161} vrjccg re necl 'JEXhjgnovrov iy.ovro*% et & i55. e. 55g. qptte KccalyvTjzf, et apud Hesiodum O. et D. 456. dgvog ekvfAcc, yvr\v itoivov , (ioe 6* ivvasr^Qw, et apud Theognidem v. 1075, (}q6%0V CC7T0QQ1]%CCg* Non inepte coniicias , huic vocis intensioni aliquid tri- buendum esse in illis productionibus apud Aeschylum et Sophoclem, quas suprasegm. 4. commemoravi, 'JnTcoiit- dovTOg, ITvcQ&evoTiciTog, '^4lcp£ol(3oiccv. Sunt enim in hu- iusmodi locis, ( Sophocleus quidem , ut videtur, expro- logo est) in quibus nomina illa praecipuum in sententia locum tenent. 22. Denique etiam interpunctio consideranda est. Quae quoniampausam in pronunciando fieri postu- lat, non mirum est, si, quemadmodum caesuram, utsu- pra dictum est, interdum mutat, ita etiam ad mensuram aliter constituendam aliquid confert. Itaque producitur DE PROSODIA. 6.1 nonnumquam brevis syllaba ; ubi interpunctio pausam fieri iubet : quod fieri maxime post compellationem , ex- ciamationem, interrogationem , Seidlerus animadvertit, qui primus de hac re disseruit in epistola ad Lobeekiuni, Aiaci huius addita p. 455 seqq. et de verss. dochm. p. 70,. seqq. Quamquam non omnia , quae ille attulit exempla, ad hanc observationem hrmandam idonea sunt : quorum ea potissimum, quae ex dochmiacis petita sunt , ut mini- me contemnenda sint, at nulla tamen necessitate verita-. tem rei evincunt. 25. Diximus de Graecis. Romanorum duplex pros- odia est, altera , ut nostra Germanorum, maximampar- tem ex solo accentu pendens, de qua praeter Ioach. Ca- merarium, I. C. Scaligerum, Gabr. Faernum, Chr. Wa- sium aliosque,, unus omnium optime meritus est Bentle- ius : etsi hic quoque reliquit , quae ab aliis perfici opta- remus , ut ostendi in praefatione ad Plauti Trinummum. Altera, cum versu heroico primum ab Ennio culta, quae inde ab interitu reipulicae sola videtur in usu fuisse , Grae- corum imitata est severitatem. Et haec quidem plerisque satis nota est, etsi ne in hac quidem deerit materia, si quis, quid aptum atque elegans sit, quaerere instituet. 24» Recentiore prosodia qui usi sunt, eorum anti- quiores, ut Ennius et Lucilius, interdum s finale post brevem vocalem abiiciebant, ut vita illa dignu9 locoque, de qua re dixit Quintilianus IX. 4, 58. Sed Ciceronis aevo id iam subrusticum visurn esse, ex huius Oratore c. 48. constat. Numquam tamen 5 abiectum est ante voca- lera. Syllabam littera m terminatam etiam elegantiores poetae interdum non eliserunt, ut Lucretius III. 1095. Sed dum abest, quod avemus, id exsuperare videtur. 6* UB. I. CAP. X. Horatius Serm. II. 2, 28. cocto num adest honor idem. Ad quem locuin Bentleius contendit, in secunda dactyli syllaba hanc dari veniam , non in tertia. Quod de Ho- ratio, et quicumque ab illo tempore poetae fuerunt, iure dictum videtur; non etiam de antiquioribus. Ennius X. AnnaJ ap. Priscian. lib. I, p. 556. insignita fere tum millia militum octo. Lucretius II. 465, nam> quod jiuvidum est, e levibus atque rotundis. Ita alibi apud hunc corporum } papaverum , atque alia non semel ab librariis male mutata sunt. Omnino autem Latini non elisione, sed synizesi usi videntur, quura in vocalium concursu, tum si littera m syllabam finiret. Quam litteram Quintilianus, ubi de hac re praecipit, IX. 4, 39.4o. non eximi, sed obscurari, et tantum aliquam inter duos vocales notam esse, ne ipsae coeant, dicit. Magna autem in elisionibus ars est atque elegantia, cu- ius qui usum scientiamque non habent, dum elidendine- cessitatem diligentissime observant, saepe faciunt, quod vix quisquam Romanus facere ausus esset. Quoniam enim istae omnes non tam elisiones, quam GVPevKpoopijoeig sunt, curabant veteres, ut ea tantum coniungerentur, quae commode et cum suavitate quadam pronunciatio- nis coirent. Hinc factum , ut longas vocales fere ibi tan- tum placeret elidere, ubi in syllabam vel natura vel po- sitione longam reciperentur , non etiam, ubi brevi sylla- ba sequente prorsus periturae essent. Itaque in bis, lamentis , gemituquey et femineo ululatu, insulae Ionio in magno, tantum abest, ut neglectio elisionis licentiae cuidam de- beatur, ut ne admitti quidem elisio recte potuerit. Sed in] his t Ionio in , recte facta est elisio > quum consistat et requiescat vox in longa syllaba. Eadem elegantiae ©bservatio cernitur in hiatu, quem brevis syllaba facit, PE PROSODIA. 65 quod genus rarissimum est, ut apud Virgilium Aen. I. 4o5. et vera incessu patuit dea : ille uti matrem. Est enim hic hiatus et in quarto pede, et in pausa ex interpunctione nata. Eodem modo , quum detrectarint poetae vocalem brevem in fine vocabuli ante sc9 spt st corripere, de qua re videnda sunt, quae Gaisfordius ex Terentiano Mauro et docta Zinzerlingii disputatione at- tulit ad Hephaest. p. 209. seqq. tamen Virgilius Aen. XI. S09. scripsit, spem si quam accitis Aetolum habuistis inarmU, ponite : spes sibi quisque, excusationem aliquam ab interpunctione accedere intelli- gens. Denique non est praetereunda synizesis in litteris u et i interdum etiam a clarissimis poetis usurpata , ut quum tenuis trochaeus, abiete dactylus est, quae mini- me rara sunt , aut quum connubio molossum facit , ut apud Virg. Aen. I. y5. ubi errat Servius. Sic consilium trisyllabum est apud Horatium Carm. IIT. 4, 4i. vos lene consilium et datis et dato gaudetis almae. 25. Antiquior illa poetarum scenicorum prosodia, qua etiam epici in Saturniis versibus utebantur, commu- nem sequuta pronunciationem , maxima ex parte accentu regebatur , neglecta positione consonantium , interdum etiam imminuto pondere longarumvocalium, pluribusque syllabis in unam contractis. Hanc qui diligentius perve- stigare volent, quae 'res non potest a Plauti totius, Te~ rentiique emendatione separari, eos haec potissimum cu« xare oportebit, 26. Primo de accentu linguae Latinae quaerendum erit, de quo quum veteres nec plene neque accurate ex- posuerint, non modo colligenda erunt, quae apud hos dispersa reperiuntur , sed videndum etiam , quid ipsi ex 64 LIB. I. CAP. X. poetarum usn eruere possimus, cuiusmodi non paucft Bentleius , qua erat sagacitate, deprehendit. Miruin est autem , esse in hoc genere quaedam, quae praeceptis ve» terum repugnent, ut quaerendum sit, utrum in his lin- guae usum sequuti sint poetae, an aliam rationem specta- verint. Ita quum traditum sit ab antiquis, accentum non ultra tertiam a fine syllabam reiici, tamen in vocabulis tres breves syllabas ante ultimam habentibus constanti propemodum usu poetae quartam a fine acuunt, mise~ ria , fdmiliam, tetigeris, re diero dicentes. Quumque vocabula , quorum duae, quae ultimam antecedunt syl- labae, longae sunt, accentum in penultima habere vide- antur , tamen, si eliditur ultima, retrahi fere a poetis ac- Centum videmus in tertiam a fine: poeta quum primum animum ad scribendum appuliu Quo in versu et scribendum, et, quae duo vocabula pro unosunt, quum primum, si ultima non elideretur, ac- centum deberent in penultima habere , nisi a versus lo- co, ut in verbo scribendum^ excusatio accederet, de qua v. Bentl. in Schediasmate de metris Terentianis, ut, poeta quufn primum se ad scribendum dedit. ubi scribendum recte , non item quum primum sine elisione positum esset. Sic saepe concede huc9 secede huc, atque alia innumerabilia. 27. Deinde considerandae sunt correptiones , quas jieglecta positione consonantium frequentissimas habent poetae 6cenici, ex, ille, atquey Philippi, iuventutis, et alia pluiima , quaedam semper, alia saepe , alia inter- dum sicusurpantes: in quibus qui vulgiusus fuerit, non- numqam tauto difficilius erui potest, quod neque con- stant sibi poetae in omnibus correptionibus , et permultis in locis dubia est lectio. Interdum etiam finales sylla- bae neglecta positione , quam prima sequentis vocabuli DE PROSODIA. 65 littera facit, conif>iuntur , ut apud Terentium in An- dria I. 5, 26. amor, misericordia hiiius , nuptidrum sollici* idtio. 28. Porro videndum est de neglecta elisione, quae res in universum hanc habet regulam, ut voces monosyl- labae, si sententiae aliqua vis in iis est, in ictu metrico, non etiam extra ictum , sine elisione pronuncientur. Mi- nime tamen ita observatur haec regula, ut nusquam ab ea discedatur. Quin negligitur saepissime, negligique potuit tanto facilius, quod, uti dictum est, omnino Ro- mani non tam elidi syllabas, quam coalescere voluerunt. Bentleius quidem , nimis diligens neglectae elisionis ob- servator, saepe modum in hac re excessit. 29. Diligenter notandae sunt etiam synizeses, qu«ae quum usitatiSsimae sint in pronominibus quibusdam , ut quum eius et cuius una syllaba pronunciatur, tum etiam in aliis vocabulis inveniuntur, in quibus saepe fraudem ea res fecit criticis. Ita navem> Davum saepe dixerunt una syllaba, videndumque, ne, ut apud Lucretium irri- tavit in irritat , apud Virgilium pctivit in petit contra- ctum est, eadem contractio etiam apud comicos non- numquam delituerit. 30. Praeterea haud pauca sunt vocabula, quae in communi sermone ita videntur pronunciata esse , ut vel integra syllaba periret, velut nimini , v, Eent). ad Ter. Hec. III. 1, 1. et ad Eun. III, 2, 7. vel tota vox aliter so« naret, quam scriptura indicat. Sic saepe monosyllaba sunt domi , boni , mali, malum; quorum etsi veram pronunciationem vix quisquam hodie aperiet, tamen exemplorum comparatio fortaase ad probabilem ducere coniecturam poterit, 66 LI13. I. CAP. II. DE PROSODIA. 5i. Denique in his ornrjibus diligenter videndum quo in genere carminis ? et quo in loco versus quidque fieri soleat. De qua re iam rnonitum est a Bentleio, qui vir, si non perfecit hanc doctrinam., ac potius saepe inventis suis etiam cum damno Terentii usus est, tan- tum abest, ut id quidquam de laudibus eius detrahat, ut potius nihil in ea re sit, quod cuiquam debeat mi- ruu; videri- Nullae enim uuquam ullo in genere ma- guae conversipnes factae sunt^ quin coniunctae fue- rint cum ruinis etiam earum rerum, quas vel potuisse servari vel debuisse postmodo appareret. Itaque ut ful- minis perniciosa nonnumquam vis utilitate superat, ita ixi magnis ingeniis, -quid condiderint, non quid con- dendo everterint, spectandum est. 6/ LIBER II. D e m et r i s simplicibus. C A P. I. De generibus metrorum simplicium. I. IVXetra simplicia vocamus/quae uno genere nume» ri continentur. Et quum numeri omnes aut in ipsa arsi consistant , aut thesin habeant arsi aequalem , aut brevi- oribus in tbesi quam in arsi temporibus procedant, tri- plicem apparet metrorum simplicium divisionem esse. 2. Horum primum genus, quod ex solis arsibus constat, utut memorabile, nusquam tamen solum, sed semper vel consociatum cum aliis numeris , vel iis adie- ctum invenitur. Secundum genus , quod aequalia habet arseos et tbeseos tempora, numeros complectitur pyrrhi- chiacos, tribrachicos, proceleusmaticos, spondiacos, Mo~ lossicos. Tertium denique genus, quod ob varietatem mensurae, quia ex longis et brevibus temporibus constat, omnium usitatissimum est, unde in eo fere omnis doctri- na metrica occupatur, hos habet numeros, tiochaicos, dactylicos, paeonicos. Grammaticorum enim distin- ctionem quod deserendam putavimus , non videmur ex- cusatione opus habere. Est enim illa omni fundamento destituta. Hi novem ponunt genera metrorum, iambi- cum , trochaicum, dactylicum, anapaesticum , choriam- bicum, antispasticum, Ionica duo, paeonicum ; quibus recentiores parum. accurate Anacreonticum addunt. E 2 68 LIB. II. CAP. II. C A R II. D e arsinucta e t b asu 1. Perexiguus, ut consentaneum est, illorum est rmmerorum usus , qui in una arsi consistunt. Nec ta- men ille prorsus est excludendus , quando , quae apud scenicos poetas monosyllabae interiectiones reperiuntur, ut (ftv , si certum in strophis locum tenent, nec tamen cum ipsorum versuum numeris coniuncti sunt, non care- re numero videntur, sed suum habere numerum, qui, ut res ipsa monstrat , non potest non in ipsa arsi consistere. 2. Multo magis memorabilis est alius numerus, qui ex arsibus nudis compositus videtur. Eum nos basin vocamus, quia numquam solus, sed semper in principio aliorum numerorumeusurpatus conspicitur. Factus is est promiscue vel ex pyrrhichio , vel ex spondeo, vel ex tro- chaeo, vel ex iambo, interdum etiam cx tribracho, quin etiara ex dactylo vel ex anapaesto. Quae tanta mensu- rae varietas non potest non magnam dubitationem de na- tura huius numeri excitare. Nam si ille , ut caeteri nu- meri , ex arsi et thesi , vel ex anacrusi et arsi composi- tus esset , eam deberet mensurae rationem habere , quae, irt in primo libro ostendimus, propria talium numerorum est, non autem talem, quae iis repugnat. Itaque si trochaeus esset, mensuras reciperet has: 4 sin iambus, has; Itaque pyrrhichio nullus relictus lccus esset, quem ta< DE ARSI NVt>A ET BASI; 69 jftien et grammaticorum testimonia et exempla poetarum tuentur. Multo minns autem in antistrOphicis uterque numerus , trochaeus et iambus, qui natura sua contrarii sunt, respondere sibi possent , quod tamen fit saepissi- me. Neque vero, ut opinor, volemus tragicos Graecos, vel , quod nuper Boeckhius p. 65. facere ausus est, ly- ricos Aeolenses , et Atheniensium comicos in imperfectis rhythmicis numerare, ac non potius de nostra dubitare peritia, si, quod ab illis factum est, qui magistri nobis sunt huius artis , explicare nesciamus. Immo vero , ut in caeteris rebus, quae ab illis institutae sunt, divinare veram rationem nobis licet, ita , nisi fallor, etiam ba» seos natura satis probabiliter declarari poterit. 3. Nam si reputamus, nusquam basin inveniri so- lam, sed 6^mper cum aliis coniunctam numeris, et ita quidem, ut arfte ipsam eorura arsin sit: iure videmur existimare, hoc quasi praeludium quoddam et tentamen» tum esse numeri deinceps sequuturi. Eam rem autem xmllus est numerus qui aptius repraesentet, quam duae arses, quarum quaeque sola per se constet, neque aut cum altera , aut cum sequente numero cohaereat. Atque lioc modo ne in mensura quidem Jrelinquetur, quod ex- plicari nequeat. Prima enim baseos forma, qua lyrici Aeolen^es usi sunt,. haec est, Namuna arsis, quae* neque anacrusin, neque thesin ha- het, exempta est omni comparatione aliorum temporum, ideoque iure habet syllabam ancipitem. Itaque in basi, c|uae duas huiusmodi arses continet, utraque anceps sit necesse est, Sed habet haecanceps hoc peeuliare, quod, quum in aliis metris arsis numerum in medio versu fini- ens non nisi in fine vceabuli anceps sit, haec etiam in 7© LIB. XI. CAP. II; initio vocabuli vel in medio vocabulo locum liabet. Quod uti commoditatis caussa institutum esi, quia vix fieri po- terat, ut ubique duae voces monosyllabae in promptu es- sent, ita etiam offensione caret, quia in ordine unius temporis cbmparatio abest alioruni temporum , qua sola fit , ut non quaevis syllaba possit anceps esse. Exempla omnium baseos formarum , quibus lyrici Aeolenses usi Sunt, Sappbo praebet apud Hepbaestionera p. 24. "Eqoq «F avTt fi 6 kvGifiefoiQ dovil, yXvKvnmQQv anapaesmrum, alio- _ p LIB. H. CAP. III. rumve pedum esse videantur, nec leges habeant alias, quam quae illorum sunt pedum leges , recrius illis versu- um generibus adnumerabuntur. Sunt tlli autem in pri- mis in melicis quibusdam^tragicorum comicoiumque car- minibus usitati, tum in graviore lyricorum poesi, quum quidem ea ad Aeoliam harmoniam canebatur, ut in dis- sertatione de dialecto Pindari p. iq. indicatum est; de- nique in dithyrambis , in quibus praecipue probatos esse numeros ex multarum brevium syllabarum consociatione factos, non paucis exemplis constat, 2. In his numeris ad genera sua revocandis duo tan- tum, quibus fidere liceat, adminicula habemus, unum, ut, quod numeri genus apte cum qaeteris numeris con- gruat, videamus, quae res sensu indiget multa exercita- tione subaeto ; alterum , ut ipsam pronunciationem ver- borum consideremus. Etsi enim Graeci accentum ver- borum in poesi non solent respicere, tamen ita collocare verba «mant, ut in magna brevium syllabarum multitu- dine ultro se numerus , quem vo!unt; offerat. Vt quis in his Aeschyli verbis in Prometh. go5. einotefxog cde y 6 noltfiog anooa nooiftog, non statim agnoscat numerum iambicura? aut trochaicum in his Euripidis Iph, I. ig8. qpovog inl qpovfp, «/*« t a%t ciem post novem prototypa impertiendam esse9 e qui- bus est et Philoxenus, cx eo putaverunt , quod Laco- nicum longis constantem quindecim huic prope con- trariumrespondereposse eonspieerent, qui tamennort ex omnibus Molossicis connectitur. Nam spondeos invicem miscet , ut es49 ite o Parcae primores faustae nunc Parcas du- centes. Salius tamen est annecti eum copularique comico anapaestico } cuius cognationem in se coniunctis suis duabus ultimis brevibus demonstrat. Et hanc ille cum anapaesticis cognatioriem deinceps etiam in pro» celeusmaticis esse ostendit. c A P. IV. D e n ume r o trochaico* i. Numerus trochaicus haec quinque versu» tun genera coraprehendit , trochaicos, qui proprie / 4 LIB. U. CAP. IV. vocantur, iambicos, Crcticos, Bacchiacos autispasticos: j — u — o dipodia trochaica. *-> | — o — dipodiaianibica. i i o — Creticus, — o antispastus. o|. — — Bacchius. Se& dicendum est de singulis. 2. Ac prirno trochaeos iambosque non nisi unum esse idemque numeri genus , vel syllabae ancipi- tes ostendunt, qtiae in utroque genere eosdem locos te- nent. Nam quod grammatici recte sane praecipiunt, trochaicos versus in paribus locis , quos Latini sinistros vocant, iarnbicos autem in imparibus, quos illi dextros dicunt, spondeum admittere, id cur ita sit, sic demum apparet, si utrcsque versus ad idem genus referas. Ita, enim, quae maxima diversitas esse videbatur, maximam conscnsionem esse intelliges. Nam quum in mediis ordi- nibus nihil usquam possit ambiguum esse, sed tantum anacrusis monosyllaba, et finis ordinis ancipitem recipiat, romparatione utriusque generis facta, eosdem in utroque locos ancipitem habere clarum est, sive sic dividas, ' _ | j_ • j_u _ — | cr — u — | c — o — i sive sic, / * * Ouod si qui obiiciunt, et indolem utriusque numeri d; i DE NVMERO TROCIIAICO. ?5 versam esse, et libertatem in iambico maiorem, quamin tvochaico, concedi: est illud quidem vemm , sed tantum abest, ut id labefactare possit nostram sententiam, ut eam magis confirmet. Nam in trochaico numero , in quo idem ordo in quaque dipodia integer repetitur , ob banc ipsam ordinum omnium similitudinem maior aequabilitas est^ quae augetur eo, quod neque anacrusis adest, quae intendat vim numeri, etin tbesin exeunt ordines, qui lenior estfmis, quarn si in arsi terminarentur. Contra iambica dipodia sernel tantum mollem illum pedem , tro- chaeum, audiendum praebet, praetereaque non modo anacrusin praemissam habet, quae facit, ut arsis deinde maiore nisu ingrediatur, sed etiam in arsin exit, abru* ptius in ictu consistens. Hinc non est mirum , maiorem numero trochaico in iambis libertatem concessam esse, quam in trochaic^is versibus. Et, quo magis appareat, verum esse, quod dicimus, data haec libertas iis tan- tum iambicis versibus est, qui per iambicas ut plurimum tiipodias incedunt, quod fit in comoedia ; non etiam da- ta est in tragoedia , et in iambographorum versibus, ut qui plerumque trochaicis ordinibus distinguantur, eoque etiam trochaeorum aequabilitatem conservare de- beant. Quin ipsa illa comicorum versuum licentia ex parte ita comparata est, ut quaedam , quae ex gramma- ticorum doctrina licita esse deberent, non sint licita, quia trochaico numero repugnant; alia autem, quae ex ir.ta doctrina illicita sunt, usurpata reperiantur, quia consen- tanea sunt numero trochaico. Sed haec suo loco comme- morabuntur. 5. Creticos versus grammatici ad paeonicum ge- nus referunt: verum etsi commutari Creticus cum primo quartove paeone potest, tamen ita manifesturn e&t, nihil auud hunc pedem esse, quam dipodiam trochaicani UB. ir. CAP. IV. catalecticam , ut era res non videatur demonstration© indigere. 4. Antispastus compositus, est ex iambo ettro- chaeo, eamque ob caussam dupliciter ad trochaicos nu- jneros pertinet: sed quoniam ea compositio sic facta est, ut duae arses sibi proximae sint, longe vehementiorem ille et asperiorem incessum habet, quam Creticus. Nam in versibus Creticis quum duae se arses contingunt, in quaque priori finitur numerus_, posteriore autem novus numerus incipit; quod contra in antispastis arses ita con« iunctae sunt, ut hac ipsa coniunctione natura continea* tur numeri antispastici. i 5. Bacchiaci numeri, si, ut Boeckhio nuper vi« cum est, ex iambo et dipodia trochaica compositi sunt, iure in trochsieis numeris commemorabuntur. Scd quum hoc sit eiusmodi, ut nec demonstrari, nec refutari posse videatur, satius duximus, vel propter anacrusin hos ver- sus ad trochaicos referre. Qui si ex spondeo cum ana- crusi iambica constant, sane propter spondeum istum re» ctius dactylicis numeris addentur: sed qu-um idem spon- deus cum anapaestica anacrusi Ionieum a ininori produ- cat, consentaneum visum est, discrimine ab ariacrusi re- wetito, alterum numerum trochaicis, alterum dactylicis adnumerare. 6. Denique non sunt praetereundi trochaeus semantus et orthius, de quibus pedibus videndus est Aristides Quintilianus p. 51/. seq. et 98. Horum tro- chaeus semantus arsin octo, thesin quattuor temporum liabet, quae ratio eadem , eed inversa est in orthio, ut uterque quattuor vel trochaeos , vel iambos aequet. Hi pedes etsi musicorum proprii sunt, unde metrici, solam communem syllabarum lnensuram speotantes, nullam eo- DE NVMERO TROCHAICO. 77 rum mentionem fecere, tamen propterea non sunt a me- trica doctrina excludendi, quod satis aperta si non utri- nsque, at eerte trochaei semanti vestigia in carminibua poetarum Graecorum inveniuntur, de qua re et in disser- tatione de metrorum quorumdum mensura rhythmica p. *7* se<¥i* disputatum est , et infra libro III. dicetur. C A P. Y. 4 T> e m e t r o t r o c h a i c o. l. Versus trochaici maximam partem per dipoiUas, sive ordines periodicos ex duobus trochaeis, incedunt. Itaque syllaba anceps, quam ostendimus a mediis ordi- nibus prorsus exclusam esse, tantummodo in fine cuius- que dipodiae locum habet. Hinc ortum est notissimum illud praeceptum grammaticorum , spondeum in versibus trochaicis eos tantum locos tenere posse, quos pares ifii vocapt, secundum, quartum, sextum , octavum. Prae- terea tribrachum cum trochaeo cominutari posse , qui pea et mensuram eamdem et similem numerum habet, aper- tum est. Quumque in fine dipodiae syllaba anceps tro- chaeum in spondeum mutet, tribrachum eo loco in ana- paestum mutabit. Vnde dipodiae trochaicae haec forma est, et in catalexi, quo loco ams, £uae extrema est^, an« cipitem recipit, ' uJi Neque enim, ut in Hbro primo ostendimns, ultiuoa arsis solutionem admittit. 73 LIB. II. CAP. V. 2. Hepliaestio aliique grammatici comicos utraque in parte dipodiarum etiam dactylo, et quidem saepissime usos esse contendunt. Quod quum Aristophanes certe nusquam , nisi in nomine prcprio, fecerit, ut permirum sit si alii comici plus sibi licitum esse censuerint; dubi- tandum videtur, an liac in re non multum tribuendum sit ' grammatieis. Satis enim constat, saepe eos praecepta sua ex paucis , iisque non oinni ex parte consideratis lo- .' cis petiisse. Qiia re adducimur, eos hic quoque etsi non prorsus falsa, at tamen ne onini quidem ex parte vera tradidisse. Nam qui non ad synizesin , non ad no- mina propria , non ad ea vocabula , quae parem cum propriis nominibus licentiam habent, animum advertunt, ii non mirum est, si,multa licita esse putant, quae aut non sunt permissa , aut certis tantum conditionibus conceduntur. Huiusmodi exempla quaedam in singu- lis versuum trochaicorum generibus aiFeremus. Quin ]Latini quoque comici, multo illi plura, quam Graeci,. sibi indulgentes, in dactyli usu aliquanto modestiores, ciuam in iambis, fuerunt: apud quos etsi non rarus hic pes est, ita tamen eum caeteris pedibus immiscent, ut facilius delitescat, quod nunc prosodiae ambiguita- te consequuntur, nunc eo, quod cavent, ne, quan- tum fieri possit, cum dactylo etiam vocabuJum finia- tur. Desidcrant enim trochaici versus, ut in prac- eresso capite ostendimus, rotundiores numeros, quam ianihici. Spondeum in imparibus locis scenici Latino- rum poetae, communis pronunciationis negligentiam sequuti, non reformidant. Graeci ab his locis hunc pedem prorsus arcent, 5. In omni genere numerorum quae extrema sunt accuratius propriam numeri naturam conservare decet, quoniam in his et vox acquiescit, et auribus , non statim sequente alio numero, plus temporis ad atten- DE METRO TROCHAICO. 79 dendum conceditur. Itaque etiam in trochaicis ver- sibus, qui catalectici sunt, ultimum ordinem ab alie- no numero purum servant, ut eo in loco ne Ijatini quidem poetae alium pro trochaeo pedem, quam tri- brachum, admiserint. Neque ibi pravo pedi aut a no- mine proprio aut ulla alia ab re venia est. c A P. VI. De trochaicis monometris, dimetris, et trimetris. 1. Ex versibus trochaicis, qui per dipodias ince- dunt, primo, ut a brevioribus initium faciamus, com- memorandi sunt monometer ac dimeter acatalecti , tum dimeter catalecticus. Hi plerumque omnes apud comi- cos Graeco3 systematis coniuncti inveniuntur, quorum rystematum ea lex est, ut quotquot versibus constenr, ii omnes una numeri perpetuitate continuentur, eamque ob caussam neque hiatum in fine versus admittant., et Verba inter duos versus dispesci patiantur. Vid. Brunc]"». ad Aristoph. Ran. g84. et ad Eq. 445. Horum systema» tum extremus versus catalecticus est, caeteri acatalecti, inter quos si monometer est, is plerumque catalecticum antecedit, nisi si sensus verborum alio loco eum consti- tui suadeat. Aristophanes in Pace v. 55q. xocl pouT£ v.al yeXux ' i\- $Y] ytXQ igtOTCtfi T0& VfltV itlslv, [xivitv, ntvetv , xccdtvdtw ig navrjyiigetg ftnnQHV, iartuG&at , xozra/?/ £h v» GVpUQl&lV, iov lov HiXQayivut. Aiia exempla vel cum monometro vel sine eo vide in #a* dem fabula v. 5yi. seqq. 65 1. seqq. in Eq. 284. seqq. n » 80 LLB. II. CAP. VI, * 2. Huiusmodi legitima systemata non inveniri apud tragicos, recte observatum est a Gaisfordio ad Hephae- stionem p. 261. ubi ille plurima dimetrorum exempla in» dicavit. Quam ille ibidem attulit Anacreontis odam ex Heraclide Pontico Alleg. Hom. p. 4i4. eius singulaestro- phae ex tribus dimetris acatalectis unoque catalectico oon- stant, sed ita compositis, ut singuii versus suo numero absolvantur, ideoque nec verba inter duo versus distrahan- tur, nec synaphia, i. e. hiatus et ancipitum detrectatio , observetur. Idem vir doctus p. seq, recte disposuit car- men antistrophicum in Aristopb. Av. 14^0. cuius 6tro- phae ex tribus partibus factae sunt, quarum prima unum acatalectum et duo catalecti^os ? secunda duo acatalectos et tres catalecticos , tertia tres acatalectos et unum cata- lecticum complectitur , ea lege ut numerus in fine cuius- que partis finiatur. Simile, sed paullo alia lege compo- situm carmen est in Avibus i555. seqq. cuius tantuman- tistropham v. 1694. seqq. recte disposuit Brunckius. Et huiusmodi consociatio dimetrorum catalecticorum , etiam apud tragicos , nec raro invenitur, modo continuato nu- mero, ut apud Aeschylum in Eum. ioco. seqq. modo fi- nito cum singulis versibus, ut apud Ecrip. in Phoen. 246. seqq. Idemque genus cum spondeo , qui nobis tro- chaeus semantus videtur, coniunctum videre Jicet, nunc ut praecedat trochaeus iste, nunc ut sequatur. Sic Aeschylus in Agam. 168. Ztv<2> og | tiq nov i7 — t)OQ. Aristidem Quintilianum ]). 54. ubi imiverse deme- tro trochaico praecipit, hanc caesuram , quae in fin« quarti pedis est, commemorare voluisse, quum etiam in aliis metris usitatissimas fcrmas earumque caesnras respi- ciat, nemini dubium videbitur. Verba tamen aliud con- tinent, yuQitGTtQU d' uvtov rof.i?] sig rQc7g TQoyaiovg, im- deyCTai di vtal rug uXlug: in qua scriptura cum caeteris libris etiam cod. Lips. consentit. At non modohaecpost tertium trochaeum caesura , sed neillae quidemaliae a ve- teribus metricis commemoratae sunt : etsi scholiastes He- phaestionis p. 88. scribit, zgti di to TQoyuir.ov ojgavTcoc y.atu fl rctg rxav Tiodojv TTCtQav^Gftg ? v,ui rdg TOindg, y.ul ttt rdg uTto&iGtig , qui tamen ipse supra nihil de his cae- suris adnotaverat. Itaque videndum , ne Aristides scri- pserit, yaQUGTiQct d* uvtov TOf.it] zig TtTTUQug TQoyuiovg * imdiyiTui di nul rdg ciUag. Ac sane alias quoque caer \ DE TROCHAICIS TETRAM. CATALECTICIS. 83 suras, atque interdum aptissime adhibitas videmus , ut a Terentio Eun. V. 4, 24. quae futura exempla dicunt in eum indigna. o Iuppiter. Aliam dubitationem iniicere possint Dion-edis verba p. 5o4. in triplicem autem feritur dipodiam. Sed vide- tur hic integras dipodias significare, ii8que deinde seor- sim adiicere catalexin. 2. Solutrones longarum syllabarum ublque depre- hendimus, ita tamen, ut longe frequentius prima cuius- que dipodiae arsis , quamsecunda, solvatur. Eurip. Phoen. 618. ed. Pors. dvoocog Tztqvxccg. akti ov nuTQtdog , ojg ov 3 noXhuog* Insuavis est enim soiutio secundae arseos , in qua requi- escere potius , ac debilitari^ quam assurgere et augeri vim numeri par est, ut apud Euripidem in Oreste v. 726. njQ, ed. Pors. 3fsveXtwg xaxiarog ig ipi Y.al Y.aoiyv^xr^v ifi?;v' hiov , cog uvuvdQOV , ax?.eojg Y.uxftuvuv. uivoj xude, Dubitarique potest, an in priore horum versuum poeta i7g (*t scripserit. Omnino autem observandum est , nia- iorem incuriam , quae inde ab Olymp. LXXXIX. tra- goediam invasit, in primis etiam in solutionum frcque»- tia et modo cerni. Veteres enim et parce utebantur so- lutionibus , et ita , ut eas in iis tantum vocabulis voca- bulorumque consociationibus admitterent, quae natura sua plures breves syllabas continerent, ut dvooiog, no- liiuog , xcv ifiov , Y.axd vopovg- Recentiores illi autcm etiam nulla necessitate cogente disyllabas voces in solu- tione collocarunt, ictu in primam syllabam incidente, quod ut imperite factum displicuerat antiquis. \;t in Oreste v. 7,70. 774. yQoviog* d)X b\uo)g xayiota xaxdg iifOjQudt; 'qlXoi^ ^v.ul zig av yi fi oi/.xiotu ' ftf/u yuo ?;vyitiiu oot*. b o. 84 LIB. II. CAI\ tlL Ita in PLilocleta Sophoclis aliquanto minus , quain ia caeteris huius pgetae fabulis, elaborati versus sunt, mul- toque maioTem discrepantiam inter Euripidis fabulas, quae ante illam, quam dixi Olympiadem, et eas, quae post eam scriptae sunt , deprehendimus. 5.. In tertia dipodia etsi admittunt tragici Graecisyl- labam ancipitem, tamen, ut R. Porsonus in praef. ad Hec. p. 43. observavit, non ausi sunt 3onga uti, si ea syllaba finalis esset vocabuli ex pluribus syllabis cbnstan- tis, quod comici facere non dubitant, ut Aristopharies Nub. oyy. nXciOTct '/uq {rtcav dncxvrctiv wcftlov&aig t?]v ziokiv. Eademque est tragicorum diligentia in fine trimetri iam* bici. Caussa haec est, quod vocabulo ibi in longa syl- laba terminato maiorem pausam fieri necesse est, quain quae satis apta videatur, sequente ordine tam brevl, quam Creticus est. Quod si longa est ista syllaba , aut in medio vbcabulo esse debet, tit pausa , quae cum fine vocabuli coniuncta est, iocum non Labeat^, ut ut] crt- Qq&rjvcu filov ; aut voce contineri monosyllaba, quam sensus cum sequentibus cOniungi postulet, ut ttjifc filv fiy} xctlvtTt. $am ad praecedentia si pertinet vbx inono. syllaba, non minus, qiiam in fiaali syllaba, quae longa est, asper erit numerus, iit, iyco di tovtqv tqv TQonov ncog «i/t det. Pluribus hac de re omni disputatum olim a nobis est ad Eurip. Hec. 34 1. Vnicum luglectae huius rrgulae ex- emplum, quod cbservasse se scribit Porsoius 1. c. p. 45. *eq. quod est in Eurip. Helena v. i64i. oTntQ ij SiY.t] Mtktvti u' ' (v/./L d^tOTCxoCr fKJro&Jr, in eo scribi vult «)X cxcptGTi r/ ianodtov. Eadem res est," si pro Cretico in fine versus quartus paeon ponitur, cu- ius pedis isto in loco excmpla quasdam ibidem dedit Porsonus. DE TROCHAICIS TETRAM. CATALECTICIS. 85 4. A dactylo tragici plaue abstinuarunt, nisl in no- mine proprio. Atque antiquior quidem tragoedia in iis tantum nominibus propriis hunc pedem admisit, a qui- busremoveri ille non posset, quale G$%*Iq>ty£vMu; recen- tiores tragici autem , etiam ubi apta collocafione verbo- rum declinari dactylus poterat, eum ferendum iudica.* xunt , ut Euripides in Oreste v. 3 555. tivyyovov t ifypF, TJyXah]VTij ?oV z&ds £vy§QwvTU fio^ Vide quae disserui in praefat. ad JJurip. Hec, p. 6i.seqq. et Porsonum in praef. ad Hec. p. 20. Is ibi et maxime p, 45. dactylum^ praeterquam in nomine proprio, etiam a comicis Graecis abiudicat, quam in rem Hermippi versu apud Athenaeum -p<4di$>. A. ntitur. v- %$ Aiqvvccq natfta TapavTQv dldty[M, %Qrm<%rci9 cjl loco incerti ccmici apud Plutarchum Praec. polit. p, 3n. F. in quo sexies nomen JET/jir/o^o^dactylum praebet„ Hepbaestio qv.idem, quem credibile est ex hoc maxime irietri genere daciyU, quem usitatum comicis esse dicir^ exempla petiisse , non ita raro eum invenerit necesse est» Et fortasse saepius eo usus erat Eplcharmus. Certe in feoc versu huius poetae, zolg ElevGtylois qv?»cc$GOJV d&tfiovl&jg c\jto})^Ga? quem habet Athenaeus p. oy^. E. (v. etiam Etym. M» p, 255, 5. ) dumm videtur bis synizesin aclhibere. Ex codem in novissima editione Athenaei lib. YII.p. 2ft2. B„ cx codice y ut yidetur*, editum est, uvl Gy.tqlpcg yQoywg #', Sg.iv tqo [tiqi 'auj tov *AvciyiOv% quo in versu rLqi digammahabebat. Nec sane est, quare hanc lectionem repudlemus. Dactylum ea quidem non ita firmat, ut eum, quod Hephaestio vult, promiscue,pro, trochaeo positum credarnus. Nam. ista nomina, qualia haec piscium sunt, quum non magis aut mutari aut vitari ljLceat, quam nomina propria , eodem cum iUis iure fru» cntur. Sed apud ipjrum etiam Aristophanem, apud quem in Av. 758. Yesp, t\58f 1267. melioresjibri tqllunt dacty- 16 LIB. II. CAP. VII. lum, (du© alios versus vide apud Porsonum) tamen quod in Thesni. 706. liber Ravennas praebet, dtwa SijO- , othi y tytt /liov 'Eapnaoag to naidlov, non magis mutandum puto, quam quod est in Eccles, 11 56. ro7g yeXwGt, d' qdtwg did tov ytlosv y.Qivtiv tf.it, ubi Porsdno dtd to ytXnv scribendum videtur. Niliilenim impedit, quin his in locis om; et ^a per ovvfAqojvrjOtv pronunciata esse statuamus , de qua re supra dictum est lib. I. cap, 10, 5. Denique si hic illic in Graecorum poetarum reli-» quiis spondeus in imparibus locis invenitur, iam nemo dubitat, quin ea exempla corrupta sint. Ac pleraque iam a viris doctis correcta sunt. Iri Archilocbi fragmen* to p. 124. ed. Liebel. iam diu est, quum emendavi, ilf.l1lXciY.OV, XCtl 710V TtV CclloV ijd* Uhl Y.iyrfiOLTO, VulgQ enim ar?] legebatur. In alio eiusdem jioetae frag* mento p, 101, IvaXtov , Y.al aptv -daXaaarg r]y?]evTa xvfiaTa quum correptio longae vocaiis aegre videatur excusari posse, malim ijytovTa scribi, nisi forte Archilochus , ut &vt]ttg et &vostg , Ttfiijtig et Tmiozig dicitur, ita etiam HXOtvTa dicere ausus est, quod ab yyog formari recte po* tuit, Sed in Romanorum poetarumclasseea, quaeGrae» corum in metris diligentiam sequuta est, lapsa iam arte illa fuerunt, qui spondeum in paribus locis interdumad- mitterent, utis, qui Pervigilium Veneris scripsit. 6. Prorsus diversi ab his sunt veteres Romanorum poetae, qui quoniam Graecos in re metrica magis imita- ti, quam acmulati sunt, proptiam quamdam illi sectam constituunt, lep;ibus utentem similibusquidem, sed multo liberioribus. Apud hos hic versus quadratus appel- latus est , quod idem est ac tetrameter, ut apud DE TROCHAICIS TETRAM. CATALECTICIS. 37 Gellium II. 29. vel septenarius a numero pedum, qui in eo integri insunt , ' ut apud Cic. Q. Tusc. I, 4i. Vsi eo sunt et tragici Romanorum et comici, spondeum da- etylumque omnibusin locis sibi indulgentes, praeterquain in septimo pede. Ac de dactylo quidem, de quo iam cap. V. 2. diximus , etiam illud tenendum est} in primis in quarto pede caveri , ne integra vox eo pede termine- tur, quod eo in loco aptius quiescit vox in spondeo, veJ, si pes ille dactylus est, celsrius coniungitur cum altera versus parte, si vocabulum ultra caesuram protenditur. Hanc enim ut plerumque observant, ita tamen saepissi- me etiam negligunt. Caeterum quod Reizio videhatur, aliquando etiam proceleusmaticum pro dactylo usurpatum esse, id non dubito quin plane abhorreat a veterum arte, rudi Ula quidem, sed non ita arbitraria , ut, quod nulla ratione excusari pote.st, admiserit. Quare quae huius- modi exempla reperiuntur, aut ex anapaesticis versibus petita sunt, qui saepius habiti sunt trochaxci , aut a pro- nunciationis modo ac celeritate defensionem habent, aut denique vitii suspecta sunt, ut in Plauti Aul. V, 2 J. iST. sdleo liercle ego garrire nugas. ita loquor. L. at scin quomodo. ubi nisi plura turbata sunt, certe at delendum erit. In ftlost. II. 1, 4^ potin3 anff&o ut sies quieto* et facias, quoa iubeo% PH. potest. .«cribendum videtur potin* ut animo sis quieto , prae- sertnri quum sis in codd. sit. 7. Magis memorabile est, quod hic versus apud Plau- tum nonnunquam videturasynartetus esse: quod ex hiatu in fine quartipediscognoscitur. Cuiusmodiexempla etsinon ita frequentia sunt, ut in iambicis tetrametris, quos asynar- tetosapud hunc poetam esse certissimum est, tamen nihil nb.^tat, quin eum, quod in iilis versibus Jiccrc sibi putavit, in 38 UB.II.CAF.VH. DETROPH.TETRAM.CATAL; his quoque fecisse credamus. Eaque Eentleii quoque Sententia fuit, ut coHigimus ex eius adnotatione ad Andr. Terentii I. 5, 54. Atque ut multa proferri ex- empla possint, quae facile in suspicionem vitii adducas, ut Amph. I. l, 172. ig4. ubi MS. Lips. negoiium, 228. ubi idem codex bene, nam Amphitruonis socium cerie me esse volui dicere, I. % i3, II. 2» 219. IY. 2, 12. Asin. II. 2, 47. III. 1*29. 5i. ubi Reizius apud me summust scribendum putabat; V. 2, 1. Aul. II. 1, 54. Menaec^m. iy. 3, 7. V. 2, 52. nbi MS$. pallas , Y. 5, 47. tamen ut horum quaedam fortasse non indigent correctione, ira alia multo magis sincera videntur, ut Amphitr. I. 1, n(J. credo ego hac noctu Nocturnum obdormivisse ■ ■ ■ ■ o , ■ 1 ' . ' j • ■ ebriunu mirum ni hic me quasi mumenam exossare co- gitaU Tide IV. 3, 1$. V. i> &i 4%. I. 5, 46. II. 2, 54. 80. 99. III. i, i4. 58. Y. 2, 1. 44. 5i. 84. Aul. IV. 1, 16. IV, jj, 39. V. 2. Capt. II. 2, 81. II. 5, 78. 89. IV. 2,63. 66. 81. V. 2, 24. Curc. II. 5, 90. V. 1, 11. Cas.II. 5, 4i. Menaechm. I. I, 1. II. 3, 33. 48. 55. 68. j^ 80. IV. 2,- 87. io4. IV. 3, 22. V. 2, 2 3, 45. 57. 94. 98. n5. 117. V. 5, 24. 00. 35. 51/. 59. Quod in Capt. III. 4, 7^. le- gitur, mordicus. neque pol me insanum , Hegio , 655« credtus ubi MS. Lips. neque ppl insanum mc habet, jn eo ex- emplo aliquid etiam nomini Hegio tribuendum videtur, in quo nomine etsi litera h uon obstat elisiom I. 2, 83. III. 4, 86. IV,. 2, n3. tamen hiatum facit cst io Ar- gum. v. I. et in ipsa fabula II. 2, 87. xibi M$. J^ips. sed id tc oro egio, II. 3, 66. ex Noriii Jcetione, ubi Jleiziu* LIE. II, CAP. VIII. PE TRGCH. ?ETR. CLAVDO. 89 coniiciebat do tibi, Ilegio; III. 4, 76. V. 4, 27. Nam I. 2, 47. neutram in partem probat, IV. 2, 55. fmtem valde corruptus est. Omnino yidetur Plautus rmocjue plus licentiae nominibus propriis concedere. C A P. VIII. JPe tr ochaico tetraineiro claudo. 1. Iambograpborum proprius est tetrameter ciaudus, inventus," ut videtur, ab Ananio vel Hipponacte. Hic versus in ultima dipodia spondeum pro trocbaeo habet, verum non ut anceps sit penultima versus syllaba , sod ut yersus , mutato numero trocbaico , in antispastum exeat. Itaque posterior pars versus hos ordines habet : J__ o t ____ j J__ Exemplum Hepbaestio attulit hoc:. f.n] 7TQon\ua dv,t ' ifit. yj>q toj gy,qtoj dixd&G&ai. Elegantiorem esse hunc versum, si anacrusis iambi, qui ultimum ^pedem antecedit , brevis est, nemo non videt. Molesta est enim in tam dehili et fracto numero lonea . - - - ; . p anacrusis. In ultimo pede yix crediderim tribracbum acl- inissum esse. 2. Exempla huius metri collegit Gaisfordius ad He- phaestibnem p. 264. in guibus memorabile fragmentum Ananii est, servatum ab Athenaeo VII. p. 282, B. guod sic emendandum puto: iaQt fAtv %QQijtioc aQMJTOg , avdlag dt ytiiiojvi' tujv xaltov 6 oiptov q.qigtqv xvQig Iy, ovxitjg q>vlkvv*i yjdv t ia&Uw £tyca&$%£ qy&tvoirojQtGfiOt y.QEiag, dikqjay.og d , OTav TQaniojGt y.al naTiojGt gvx, to&ibvl xul y.vvojv aiTij to& ojqij , xal Xayiov xcikojjrynojv * OtOQ LIB. II. CAP. IX. 6ir& df iozlv ix &ak cvftpiflrixev' olov icsTt, to K%$og," ^Q^trai, 7aQ quod imitatus est lloratius : solvilur acris hiems gratavice veris et Favorn. Excmplu congessit multa Gaisfordius p. 265. seqq. L1B.II. CAP.XI. DE VERSV ITHYPHALLICO. 90 5. Eodem metri genere etiam tragici et comici usi sunt, sed in partibus melicis vel systematicis, Aristopha- nes apud Athen. III. p. 91. C. danTOvta, iivgtiIIovtv. , diaXityovTu juov tov naioi GTvaiccyyqv. Aeschylus in Sept. arl Theb. 5oo. navTQocpog neXtiug. Sed haec minime rara sunt. 4. Homanorum scenici poetae, quanttim iudicare nobis licet, rion sunt eo versri usi. Bentleius quidem sui oblitus est, quum in Adelphis IV. 4, 9. clausulam fa* ceret hanc, dnus mi indicium ferit. Nara et in dissertatione de metris Terentianis, ubi de clausulis disputat, unam tantum inveniri in Terentiifa- bulis cldusiilam dicit, quae in spondeum exiret , caeteri» Cretico terminatis, adgrediar. Bdcchis, sdlpe, et omnino ineptum videtur, quum verSus , qutbus clau» sulae immiscentur, omnes autcatalecticiaut acatalecti sint. clausulam usurpatam esse vel bracrrycatalectam vel hy- percatalectam, quae numeri formae ita alienae sunt, ut omnem concinnitatem perturbent. Terentii locum omnino liberius refinxit Bentleius addito verbo nescto. Videtur ille ita restituendus esse : V ali quomodo hac me expediamturba? tdnta nunc suspicio de me incidit. rieque ea immerito. Sostratd ycredit milti me psdltriam hanc emisse: ul anus mi indicium ftcit. 96 UB. II. CAP. XIL C A R XIL V e m e t r b i d m b i c 6, l. lambicum numerum a trochaico nori nisi anacru- seos accessione differre, supra demonstratum est. Atque ex hac tantum caussa explicari potest, qui fiat, ut tro- chaici versus spondeum in pafibusj iambici autem , qui pariter in dipodias dividuntur, in imparibus locis reci- piant. Quum enim a rriedio ordine pefiodico syllaba an- ceps exclusa sit , ideoque in trochaicis versibus non nisi in flne dipodiae , iri iarhbicis autem in anacrusi lociim in- veniat : apparet , eam in utroque numero eadem in sede manere, sed prouti numerum vel in pedes trochaeos, vel in iambos describas, spondeum vel in pafes, vel in im- pares locos incidere: ^ i! — -1 — -Ii — ^I — - , u — ]^ — 1] --1|^— I - _ Eam rem quum expedire ex sua doctrina grammatici non Jossent, etsi ijunloK''], quam vocant, viam monstrabat, ad inutilia commenta confugerunt. Vide quae ex Iuba Asmonius apud Friscianum de metris comicis p. i3ai. re^ulit. 2. Dipodia iambica quuni nihil sit aliud , quam du- plex ordo trochaicus , sed catalecticus ille , et anacrusin habens, non est obscurum, niensuram eius in medio versu, ubi piopter continuationem numeri Secundaf arsis non est anceps , hanc esse debdre : e|_L £ [_ In flne versus autem, iibi anccps locum habet,% h^nc^ DE METRO IAMBICO. 97 5. Et hanc quidem legem strenue observanint iam- bographi et tragici, anapaestum pro iambo non nisi ia nomine proprio, tum in primo pede, ubi numero non- dum incepto comparatio syllabarum inter ipsas nulla est, sibi indulgerites. Quod si quando apud iambographos etiam in medio versu anapaestus reperitur, vereor, ne ille tantum in recentioribus minusque cultis poetis fe- rendus sit. 4. Comici autem , quo aptius communis sermonis libertas exprimeretur, anapaesto in omnibus locis, exce- pto ultimo , in quo , ut in omni versuum genere, purus servandus est numerus , utendum putarunt. Quem ana- paestum npn spondeo parem haberi , quoniam etiam in iis locis invenitur, in quibus non est spondeo locus , sed potius ex duabus brevibus irrationalibus et una longa compositum esse, supra lib, I. cap. 5, 2. ostendimus. 5. Hic vero anapaestus ipse quoque indicio est, ad trochaicum numerum pertinere versus iambicos. Nam quum recepto anapaesto dipodiae iambicae , si grammati- corum rationem sequimur, haec mensura constituenda ait w* ■ I ■VU-i- recte coniungi possent dactylus atque anapaestus \ U\J co. Eodemque modo quum tribrachus pro iambo positus in media syllaba ictum habere debeat , recte hic quoque pes anapaestum praecederet : ■^■WU oo. Atqui utrumque falsum eise intelligitur ? si trochaicum 98 UB. il cap. xri. numerum adhibeas, quiasic, quod fieri non potest, pro trochaeo proceleusmaticu* poneretur: Iam vero, ut primus observavit Dawesius in Miscella- neis criticis p. 25o. neque dactylo neque tribracho subii- citur anapaestus: ex quo apparet , ipsa poetarum aucto- ritate comprobari nostram sententiam, numemm iambi* cum natura sua trochaicum esse, in qua sententia fuit etiam Bentleius , iniuria reprehensus ob eam rem ab Reizio in dissertatione , qua Burmannum de Bentleii do- ctrina metrica iudicare non potuisse ostendit, Quod si nihilominus nonnumquam tribrachum anapaestus excipir, id qua lege et conditione fiat, infra in trimetris videbi- mus. Bentleitis quidem non leviter erravit, quum in Te* rentii Adelph. IV. l-. 11. proceleusmaticum admitteret hoc In versu, rogdbit me* ubi fuerim^ quem ego liodie toto non vidi die. Ibi vel ictus, in fuerim non ita, uti debebat, colloca* tus, de vitio eum admonere debebat. Scribe, deleto hodie, rogdbat me } ubi fuerim, qitem ego tvto non vidi die* Me et quem non eHduntur. 6. Contra ex grammaticorum sententia pro iambo non potest proceleusmaticus poni. At euin pedem inLa- tinorum certe versibus saepissline usurpatum videmus. Idque ipsuin novo argumento est, trochaicum esse nu- merum iamborum. Nam versu in trochaeos diviso ni- hil vitii esse in horum pedum coniunctione apparet , mo* qo tribrachus iste ictum ia ultiraa habeat: v v I *<■>* I — • DE METRO IAMBICO; 99 7. Ex his colligitur, dipodiae iambicae mensuram, tjua comici Graeci utuntur, hanc esse: s^ 1 — 1 ov-> t sJ**t nhi tenendum est, dactylum , • 1 v *— • <~*~> 0 Os-> 1 u**> : 1 ' ~-~ • "■'' ' " 1 UsJ Vltimae vero dipodiae, toius ivumeTum^ uti dictuin est, purum conservari par est , apud Oraecos pariter atque ^ipud Latinos baec lex est; ~s~t ■ ■1 — 0 * ■— — ■ ; G 2 10« UB.II: CAP. Xm» C A P. XIII. JD e iambicis d i m e t r i $*' 1. Trequens apud Graecos iambici dimetri usus fuit. Et acatalectos quidem iam ab lyricis, ut i abAnacreonte etAlcmane, in systemata coniunctosvideri, ut in fine versuum ancipitem excluderent, adnotavit Gaisfordius p. 245. exempla afferens potissimum eat quae exstant apud Athenaeum X. p. 447. A. 4 16. D. Hi ab anapaesti usu plane abstinuerunt. Exemplum He- phaestio ex Anacreonte, quem continuatis his versibus usum dicit, hoc posuit: igio ti drjva xoiht tnco , xctl [.iviivofiui zov fidlvofica* 2. Comicos huiusmodi system&tis saepissime usos es3e, satis constat, exemplaque apud Aristophanemmul- ta indicavit Gaisfordius p. 244. seq. Hi vero anapaesto omnibus locis veniam poposcerunt. Quumque totum eystema uno numero decurrat, neque ancipitem esse ul- timam versuum syllabam patiuntur, p.t eam syllabam in duas breves solvunt, partemque vocabuli in sequentem versum deponere non dubitant. Clauduntur systemata ista versu catalectico, saepeque in medio systemate etiam monometro acatalecto locus est. Catalecticus versus sem- per in Bacchium exit, ultimo iambo puro, quoniam in fine versus , tam debilique in ordine non satis apta foret bisyllaba anacrusis. Aristophanes in Eq. 455. 7CCU VCVTOV dvdQMWTCtTCi KCil yiKGiQL^e to7gcv ivtigoig Y.ui To7g xolotg' %d)7T0)g tfoA« TOV To7g tflOU civ fjk-&> aoa nokvGTOvog* Xo%ivpa no^viotci Maiadog tozqw ro %ovao{Aa\Xov aovog onov tysviTO TBoag oloov oXoov "uivQsog InnofioTa. o&tv SQig to ts titsq(x)tov ullov fxSTs^alsv appa tav noog iansQav xtXiv&op QVQavov ngogaQfiOGaGa (iQVQncolov sg ao** 6. L»atinoruui poetae seenici etsi haud raro et aea- lalecto et catalectico dimetrO clausulae faciendae caussa usi sunt, tamen, nisi fallor, noluerunt continuos dime* tros usurpare. Apud Terentium quidem vix alibi, qnam in Andr, III. 5. Adelph.II, 5. locos reperias, qui dime- tvis scripti videri possint. At ut hos tetrametros esse credam , eo adducor , quod coniuncti sunt cum tetrame- tris, Vt in Adelphis: BE IAMBICTS DIMETH.IS. io3 abs quwis Jiomine quum est opus, beneficium accipere gaudeas: verum enimvero id clemum iuvat , si\ quem az- quum est facere , is hencfacit. o frciier , frater , quid ego te jiunc laudem ? satis certo scio. Ouos versus quum t*aci)e quis pro. dimetris habere possit, taiuen, qui sequentia considerarit, non dubitabit tetra- ipetros esse. Ita enim pergit: numquam ita magnifice quidquam dicam, id virtus quin superet tua. Et hujus versus etiam iHif qui deinde sequuntur, similes fiunt. Multo magis apud Plautu.m induci quis possit, ut eum dimetris ustim putet, quum ille non solum in quarto quoque pede et iambum ponere, et vocem finire soleat, sed saepe etiam brevem syllabam in eiuspedis fme ponat, hiatumque admittat, Nihilominus hic quoque dubito an numquam dimetros posuerit continuos. Nam quum ple- rumque oratio ita composita sit,. ut sententia octonis pe- dibus finiatur,. quumque fere ubique etiam huiusmodi versus admisceantur, quos agerte octonarjos esse faten- dujnsit; denique quum octonarios ille, aeque ut alios versus tetrametros, asynartetos esse voluerit : quid aKud, quam octonarios potius, quam dimetros, esse versus istos censebimus? Ita statim m Amphitruone I. 1. qui me cilber est auddcior Jiomo, aut qui confi- dcntior, iuventutis mores qui sciam, qui Jioc noctis so- lus dmbulem ? quid fdciam nunc,, si tresviri me in cdrcerem eompegerint ? inde crcis e promptudria celld depromar dcl flagrum : ne&caussam Mceab dicere miJii , neque in Jiero quidquam auxili > io* LIB. n. CAP. XIV. siety nec quisquam sit, quin me omnes esse clignum deputent. Quamquam in postremis duobus versibus vereor ut haec genuina lectio sit. CerteMSS. omnes pro quin praebent qui non. C A P. XIV. De iambicis trimetris acatalectis. 1. Accedimus ad versum, qui secundum hexametrum heroicum ontnium nobiJissimus est, trimetrum aca- talectum, quem Latini senarium vocant. Eius quattuor forrnas commemorant grammatici, ut scholiastes Hephaestionis p. 87. tragicum vocantes, et comi- cum, et satyricum, et proprie iambicum. Hunc, quem postremo loco nominavi , maxime ex pedibus di- syllabiSj ipsoque in primis iambo componi tradunt, ut na.TtQ AvY.aii§a , nolov tq>Qao~ca Todt. Tragicum altemos amare spondeos, et rarius aliquem ex trisyllabis pedibus adsciscere dicunt, ut ijxo) Atog naig xypjk Srtfiaiav %&6va, Atovvaog, ov TixTti no& ri Kadfiov xoQtj. Comicum trisyllabos pedes frequentare aiunt, utf xal cpQtva (alv ovx i&tlovaav Ofiooat xa& ItQwv» Satyricum denique medium esse inter tragicum et co- micum observant, ut i}tf ayxog vtyixQtiftvov OQtat, ntQidQOfnov. Sed haec etsi non sunt falsa, parum tamen sufficiunt rei exhauriendae. Itaque de singulis gcneribus explicatius dicendum erit. 2. Merito initium faciemus ab i ambog^aphis, quorum Aichilochus primus hoc metrum nofcilitavit. Hi DE IAMBICIS.TRIMETRIS ACATALECTIS. io5 caesuram maxime usurparunt eam, quae est in medio tertio pede: ;j <^> — T7 } — O S7*— c« Iure tamen nonita servarunthanc caesuram, uteamnum- quam negligerent, Nam et brevior est bic versus, quam qui necessario caesuram habere debeat, et varianda or- dinum longitudine etiam venustatis aliquid accipir. Ad inensuram autem quod attinet, a trisyliabis pedibus non ita abstinuerunt, ut eos omnino excluderent , sed non receperunt alios, quam qui solvenda longa exsistunt, ut Archilochus apud Athenaeum XII. 5^5. D. E. ov yotQ tv xat.og ycjQog, ov$ lqi{.ieQog, ovd* iQcczog, oTog tx^iift JEiQiog Qoag. Anapaestum autem prp iambo prorsus detrectarunt, qui si quibusdam in locis invenitur, non videtur de vitiodu- bitandum esse, ut in Archilochi versu apud Harpocra- tionem v. naklvoxiov, * nQog xolypv imv^&rfiav iv nufovoxloj, ubi recte iakiv^oav conigit Toupius ad Suid. T. IV. p; 4o6. vide Gaisfordium ad Hephaest. p. 243. Nec tamen dubitem , quin in primo pede, ubi numerotrochaico nort- dum incepto minus exacta est comparatio temporum, pa- riter ac tragici, anapaestum interdum admiserint. Spon- cieum quidem inimparibus locis minime* reformidant, secjl multo tamen parcius eo pede, quam tragici, usi sunt. Quin aliquando de industria integris in carminibus puros iambos posuisse videntur, quod imitatus est Catullus in phaseli descriptione carm. IV. 5. Recentiores plus sibi licentiae sumpsisse credibile est, tragicorum comicorumque exemplo adductos , etsi id non de omnibus afiirmaverim. Saltem in #armine illo in Demetriuni, quod Athenaeus VI. p. 255. servavit, e.t ioG IMVL- CAP.XIT. tri.brachum freqnentiorem esse vidernus , et semel etiam anspaestus receptus est, v. 17. ?; ovx iiulv, *; ov nQogt%ov(Hv rjfuv ovdi tv. Ouo quid.em Versu non utar ad tuendam aliam elegantiae ueglectionem, quae e&t in longa syliaba hnali priorem partem quinti pedis tenente; de qua xe infra segm. g. dicetur. 4. Singularis. est lusus Castorionis Solensis , com- inemoratus a Porsono in suppiem» praef. ad Hec. p. 27. ex Athenaee X. p. 454. F. Is hyjnnura in Panem fecerat, quumaliisin rehus exileradiligentiamexproraens, tum versibus in singulas dipodias descriptis , quae caesu* rarum ratio propter perpetuam, eiusdeni ordinis repetitio- aem valde insuavis est: ui TOV §o).OLQ VLCfOilTVTCObQ dvQ%d[A£Q0V yuiovtf tdoQy &r\(iovofi£ Huv , yfiov ^Qxddwv, «A?;L7i(av , 'tv "AidriQ \ %wqiq caxcsrai, &€mv^ %ou Tev&Ta^ tqvg? I ovo* ddiooriTQg tyikfOP. At hae distinctiones , mea sententia , plane inutiles sunr, siquidem , brevis an longa ista syllaba sit , nibil interest, 'clisio autem, ut supra adnatavi,. caesuram nihil impe» dit. Huic caesurae addit aliam , ity&qpiptQfi a grammati» cis vocatam, quae est in medio quaito pede. Eius octo io3 LIB. II. CAP. XIV. pcrnit diversas formas , prouti vel in longiore vocaLula vel in voce monosyllaba fiat, eaque vel enclitica, vel non enclitica ; hanc autem non encliticam vel lalem esse, quae sententiam inchoare nequeat, vel talem , quae pos- sit inchoare sententiam; hanc postremam porro vel ad praecedentia pertinere, vel ad sequentia; denique in bift omnibus vel abesse elisionem, vel ad^sse: qxa) vszqcov KivxTfiMva \ xal oxorov nvXag. 7toXX(x>v Xoycov cvQqfiad- 3 | cogts fir] <&avclv. KSivr} yaQ cokfoiv vvv \ cig Tqoiuv t ayu. zvfdfibv Si povXoifiqv av | d&ovficvov^ insl 7zaTi]Q, ovwg oog, | ov •d-Q7]vug acL «AA' ovt ifiol xa\ov rod \ IgtIv ovze ooL «H' ov 7t6?ug GTvys7, ov \ ZfifJt/iqstg vcxqov^ otov yaQ sv qjQOvrfg , to& | ijyijost ov vcov. In his quoque primum, elisio facta sit v an non sit facta, nihil ad rem. Quod ad caetera attin.et, non est obscurum, permixta esse, quae diversissima sunt. Nam pvimo si caesura illa iipjhifiifJitQtJQ per se spectatur, faten- dum est, posteriorem versus partem numero esse valde lnepto, minimeque cum prioribus congmente: quod fa- cile sentiet, qui utramque partem in pronunciando satis longa pausa disiungat: ijxco vcxqcov xcv&fxcova | sfat oxqtov nvlag. Nam posterior pars^ i ita dissimilis est priori, ita levis, ita pene ludicra, tit omnem numerorum gravitatem frangat atque debrlitet. Itaque quis non, itbi licitum est, satius putabit, versum hoc potius modo dividere, rjxco vcxqcov | xcv&ficova ttal oxotov nvlag, in qua divisione servatur gravitas numeri et magnificen- tia? At, inqnit, non ubique potest ita. Fateor. Tum DE IAMBICIS TRIMETRIS ACATALECTIS. 109 vero aut nullam omnino adhibebimus incisionem, ut in hoc, TVfiftov St {jovXolfiriv \ txv t ccyt&l tnti na,Tt]Q ovtoq goq, \ bv '&Qi] J vt7g txeL Idque fecisse Graecos, infra demonstrabimus. Denique quae postrema duo exempla posuit, in quibus ipse minus iucundam esse caesuram fatetur, quis est, quiita, ut ipseiubet, reluctante verborum sensu, quam sic, utpo- stulat sensus, dividere malit, cdl bv noXig GTvytc , | gv Ttfir\Gttg vtv,Qov ; OTav yuQ tv q)QOvrjg , | to& r]yr\Gti gv vojv. Aut quis credas , histrionem aliter, quam ut sententiae consentaneum erat , pronunciasse , quum si numerus, non sententia in pronunciando observari debeat, nihil impediat, quin etiam in mediis vocabulis incidatur? Ita- que hoc genus incisionis prorsus idem est cum eo, quod quasi caesurae nomine insigniri voluit, quia in tertii pe- dis fine curo elisione vel in ipsa voce , vel in additis y & , (i, g, rf incisio fiat: aevTHTt, fjvt) qai^SGd-3' | tyta "tbkov TLttQtvl yvvatll nccQ&tvotg t | ttnofiltnTOg fitTcc. Nam quod dicit, minus iucundam esse caesuram in illis versibus, «M ov noltg GTvytt, gv TifirtGttg vtxQov ; OTdV yaQ tv qjQovjjg , to&' r]y/]Gtt gv vmv, non potest profecto ad incisionem post onj vel ro#' admis- sam spectare, quia sic etiam ille versus, ' TtoXXwV Koy&JV tVQr)f4tt&\ d)GT€ flT] &ttVi7vj no UB. II. CAP. XIV. iniucundarn caesuram habkurus esset, sed aperte eo per- tinet, quod ante ov et jod^ incisio fit. Nam non minua inmcunda ineisio est in hoc, yvvLKiti naQ-divoig t | anoftlsnrog fiiva, td autem quam rationem habeat, apertum est, Nam in duas aexjuales partes dividitur versus , «aque Te -oinnis tollitur varietas. Hinc perraro ista divisione usi poetao sunt : quam ubi sensus non efflagitat, «t in hoc ipso, yvym%l nag&ivoig r dnofiksnTog ftira, praestat, sine oomi caesura versum pronunciare, Vbi autern sensus negligi incisionem vetat, aut incuriae ali- cruid trihrrendum putamus, si tamen haec incuria est, ut in illis duohus, dl?J bv nohg GTvyu, \ gv rifiijGSig vsxqovt, QTCf.v yuQ $v tpQOvyg, \ to& tjytfWii gv vwv, aut ad artem poetae attendemus, alia praeter hanc infe- renda caesura acqualitatem partium reraoventis, ut in his versihus: xfvrercz, | pi} qi£tdtG&* \ iyto \txov Hdoiv. filinovTa , | vvv fiiv oq& , | tnnra dt gxotov* CO y&Q GOV , | OV TO TOvtf , | inOiHTilQixi GTOfia. i 7, Addit his Porsonus aliam ohservationem, Taro integros pedes tertium et quartum vel integras voces vel vocum partes facere , Mvvilatj fn} yporfrag vnoGTJj&vg Go(fdg^ €>Qrt*rtv neQKGavTig fiohg nolfaa novoi, quorum versuurn in secundo Aeschylum pronunciandi difficuitate l&borem ah exerciru Persico exhaustum bene exprimere. Simile ex-emplum est in «adem Aescfayli fa- hula v. 465, Si^hpS '& dvwfiw&v naxtov qqcov fid&og? «t apud Euripidem in Suppl. 699. nal GVftnctTu^&vTig uioov navTa GTQOtTOv. Quid vero? Quonain hes versus referemus^ Ad cosne, DE IAMEICIS TRIMETRIS ACATALECTIS. 111 qiu istam quasicaesuram habeant, an ad eos, tjui rml- lam? Quod ego quid«m tanto minus dubitem facere, quod saepe video versus inveniri, quos omni caesura destitutos esse fatendum sit, ut apud Aeschyluin in Agam. 9^2. mSov* vq&.toq jitvtoi TtaQig f Iymv ifioi. apud Soplioclem in Oed. R, ut in una tantum trrvgoedia consistam, v. 526. 44^» 598. £99. 615. 708. 744. ylS'5» 809. 1290. i436» iii] nQog &iu>v tpQovwv y xxnoGTQuqijg , iiiih. fey&j di goi> tov avdQa tovtov , ov nakv.i. to yuQ tv%s7v avTo7g anavT ivTuuQ" tvt. img di]T iyco tiirv av Xupotfi * aqttg Tafrt; v.waov bt y,uv iv tjfitQU .yvoh]g ttiu* to Ztv , rl ftov (jQugui fitfiovXivGut ntQi* 011*01 tuXuq* iot'4 iiAuvTOv eig uQtxg. wuyto r« piv xtivotv iTtQnofiTjv* oiiwg d\ xuQoc dtnXo7g niVTQOtoi iiov Y.u&ixtTO. <*>g ix %&ovog Qiifmv iuvTOv , ovd' tTt. Qityov iie yi]g ix ttfgd3 ogov TuytGd' , onov. Haec tot una in fabuJa exempla satis, opinor, ostendenr, saepe negJeetam esse caesuram. Quin ex eadem fabuJa pJura etiam exempJa proferri poterant, nisi consuJto omi» sissem, quae ad genera a Porsono constituta referri pos» sunt. Quamobrera ita potius statuemus , legitimam esse caesuram eam , quae est in medio pede tertio ; saepe au- tem etiam illam, quae ifA&v9 iyxovwfisv' 'ifyov fiov-t \ ytQOV. oTov ri fAOi> Tugd' tuxl' <&v7]vo7g yuQ \ ytoa* ti fiot Xiyoig Ti]v oipiv^ unoifi uv J rorf. Atque in his quidem locis, in quibus uv cum verbo ulti- mam elisam habente coniunctum est, ut iinoifi av , «w- QOtfJL uv, facile assentior. Sunt enim haec ita compara- ta , ut aperte talia , quemadmodum notionem unam , ita etiam unam vocem efficere videantur. De caeteris non accedo. Mirorenim, quidsit, quod Porsonus, quum in istis exemplis fere omnibus sensus caesuram illam igj&qfiifA.eQy , vel etiam eam, quae in fine tertii pedis est, offerat, ad eas incisiones nullo modo attenderit: quod ille si fecisset, profecto et ratioiiem intellexisset huius rei, simulque alia quaedam exempla, quae corrigenda putat, sana esse, alia autem multo faciliore et aptiorevia excusari posse vidisset. Nam quum admissa illa , quam diximus, caesura, reliqua versus pars, ut supra indicatum est, ineptum minimeque convenientem praecedenti nu- merum habeat, si ille sic constituatur, —— o— -w/— vel u — u— «u — fjxto vfXQwv xtv&fiwvu \ xul oxotOv nvlug, sensere hoc tragici , ideoque in duos ordines «am versus partem distingui maluerunt, -— ~ | — u — vel u — :r*| — u — qui gravior est, aptiorque numerus. Eaque caussa recte iudicarunt, in priore isto trochaeo longa syllaba termina- ri vocabulum posse. ontvdojfAiv , iyxovwftev ]| t]yov \ fiot, yigov. ixixri yuQ fi, exixTtv , \ m uoi j fiot xaxiov. 7iQogiQ%tTui ro«f iyyvg' )| oifioi \ fiot talag. nwg qyg; tiv tlnug ftvdovj \ uv&tg | fiot qjQuaov. « d tv&ad* (7%ov uyu&\ [| uxovoov \ ftov , nuviQ* iooi q>QtvoZv liyovoa, J| nii&ot \ vtv loyoj» DE IAMBICIS TRIMETRIS ACATALECTIS. n5 tl naQ&tvtvet* daQov9'\\ iSov \ ool yapov. $iov ti inaiTWv zTqti , j| ayvQTtjg | rig XaTQig. i(inQt)G0v , G» yevvais' \\ itayco | roi noTS. Quae leguntur in Hecuba 5li. Oed. Col. 976. Philoct. 787. Helena 478. lone 655. Agam. 1061. Prom. 64<). Rhes. 715. Philoct. 801. Eiusdem modi sunt septemalia- exempla, quae Porsonus p. 32. afFert, duo p. 56. tria p. 07. allata. Quibus addi poterunt Iphig. Taur. g42. He- racl. 617. Quod si quo in versu non est caesura in fme tertii pedis vel medio quarto pede, apparet, durissimam esse istam longam finalem in medio quinto pede , ut u\ Choeph. go5. et Iphig. Aul. 1212. et Heh 111.9. mqiv(d gs vwtav , nal naQaivelg pot, y.alcag. nei&ew inadova , (agd' 6paQTe7v pot neTQag. y.al ftqv iKHvog ovxtT tGTav goi (iaQvg. Ingratum est enim , impediri vocem ac retineri in fine longioris ordinis , tamquam si magnus aliquis et gravis ordo sequuturus esset, ad quem ordiendum aliqua viri- um collectione opus foret, quum iaoien brevis ordo sequatur : Quod secus est, brevi praegresso ordine, sequente au- tem longiore; Sed quis contendat, si aliis in rebus aliquando negligen- tiores fuerunt poetae, numquam eos hac in re aliquid incuriae admisisse? Quod ego quidem Euripidem in fa- bulis post Olympiadera LXXXIX. scriptis fecisse, in qui- bus omnino maior cernitur negligentifl , liaud aegre cre- diderim. Incuriae tribuerim etiam Sophoclis versum in Aiacenoi. Nec prorsus negaverim de Aeschylo , etsi facile quis suspicari possit, eum isto in loco scripsisse, y.qIvoj g( vixaV) aotl naQyp£Gag x«Aw£. H 2 ii6 UB. II. CAP. XIV. In Ionisinitio autem consulto Euripidemputo onus, qnod humeris sustineret Atlas , impeditiori numero depingere voiuisse, ut iain supra lib. I. cap. 8, 9. indicavi. Sed in Alc. io83. non intercedam ne pronomen p* tollatur. Praeterea in hoc quoque genere aliquid concedendum vi« detur nominibus propriis, maxime in syllabam non natu> ra longam terminatis, ut in Aeschyli Persis v. 5ai. vtO[A(av , 0 v irj&Xog '^QiOfiaQdog , SaQdtoiv. ]Seque enim persuasit mihi Porsonus p. 35. excidisse ali- quid postnomen Ariomardi. JEx his vero, quae hacte- jius disputavi , apertum est , hos versus , alterum Euri- pidis in Heracl, 64o. Sophoclis alterum in Oed. Col.' l5<±5. quos Porsonus p. 02. ut regulae a se constitutae repugnantes , corrigi vult , emendatione non indigere, quum in utroque caesura Iq^mi^itQ^g sit: co q>llTU&* 9 tfxtig aQvt, \ otonjQ \ vwv pXaprjg, oqwv ctv niqaopab xctwog, |J aigmQ \ oqco naTQt. Neque opus hahebimus, quod ille p. 54. in quattuorver- sibus, in quibus vocabulum ovdtlg et ovdtv post illam caesuram est, fieri vult, vocabulum illud divisim pro- nunciare, ovd' tTg, ovd? tv , quod vel propterea fieri non potest, quia significatu differunt ovdtlg et ovd? tTg: Quod autem dixi , in illis quoque exemplis caesuram in medio quarto pede esse, id in tribus eorum apertum est : sed in quartoquoque distinguendiratio Graecis usitata interpun^ gi pronunciarique postulat, I JLj- priTiiQ de 3IiQ0Tt't] Ataglg* rjyofi^v (? avfjQ» Fraeterea vero illi quoque versus , qui caesuram in me* ciio quinto pede habent, recte eo loco longam syllabam admittere videntur, «quum ipsa caesura pausam eo loco fieri, vocemque ccnsistere iubeat. Ita in Eurip. Heracl. 55o. xal GTSfm&TOVT£ xui %ctTttQ%ta{fj I sl doxeZ. 10. Porsonum sequutus censor editionis meae Supplicum Euripidis in Diario classico (Classzcal Iournal) T. XVI* r>. 428. seqq» dum in res fortuitas parumque momenti in- tentus erat, regulam proposuit hanc, ubi tertius pes tragiei senarii una voce contineretur ? simulque versus dividi posset in duas partesjaequales, plerumque alteram versus partem aut elisionem ante se habere, aut vocabu- 3o incipere, quod orationem inchoare non posset, veluti uv , yttQ _, di, fiiv9 omninoque dictionibus encliticis; eamque regulam non solum ad eos versus spectare, in quibus tertiuspes vel integro vocabulo, velparte longioris vocabuli impleretur, sed etiam in quibus illud vocabulum exduobusin unum coniungi solitis constaret, qualia sunt d>}7lOV, €l7l£Q f ttTl-g , XttijtfQ , Xtthot, flivTOt, OQTtg , OTttV^ ovTtg, ovTOty Tor/ttQy TOivvVy tagneo. Non facile, inquit, intelligi , cur magis placuerit auribus Atheniensium, elg Tagde yaQ §Xi\paG j im]v£dftriv Tads, iteivtj yvQ (aheoiv \ vtv7 eig TqoIuv t. #/*'» quam. n8 LIB.H. CAP. XIV; ilg Ttxgfe yccQ pittyccg \ Ittijv^cc^v rcid^ «ehfj yccQ wltasv | xad\ tlg Tqoiqcv r ctytt, tft facto tameii rem comprobari. Nempe tota ista obser- vatio talis est, ut, qui sic omnes tragicorum versus per sin- gulos pedes examinare volet, multa possit huiusmodi, quae casu facta sunt, pro regulis vendere. Quid est enim, quod , ut ipse fatetur vir doctus , qui hanc observatio- nem in medium attulit, Aeschylus ac Sophocles saepe violaverunt legem istam , Euripides autera , multo illis alias negligentior, eam observavit? Num illi duo, qui principes in hoc genere poeseos habiti sunt, non eadem in urbe fabulas suas , et coram iisdem Atheniensibus ex- hibuerunt? Quanto satius -erat, ad illud anirni attentio- nem convertere, quod Graeeos, si saperent, facereopor- tebat, quodque fecisse eos, diligentem lectorem latere nonpotest, ut pro sententiae atque orationis multiplici conformatione , proque ea ratione, quam recitatio dictis conveniens sequi deberet, alio atque alio modo versus componerent, nihil nisi sensum sequuti suum: quemnos si indagare volumus, non eum profecto ex htteris et syl- labis colHgere poterimus , sed potius , ex fonte suo, ora- tionis sententiaeque natura, haustus , deinde in his aii- nutiis ultro se nobis offeret. 11. Ex eadem iustae recitationis observatione aliud explicari defendique potest, quod aliter non esset idone- am rationem habiturum. Nam quum poetae in hoc ver- su , qui ad colloquium maxime orationumque imitatio- nem factus est, plures usurpare caesuras debeant, inter- dum illi, interpunctione vel finem versus non iongeprae- gressa , vel paullo post initium sequentis versus sequti- tura , duos versus arctius coniunxerunt, adeo ut etiam vocalem dictionis monosyllabae in fine versus eliderent. De qua r« non est, quod hic dicam explicatius, quum id supra iam factum sit lib. I. cap. 8, 10. DE IAMBICIS TRIMETRIS ACATALEGTIS. 119 12. Sed pertinent ad hoc genus etiam illi versus. fjui in vocem terminantur natura sua ita curo sequentibus cohaerentem, ut, nisi etiam pronunciando arctius cum iis coniungatur, versus, ut recitationis postulatis non satis- iaciens, merito displiceat. Vnde non sa neiniuria suspe- ctus est hic Aeschyli locus in Eumen, 258« uXk ccfifij.vv ijdrj , TiQOQTSTQtfAfjibvQv ts uqoq akXotOVV QMOIQ 'AQCl TtOQlVflUGtV {3Q0T10V* Qui si sanus est, paruni certe elegans est. Multo meli- us Sophocles in Antig. 409. naoav zovi/u GijQuvTSg, r} waTSiys tov vixvv > fivdaiv xs ouifiu yvfivtaouvTsg sm. Paullo ana, sed eiusdem tamen generis exempla sunt. quae ibi attuli in minori ed. Erfurdtii. Adde Boeckhi- um ad Pind. Olymp. VI. p. 5jy» Eiusmodi sunt etiam haec in Oed. Reg. 256. tov v.vdQ unavdw tovxov, oqtvq ioxly yijg Trtgd , 1]Q iyto HQUTt] ts xcm &QOvovg VtfltU* et v. 255. VTISQ X iflUVTOV , TOV -&SSV TS, Trgdt TGt yrjQt wtf anaQncog xaditog itpdwQfisvijQ: In quibus exenxplis omnibus pessime sensui consuleref > qui in fine versus magi* , quam uhi interpunctioues iu- bent , voce consistendunx putaret.. l5. Ad mensuram quod attiner* satis iam post totdo*- etorum horoinum disceptationes exploratumhabemus, ana- paestum in tragicorum trimetris non- nisi in nomine pro- prio locura. babere, excepto. tamen ultimopede, qucm semper purum servari necesse est. Qua de re quum alii disceptarunt, tum Mgfvissime Porsonus et ego in prae- fationibus ad Hecubam. Primus pes autemv anapae- stum etiam in aliis nominibus recipit , sed in veteri tra- goedia ea lege, utid in integro vocabulo fiat* Euripi- des vero etiani ita aliquando anapaestum admisit , ut is 129 LIB. II. CAP. XIV. ex pluribus vocabulis constaret, ut in Oreste v. 396. i556. Alcest. 576. Ipb. Aul. 646. Baccb, 002. 1189. 1245. Hel. 844. Herc. f. 9^0. quamquamin bis exemplis omni- bus praepositio est, cum nomine eo coniuncta , quo» cum quasi unam notionem facit. Videtur bic ex pluribus vocibus compositus anapaestus ad recentioris tragoedia© incuriam referendus esse. Dixi de boc anapaesto in prae- fatione ad Hecubam p. 56. ubi etiam monitum est, in hoc Ionis Euripidei versu, i545. 6 &tog ff' ifiovltT iv dofiotg tytiv "kurQiv, synizesin in primo pede esse. In Aiacis Sopboclei v.51/!. emendationem ibi a me propositam LobecMus atque Er- furdtius in textum receperunt. In Oed. Col. i56o. s. non minus temere, quam inprincipio Electrae, introductus est anapaestus. Verissima est vulgata : ov y.lavoTa d ioTiv , aAA' ipol utv oioria rad\ tagntQ av £w oov tpovitag fAtjtiv^jnivog. Versus ex Lemniis Sophoclis apud Scholiasten Platonis p. i55. Tuyv $ civto dtl^ti Tovgyov, ojg iyo) oaqcog, non videtur repugnare, si quidem baec fabula , ut vide- tur, satyrica fuit. In his enim tali versui venia est. Sie Aeschylus in /£rj()v'§tv apud Pollucem X. 186. ttaza Tr\g otovovrjg Tyg ItovTtiag doQug. Praeterea tenendum est, vitatum videri in antiquiore tragoedia etiam eum in primo pede anapaestum , qui ex augmenti accessione exsisteret. Itaque Sopbocles inEle- ctra v. 7i4. scripsit: mvnov XQOT)]ru)v vQftavtov ' mvtg d avta 3Qauaii Denique in Euripidis Bacchis v. 1295. i(i«v?jTe ; Ttciw z ipficcy/ev&f] noltg.' 123 LIB. II. CAP.XIV. i4. Trimetros, qui in melicis tragoediarum parti- bus inveniuntur, anapaestum admittere sibi persuaserant Liobeckius et Erfurdtius ad Soph. Ai. yo5. (697.) eique sententiae calculum adiecerat Seidlerus in epistola ad Lo- beckium post huius Aiacem p. 458. Non sane temere reiiciam huiusmodi observationem : at maxime tamen mi- rum foret, in cantu, qui maiorem requirit severitatem numerorum, plus licentiae, quam in diverbiis concessum esse. Nam quod afFerunt, omnino Hberioribus numeris antistrophicos trirnetros incedere, id longe aliud est, et ad solas pertinet solutiones, quae, modulatione interce- «lente , etiam eiusmodi verborum collocationes excusari patitur, quales recentior tragoedia in ipsis diverbiis ad- misit: de quibus dicetur segm. i5. Exemplis, certe ana- paesti, quae afferuntur, non multum tribuam. Sunt ea haec: Aeschyli in Sept. ad Th. 985. (997.) 990. in Persis ao45. 1059. Suppl. 800. Sophoclis in Aiace v. ^04. ia Oed. Col. l466. Euripidis in Bacchis n55. u&awd x 'JSQLVvvg , tf fieyuG&svfig rtg tu anialtae d^Ta9 jciu xo tovd ivOGtyiGS* diaovs , diatvs nijpa, nQOg dofxovg d i&u %al GTtQv uQaGGS, Kanipoct to Mvgiov. ttqoq bv vtytj dt vdQY]ld ylyvsiat %iu)v. ikvGe yaQ aivov d%og an opfiaTarv "dQtjgl InfoiZa •&vu6v ' QVQavla yaQ ccGTQanij. xov tov dQamvTOg £y.y£v£Ta tov Tlevdiwg* His addi posset dimeter in Persis 55§* ut il- ]ud adiectivum non ad *£govvvg , sed ad praecedens Oidi- nov Gxiu referretur. Secundum versum antistropharum DE IAMBICIS TRIMETRIS ACATALECTIS. 123 ©bservatio docet ex duobus dochmiis compositum esse, et proinde correctione indigere. In tertio , quinto, septi- itio versu adhibenda videtur GVvsy.qnavrjGiQ , ut monitum est supra p. 54. Quintus quidem sic editus est a Tur- nebo, ex coniectura, ut videtur. Porsonus, qui in praef. adHec. p. 9. Aldi et Robortelli lectionem d 'vdgijloc^ de solo metro sollicitus, reponi iusserat, in supplemento p. 5q. aliam proposuit correctionem , ad sensum commo- dam , sed transpositionis audacia fines, quos certos hoc genus habet, egredientem. Si Turnebi lectio non est vera , aliud hic vitium lateat necesse est. Cod. Guelf. £ vdQrjXd yHvtrat. Quartum versum idem Porsonus in Ad- dendis ad Hec. p. 80. audacius reformavit, quum lenius posset 'auI §6u ro Mvatov seribere, indicium faciente Eu- stathio ad Dionys. Perieg. 791« In sexto delendum vi- detur j/«o. In postremo denique, qui non habet antistro- phicum , ita molestus est articulus ante Uav&tuj.g, ut eum aut ab interprete adiectum, aut ad postremam syllabam vocis l-Aytvhtt, coramunem genitivi formam tov adscriptam fuisse putem. Deleto articulo versus ex iambico mono- jnctro hypercatalecto et dochmio constabit. Caeterum non ignoro, esse, qui duos versus, quos exPersis attu- limus, antispaticos esse putent. At tales antispasticos nec fecit ullus poeta , nec facere potuit. i5. Quod in trochaicis versibus adnotavimus, inde ab Olympiade LXXXIX. corrumpi gravitatem numero- rum coepisse, idem etiam in trimetris factum animadver- timus, qui ex illo tempore magis magisque ad satyrici versus levitatem inclinarunt. De qua re primo indicium feci in dissertatione observationes quasdam de linguae Graecaedialerctiscontinente, quae editaesta. cidiocccvii. Et quo recentior quaeque tragoedia est, tanto frequen- tiorem in ea longarum syllabarum solutionem deprehen- dere licet. Qua in re hoc in primis notabile est, quod x<2$ WB. II. CAP. XIV. etiam bisyllabas voces ictu in primamsyllabam xncidente ad solutionem adhibuerunt, quod in antiquioribus tra- goediis non est factum , nisi in formulis quibusdam ine- vitabilibus, ut did f*axV9 > kutcc vopov , mgl oi&tv. Ta- lem enim versum , qualis hi sunt xn prologo Orestis, fj nootv dmiQW nSQifialovo v MaTaptpofiah quem anapaestum iam supra lib. I. c. 5, 2. et II. c. 12, 4. fion parem esse spondeo, sed breves syllabas irrationales habere monitum est j deinde quod caesuram in medio pede tertiomnlto saepius, quam tragicus trimeter, negligit; de- nique quod cautionem tragicorum , ne prima quinti pe- dis syllaba sit longa finalis , plane ignorat, ut in princl* pio Acharnensium, $Ga $>} dedtiyptab ti}v iftavrov xa^dlav, 120. Anapaesti usus ad aliam nos deducit, eamque satis impeditam quaestionem. Nam quum non sit dubi- um , anapaestum omnibus locis , ultimo excepto y recipi, pariterque constet , arses, praeter ultimam, solvi omnfj. posse: tamen quaesitum est, an etiam ante anapaestum solvi arsis soleat, sive, ut aliis verbis utar, an etiam tri- bracho v«jl dactylo subiiciatur anapaestus. Negavit hoc Dawesius, et hinc, qui post eum fuere, in iisque etiam Porsonus ad Eurip, Or. 5i. 499« quum antea omnes con- iungi pedes istos putarent, quam opinionem defendebat adhuc Marklarfdus ad Eurip. Suppl. 901. p. i85. b. Et sane ex grammaticorum sententia necesse est recte se ha- beat ista borum pedum coniunctio, I DE IAMBICIS TRIMETRIS ACATALECTIS. 137 ex numeri lege autem aperte prava est , ut quae proce* leusmaticum pro trochaeo inferat, Contra huiusmodi pedum dispositio, quam grammatici non possunt non improbare , recte se habet ex numeri lege, quia salvus manet trochaicus numerus, UU j UUU I mm t7 j — v^O | U^>— J — Nam qui in posteriore exemplo dactylus est, hreves ha- het irrationales. Grarrimaticorum quidem doctrinam , quae nihil frugi continet, deseremus, remque omnem in tres partes dividemus. Itaque primo considerabimus da- ctylum pro trochaeo positum , sequente soluta arsi ; de- inde anapaestum videbimus tribracho ita subiectum , ut iamhus proceleusmaticum sequatur; denique anapaestum pro iambo, praegressa soluta arsi, perpendemus. 31. Igitur prima, quae in disceptationem venit, for* ma haec est, *— w J v>g — . ' I' •— 00 1 uuu improbata grammaticis , sed iegibus numeri consentanea.' Nam pro iambo illa, non pro trochaeo proceleusmaticum infert. Itaque apud Romanos frequentissima est. Statim, Terentius in Andr. I. 1, 91» quae ibi dderant , forte unam ddspicio adule- scentulam. Rarissima, fateor, haec forma apud Graecos est. Sed quum nihilcaussaesit, quare eam hismagisquam Romanis improhatam censeamus, quum numeris, modo verba apte disposita dint, egregie gonveniat_, non ausim eam pro« i28 LIB. II. CAP. XIV. pterea tantum, quia rara est, damnare, Aristophanes in Pluto v. iojl l* viirruQiov dv xul qzuttiov vnty.OQi&TO, quae certissima est Bentleii emendatio, ut e schchis^ Hbri Ravennatis intelligitur, citarttque hunc versum Photius et Thomas M. in v. vnOKOQi^uat , et Suidas in v. vtjttu- qiov. Neque, ut quidem ex collatoris silentio colligo, in cod. Veneto et tribus Mutinensibus libris aliter scriptus exstat. Etsi fortasse quis hic ad synecphonesin confu- giat, quae adhiberi poterit etiam in Vespis v. 1170. (tidl nQOfiug' TQV(ffQOV Tl d&UOU?.aX(OVlO0V. Sed omni suspicione vitii maior est Platonis versus apud Schol. Eurip. Hec. 858. ovrog rig ti; Xiye Tayv' rl oiytxg ; ovx tQe7g; Alexis apud Athenaeum p. 223. E. dnolufie. tovtl d torb ti; 0 naQ vpojv iyw. Aristophanes in Pluto 701. ex Ravennatis quidem libri lectione, ovtt, dkti 'laucti fiiv yi rig dxoXov&Qvo apu. Quibus fortasse addi poterit Aristoph. Eq. 7. avTa7ob 6iapoXu7g' cu xaxodat{A.ov , nwg tyjig. Ita legit schoKastes et ad hunc v. et ad v. 4o,5. recte ob- servans, alludiadid, quod praecesserat, avralGt, fiov- 'Au7g. Nunc quidem editur uvra.7g diufio?.u7g, consentien- tibus, ut videtur, MSS. Alii vero plerique loci non ca- rent vitii suspicione. Aristophanes in Ranis v. 76. eiT ovyl ^ocpoxlia nQoreQOv dvr EvQinldov liiXlzig dvayayilv , eintQ ixH&tv dc7 o* dysiv. Synizesis quidem in nomine Sophoclis hocloco alienacst. Sententiae optime consuleretur, omittendoparticipio 6Wa; sed hoc a scholiasta agnoscitur. Itaque praestare vide- tur, ou scribi, quo facto JEoqjOnXia ita , ut solent talia nomiua in hoc versus loco , cum ictu in secunda syllaba DE IAMBICIS TRIMETBIS ACATALECTIS. 129; pronunciabitur. Atque ov et ovyl quum saepissime per- mutantur, tura in hoc ipso genere * de quo disputamus, non semel ex hac commutatione Vitium ortum est. Ita in Pluto 179. ubi duo codd. Mutinetises qv%1 praebent, recte nunc editum est, iga di Aoug ov did ue &t?>o)vidov ; Videamus alios suspectos locos. In Acharn. 78. Tovg nKUGTa dvva^iivovg rMTCcqxxyHv te y.ccl nifiv, te delevit BrunckiuSi Hoc loco etsi yaysiv seribi posser, tamenj quum scholiastes compositum verbum agnoscat, Vereor ne dvvaTOvg scribendum sit. In eadem fabula V. 437. EvQinidr\ , nfidijniQ i^aQioo) fiol Tude, expungi potest fioi y quod faetum est a Brunckio. Ibidem V. ^90. seq. scholiastes videri potest legisse^ ■ o£ov(n %avTttt, nQfoSiojv tg iug noltig 6'^vratov ojg ncQi dtaTQiptjg tojv tvf.!ti(e".yo)V. At non est ta men idonea caussa, quare librorum scriptu- ram djgmQ repudiemus. In Equit-. i54. xqoctuv , tcog av-iTcQog dvi}Q ^delvQOJTSQog^ av omittit codex Venetus. In eadem fabula .v. 01. ubi Brunckius dactylum intulerat, veram lectionem restituit optimae speiiuvenis, Car. Reisigius : nolov IjQii&.g •d,iwv\ itsov ijyei yaQ fi-fovg; In eadem fabula v. 676. ne ad senstim quidem apta est lectio cod. Rav. vny/jQafiolv, Neque in Vesp. 96 j. ex hoc codice mutanda est scriptura. In Avibus v. 169^. iam Porsonus aliique ex scholiis ad vc i565. doxca resti- tuendum viderunt. De Pacis v. 58o.recteiudicavit Mei- nekius p. i4. recteque idem corresit Nicostrati versum apud Athenaetun 111. p. n5. D. quod antea iam Porso- nus fecerat in Advers. p. 2^:2. Sed in Ephippi versu VIII. p. 555. A. citato , facilius scribas : dnocvTot yuQ iv.uv idri. q;Qu£f dij noTe, Alexidis versum a-b Athenaeo IV. 170. C. allatum * Ca- I iU U&. II. CAP. XIV. saubonus IV. 21. vno&tlg scribendo correxit. In Platonis versu a scholiasta ad Nubes 109. citato, ia quo vvv de- dit cum vulgatis Casaub. ad Atlien. IX. 9. p. 665. z&tog habet, iu unam syllabam contrahendum, Suidas in v. Qaoiavel, et sic scriptum versum ex scholiis ad Aristo- phanem profert Ruhnhenius ad Tim. p. i83. In Eubuli loco apud Athen. p. 679. E. scribendum esse, GTStpavovg iawg fiovliGdt; tiotsq tQnvUJvovg, quivis videt. Intulerat suspectos pedes in fragmentum Aristophanis Daedali Grotius in Excerptis p. 54^j7. Sed quae apud Pholium lectio est , caret vitio. negl rov yag vpuv 6 n6lef.ios VVV IgtI; 7l£(il (JVOV GXUKQ. Nisi dimetri sunt hi vrersus. Denique Eupolidis quoque versus apud Athen. XIV. p. 623. E. suspectus est: Y.OI [lOVGlXt] TlQUyfl ZgtI fiadv 11 % quideiri etiam codex Venetus habet. Atticus sermo vel dno yuQ iXat j.i Tel dno yuQ (.i olalg fequirit, idque pltires critici festitu- trim iverunt, In Thesm. 285. iti QgaTTcx, ti]v xiGTfjv ita&eXe, y*ut £*§sle to nonavOv , Snog hafiovoa ftvaoj toiv -Gacuv aut ojg scribi posset, aut, quod lenius remedium est, to deleri. Porsorio in Adversaf. p. 2^2; placebat rd n6n«vt bitojg. Iri Damoxeni versu apud Athen. III. p. io5. A, iiihil iitipedit, quin eiectO di scribatur, ivlot* dqjeoTojg naQuxehavo{,iai , nodevi 20. Tertia denique forma esr, quae dactylum etanu- paestum pro duobus iambis habet. Ea quum grammatir corum dOctfinae ndn repugnet, tamen numeri legibus aperte adversatur, ut proceleusmaticum pro trochaeo in- troducens, Itaque etiam Latinos, qui, quidquid per numeros licitum est, recipere consueverunt, tamen ab hac forma plan§ I 2 i3a LIB, II. CAJf. XIV. videinus abstinuisse. Quod si quae eius exempla inve- niuntur, ea non dubium est, quin correctione indigeant, Submovitque, ut par erat, ex Terentio Bentlcius, etsi ille aliquando sui oblitus , ut ad Eun. I. 2, 69. et ad Adelph. IV. 3, 11. de quo loco supra dictum est capv XII. 5. Apud Plautum, qui omni genere vitiorumabun. dat, baec quoque pravitas aliquot locos afiecir. Vt in Asinaria I. 1, 44. bene kercle facitis , et d me iaitis grdtiam. Scribe facis. Ita in sequente versu cod. Lips. nescilis pro vulgato nescis. In prologo Kudentis v. 43. eam vidit ire e litdo fidicinio ctomum. Ita libri veteres.^ Sed recte videntur viri docti corrigere fidicino. In Truculento I. 1, 26. bis periit amator db re aique animo simul. ubi scribendum est, bis perit amator cib re atque ab animo simul, quemadmodum in sequentibus versibus ter illud perit re- petit. In Milite II. 6, 56. edebatur: itcit sum coactus, Periplectomene , ut nesciamy utrumne postulare prius tecum aequum siet^ an me expurgare hic tibi videatur aequius, nisi istaec non est haec, neque ista sit milii. Quae Lipsii emendatio est , quo auctore ordo duorum postremorum versuum mutatus est. Meliorem viam emendandi monstrant libri veteres, quorum nullus an habet, ut id certe non post jnilri positum fuerit. Cod. Lips. autem aequum est, et ipsast, et videtui\ Ed. Carpentarii aequunst et videtur , pro ipsast autem isUi se, Hinc scribe : ita sicm coactus, Periplectomene, ut nesciam, utrumne postuldre prius acquum est , nisi istaec non est haec, neque eadem ipsa est, da mihi xtied cxpurgare hoc tibi videtur adquius. DE IAMBICIS TRIMETRIS ACATALECTIS. i35 In eadem scena v. 87. ignoscam iibi istuc. dt di libi facidnt bene. scribe: ipnoscam tibi istuc. dt tibi cli facidnt bene. Sed diligenter ab his locis dicernendi sunt ii , in qui- bus aliqua sit contractio : quod saepe factum est in no-( minibus beneficium et maleficium , ut apud Terentium in Eun. I. 2, 69. cupio dliquos parere amicos heneficid meo. Alia ibi exempla Eentleius attulit^ etsi ille falsus in eo, quod quattuor breves spondei loco esse vult, i. e. quod illud ipsum numeri vitium , de quo loquimur, non putat esse vitium. AtRomani, ut boni, mali, ?nalum, ita etiam bene , male, una syllaba pronunciabant, extrita, ut videtur, priore vocali. Ei rei fidem faciunt tales loci, nt hic Plauti in Mosteli. I. 5, 29» equidan pol miror tdm catam, tam doctam te , et bene educidm. Itaque bneficium pronunciari in istius modi versibus de- bet. Sed venio ad Graecos. Et, si ne Romani quidem pro duobus iambis dactylum atque anapaestura admise- runt^tanto magis a Graecis abiudicare hanc perversita- tem debebimus. Idque post Dawesium fecerunt maxime Erfurdtius in libro,, cui index est Kbnigsberger Arcliiv 1812. P. III. p. 428. seqq. et nuper Meinekius in libello, cuius paullo ante mentio facta est, p. i4. seqq. Comme* morabo potiora exempla. Atque in Aristoph. Pluto v. 2o4. veram lectionem ditfivX habet codexMutinensis. In Ranis v. 55i. 'Aaxlcpay exhibet cod. Ven. fn Acharn. 18. ye delendum esse et ego pridem monueram, et antea, me ignaro, Porsonus. In eadem fabula v. 61 5. oTq V7T6Q iQCKVOV T€ Y.V.l yQSOJV TlQmiV 71QT&, (JjgTXlQ C/.71 0V171T0QV i/.yJoVTtQ tOTlZQUQ, , UTTCiVTiQ ttlGTO) 7TC(QyVQVV ol CptloC. Hic praestat vri iot/.vov t£ Kett %qzwv scribere , non quo i5i LIB. II. CAP. XIV. id idem sit, quod vtzsq, ut Erfurdtio 1. c. p. 429. vide« Latur, sed ut cum verho i^loTta coniungatur. Aliquod huius scripturae vestigium eruas ex scholio : otv uvtoIq ol (plXoo %&ig y.czi nQO)r\v Gvvsftovlsvov xaTa%Qtoi>Q ovgiv vno re sQavtov v.al oqjfojfAUTtov , i>aG&ai ti)q ovGtaQ, ojq f.u) ivvattdvoiQ anooovvat. Ibidem v. 7 53. (xhovstov di] , noTsysT ifilv xav yaGTSQa. Hic quoque valde prohabilis est Car. Reisigii coniectura, ?t6ts% ifA.lv tuv ycxGTSQa. In Avibus v. 444. diaTi&ifAat/ tyoyys. xaTOftOGOv vvv tuvtu f.ioi. Cod. Ven. et scholiastes _, diuTt&Sft iyto, unde Gura crasi scribendum dtaTi&tpat, /w. In Lysistr. v. 20. all* stsqu yuQ ?)v ys Tttivds TtQOVQytutTSQa. Deest ys in nonnullis codd. Hinc scribe : uKk' stsqu tuq ?)v Ttovds TCQovQyiatTSQa. In Gerytadae fragmento IX. 2.metruin, simulque linguae leges laeduntur Toupii mutatione. Nostram emendatio- nem, STXtj %aTsXds7v ; sva yaQ aqp* skugt*]Q TtyyijQ recepit novissimus editor Athenaei. In fragm. Thesmoph. VIII. 2. revocanda lectio MS. gtqoopov. Nonnullos in lor cos commutatae particulae ov et ovyl hoc vitium infculere, ut in fragmentum Alexidis apud Athenaeum XIV. p. 642. C. quod emendavit MeineMus. Sic in Aristoph. Plut. 178. cum aliis codd. etiam Venetus et duo Mutinenses libri, V £vWtCiXlPl ^ ^yJ °*itt o£ votQ AlyvitTtotQ ; ubi non est duhium, quin ov scribendum sit, quae parJ ticula cura altera etiam in sequente versu, de quo supra diximus, permutata est. Ita meliores lectiones vitiuni illud expulere in Damoxeni versu apud Athenaeum p. 105. ubi ex codd. nunc editum, 7iaQaTt&rjfi& , fiav&avst^, et in Eubuli fragmento apud eumdemscriptorem II. p. 56. D. ubi legendum esse, 0 ti' bydoog xfoniJQog , d 6* sicctoq yokiJQ, DE IAMBICIS TRIMETRIS ACATALECTIS i55 et sic scrlptum hunc versum afferri a Florente Christiano ad Aristoph. Vesp. i384. ohservavit V. D. in Critical Revieiv Ianuar. i8o5. p. 5. seq. In aliis locis neminem latere potest corrigendi facilitas . ut in Antiphanis versu apud Athen. VI. p. 222. B. In Damoxeni loco apud Athenaeum III. p. 102. C. ecl fUTcepoXal yuQ9 ai rs xtviiGtiQ , a&.xov t;ki(jaTov iv etv&QomocGiv , dXXocojftaTa iv xaTg TQoqjcaq 7tocovgi9 rectiusfortasse y.aad f}Xi/2ctr iv dv&QconocGcv scribetur, quam delebitur iv. In eodem Damoxeni loco paullo ante, fidlXov Si 'ActT£%ovTa ntutetyiXa gv y cog v,tvov9 de quo versu audaciorem coniecturam protuli in praefa- tione ad Dracon, Straton. p. 24. codd. non habent gv y. Vnde rectiu3 fortasse scribetur : dconfQ [iccysiaov qtuv idtjg dyQaiifiatoVf (Ai) ArjtioKOkTOv ts navza dcarzyvcoy.OTa, p.ut.lov di 'ActrzyovT ' , [i.(XTlQV , OTt $1] (T IXUVO Xfl7]),(XqjOOV V Tn Nuhium quidem versu, ut aliis in locis , in quibus aXacTQVova et aXtxTQvovag invenitur, fuerunt nuper, qui Porsono digitum intendente in suppl. praef. ad Hec. p. 42. ah Attica contractione- auxilium peterent, Sed hoc ^ui faciunt; vellem exemplum contractfonis in hac voce N i5S LIB. II. CAP. XIV. factae attulissent, inqua, quod ego meminerim, semper communis forma usurpatur. Alid coniectura , cui remen nunc diffido, a me prolata est in adnotatione adErfurdtii disputationem p. 43 1. In Pacis versu Erfurdtius p. 436. proponebat Ito Miyag , cu MifixQl. At id inhoc loco^ in quo ubiq*ue oratio eumdem colorem tenet, vereor ne non sit admittendum, quum paullo ante dictum sit, 1(0 fioOTOl , pQOTOl , (jQOTOI TTOlvTXripOVtQ* Ob eamdem caussam probari non potest Porsoni conie- etura in Advers. p. 24:2, rog omitti volentis, quam parti- culam tuentur v. 207» 245. 25a. In Avium loco ne lin- guae quidem usus ferre videtur abiectionera articuii «/, quae a censore Britanno ALeschyli Bothiani , ut Erfnrd- tius p. 43 1. refert, commendata est. Acharnensium au- tem versus 47, et Eccles. v. 5j.5/ omnem videntur emen- dandi conatum ab„ se arcere. Ouibus etiam alter ex Acharnensibus locus adnumerari debebit, si quidem is non, quia libri (pooovfievog habent, suspectus est, de cjua re dubitationem meam commemoravit Erfurdtius p. 452. seq. Sed quum ea audaciore mutatione opus ha- beat, malo nunc receptam a Bruncluo lectionem sequi. Quae quum ita sint, in eam deductus sum opinionem, ut Graecos istam , quamvis prima specie pravam mensuram, certa lege non adspernatos esse credam. Quemadmodura enim in tragico trimetro vidimus , rnutata caesura nume- rum mensuramque mutari, ita simile quid in comico tri- metro, non quidem, ut illic, in quinto, sed in secundo pede factum esse arbitror. Cuius in pedis iine si caesura: est, eaque non tantum Jfine vocabuli, sed sententiaefine atqu,e posita interpunctione constituta , ita ut maioremia recitando pausam fieri oporteat, videntur poecae, si pes iste tribrachus esset, finito numero reliquam versus par- tem quasi a novo initio exorsi esse, ita ut isti tribracho eodem iure anap^estus, quo iambus, subiici posset, ne.c iam partes versus trochaico numero, in quo prava foret DE IAMBICIS TRIMETRIS ACATALECTIS. i5o, ista mensura, cohaererent, sed tttraque suo sibi proprio muaero uteretur: • « I i I y> — v< J oo— w -— TT— — v Ita ut sentiam, non modo illud me movet, quod in istis versibus omnibus, caesura eo loco est; nam etiam in Nu- bium loco verba ita distinguenda puto ; OQag a THxaxttQ* ti)v rs '&riXsvav y.a?.*7g dXfHTQVOVCt, V.UTCC TCXVTO , V.OU TOV UQQZVa' sed etiam haec tria aliquod momentum snspicioni nostrae addunt, primum, quod etiam in versu tetrametro iste in caesura tribrachus invenitur, atque ibi quidem, quiaipse versus pausam fieri postulat, etiam in media sententia ; deinde , quod iidem pedes in fine et initio versuum nu« meri perpetuitate cohaerentium usurpantur, utin Acharn. 4o4. JSvQtvnldri , EvQmldtov, VTHXY.OVOOV , 6C716Q 710J7ZOT CtV&QCOTZCQV TOVl' denique qitod similis ratio in legitimis anapaestis obtinet, in quibus quum proceleusniaticus pro anapaesto non re- cipiatur, tamen in dactyliim exeunti dipodiae subiicere anapaestum poetae non dubitant. Haec si, ut nobis vi- demur, non sine magna specie veritatis disputavimus, non temere mutabimus locos, a numeris excusationem, ab libris auctoritatemhabentes. Nec profecto mazorem isti yersus ofTensionem habent, quam quivis, in quorum primae dipocliae iine tribrachus caesuram facit, ut hic Epicharmi apud Athen. IX. fp. 4o8. D. xt&uQa, TQijrofogy uQficiTcc , TQCijit^v.i- %a).xeai* 25. Spondeum in impari sede apud Graecos plane ferri non posse^ non est quod moneam. Quod si qua Jbuiusmodi exeorpla inveninntur^ ea maximam partem i4o LIB. II. CAP. XIV. iam cdrrecta habemus» ut Eubuli apur] Athenaeum I. p„ 8. C. Anaxandridae p. 54. E. Diphili VI. p. 226, F. Machonis VIII. p, 54i. B. quem locum etiam Porsonus emendavit in Adversr. p. 100. Antiphanis VI. p. 220. E. Apollophanis XI. p. 467, F, Versus Alexidis II. p, 4o. E. ita scribendi videntur : rovg tVTvyovvxug Imcfuvcog Sei y*}#, cpaviQav rs xr^v doaw T)]v tov <&{qv notslv* 6 yuQ &(6g dsdcoxcog Tuyu&u, mv fifv mnoiqxiy ouxuv iuqiv twu 11HV iUVTCO, Macho XIII. p. 578. D. fortasse ita scripserat; dio Tyg Maviag to q^u tnexTelvag doxtZ "AaXtoub Tig uv%)]v tcov iouorcov Mavlav. Eiusdcm versus p. 585. D. ita, nisi fallor, ex librorum indiciis restitui poterunt: noog tov fUTtovra nuidu, vvv Ilv&tov? topfi, inel Tig ijdt] tcov veicov lytvtTO dbuptGTOg , inl Tuiyeiov uvuy.ufmret nuXiv ; 26. Observat Hephaestio p« i4. seq. (27. ed. Gaisf.) joci caussa comicos aliquando vocahulum inter duos ver- sus dividisse: in qiiam rem Eupolidis versibus utitur: u)X ovyl dvvaTov Iotiv ' ov yuo uXXu nQO- povXtvfiu paOTU&yoi Trjg noXtcog fityu. Sed abutentem hac licentia Toupium castigavit Porsonus in appendice Emendat. in Suidain. T: IV. p. 5oi. locos quosdam hoc nomine vitiosos emendans. Videtur ille tamen Antiphanis locum apud Athen. VI. p. 22±. D. au- dacius, quam opus erat, mutasse: in quo loco iure Schweighauserus Iacobsii emendationem recepit. Alium locum , qui Eubuli est, indidem XI. p. 471/ D. deprom- ptnm Gaisfordius addit p. 206. correctione eum indigere monens. Laborat eodem vitio Amphidis locus» IV. p. 175. A. DE IAMBICIS TRIMETRIS ACATALECTIS. i4i 27. De Roraanis veteribus post ea , qtiae iam dicta sunt, vix opus est_, ut quidqnam adiiciam, nisi haec pauca , primo paullo minus saepe eos negligere caesuram eam, quae est in medio tertio pede, quam Graecos co- micos : quod magis a natura linguae Latinae repeten- dum videtur, quam a poetarum diligentia. Non enim amant Latini voces in ultima syllaba ictu notare, nisi m primis et postremis senarii pedibus, etsi neinhacquicem re ubique sibi constanr„ Sed haec pluribus disputata sunt a Bentleio, tum in schediasmate de metris Terentia- nis, tum in adnotationibus ad illum sciiptorera. Deinde vero spondeum a Latinis veterihus in omnes trimetri lo- cos, praeter ultimum , receptos esse, res est notissirr.a, Curarunt illi tamen, ut plerumque minus durus ad aures accideret spondeus iste. Hinc illud in primis caveruut, ne accentus vocabulorum, in quibusspondeus est aliquem e paribus locis tenens, cum ictu pugnaret. Itaque raio invenias versum^ qualis hic Ennii est, paldm mulire plebeio pidculum est* Recteque Bentleius ad Ter. Adelph. IV. 2, 52. in Plauti Milite II. 6, 22. ubi vulgo legitur, nisi mihi supplicium virgarum de te daiur, pirgeum, probatum etiam ab Reizio, reponi iussit. Deni- que in ultimo pede haud facile reperias talem iambum, qui extrita litera s finali nascatur , ni3i in talibus formu- lis , ut sanun'es. In Plauti Asinaria I. i, 45. ubi Rei- zio legendum videbatur, verum meam uxorem , Libane , nescis qudli* sit, libri veteres omnes qualis siet. Hinc scribendum , scis qualis siet. Sic etiam ajmd Terentium Hec. III. l, 54. Yihxisiet; quo minus dubium est, versum non fuisseita, auctussit, terminaturn ", ut Faerno Bentleioque place- bat. Scribe, omisso morbus, quod interpretis est, capiti dtque aetati illorum , qui iam auctus siet. Intulit hoc vitium Bentleius in Eun. II. 5, 11. De versa, i42 LIB. H. CAP. XV* qui est in Hecyra V* l* 4* infra dicetur cap. XVIII. 12* In Plauti Asinaria IJ« 2, 20. ubi vulgo, ne quamfrau- dem frausus siet , : scribe, nSn placet; metuo in commune fraudem quam fraiisils siet. Omnirioque correptiones , quae negligentiae communis pronunciationis debentur, ab ultimo pede videntur alie- nae esse* Idemque dictum volo de omni genere versu* umy qui in pedem Creticum exeunt* C A R XV. t)e iambico trimetro claudo. 1. Iambographi, Ananius atque Hipponax , irime» t r ii m usurparunt c 1 a u d u m , quem Graeci uxa£ovTti vocant. Dicitur etiam Hipponacteus. Habet is ultimam dipodiam antispastum, ut trocliaicus elaudus, de quo supra cap. VIII. dictum est: Caditque in hunc quoque versum , quod de trochaicoillo adnotavimus 3 ejegantiorem eum esse, si quintus pes pu- rus iambus est^ quia longa syllaba in tam brevis ordinis anacrusi parum apta est. Itaque qui elegantiae operam dederunt, eum pedem constanter iambum servarunt, ut Catullus. Hipponax autem aliique Graeci non raro spon- deum admisere , quo facto metruni illud a Graecis voca- tum est i<3%ioQQtoyiMV* Grammaticus MS. in LibliotheCa Bernensi et in MS. Harl. apud Tyrwhittum in diss. de Babrio p. 17. ed. Erlang tov di InnojvuKtiov (yvwQiGfAa) io diy/adav Iv rij g %wqci anovdnov tf vQojpiiov' dto xul yoAulvetv doxei xaTu ti\v fiaatv , vmQztuTafojXTOV tuvttjv *X0V' (sat^s mire hoc dictum) tov d£ ^Avuviov , to uno tov divTtQov nodog ii£/(M tikovg nivte GvW.aftag i^uv ml DE IAMBICO TIUMETRO CLAVDO. i45 TdVrag fiaxQag. dto xctl ia%tOQQtoyiit6v 6 Grtyog ovrog liyi- rat, dtu to f4ij xazcc zo xiXog nucsyjtv t?)v ycoXavatv , cog o tov c Jnncovaxvog > fyti dvwTiQca dno Ttjg df %coQag> Theo- critus: 6 fiovcjonotog iv&ad 'Inncavu'^ y.utai, il jttiv novtigog, {*.?} noTtg%tv tco xvfi§co», Quos versus nemo non videt multo duriores esse, quam si purus iambus quintum locum tenet> ut in hoc Hip- ponactis : cog oi fi£V uyU BovnuXca 'AttTtiDcoVTO* Hoc genere metri etiam Babrii fabulae scriptae erant^ quorum aliquot adhuc in Aesopeis deKtescere, nuper a viris doctis animadversum est. 2i Exempla Hipponactis aliorumque non pauca de- dit Gaisfordius ad Hephaest. p. 25i. seqq. in quibus ta- men quaedam adhuc emendatione indigent. Et in Hip- ponactis quidem versu apud Stob. XV. p. 129. Grot. XQOvog di cpevyirco ue (itidi tig UQyogy nescio an scribendum sit ^77$' ielg. Eiusdem veuus est Tzetz. ad Lycophr. 425. Mtfiv*i y.ay.Oftij%uv£ , fitixixi, yQuiprg, Trium codicum scriptura KUToyfifyuvs monet, ut scriba- inus: Mtfivtj xaTCoitv%a7£ , fw/y.ixo yQuip7jg* In Parmenonis versu apud Athen. V. p. 221. A. ' 2?xv&tcjTt cpcavsl , ovdi xonna ytyvcoGxcov, Gaisfordius scribendum putat fitidi, Meinekius in Curis criticis p. 23. y.ovdi\ Hic quidem vide ne hiatus a cae- sura cum interpunctione coniuncta excusationem habeat. Comparari potest, de quo supra dictum lib. I. cap. 10,^. p. 49. Sophoclis locus in Electra v. 818. 3. Colligimus autem ex tot exemplis horum versu-» um, quae servata sunt, non aliis pedibus locum esse, i4A LIB. U, CAP. X\\ quam qui proprii surit iambographorum. Nam praetet spondeum in imparibus locis, nihil nisi solutam arsin hic illic deprehendimus. Et rarius quidem in quarto pe* de , ut in Phoenicis Colophonii versibus apud Athenae- um.XlI. p. 55o. E. QV 7CCCQU fidyOKTl TtVQ UOOV CCVlGTfjOtV. wg d* ani&av ojvtjq , ndut xarihnsv qtjgiv. In quinto autem sextoque pede credibile est, a solutione eos plane abstinuisse. Quo magis mirum est, quod He- liodorus grammaticus apud Prisciamun p. 1027. dicit: 'Innwvat, nolld naQifiij t&v coQiG^ivwv iv ro7g id^potg* Qui ibi afferuntur Hipponactis versus, igito yaQ ovtoj , KvXlqvis Matadog cjEJQfi*j, xovg avdQag rovTOvg odvvtj nalat Qelne, quorum in prioie diserte dicit Priscianus quartum et quin* tum pedem dactylos, in altero autem secundum sponde-* um , quartum dactylum esse , quis tam perversis nume* ris ab Hipponacte scriptos , ac non potius Heliodoruru corrupto codice usum sibi persuadebit? Certe in poste* riore versu in promptu est scriptum fuisse : Tovg ccviQug rovwvg dvij nalat /kiini, nisi in postremo Verbo aliud quid later. Idam Heliodo» rus auctor fuerat, Hipponactem trimetros puros choham* bis miscuisse, hoc usus exemplo, 'JEQpri , qilfi jEQpfj , Mutadev , KvXfojvU* inev%0[AOil TOt' "auqtu yaQ «axw? Qtyoj. Quorum versuum priorem etiam Tzetzes affert ad Ly* cophr. 855. ubi Maiadog legitur. Prisciani lectionem servavit Valesius ad Harpocr. p. 47. emendavit, sed non feliciterj Ios. Scaliger in libello de re numraaria p* 27. (sive in Gronovii Thes. vol. IX. p. i5i5.) Non magis ego hoc versu moveoiv, ut puros trimetros Hipponactem choliambis inseruisse credam , quam illo exemplo , quod Tzetzes ad Hesiod. p. 82. et ad Lycophr. p, 679. affert, DE IAMBICO TRIMETRO CLAVDQ, *$5 oVya (fQOvovGiv ol ivXiv nsnor/.OTsg. Sed viderit de his , si quis, quod optandum est ut fiat, fragmehta HipponaCtis icolliget. In alio versu, quem eo» dem ad Lycophrontfm 3oco affert Tzetzes, hocqtvggiv scribehdum esse , iam supra indicavimus. Apud Follu- Cem X. jg. ubi £'%ei Vulgo, scribe, dxtjparov di ti}v anccQTtav iGyei* Phoenicis Colophonii versum apud Athen. XII. p. 55o..E, dvqQ Nivog tig iysvttf , iog eyoj vXvoj, tholiambum esse iiionuit Meinefcius i'n Curis Criticis jp. 54, » 4. Anapaestum in jprimo £ede honnumquam in Bahrii fabulis inveniri licet, veluti in ea, quam Tyr- v/hittus ex MS. Harleiano in Postscripto dissertationis de Babrioedidit. 5. Tragici * etsi interdum in iambicis metris an» tispastica Catalexi utuntur, tamen hunc trimetrum a. tragoedia alienum iudicarunt. Neque Comici eo usi sunti hisi Forte singulari de Caussa, ut Eupolis in BunTCug, ad Hipponactis verha alludens, de qua re supra dictum est lib. I. cap. 10, 7. Ex duobus aliis locis Hipponacteum metrum removeri iussit Meinekius in Cu- ris Criticis p. 61. qui sunt ap. Sextum Empir. p. yj5. et in Schol. Ven. ad Uiad. a. 216. Sed in hoc festi- hantius. Schol. Ven. %l %oy tovto. Schol. Wassenb. ri zovto %Qrj. Scribe: idov y.CKT07VTQQV \ blJli flQt>9 tOVTOJ zl %Qt], I i46 LIB.II. CAP. XVI. C A P. XVI. De iambico tetrametro catalectica. 1, Ex tetrametris a Graecis maxlme probatus est ca- talecticus , in quo versu xnagna hilariras est: quare co- moedia eum amat, tragoedia autem repudiavit. Caesu- ram il-le habet, ut par est? in fine quarti pedis. Exem- plutn posuit Hephaestio p. 16. et scholiastes cuius p. 86. hoc Hippanactis , citatum etiam a scholiasta Aristoph. ad Plut. 255. £1 [.loi yivoiTo nccQ&evog nahj ts xal Tagswa. Caesuram saepe negligunt comici. Caeterum illi in hoc versu aliquanto maiore modestia , quain in trimetro , usi sunt, sive solutiones^ sive admissionem anapaesti spe- ctes : cuius rei caussa est divisio in duas pene aequales partes, quae etiam Bentleium movit, ut, quuin caeteros versus iamhicos per trochaicas dipodias incedere intellige* ret , in hoc solo iambicas servari vellet. Dicam de sin- gulis. 2. Solutio rara estin quartopede, ut apud Aristopha- nem in Thesm. 56y. Ran. 0,42. dXk' ixnomvi oov rdg TQxdy.ag. ovtcots fid Aia ov y aipu. TTQWTiOTa ftiv yaQ iva yi xcva xa&elosv iyxakvipag; Hephaestio etiam in quinto pede , sed raro, tribrachum inveniri scribit : quod ille si idonea auctoritate motus di- xit, perraro id factum sit necesse est, quum hodie vix huiusmodi exemplum iuveniatur. Nam in Aristoph, Eq. 542. recte vulgo est: 10) v.al nenoi&wg d£io7g Xiyeiv ivavTiov fiov, uhi Brunckius ivavTiov ipov edidit. Sed ad quartum pe- dem qriod attinet, in eo quia caesura est, etiam tum ad- missa videtur solutio, si quintus pes anapaestus esset : Aristophanes ]Nub. io63. DE IAMBTCO TETRAMETRO CATALECT. i4~ noXXolg' 6 yovv Hn^evg ikapt did tovto vt}v pu- %uiquv, ijuem versum, si vera sunt, quae supra cap. XIV. 24. disputavimus, non recte videtur inutasse Porsonus in Suppl. praef. ad Hecub. p. 4i. 5. Anapaesto, ex Porsonisententia ibidemp. og. seqq. in quarto et septimo pede non est locus , nisi in nomine proprio , ut apud Aristophanem Ran. 0/13. Thesm. 554. *AytXliu xtv i] Nco^v , ro nQogconov ovyl dnxvvg. iyiviTO MiXavtnnug noicov , OuldQug x£ , HqviXo- ntfV T£, Quare in Thesmoph. 56o. ubi vulgo, ovd cog tov avdou tlo niXixn yvvrj xaTfaxod^aevy scribi iubet , duce Suida in v. y.uTiay.udiiaiV, Ol'b? COg iTiQU TOV Uv8qU TCO mlixzt, XUTiGXodtjGiV. Recteque idem emendare videtur Ran. 900. ubicod. Ven. Qadt i]v. Eq. 42 1. Sed in Ran. 9^2. 9^7. tov £ov&ov lnna?.iifTQvova &tcov Ttg iaTiv OQvig, ov% innaUy.TQvovug , fm At , ovdi TQayilaq.ovg, uneQ ov, Nub. 1427. oy.i^ut, di rovg uXiXTQvovag aul tuIIu 2« (Sqtu TUVTl, quum , ut supra dixi, nesciam , qua auctoritate Attica contractio admittatur, videndum, ne , ut in yevvcov apud Pindarum, in dvolv apud Scphoclem , in y£oivvvcov apud Euripidem , in y.vuvuirudtg apud Aeschylum , de quibus formis dixi p. 55. symzesis potius adhibenda sit. Etsi InnakiXTQVOvu certe eamdem fere, quam nomen pro- prium^ licentiam habere potuit. In Nub. i55q. ov yaQ tot ivtivg xQ}lv a' uqu TvnTecr&ai ts v,at nUTHG&Uv, Bentleio accedit Porsonus, aQu delenti: quae particula K 2 x48 LIB. II. CAP.XVI. tamen hic perelegans est. Lectori corrigendum relinquit versum m"&Qaig apud Athen. IX. p. 572. vQiooovg d idoig av vicfOf-iivovg ovxcov 6fiov ts flVQTCOV, ubi in Advers. p. 109. vQi%ovg, nihil amplius, correxe- rat. Sed fortasse anapaesti isti in quarto pede non sunt plane damnandi. Nam quum locus ille non sit talis, qui anapaestum prorsus excludat, ut tiltimus pes trimetri, ve- reor ne niinium sdveri simus , si , quod potuit tamen fie- ri, ob hanc solam caussam, quia rarissime factum vide- mus, non esse omnino factum contendamus. Addam huic disputationi locum Platonis ab Athenaeo in princi- pio libri XV. p. 665. B. C. D. allatum j qui et anapae- stum in quarta sede , et duos spondeos in paribus locis habet : qui ut aperte vitiosi sunt , ita anapaestus quoque removendus ex ista sede videtur. Recepta in tertio ver- su emendatione lacobsii , reliqua videant alii an sic fere constituenda sint: avdQeg dedunvijxaow ?jdt] 0%ei>6v anavTeg. evye, t/ ov tQ£%wv 06 rag TQani^ag excpiQeig; eyco de vititqOv naoe'x 65. ubi dele nunc. In eadem fabula III. 5, i4o. nec quid dicatis, nec me cur luddtis scire possum, Reizio ptacebat meve cur. Mihi hic locus m iis videtur esse, qui iure credi possint transpositione vitiati esse, nec quid dicatis , scire , nec me cur ludatis, pussuni. Etsi videndum, ne vulgata ahquam ab enclitico me ex« cusationem habeat. Omninoque Plantus mterdum aperte duros atque- asperos ver-us sibi indulsit. In Milite III. 3, 4j. elegans est Reizii coniectura, asMtyit fabri arclntectonesque a me , dteJiaud imperiti, ad quam rirmandam adscripsit IVTost, IU, 2, 70, In Mili- te IV. 6, 5y. scribendum videtur; levundum morbum mulieri video, ut tremit at- que extimuit, postqudm ted adspexit. viri quoque drmati idein istuc fdciunt. In Poenulo V. 4, 97. repone prima^xo prinium. InPer- sa 11.4, 20. mutilum versum inest scribendo corrigas. In. jyiilite quoque IV. 6, 8. ne quis in integrando versu la- boret, moneo veram lectionem in cod. Lips. inveniri, o, fortunata mulier es. In Poenulo T. 4, 85. scribe, nunc quod boni di dcint milii, vobisj vostrae- que mciiri. Cod. Lips. hoc ordine, di mihi dant* In Rud. V. 2, 24. vide ne scribenclum sit: quid rejfert, qui periit? tamen si hoc dliud fabulemur ? 8. Sed operae pretium est animadvertere , etiam ubi in fine quarti pedis caesura e&t, non ita nurum esse hunc 3 56 LIB. II. CAP. XVI, pedem , ut eum , qui ultimus est in versibus acatalectis, Nam et extrita littera s, et aliis modfs fit, qui etsi iam- bum esse hunc pedem non ^rohibent, tamen faciunt, ut non tam nitidus sit et citus, quam ille postremus aca- talectorum. Sic Plautus in Asin. II. 4, 21. nihil est: tamquam si claudus sim, cum fuste est ambuldndum. Mil. IV. 6, 16, spero ita futurum, qudmquam illum multae sibi expetessunt, «t v. 65. quia ae&es dotales huius. sunt. itane ? ita poL dic domum ire. Ita enim scribendus hic versns videtur. Quia interdum in unam syllabam contrahi videtur, unde recte fortasse libri apud Terentium Hec. V. 2, 18. quid mi istaec narras? dn quia non tute ipse dudum audisti. Pro dic cod. Lips. et ed. Carpent. dicam. In Trucu- lento I. 2, 52. 61. 85. procdciores estis vos, sed illi periuriosi. sed bldnde quujn illuc, quod apud vos nunc est , apiid me haberem. per tempus subvenistis. sed quid dis, Astaphi- um ? quid vis. Ita Pareus edidit. Vulgo subvenistis mihi, quod est etiam in cod. Lips. q. Dicamus nunc de septimo pede. In eo spondeum ab Latinis admitti , ita pervulgatum est, ut exeniplis non opus sit. Rarior est anapaestus, qui ne ofFensionemha- beret, operam dederunt, ut hic pes non ex pluribus verbis constaret , sed uno comprehenderetur, Terentius In Andr. IV. 2, 6. Eun. IV. 6, 10. Adelph. IV. 5, 78. Ifec. V. 2, 12. DE IAMBICO TETftAMETRO CATALECT. i57 sicine me atque illam operd tua nunc miseros sollicitdri ? abi tu, eistellam> Pythias, domo effer cum monumentis. sed cesso ire intro , ne morae meis hiiptiis ego- met sim? nobis in re ipsa invenimusi porro hinc nune experidmuY. Quare apud Plautum Pers. II. 4, 9. scribendum videtur : servam operam, linguam liberam heriis me habere iussit, ubi vuigo iussit habere, Quum autem ultiinam arsin Latini in hoc pariter atque in aliis trocbaeo terminatis versibus saepissime solvant , facile intelligitur, nec <3a- ctylum eos a septimo pede arcere, quin saepissime eo iiti : quare iie huius quidem rei exempia congerere opus videtur; neque vero excludere proceleusmaticum. Et hic quidem pes aliquanto rarior est. Sic Plautus ia Asin. II. 4, 24. dormitis intered domi, atque herus in hara* haud aedibus hdbitat. Terentius Heaut. IV, 4, l5. iube mdneat. i. quin est paraium argentum. quin ego hic mdneo. Sed vix huc referas V. 2, 4g. eum mihi precatorem paro : seni nostro nil Hdei hdbeo. Turpis versus est in Hecyra V. 1, i6. nam qui post factam iniuriam se expurget, parum mi prosit. Scribendum videtur: nam qui post factam iniuriam purget, parum mihi prosiU i58 LIB. II. CAP. XVII. Libri mUii% quod propter celeritatem prontmciationis multo elegantius est, quam ponderosum illud Bentleii mi. C A R XVII. jDe iamhicis tetr ametris acatalectis. 1. Ver6um iambicum tetrametrum acatalectutn Ru- finus p. 2712. aliiquea Boisco quodam inventumnarraut, eiusque epigramma afferunt, BoiGxog 0 ano fiv&xov, navTog ygaysvg Ttoi^uaTog, TOV OHTanOVV tVQOOV QtljtOV 0Ol\3o) Tl&riOl d(x)Q0V. Hephaestio Alcaeum auctorem adhibet, dt£ao fif %o)[Aa£ovta 9 dt^ai,, KioGOfxal oe , lloGOpat* Tragici Graecorum et comici non sunt hoc metro usi. JNam si quae fragmenta inveniuntur, quae huc referenda videri possint, ut Aristophanis illud in Daedalo apud Photium v. bvov oxia, TieQi tov yaQ vitiv 6 noltfiog vuv ioTi ; neQi bvov oxiag, ea nemo non videt, ex trimetris potius vel dimetris pe« tita esse, 2. Tanto frequentior hic versus apud Romanos est. Et Bentleius quidem ad Cic. Q. Tusc. I. 44. II. i5. tra- gicos Romanorum negat hoc metro usos esse , nulla ta- men ratione allata; eaque opinione captus, etiam qui apertissime octonarii iambici sunt, audacter nec sine vio- lenria in trochaicos mutat. Nos certum putamus, tragi- cos Romanos , ut in mensura syllabarum eamdem, quam comici , viam tenuerunt , ita idem in metri electione fe- cisse, nisi si metrum natura sua a tragoedia alienum es- set. Ttaque quum recte iambico stptenario abstinuisse videantur, octonarium, in quo et gravitas magna, et DE IAMEICIS TETRAM. . ACATALECTIS. 1% inultum motus inest, non repudiandum iudicarunt. Non dubia exempla sunthaec: apud Cic. Q. Tusc. II. 16. o Pdtrocles , ad vds adveniens , auxilium et ve- strds manus peto, priusquam oppetdm malam pestem, da- tam hostili manu, seu sdnguis ullo potis est pacto profluens con~ sistere> seu qud sapientid magis vestra mors devitari potesU namque Aesculapi liberorum saucii opplent pvr- ticus. non potest accedi. Et mox, qui dlteri exifium parat, eum scire oportet, sibi paratum, pestem ut participet parem. Item. IV. 25. nam fdcinus fecit mdximum , quum Ddnais inclindntibus summdm rem perfecit manu, restituit prae- lium insdniens. Attius in Astyanacre : quorum crudelitdtem numquam ulla explet sa~ tias sdnguinis. Et ibidem, propter te tot tantdsque habemus vdstitates fu- nerum. Idem in Bacchis, tunc silvestres exuvias laevo pictas lateri ac- commodant. Et in Medea, tun dia* Medea es , euius aditum exspectans pervixi usque adhuc* i6o LIB. IL CAP. XVII. 2. Caesuram hic versus aut in fine quarti pedis ha« t>et, aut in medio quinto pede. Ac facile intelHgitur^ eam caesuram^ quae in fine pedis fest, quoniam versum in duas aequales partes dirimit, rninus gravitatis, quam alteram, habere, eoque comoediae inagis, quam tragoe- diae aptam esse» Itaque credibile est, id quod etiam ex his, quae inodo attuli, iragmentis colligi potest, tragi- -cos magis in inedio quinto pede, iquam in quarti pedis fine, incidere solitos fuisse. Ad eumque inorem Terentius quoque se composuit, quum Plautus plerumque in duas aequales partes versum dividat. Saepe tamen bmnis cae- sura negligitur. 5. Plautina illa divisio huius versus fecit, ut hoe quoque metrum asynartetum haberetur. Ita ille in Am- phitr. III. 4, 5. 8. 16. i?. ille ndvem salvam nunciat, aut irati ddventum senis. pater vocat me , eum sequor , eius dicto impe^ rio sum aiidiens, tapidm coronam mi in caput , assimulabo me esse ebrium, atque illuc sursum escendero: inde uptume ns- pelldm virum. Bacch. IV. 9, 9. v Troia, v patria, 6 Pergamum , o Priame, periisti, senex, et sic saepissime. Apud Terentiuin autera , quoniam 13 fere altera caesura , quae in quarta thesi est, utitur, hon, potuit hic versus asynartetorum legem fcequi. Nec Te- rentius , sicubi in quarta arsi caesuram fecit , eam licen- tiam videtur admisisse j nisi forte correctores hobis frau- dem fecerunt. 4. Ad mensuram quod attinet, eadem, quae de ca- talectico diximus, in hune queque Versum quadrant. DE TAMBICIS TETRAM. ACATALECTIS. 161 Nam solus, de quo aliqua quaestio moveri potest, quar- tus pes est, quem nemo non videt, si eaesura in fine eius est, eodem modo debere comparatum esse, ut in catalectico, caesuram eamdem liabente. Itaque nec spondeo locus est, neque anapaesto, multoque minus dactylo. Apud Plautuin Epid. L 1, 4o. patrem videre se non volt etidm nunc. quapro- pter? scies, scribe nevolt , quo ducit codicum lectio senem. Ibidem v. 26. lictores duo, duo viminei fasces virgarum* vae tibi, metro apta est lectio cod. tertii Pal. viminum: sed ma« gis tamen placet, quod quitiam coniecerunt, ulmei, In Ampb. III. 4, 11. si quid patri volupe est, voluptas ed mihi mul- to mdxuma est, non anapaestus est voluptas, sed Eacchius, ea autem una syllaba pronunciandum. Sed ubi in quarta thesi caesura fit, recte et spondeus et anapaestus, et dactylus quarram sedem ingrediuntur. Plautus in Amph. III. 4, l4. i5. nunc Amphitruonem volt deludi meus pater: faxo probe iam hic deiudatur, spectatores, vobis inspe- ctdntibus. Terentius Andr. I. 4, 7. sed quidnam Pamphilum exanimatum video? vereor quid siet. I. 5, 5. si illum relinquo, eius vitae timeo$ sin opitu- lor, huius minas. Ad hoc genus non referam versum in eadem fabula III. 5,7. L i$2 LIB. II. CAP. XVIII. qui suni pollicitus ducere ? qua fiducia id fa- cere audeam? qui propter hanc caussam , ut in ^septenariis notavimus, parum probandus est, quod in recitando non possumus non fieri velle caesuram in praecedente syllaba. Ac ve- reor, ne non ita seripserit Terentius. Cod. Lips. polli- citus sum, ut apud Donatum: caetera, ut vulgo. 5. Inveniuntur in hoc genere metri interdum versus, qui vel ultimum pedem non purum iambum habeant, Vel etiam hypercatalecti sint: quod utrumque qua conditione fiat , in sequente capite ostendemus. CAP. XVIIL De continuatione numeri trochaici apud H o m a n o s. l. Incredibilem in Romanorum cOmoediis difficulta- tem obiicit mutatio numeri. Nam quum in quibusdam scenis constanter eumdem versumrepeti videamus, inaliis ita confusi sunt versus trochaici atque iambici, ut libidi- nem potius ac temeritatem j quam ccnsilium legem- que te putes deprehcndere. IVlaxime autem Eentleiusea in re ita cmnemmodum excessit, ut, quantumvis tribuen- dum auctoritati sit tanti viri, tamen, nisi qui probabili- tatem omnem contemnat, neminem facile adductum iri putemns, ut ita omnia trochaicoruin atque iambicorum versuum genera permisceri potuisse credat. Nam etsi Bentleius, ipse, opinor, aliquantum in ea re haerens, regulas quasdam j quibus ista numeri mutatio regeretur, excogitavit: tamen parum his regulis proficimus, quia iilae magis quomodo, quam quando mutari numerus pos- sit , indicant. Id ipsum vero maxime requirimus , quon- iam non ante, quomodo transiri ad alium numerum li- ceat , quam an liceat transiri , quaerendum esse apparet. DE CONTIN. NVMERI TROCII. AFVD ROM. i65 2. Ea res quum facile eo deducere aliquem possit, utRoraanos, Graecorum more , syslematis dimetrorum usos esse, magnumquc Versuum uumcrum una perpetui- tate comprehendisse credat: est tameh, quod huic suspi- cioni ita adversetur, ut eam missam faciendam esse exi- stimem. Nam in trOchaicis ouidem oCtonariis , quibus saepe septenarius trochaicus inseritur, nihil pleruinque impedit, quin seplenarius ille cum oranibus, qui eudi antecedunt, octonariis in systema diraetrorum describa- tur. Verum , si ita placuisset Romanis, hauu duhie ea- dem ratione etiam in iambicis versibus usi essent. At in his duae res sunt j quae systeinata dimetrdrum constitui prohibeant. Primum enim rarissime inseritur iambicus sejStenarius , quo finiri systema , quod constituas, possit. Deinde vero ita plerumque constanter octavum quemque pedem purum iambum esse videmus, utdubitari nequear, quin octonarios esse eos versus poetae vokierint. Nam si plures octonarii uno systemate comprehensi essent^ nulla caussa fuisset, quare eum pedem , qui iuxta ac reliqui pedes , in medio esset systernate* pUrum ser- Varent; o. Sed ^iium illud tameri apertum esse videatur/ plures versus si non systemate uno, servataque verbo- rum compage continuatos esse^ at numerO tainen per Omnes eodem decurrente coniungi : ita de hac re omni sentiendum puto, veteres Romanorum poetas, sive quod Graecorum artem ac disciplinam noh satis cognitam habe- rent, sive Codicibus usoS metra nori in versiculos distin- cta exhibentibus * trimetroSj tetrametrosque catalecticOs recte notasse^ quae autem systematis comprehensa a Graecis fuerant^ quurh in tetrametros acatalectos divi- derent, ideoque catalexin systematum magis fortuitam, quara necessariara existimarent, octonarios etiam sine catalexi facere instituisse, quumque saepe Graecorumsy- i64 UB. II. CAP. XVm. Ste,m.ata »ta distinguerent, ut iambos trochaei, trochaeos iambi sequerentur^ animadveisa numeri perpetuitate, ipsos quoque curasse, ut, quainvis diversis versibus ccn- sociatis , numerus tamen idem perpetuaretur. Sed per- sequamur ordine omnem hunc locum , qui est de muta- tione numeri. 4. Et primo, quoniam metrum affectionibus animi significandis inservit, quemadmodum omnino consenta» ueum est^ aptum in quaque re metrum eligi , ita, ubi- cumque niutatur sermonis color, mutari etiam numeros convenit. Itaque ubi ex alacriore coiloquio ad narratio- nem sedatiorem transitur , trimetri , ut par est , succe- dunt: ut apud Plautnm in Curcul. V. 2, 5y. EodemqTie modo , si quando epistola recitatur , eam quum ipsam trimetris scriptam videmus, tum si quid, dum recitatur, alii interloquuntur. Ita apud eumdem in Bacch. IV. g, ?4. in Pseud. IV. 2, 4i. in Persa IV. 5, 02. Sententiae quoque interdum trimetris versibus inter alia metra inser- tae inveniuntur , cuius rei exempla vide in Plauti Capt. II. 1, 6.8. Stich. II, 1, 28. Saepe etiam, digressa una de colloquentibus personis, alium fieri colorem sermonis necesse est. Vnde tum auoque saepe mutantur numeri. Ita apud Terentium Heaut. V. 2, 25. Hec.IV. 1, 5i. tro- chaicis septcnariis succedunt iambici octonarii , et con» trario modo in Adelph. II. 1, 45. trochaicis autem septe- nariis septenarii iambici in AdeJph. IV. 5, 70. Eadem- que res est, adveniente alia persona, ut in Heaut. II. 4, 26. Phorm. II. 1, 23. quo facto interdum unus alius ver- sus admiscetur, ut in Andr. II. 1, 18. Aliud exemplum est in Phorm. II. 1, 24. ubi adveniente Phaedria abocto- nariis iambicis ad senarios transitur , interposito trochai- co septenario : quamquam hic quidem versus nescio an ipse quoque iambicus octonarius fuerit, qui facilJime ita possit restitui: DE CONTIN. NVMERI TROCH. APVD ROM. iG5 sed quid tu cessas hominem adire et bldnde in principio dlloqui? Omninoque, ubi aliquid incidit, quare forma colorque orationis repente mutetur, mutantur etiam numeri. Sic in Andria III. 2, 17. 18. in Hecyra II. 1, 20. in Phorm. I. 5, 25. 26. V. l, \5. et 20. Exemplum adscribam de rarioribus. In Eunucho IV, 6. Thais cum Chremetever- sibus trochaicis septenariis co]k>quens_, quasi obiter se convertit ad ancillam, eamque cistellam afferre iubet: quod quia plane alia voce fit, interruptoque iJlo cuui Chremete colloquio, duos iambicos septenarios ad eam rem adhibet, in quibus tamen, quod sane mirum esf, aliqua Chremetis verba sunt, pergentis cum Thaide col- loqui. Locus est a v. i5. TH. dt enim cave, ne prius , quam hanc a me accipias, amittds , Chreme: nam haec east, quam miles a me vi nunc ere- ptum verdt„ abi tu, cistellam , Pylhias^ domo ejfer cum monumentis. CH. viden tu Ulum, Thais, PY. ubi' sitast? TH. in risco. odiosa, cessas? CH, militem secum dd te quantas copias ad~ diicere.? In Adelphis V. 8, 29. seqq. quem locum audacius refin- xit Bentleius , meliorem viam monstrat cod. Lips. in. quo post verbum oportet v. 32. fmis scenae huius et initium scquentis ita leguntur : MIC. gaudeo. Quid istuc da- bitur, quandoquidemhicvolt; AMS.mipater; VEM, I\unc tu mi es germanus pariter et animo et doipo- re; SIR. Factum est quod iussisti Demea. Hinc it.a StCribendus videtur hic locus : postremo nunc meum illud verbum fdcio^ quod tiiy Micio, t66 LIB. II. CAP. XVIII. bene 6t sapienler dixtidudum: vitium commu" ne omnium est, quod nimium ad rem in senccta attenti sumus: hanc maculam nos decet fffugere: dictum est vere, et re ipsa fieri oportet. ML gaudeo. quid istic ? dabitur, qudndoquidem hic volt. AE. mi pater. PEM. nunc mi es germanus pdriter animo, et corpore. Quae sequitur scena, lioc yersu incipit: SY. suo sibi gladio hunc iugulo. factum est, quod iussisti, Demea. Neglexit mutationem numeri Bentleius in Phorm. III. 2, 17. 18. ubi quum Phaedria ante cum Dorione coHoquu- tus esset trochaicis septenariis, deinde solus secum fabu? latur iambicis octonariis , aggrediente autem eum Anti- phone statim ad trochaicos redit : neque Antipho alia quum dccupatus esset sollicitucline, tum hoc esse mi obiectum malum. AN. quid istuc autem est, Phaedria? PH. 6 fortunatissime Autipho. AN,egone? JPJ%. cui quod amds , domi est. Male ibi Bentleius priores duo versus trochaicos esse vo- Juit, primis syllabis in vocibus Antipho et esse cor? teptis. 5. Singulare estf quod saepe, ubi vel enumeratiaj aKqua multarum rerum , vel alia descriptio ponitur, mu- tari numerus solet. Ita Plautus in Capt. IV. I, 1. luppiter supreme, servas me\ measque auges opes. mdxumas opimitates dpiparasque offers mihix DE CONTIN.NVMERI TROCH. APVD ROM. 167 laudcm> lucrum, ludiim, iocum, festivita- tem, ferias, pompdm, penum, potdtiones, scituritatem, gaudium. Ter«ntius in Andria I. 5, 25. tot me impediunt ciirae, quae meum dnimum divorsae trahunt, amor , misericordia huius, nuptidrum sol- licitdtioy ium, pdtris pudor9 qui me tam leni pdsms est auimo itsque adhuct quae meo cumque animo lubitumstfacere, eine ego ut advorser? hei mihL In Adelpbis III. 2, 4. tqt rcs repente circumvallant , unde emergi non potest, vis, egestas, iniustitia, sdlitudo, infdmia. hocijie saeclum? o scetera, o genera sdcri- lega, o hominem improbum. Itaque nescio an in Andria V. 2. non satis recte Eentle- ius versum 16. trochaicum esse voluerit, qui etsi inter medios trochaicos positus, tamen es illa observatione iambicus esse videtur ; nescio qui sene'# modo venit: ellum, confidens, catus, quum faciem videds, videtur esse quantivis preti : tristis severitds inest in vo\tu, atque in ver» bis fidesy 6. porro quemadmodum saepius in fine scenae, re confecta, vel capto aliquo consilio , vel quacurnque si- mili caussa mutantur numeri, ut in Andria I. 5. IV. 1. in Heau*. V. 2. ita aliquando etiam in initio scenae eius* i68 LIB. II. CAP. XVIII. modi mutationem fieri videmus, oratione vel fortius vel lenius incepta , quam deinde pergit. Sic in Eunucho V. 8. 6 populares , 4cquis me hodie vivit fortu- nritior ? nemo hercle quisquajn: nam in me plane di potestatem suam omnem ostendere , cui tam subito tot contige~ rint commoda. In Adelphis III. 1. SO. obsecro, mea nutrix, quidnunc flet? CA. quid jicit , rogds ? recte - edepol spero. SO. modo dolores , mea tu, occipiunt primulum, In Hecyra IV. 5. quem cum istac sermonem luibueris, procul liinc stans accepi, uxor. istuc est sapere , qui, ubicumque opus sit, dni- mum possis fectere, quod sit faciundum pust fortasse , idem hoc tu nunc si feceris. Addidi tu, Male haec administravit Bentleius. Idem in simili caussa peccavit JI. i, i. pessimum ah initioiam- bicum octonarium exhibens. Scribe: pro deum atque hominum , quod hoc genus est, quae haec est coniurdtio? ut ne omnes mulieres eadem aeque studeant, nolintque omnia. JPidem librarii addiderant, quod nomen in hac formula etiam alibi reticetur, ut in Phorm. II. 5, 4. 7. Alia, eaque satis mira ratio est mutandi numeri, quum in media orarione, vel propter alacritatem quam- dam et studium loquentis, vel propter subituui aliquem DE CONTIN. NVMERI TROCH. APVD ROM. 169 animi motum ad alios transitur numeros. Ita in Eunu- cho II. 5, 7 5. PA. quid ita ? CH. rogitas ? sumrna forma semper conservdm dorni videbit , colloquetur , aderit una in unis ae^ dibus, cibum nonnumquam cdpiet cum ea, inter- dum propter dormiet* Et apud Plautum in Arnphitr. V. 1, 52. RR. immo umnes sani siint profecto. AM. at me uxor insanum facit suis foedis factis. BR. dt ego faciam, tu idem ut aliter prdedices* Amphitruo$ piam et pudicam esse tuam uxorem ut scias de ed re signa atque drgumenta paucis verbis eloquar. ct sic pergunt trochaicis versibus, 8. Nusquam vero frequentius , quam in canticis, iisque locis, qui magnos animorum motus habent, mu- tari numeros videas. Ad quam rem si diligenter atten- das , facile animadvertas , plures versus ita coniunctos esse , ut^ etsi singuli per se constent, tamen perpetuato numero systematum more cohaereant. Hinc illud est, quod Bentleius ad Andr. II. 1, 7. Eun. II. 1, 12. Adelpb. II. \y 11. observavit, trochaicos octonarios semper a tro- chaicis numeris excipi, septenariis autem iambica metra succedere. Qua in re observanda non tamen satis con- stans fuit vir praestantissimus. Ita, quum ad Heaut. I. 2, i5. neget, trochaico versui inter iambicos locum esse, tamen id fieri passus est in Eun. II, 5, 7. 85. Quamobrem rectius ita sentiemus, quicumque versus perpetuitatequa- dam cohaereant, eorum hanc esse debere ratioziem, ut thesi terminatum versum versus trochaicus, qui ab arsi 1?» LIB. II. CAP. XVIIL incipit, arsi autem terminatum iambicus , qui inclpit ab anacrusi, sequatur: quo solp modo servari ista perpe- tuitas potest. g. Videtur tamen hoc ita plerumque factum esse, ut versus non per avvccqtewv , quam Graeci vocant, con- iungerentur, etsi eam, si quid video, non ubique reie- cerunt. Qua in re subtili iudicio ppus est. Bentleium quidem non satis diligentem lioc in genere Teperio. In Phorm. V. 1,1. libri non atqiie, sed aut in fine versus habent, et recte. In Eun. IV. 1, 11. nemo, quiadsen- sum verborum, quamque ille pronunciationem exigit, attenderit, gentium ultimam in sequentem versum abii- cere patietur. Expulsa interpretatione voluit, ita scri- bendi hi versus: miles vero sibi putare adductum ante oculos aemulum > fdcere contra huic aegre : heus , inquit , puei\ accerse Pdmphilam, ut delectet hic nos: illa excldmat, minime gentium. Maiorem veri speciem habet in Adelph. II. 1, 11. divi- sum inter duos versus vocabulum indignum , etsi ver- sus, ut videtur, non recte oistincti sunt. De qua re priusquam meam proferam sententiam, paucis attingendi sunt tetrametri hypermetri, quales Bentleius ad Eun.IV. 3, 11. in trochaicis, ad Heaut. III. 3, i5. autem , et ta- cite ad Phorm. I. 4, 10. in iarnbicis numeris inveniri ne- gat. Ac de trochaicis concedimus, non etiam de iambi- cis. Nam quum utriusque numeri haec perpetua sit et constans lex, ut per dipodias trochaicas incedat; violabi* tur ea^ simulatque in trochaicis versibus syllabam addi- deris dipodiae trochaicae, -,w«— c> J — DE CONTIN. NVMERI TROCH. APVD.ROM. i;i npn violabitur autem % si in iatnbicis iambicac dipodiae, quia in ipso numero, qui trochaicus est, nihi! supra di- podiam additur, Quod si plures versus perpetuato numero coniunguntur, apparet, recte plenis dipodiis trochaicuni versuni subiici iambico hypermetro : non autem trpchaicp hypermetro iambicum: Nam si servart decursum dipodiarum vellemus, ictus i» secundo versu et sedes syllabarum ancipitum conturba- rentur, deberetque ille non integra dipodia , sed amphi- bracho yel Bacchio incipere, quo nemo non videt utrumque versum corrumpi. Haec ut numeri legibus consentanea sunt , ita auctoritate poe> tarum cpnfirmantur. Nam trochaicos hypermetrps, qui quidem sani sint, nusquam invenias ; iambicos autemhic illic deprehendas. Apud Plautum in Amph. V. 1,11. haec leguntur: ubi quisque insiiterat , concidit crepku: ibi ne- scio quis mdxuma t>6ce exclamai: Alcumena ? adest auxiliumt ne ii?ne: lt tibi et tuis propitius caeli cultor ddvenit. exsurgite, inquit, qui terrore meo occidistis prae metu. ut idcui, exsurgo: ardere censui aedis: ita tum confulgebant. J72 LIB. II. CAP. XVIIL fbi me inclamat Alcumena : iam ea res me Jwrrore dfjicit. herilis praeveriit metus: accurro , ut sciscam, quid veliti atque illam geminos filios pueros peperisse con* spicor : Tieque nostrum quisquam sensimus > quum pi- pcrit , neque praevidimus. Hic in secunclo tertioque versu , quoniam vocem illam imitatur Bromia, aliis utitur numeris. Quarto versurur- sum in yiam reversa , reliqua omnia , quae adscripsimus, uno juimero, systematis more , denarrat: quo fit, ut, quum quintus versus hypermeter sit, sextus, ne inter- rumpatur dipodiarum successio, anacrusi carere, ideo- que trochaicus esse debeat. Atque observandum in hac re est, aucto sic iambico octonario , iam nihil necesse esse, ut octavus pes purus iambus sit: neque enim iam fhiit versum , sed fme post eum constituto, eadem utitur 3ibertate, qua in media quaque dipodia. Sequitur in illo loco aliud. systema, trochaicum dimetrum catalecti- cum pari dipodiarum perpetuitate excipientibus iambicis qctonariis : sed quid Jwc ? quis Jiic est senex, qui ante aedis nostras sic iacet? numnam Jiunc percussit luppiter ? AUa iambicorum hypermetrorum exempla deinceps af- feram, 10. 'Cognati his hypermetris iambicis illi sunt iam-* bici octonarii, qui quod , elisione facta, ultimam sylla- ham cum sequente versu coniungunt, neque pro genui- nis octonariis , neque plane pro hypermetris haberi pos- sunt. Nam quum clisio consistere numerum prohibcat, arctissime cuin sequente versu copulantur: quo fit , utne in his quidem octavum pedem purum servari necesse sit. DE CONTIN. NVMERI TROCH. APVD ROM, vj% Exeropla afferam ex Terentio. In Phormione I. 4, 8. seqq, uhi asperius quaedam et audacius rehnxit B.entle- ius, ita scribendum videtur: quod quum aitdierit , quod eius remedium In- veniam iraciindiae? < loqudrne ? incendam : tdceam ? instigem : pur-* gem me ? laterem lavem. eheic me miserum: cjuum mihi paveo , tum ^An- tipho me excruciat animi: eiiis me miseret: ei nunc timeo: is nunc me reiinet: nam dbsque eo esset, recte ego rhilii vidissem , et serds essem ultus iraciindiam : aliquid c.dnvasavissem , citque dehinc me protinam comicerem iri pedes* Hommversuum in tertio ultima syllaha in sequentem con* iicitur: quartus hypermeter est: unde euni trochaicus se- quitur, qui quoniam octonarius est, continuatio numeri non iambicum , sed alium trochaicura sequi postulabat. Eheu una syllaba pronunciari, Rentleii commentum est, quod refelli nihiJ necesse est. Convasavissem ut veram scripturam esse putem , diversitas scripturae in codicibus movet. Calidius damnavit hoc verbum JBentleius. De- hinc praebuit cod. Lips. Eiusdem generis locus est in Heaut. III. 5, 10. ubi nihil caussae erat, quare librorum lectio mutaretur: ego de me faeio coniecturam : nlmo est meo^ rum amicorum hodie, apud quem expromere omnia mea occidta, Cli* tipho , aiideam. Iam his addam ilJum locum, cuius supra mentionem fe» •i_, ex Adelphis II. i, n. Sed quoniam etiam , quae praecedunt, systematum in morem copulata sunt, haec quoqua adscribam. i^ LIB. m CAP. XVIIL S. dbsecro > populdres, ferte misero atque in~ nocenti auxilium : subvenite inopi. AE. otiose, nunc iam illico hie consiste : quid respectas ? nil periclist : numquam , dum ego adero , hic te tanget. S. ego istarri invitis Smnibus. AE. quamquam est sceleslus , ndn committei hodie umquam, iterum ut vdpulet. S. Aeschine , audi, ni te ignarum fuisst dicas } meorum morum : leno ego sum. AE. scio. S. dt ita, ui usquamfuib fide quisquam optuma. tii quod te posterius purges y hanc iniuridm mihi nolle fdctam esse , huius non fdciam: crede hoc, ego meum ius persequar: neque tu perbis solves umquam, quod mihi r& malefeceris. ndvi ego vestra haec , nollem factum , iusiu- randum ddbitur , te indignum esse iniuria hdc , indignis quum egomet sini acceptus modis. JPrimi quinque versus uno nuinero cohaerent, et patef* perinde esse , utrum quartum facias trochaicum dime^- trum catalecticum , an quintum : nam si quintum * quari tus erit octonarius. Eodem modo in sexto et septimd continuatur numeriis. Tum octavus et qui sequuntur, una perpetuitate numeri cohaerent. Vndecimo versui Bent- leius librorum lectionem, te esse indignumy ita accom^ modavit, ut primam syllabam vocis indignum huic ver- sui, reliquas duas sequenti tribueret. Id quoniam au- dacius factum videtur, praetuli te indignum esse, quo ducit lectio, quae apud Donatum est ad Hec. V. i, 1 5. indignum te esse. Ita ultima tantum syllaba in sequen* DE CONTIN. NVMERI TROCH. APVD. ROM. i75 tem versum coniicitur, qualem elisionem in ipsis sena» riis admissam videmus in Adelph. III. 4, 19. quid istuc est? nostrum amicum noras Simu~ lum atque aequdtem ? Alium iambicum octonariuin , in qiib propter continua- tionem numeri etiam dactylus in octavo pede est, in Eu- nucho II. l, 6. reperisse mihi videor, quem infra segm. l4. afFeram. Sed non possum quin Plauti adhuc versus adscribam in Sticho II. 1, 1. seqq. in quibus, nisi libri egregie fallunt_, plura et elisionum istarum et versuum hypermetrorum exempla coacervata sunt. Mercurius , Iovis qui nuncius perhibetur, num* quam aeque patri suo raincium lepidum dttulit, quam ego nune herae meae nunciabo> zta, dtque onusium, pectus porto laetitia luben- iiaque : neque lubet , nisi gloriose, quidquam prolo- qui: profecto amoenitates omnium venerum et venustatum dffero, ripisque superat mi dique abundat pectus lae~ titid meum* propterea , Dinacium , pedes hortdre : honesta dicta fac : nunc tibi potestas ddipiscendi est gloriam* lau* dem, decus: heraeque egenii subveni benefdcta maiorilm tuorum ? quae* misera exspectdtione est E'pignomi ad~ ventus viri. Vnus per hos versus omnes numerus continuatur. V. 2. vulgo meae herae. Vltima huius versus syllaba eliditur: et sic etiam in quarto versu, V. 3. itaque , quod in ita j76 LIB. II. CAP. XIV. atque mutavi. V. 5. et pro atque cod. Lips. et edd. quaedam vett. V. 7. vulgo hcnesta dicta factis. V. 9. vulgo maiorum tuorum exauge, suppletum ex v. 32. nam codd. non habent exauge : recte , quia egenti be- nefacta maiorum tuorum coniungenda sunt : v. interpp* ad Menaechm. I. 2, 12. MS. Lips. heraeque merentL 11. Bentleium saepe nimiam versuum varietatem in. Terentium intulisse , temere mutato numero , iam supra dixi. Exempla si enumerare vellem, vix finem inveni- rera. Quare in paucis consistam. In Andr. V. 5.primum versum fecit iambicura octonarium, eumque parum ele- gantem ? caeteros trochaicos septenarios , e quibus certe sextus, in quo male eHditur quem, rectius iambicus erit. Ac sunt isti sex versus omnes iambici octonarii^ nisifor- te ultimus trimeter fuit, qui in cod. Lips. ita scriptus est, sed quem ego potissimum optem, cui haecnar' rem, dari? Idero codex recte v. £. si nulla umquam aegritudo. Initium scenae, cuius primus versus in quarto pede asyn- artetoruro veniautitur, ita constitue. CH. proviso , quid agat Pdmphilus: alque ec- jcum. P. aliquis me forsitan putet non putare hoc vcrum. Torsiian libri. In Eunucho IV. 5. prirai sex versus re- cte uno numero continuantur. Septimus, quem solus secum Phaedria loquitur, recte novum incipit numerum, qui a trochaeis orsus ad iambos transit. In his iambicis clausula non recte scripta est a Bentleio, quum nomen rei, quo terroinatur , non possit pro iambo esse. Quae deinde sequuntur verba, quam herae dederat donomi- les , non commemorata a Donato, sed ab Eugraphio cum reliquis adscripta , ita turbant numeros, ut verear, ne ab interprete adiecta sint. Tumilla, utinam sic sint, qui DE CONTIN. NVMERI TROCII. APVD ROM. 17 / / mihi male volunt , ad scnsum ne apta quidem videntur. Donati adnotatio corrupta est: ciuem tamen hoc voluisse coniicias, aut temulentiam in felicitatis parte a Terentio nuroerari, aut non temulentum esse, infelicitalis loco haberi. Haec vero apta est sententia. Quare cgb qui- clem, etsi nihil aliud, quam vitiosum es.se hunc locum pronunciare audeo i tamen optime omnia video proce- tiere, si sic scriptum fuisse coniiciamus : PY, ehem, Phaedria, ego quern quaeram? in% liinc quo dignitfs cum donis tuis tam tepidis. PH. quid istuc rei est? PY. jo- gas ? eunuchum, quem dedisii nobis , quds turbas dedit ? virginem vitidvit. PH. quid ais ? PY, pcrii. JPIJ. iemu- lenta es, PIl . utinam sic siem. Quid istuc rei esi praebent libri vett. In Hecyra IV. 1. in primis sex versibus unus cohaeret numerus, si tertium, recepto ex libtis vett. resciveris, et sextum, producta, ut par est, prima in ostium, iambicos feceris. Septimus ver- sus suo absolvitur numerd, si octavus, ut Bentleius vo- luit, trochaicus est, dtque eccam video ; quid ais , Myrrhina ? lieus tibi dico. M. mihine, mi vir. Nec sane iusolens est, verba atque eccam pro tribracho esse. Poterit tamen etiam eccam prima producta pro- nunciari , quo facto hic versiis iambicus erit hypermeter, continuans numerum praecedente versu inceptum , qui numerus finitur versu decimo. A v. 11. bis terni versus uno numero cahaerent, 11 — 10. et i4— ■ 16, Sed v. 12. restituto taces, quod libri omnes habent, sic scribendus videtur : pepcrit filia ? hem, taces? ex quo? M. patrem istuc rogitare aequum est? Libri istuc patrem, non apto ordine Verboruin; nisi le- M 175 UB. II. CAP. XVIII, gatur, patrem rogare est aequum, quo ictus in pa- irew incidat. Et ita sane Bentleius edidit, in cuius le- ctione tamen patrem ictu destitutum est, Sed rogitare praebent edd. vett. et superscriptum lioc est in cod. Lips. qui cum aliis libris aequiim est liabet. V. i5. 16. ita legendos puto quid sit, quamohrem idntopere omnis nos ce- lare volueritis ^ pdrtum, quum praesertim et recte et tempore ipso pepererit. Volueritis nbri quidam ofFerunr. In illis autem, ut vul- go leguntur, praesertim quum et recte et tempore stio repererit , pravi ictus vitiatam lectionem aaguunt. Hinc iam v. 17 — 20. uno numero decurrunt. Pariterque v. 21. 22. ut non opus fuerit, nautari vulgatam scri- pturam , nisi ut ita cum quibusdam veteribus libris de- leretur : M* misera sum. PH- utindm sciam esse istuc: sed nunc mi in mentem venit ex hdc re, quod loquuta es olim, quum illum ge- nerum cepimus. Sum non eliditur. Nunc reliqua trocbaicis septenariis scripta sunt. 12. Operae pretium est observare, plerosque locos, in quibus plures versus una numeri perpetuitate cobae- rent , sive a trocbaico , sive ab iambico numero ordian- tur, more trocbaicorum systematum finiri , ut in arsi ter- minentur. Perrara sunt exempla, in quibus iambici nu- meri ad morem systematum iambicorum sic finiantur, ut in tbesi conquiescant. Ob eam rem memorabilis est ]o- cus Terentii in Hecyra V. 1. B- non H6c de nihilo est, quod Laches m% nuno cojwentam esse expetit: * i DE CONTIN. NVMERI TROCH. APVD ROM. 179 nec pul me multinn fdllit , quiri, quod siispi- cor , sit , quod velit. L. videndum est, ne minus propter iram hinc impetrem , quarn pussim. aut ne quid faciam plus , quocl post me minus fecisse sdtius sit. aggrediar. Bcicchis , sdlve. In quarto horum versuum ultimus iambus, qui est in verbis satius sit, non aliter, quam nuraeri continuatione excusari potest. Quae quum planesit eadem, ut in quar- to pede septenariorum., de quo cap. XVI. 8. dictum esr, non opus est, ut siet scribatur. Nam ultimus pes ver* suum , quorum numerus cum sequentibus cohaeret, ea- dem lege tenetur^ quae est in commissuris asynarteto- rum, ut ukima syllaba pro longa numerari possit. Ibi- dem v. 17 — 20. alia numeri iambici continuatio male ne- glecta est. Primo Bentleii sed quid istuc est, ultima pronominis istuc sub ictu posita , ab hoc loco alienum est. Deinde reliquae quoque , quas fecit, mutationes nullum ab libris praesidium habent, sine dum pro si.ne dicam , et insertum pronomen te, Donatus cum pkris- que libris legit, dum tempus consulendi esty diserte monens, bis in his verbis iibi inteiligendum esse. Qui quidem etsi etiam voces firmiorem amicum habet, ta- men, non alteram tantum , sed utramque eiiciendam pu- to. Neque enim nimis rarae sun.t in Terentio adnotatio- nes interpretum , quae tanto faciiius pro genuinis verbis haberi protuerunt, ubi versus aliquis iusto brevior esse. videretur. Itaque istumlocum sic potiusscribendum esse existimem, duarum vocum sede commutata: sed quid istuc est ? L. meum receptas filium ad te Pdmphilum. B. ah. L. sine dicam: uxorem hanc priusquam duxit, vostrum amorem pertuli: M 2 i8e UB. II. CAP. XVIIL manei nondum eiiam dixi id, quod volui: hic nunc habet uxdrem: quaere alium tibi , duth tempus con~ , suUndi est. Notatu dignum est, quod habet cod. Lips. sed istuc esi quid? Nam multa a comicis ad Graecorum exemplum dicta nimis neglecta iacent, veluti, ut hoc utar, ut^ quemadmodum wgv?, cum indicavo constructum. Etiam qui sequitur versus , iambicus septenarius est , qui vide an elegantius sicincedat: nam neque ille hoc aetatem dnimo erit , neque pol tu eadem ista aetdte, i3. Vi.es ipsa monet, tit hic de clausulis dicamus. De his Rufinus p. 2707. clausulas primum appellatas dicunt , quod clauderent sententiam: ut apud At- tium, an haec iam obliti sunt Phryges ? nonnumquam ab his initium fit , ut apud Caecilium^ di boni, quid hoc? apud Tereniium, discrucior animL Distinctius dieas, clausulas esse versus breviores admi- xtos longioribus eiusdem generis, et plerumque cum iis numeri perpetuitate cohaerentes. His etiam Graeci usi sunt, ut Aristophanes in Nub. 22 J. (0 ^wxQciTfg, c6 2oj%Qaridu)v , ri pe xccheig 9 w 'qpr}(u£Q£ $ In Acharn* 4o4. EvQinidrj , Evomidiov, vndxovoov 9 eineQ dqnoT av&Qunoiv vivi, et v. 407. «AA* ov u%ofo], d)X ii(xvnhj&t]T» fcAA' «dvvatov. akk b/tKog- JXaquQ dHFerunt clausulae ub epiphonematis , aliisque si- DE CONTIN. NVMERI TROCH. APVD ROM. i8l milibus additamentis , quae suum sibi proprium et a cae- ieris numeris diversum numerum habent. Confudit haec Rufinus, nec distinxit Bentleius. Nam illa, dicrucior animi, in Adelph. IV. 4, 1. ne est quidem clausula. Vide in« fra p. 45l seq. Clausulae igitur, quoniam eumdem numerum vel cum praecedentibus vel cum sequenii- bus versibus habere debent, si sunt in trochaicis at- que iambicis numeris, eadem dipodiarum lege tenean- iur necesse est. Itaque tantum aut acatalecto aut cata- lectico versu constare possunt, sive is monometer, sive dimeter, sive trimeter sit, numquam autem brachycata- Jecto, in qua re Bentleii errorem in Adelph. IV. 4, q. supra c. XI. 4. p. g5. notavimus , neque hypercatalecto trochaico , de qua re hoc ipso in capite segm. g. dictum est. Ex quo intelligitur, quam Rufinus ex Caeciiio clau. sulam affert , di honi x quid hoc% aut iambicum monometrum esse, Voce boni in unam syl- labam contracta, aut, quod verisimilius est, errasse Ru- finum , ut in Terentii versu. i4. Bentleius in dissertationc de metris Terentiani» clausulas, si initium ab iis fiat, liberas esse et nuilius rae* tri legibus adstrictas dicit ; 8} claudant sententiam, aprae- cedentibus legem accipere , ut versu, qui praecedit, in thesi terminato , ab arsi incipiant , in arsi autera termi- nato, ah anacrusi. JDistinctius , simulque verius dicas, clausulas aut cohaerere cum aliis versibus perpetuato nu- mero, aut non cohaerere ; s.i non cohaereanr, satis esse, nt versibus constent vel catalecticis vel acatalectis ; sin cohaereant, uno eas dipodiarum tenore cum versibus, quibus iunctae sunt, continujri, Ita si praecedit clausu* la, ut in Eun, IJ, 5, l. !83 LIB. II. GAP. XVIII. dccidiy neque virgo est usquam , rtiqiie ego * qui illam e c6nspectu amisi meo* Phorm. III. 2, l. Dorio > audi obsecro. non audio. parumper. quia omit- te me. Haec si uno numero continuas* in utroque loco ver* sum habes trochaicum pentametrum, qualem in poste- riore loco, clausula non separata , Bentleius exhibuerat. Eo pettinet etiam Adelph. IV. 1, 7. ubi male ille de«- dit; et illud rus nulla cilia caussa tdm male odi> nisi quia propesti quod si abesset longius* Nam verba nisi quia male sic cottocata sunt, ut ultima in quia pedem incipiat, quae aut sic poni debebant, ut prima huius particulae ictura acciperet , ut in Eun. V» 5, 28. aut ut versum finirent, ut in eadem fabula IV. 5, 10. eho nonne id sdt eratl dt nescibam id dicere illam, nisi quia. Omninoque versus iste Adelphorum , ut qui praecedunt, iambicus esse debebat. Quare scribendum videtur con- tinuato per elisionem numero et illud rus nulla dlia caussa idm male odi9 nisi quia prope esti qued si abesset longius* Si sequitur clausula, cum praecedente versu dipodiae continuantur : ut in Eunucho II. 1, 2. fiet. at mature. Jiet. sdtine hoc mandatimut tibi? ah rogitdre , quasi difficile siU Et statim v. 6. ubi revocandae veteres lectiones ; DE CONTIN. NVMERI TKOCH. APVD ROM. 180 ne istiic tam iniquo pdliare anirno. mitiime : quin effectum clabo: secl mimquid aliud imperas? Sic etiam v. 9. Vide Andr. I. 5, 5. 9. 11. Heaut. I. 2, 4. III. 5, 5. Adelph. III. 2, 19. Denique ubi media est clausula, plerumque et cum praeccdente et cum sequente versu perpetuantur dipodiae. Ita in Andr. I. 5, 16. ubi reposita Kbrorum scriptura sic legendum : itur ad me. ordtio haec me miseram exanima- vit metu. nam quid ego dicam de palre ? ah tantdnme rem tam negligenier dgere ? praete- riens modo mi apud forum , uxor tibi ducenda est, Pdm* pJiiie, Jiodie, inquit: para. Pariterque in Eunucho IV. 5, ij. restitue librorum 1q- ctionem : insdnis: qui istuc fdcere EunucJius pdtuit. ego illum nescioy qui fiierit ; Jwc quod fecit res ipsa indicat. virgo ipsa lacrimat 3 neque, quum rogites, quid sit, audet dlcere. Vide Andr. III. 4, 27. Eun. IV. 5, 10. de quo loco su> pra dictum segm. 11. Heaut. V. 3, 2. 17. Hec. II. 1, 9, Fhorm. 1. 5, 11. sed in Adelpbls III. 2, i5r non opus erat elausulam constitui, si addito ego scriberetur, satis mi id Jiabeam suppJici9_ dum ego illos ulciscdr modo. Similiter in Eunucbo II. 5, 28. verba fos ipsey quae Eentleius eiecit, inserto nunc servari poteriant : flos ipse. nunc Jianc tu miJii vel vi vei clam vel precdrio fac trddas : mea nil reffert, dum potidr modo. Hic quoque trimeter facit clausularu. Quin aliquando pJures clausulae coniunguntur, ut in eadem scena v. 6. j8± LIB. II. CAP. XVIII. nescio quid de amure loquitur. 6 infortuna^ tum senem. hic vero est, qui si occeperit, ludum iocumque dicas fuisse illurti dlterum, praeut huius rabies quae dabit. ut illum di deae omnes senium perdant, qui hodie me remordtus est. $Ct apud Plautum in Sticho II. 1, i5. quidnam dicam Dinacium lascivibundum tdm lubenter currere? hariindinem fert sportulamque et hdmulum pU scdrium. Sed ut plerumque clausulae uno cum aliis versibus nume- ro cohaereant, nulla tamen ratio inveniri potest, quare, id necessario fiat* Immp, ut ubique nnmeri ad senten- tiarn accpmmodantur, ita est etiam, ubi clausulae propter ipsam orationem rectius videantur suum sibi proprium numerum habere. Quare errasse puto Bentleium, quum in Andria III. 2, 07. clausulam, quae inter duos tro- chaicos septenarios est, contra omnes libros, quo nume> rus continuaretur, sic scriptam exhibuit, quid ais ? ubi intellexeras. Tantum abest enim , ut numerus recte cum prsecedenti- bus connectatur, ut et indignatio Simonis noyum nume- rum incipi, et pondus , quod ille in verbo intellexeras esse vult, eumdem numerum etiam consistere in hoc verbo postulet. Quamobrem veram csse libro.rum lectio- nem existimo; quid ais? quujn intellexeras id consilium capere, cur non dixti extemplo Pdmphilo ? l5. Non absre erit, omnem istam continuati nuraeri rnlionem uno aliquo illustri exemplo confirmare. Vtarau- tr>m piaeclara illa scena rseudoli, I. 2, in qua leno ser- X DE CONTIN. NVMERI TROCH. APVD ROM. i85 tos obiurgat, omissis tamen iis partibus, quae ab hac dis- putatione alienae sunt. Finem, numeri cuiusque lineola apposita indicabo. JExite, agite , exite, ignavi, mrile habiti et mal& conciliati, quorum numquam quidquam cuiquam venit in mentem ut recte faciant. quibus nisi ad Jioc exejnp/um experior , non potest usurpdri usura : neque ego homin.es magis dsinos umquam vidi: ita plagis costae callent : 5 quos dum ferias , tibi plus noceas: co enim in- genio hi siint flagritribae, qui Jiaec Jiabent consilia, ubi data occdsio estt raper clepe, tene, harpaga es , bibe , fuge ' hoc est eorum opus : ut mdvelis lupos apud ouis linquere, quam Jios domi custodes. dt faciem quum adspicias eorum, Jiaud mali videntur : opera fallunt. 10 nunc adeo , Jianc edictionem, nisi animum ad~ vortetis omnes, nisi somnum socordiamque ex peetore oculisque dmovetis, ita ego vestra Idtera Joris fdciam ut valide vd- ria fiant, ilt ne peristromdta quidem aeque picta sint Campdnica, neque Alexandrina belluata concJiyliata tapetia.\ i5 atque heri dnte dixeram ornnibus , dederdmque eas provincias. verum ita vos estis perditi, negligentes , inge- nio improbo, ojfkium vestnun ut v6s malo cogdtis commo- 1 ncrier, m UB. II. CAP. XVIII. nempe ita dnimali estis , vincere hoc vos du- ritia tergi dtque me: Jioc videsis, ut aUas res agunt: Jwc cigite, Jioc ani- mum advortite, 20 Jiuc ddJiibete auris, quae ego loquar , plagige- rula genera hominum. \ numquam edepol vestrum durius tergum erit, quam terginum Jioc meum. \ quid nunc? doletne? Jiem, sic datur , xsi quis Jierum servos spernit. \ asslstite omnes contrame, et, quae loquor, ad' vortite dnimum. | tu , qui urnam Jiabes , aquam ingere , face pJe- num aenum sit cito. 20 te cum securi, caudicali praeficio provinciae. LO. at Jiaec retunsa est. LE. sine siet : itidem estis plagis omnes. num qid minus ea grdiia tamen omnium opera ego utqr ? J iibi Jioc praecipio, ut niteant aedes. Jidbes quod facias: propera, abi intro: tu esto Jectisterniator : tu drgentum eluito, idem exstruito.. 5o Jiaec, quum ego aforo revortor, fdcite ut offen- ddm parata, vorsa, tersa, strdta, Jauta, coctaque omnia ut sient. Tum paullo post: advortite animum cunctae. \ principio, Iledyiium, tecum ago, quae amica es frumentdriis, 55 quibus cuntis montes sunt domi, fac sis sit delatum Jiuc mihi frumentum, Jiunc annum quod satis mi et fd- miiiae omni sit meae, DE CONTIN. NVMERI TROCH. APVD ROM. 187 atque cideo ut frumento ciffluam, \ut civitas nomen mihi commutet , meque ut praedicet lenone ex Ballione regem Idsonem. \ 60 CA. aiidin furcifer quae loquitur? sdtin ma~ gnificus tibi videtur? PS. pdl iste, atque etiam nidleficus. secl st' tace , alque hanc rem gere. \ LE. Aeschrodora , tu, quae amicos tibi habes lenonum aemulos \ Idnios, qui item ut nos iurando iure quaerunt rem , vide, \ nisi carnarid tria gravida tegoribus oneri ube- ri hodie 65 mihi erunt, cras te9 qudsi Dircam olim, ut memorant , duo gnati Iovis \ deyinxere ad taurum, item hodie stringam te ad carndrium. id tibi profecto taurus fiet. PS. nimis sermone ■ huius ira incendor. liunccine hic hominem pati nos colere iuventu- tem Atticam? \ ubi sunt , ubi latent, quibus aetas integra, qui amani d le/iotie? 70 quin conveniunt? cjuin una omnes peste liac populum hunc liberant? | secl nimis sum stultus , nfmiumque indoctus fui, nae illi aildeant id fdcere, quibusut serviant, suus amor cogat, simul eosdem prohibeat, facicint advorsum eos , quud voluni. CA. vah tdce, PS. quid estl J 7 5 CA. mdle ?norigeru's, mdle facis mihi , qinlm sermone huic obsonas, | i85 LIB. II. CAP. XVIII. PS. tdceo. CA. at taceas mdlo multo quchn ta- cere dicas, LE. tu autem, Xystylis, fac ut dnimum advortas, quoius amatores olivi dynamin domi habent mdxumam : nam si mihi non iam huc culleus olivi depor^ tdtur, j 8.0 te ipsam culleo ego cras faciam ut deportere in pergulam, ibi tibi adeo lectus dabitur, ubi tu haud so- mnum cdpias, sed ubi tu usque ad languorem — tenesne , ' qudrsunz haec tendant , quae loquor? Setjuuntur anapaesti. Mox autem ita i sine modo. reprehendam ego cuncta hercle una opera, ni- si quidem hodie tu omnia facis , scelesta , haec , ut loquor. \ tu autem , quae pro cdpite argentum mihi iam iamque saepe numeras, CfO ect pacisci mado scis , sed , quae pdcta es, non scis solvere. Phoenicium , tibi ego haec loquor, deliciae sum- matiim virum9 nisi hodie mi ex fundis tuorum amicorum omne tuum huc penus affertur, cras, phoenicium, Phoenicio tu corio invises pergulam. V. i. ita Reizius : vulgo exite, agite, ite. V. 5. aa} hoc exemplum , reete correpto hoc , et ictu in ad posi- to, ut in Merc. II. i,4i. MS. Lips. ob hoc exemplum. Idem , usura usurpari. V. 6. ultima syllaba eliditur. V. 7. vulgo bibe , es , fuge. Edd. quaedam vett. bibe, effuge, MS. Lips. bibe confuge. Sed es , bibe etiam in Mil. III. 1, 83. V. 10. advortetis} MS. Lips. et ed. DE CONtlN. NVJWERI TROCH. APVD ROM. 189 Carp. Vulgo advortitis. V. i2. fiant scripsi prb sint. V. i6# nescio aii praestet negligenles , perditi scribi, quum negligere primam producere soleat. V. 18. nempe, ut saepe, prima brevi. Vulgo vos vincite hoc. MS. Lips. et ed. Carp. vincere. V. 20. plagigerula recte Bothius pro plagigera. V. 22. MS. Lips. quid nunc. Vulgo qui nunv. V. 26. vulgo itidem vos quoque eslis. V. 27. inserui eg"0. Reiziusj tamen opera omnium utor. Bbthius, tamen ' omniurn utor opera. Neutrum satis placet. V. 5i. variant hic libri. MS. Lips. vorsa perstersa. Sed Diomedes p. 5^5. versa sparsa. Tum vulgo uti sint : sed sient MS. Lips. et ed. Carp. V. 55. vulgo quibus cunctis montes maxumi acervi frumenti sunt domi, in quibiis satis manifesta manus interpreiis. V. 56. vulgo etiam pro et. V. 65. vulgo, qui item ut nos iurando iure malo quaerunt rem audi. MS. Lips. omittit iurando , et praebet vide. Male interpretis esse puto. Non satis considerate mutavit hunc versum Bent- leiusad Ter. Andr. IV. 5, i5. V.64. gravida^ro gran~ dia MSS. Pall. et Lips. Iidem Pall. tegoribus pro tergo- ribus, recte. v. Capt. IV. 5, 2. V. 66. te addidit Rei- zius. V. 68. addidi nos. V. 69. vulgo integra est. V. tjY — ^4. trimetri sunt, quorum primura et tertium auda- cius correxi. Legebatur, nimium fui indoctus , et, suus amor cogit , simul prohibet. V. 76. tacere te dicas vulgo: te iam Bothius delevit. V. 79. addidi nam, quod absorptum videbatur a praegressa sy]laba. Culleus olivi deportatur habent MS. Lips. et ed. Carp. V. 82. addidi tu9 et tenesne scripsi pro tenes. V. 88. ut loquor MS. Lips. ed. Carp. pro vulgato uti loquor. V. 91. vulgo tibi haec ego. V. 92. tuum et v. 94. tu addidi. 16. Quamvisautem per pluresversusperpetuari nume- i"us soleat, tamen, uti iam jsupia indicavimus, in Bnf igo LIB. II. CAP. XVIII; versuurn ouvuysi av , quamvocant, multosaepius negligi, quam observari videmus. Exempla vel in his locis, quos attulimus, satis multa reperiuntur. Sed observandum esr, etiam in mediis versibus, praeter eum locum, in quo par- tes asynartetorum committuntur , certis conditionibus et hiatum et productionem brevis syllabae inveniri. Eae «jonditiones hae sunt. 17. Primo nomina propria aliquajn sibi veniam po- stulant/ cuiusmodi est, quod supra c. VII. 7. p. 88. de nomine Hegio adnotavimus. Ita Piautus in Amphitr, I. 1, 139. nec iugulae neque vesperugo neque vergiliae occidunt. in Asinaria IV. 1, 5g. ancillam ferre Veneri aut Cupidini. in Poenulo V. 5, 8. o mi here salve , Hdnno insperatissume. Sed multi etiam ]oci sunt, quos vel facile corrigas , ut in Pseud. I. 5, 118. Poen. prol. o/i. vel certe vix vitio carere credas, ut in Captivis prol. 24. 5i. I. J, 25. 2, 66. in Curc. II. 3, 79. 18. Deinde ubi persona mutatur. Sic in Amphitr. V. 1, 57. mdxumi: continuo extollunt cimbo capita. AM. hei mihi. in Pseud. I. 5, 58. tibi auscultabo. Ps. itur ad te , Pseudole. in Poen. V. 2, 81. et 3, 17. populdritatis caussa. HA. habeo grdtiam. eho , an huius sunt illae filiae? Gl. ita ut jiratdicas, 19. Porro , etsi saepissime apud Plautum in medio orationis cursu hiatus invenitur, (exempla ei requiris, DE CONTIN.NVMERI TROCH. APVD ROM. 191 aliquot vel una scena in Asinaria IV. 1. suppeditare po- terit) non videtur tamen dubitanduin esse,, quin , nisi singularis aliqua excusatio parata sit, librarios accusare debeamus , a quibus quam foede habitum Plautum acce- perimus, docti omnes sciunt. Est autem excusatio, qua- lem dixi, quum vel interpunctio, vel etiam , nisi fallor caesura pausam aliquam fieri patitur. Vt in Sticho I. 1, iio. sed eccum Dinacium eius pUerum. - hoc vide^ satin' lit facete - dtque ex pictura ddstiiit. In Poen. prol. 88. venditque has omnis , et nutricem , et virgines, praesenti argento - hdmini , si leno est homo, quantum hominum terra sustinet , sacerrumo, 20. Denique etiam productio brevis syllabae ante plenam interpunctionem non videtur reiicienda esse, ut in Milite III. 2, 54. numquam edepol vidi promere. verum hoc erat. Sed et hoc in genere quidam loci correctione indigent, ut in Truculento IV, 1, 5. e.t multi alii, in quibus sine in- terpunctione productio invenitur, ut in Amph. V. 1, 4. in Poen. prol. 85. C A P. XIX, D e versibus C r e t i c i s. 1. Cretici versus per se ipsi explicatu facillimi sunt. Nam pes Creticus nihil est nisi dipodia trochaica catalectica. Vnde quunj plures Cretici coniunguntui\ singuli uno ordine constant^ quia non ex posteriore cu- iusque arsi thesis aliqua oritnr, sed sequens quisque no- va cum arsi incipit. Deinde trochaeum , qui in Cretico inest, quia in medio ordine est, purum servari debere io/i LIB. II. CAP. XIX, intelligitur. Arsis autem in medio versu utraque* iit iri omnibus trochaicis versibus, solvi potest, in ultimo pe« de autem prima tantum, quia in hoc, ut ih trochaicis catalecticis , nitima arsis syllabam ancipitem habet. Ca- talexin Cretici plerumque nullam habent, quia natura sua Creticus ordinem catalecticum continet. Quod si aliter, quam ipso Cretico liniuntur , fit hbc aut ut trochaeus sit •ultimus ordo, qui Cretici catalectici vocantur, aut ut sifc dipodia trochaica, qui sunt hypercatalecti; 2. Sed magnam ac vix explicabilem difficultatemob- iicit similitudo, quae est inter Creticum ac primum quar- tumque paeonem. Nam quum paeonici versus mensura. Creticis pares , incessu autem simillimi sint, dubitari po- test utrum diversi sint, an iidem. Musici veteres, quem hvftuov vocant, nontameo, quem nos numerum appella- mus, quam temporum comparatione definiebant. Itaque tit par pari compositum dactylicos atque anapaesticos nu- merbs, duplum autem ad simplum comparatum trochai- cos atque iambicos efficit, ita sescuplum cum siraplo con- iunctum , quae ratio trium est ad duo, numerum prae- here paeOnicum videbatur. Is numerus^ si unum tempu$ longUm, reliqua brevia sunt , quattuor paeones ; si duo» longa tempora sunt, Creticum_, Bacchium, palimbacchi- um continet. Ex paeonibus primus tantuin et quartus adsciti sunt; ex caeteris pedibus Creticus et Bacchius: ' ' ' -L, qul quum sint numero diversissimi , tamen omnes paeb^. iiici vocati sunt. Metrici , eamdem viam ingressi , duo distinxerunt paeonicorum genera, Creticum unum , alte- rmn Bacchiacum. Haec enim apertum est confundi non potuisse. Paeones autem primus quartusque, quoniam contractione facta Creticum praebent, rursumque Creti- cus in hos paeones converli potest,, ad CreticOs relati £>E VERSIBVS CRETICIS. *a3 sunt. Non abs re videtur, verba apponere Aristidis Ouin- tiliani p. 55. seq. to d£ nutcovtxov xcds7zou piv y.ul IiQ?jTt~ %6v , ota to TTOrt fitv To7g naicoGt y.ax>aQo7g , nori ti& to7q KQ1JTM07Q fA?TQ£?G'&4*t* UU%iTUt d£ fityQt T£TQU'A£TQOU * Tl- vig di nui n£VTU{.i£TQa n£not?y/.uGt.^ylyv£Tut dt tuutu y.ul dtu tov t£tuqtou naicovog xudagou , oii noXkdxtg ijrot tgcq duo fAtuug pQa%£iag Gvvuyovteg sig iiuy.quv _, dtd Baayfiov xa&a.QOU noiovGt Bunyjtuy.oV ?} Trtv TeltvTaiav nay.Quv £ig 6vo (jQuyeiug kvovTSg , 6t o?.ojv @Qay£tcov tovto ( ita pro tuvto scribendum puto) notovGt, rrjv nuxuy.lftda {li6v?]vt£- tuqtov nuicovu TJiQovvTSg, dtu to Tijg tiaxQug sig etvunav- ctv e vnQfntg. Hinc est, quod plerique paeonicum me- trum rhythmicum esse dixerunt, ut ait Diomedes p. 5o6-. Et Marius Victorinus p. 2545. quum iri metro paeonico primum quartumque paeonem, Creticum _, Bacchium^ palimbacchium gigni dixisset , ita de lioc metro scribit : quod tamen mctgis rhythmo , i. e. numero , quam me* tro congruere , varietas ipsa compositionis ostendit. Quibus verbis quid sibi velit, haec dedarabunt Mallii Theodori p. 5. si qua autem apud poetas l^Ticbs aui tragicos quispiam repererit? iri quibus certa pedum collatione neglecta, sola temporum ratio ccnsideratct sit , meminerit, ea, sicut apud cloctissimos quosqug scriptum invenimus 9 non ?netra7 sed rhythmos ap' pellari oportere. Item Atilii Fortunatiani p. 2679. n*SL ■fluat eodem tiumero, QuOiwg , non metrumfieU Ac Mallius Theodorus, istam opinionem amplexus , ob eaui rem paeonica metra plane omisit; In eademque senten- tia fuif etiam Aristoteles in Rhct. III. o. qui , de numero oratorio praecipiens , ita scribit : ol f.iiv ouv akkot (da- ctylos dicit, et iambos, et trochaeos) dtu t£ tcI .sigijfAZvot et(p6Ttoti v.ui dvott iiiTQtkoi' 6 di nuiuv hjnTa'og' uno (.16- vou yuQ oun iGTt ii&tQov tcZv Q?}{rtvTCov (wdiicov. Nempe quia paeonicum genus praeter paeones et Creticos etiaut Bacchiacos ex veterum definitione complectitur , qui pe* N t9£ LIB. II. CAP. XIX. des inter se pugnant, rhythmum esse, non metrum con- tendit, etita, nomine non recte definito deceptus , quod saepe Graecis philosophis accidit, in errorem implicatur, non animadvertens, si quis diversa, quae paeonico ge- nere cemprehendi solehant , metra distinguat , repugna- re, quae mox adiicit: eort> di nutavog dvo fidr;, uvTixfi-~ /asvu akhjlotg' ojV ro [iiv iv aQyjj uq[.i6ttjei, wqjizq xal %Q(ovrai* ovrog e)f IgtIv , ov uQ%ft [iiv *J [iuxqu, TthvKoae di TQf?g ^Quyetut, Auloyevtg , strs Avxlav, atat. %QVGtoxo[ia E/.utb, uul Atog, tregog d ij; ivavTtug^ ov (3Qa%eiat aQ%ovGt TQstg, ?j di [ia~ XQU TflfVTULU ' [A6TU di yav vdaru t toxeuvov ijfpavtac vv^» ovwg di t£A£vt?]v uotu* y yaQ pQw/ftu, dtu to urfhjg sZ^ rut9 notft xolofSov. 3. Non est obscurum , si Graeci, neglecto incessu numeri solam teinporum proportionem spectantes, Cre- ticos etBacchiacos numeros, natura diversissimos, etsola trium temporum ad duo comparatione pares, ad unum genu3 retulerunt, multo magis eos Creticum metrum cum paeonico debuisse eonfundere, in quo non tantum tem- porum eadem ratio est, sed incessus etiam ita similis, ut pro Cretico utrumvis paeonem ponere liceat. Sed quae ab illis confusa sunt, nos dislinguere par est. Atque il- ':ad quidem minime amhiguum est, paeonicum numerum a Cretico diversissimum esse. Paeon enim, loquimur autem de primo tantum paeone: nara praeter hunc et quartum, quod etiam veterum doctissimi fecerunt, nul- lum alium agnoscimus : is igitur ex una arsi et thesi trium temporum constat, quum Creticus thesin unius tempoiis mediam inter duas arses habeat. Arsin paeonis in duas hreves syllabas solvi non repugnat quidem, sed non ma- DE VERSIBVS CRETICIS. jg5 gis usitatuui est, quani in dac.tylicis versibusi in thesi autem ex numeri legibus contractio nulla admitti potest. Nam sive primum theseos tempus et secundum , sive se- cundum et tertium contraherentur , peiiret numerus pae- onicus , nova arsi per contractionem introducta , et aut palimbacchius, aut Creticus nasceretur, .o i quorum uterque duas arses habet. Ex quo consequiturj quum Cretici versus et primum paeonem et quartura , quin etiam quinque breves syllabas recipiant , paeonicos non nisi ex puris paeonibus componi posse. Praeterea, contra quam in Creticis fit, plures paeones recte uno or- dine periodico coniunguntur, ^UO —.000 quemadmodum trochaei plures, vel dactyli. Eamdem- que ob caussam , ut in dactylicis numeiis quidam immi- nutis ordinibus decreseunt, ita eadem ratio in paeonibus invenitur. Quo genere et Graeci usi sunt, et, qui hos inter nostrates in primis felici studio aemulatus est, Klop- stockius, a paeone per dactylum et trochaeum ad unam U6que arsin descendens^ nieder &u dem liaine der barden senht, Denique, quemadmodum in trochaeis et dactylis prae- missa anacrusi, quae thesi par est, iambici et anapaesti* ci numeri oriuntur , ita ex primis paeonibus , quum tri- um temporum anacrusis accedit, quarti nascuntur pae- ones, 4. Sed etsi ttumerum utriusque generis ita diversum, esse apparet, ut, qui versus pedes Creticos habet, non possit paeonicus esse , tamen, quia nihil impedit, quin quivis paeonicus versus pro Cretico habeatur, hoc qui- N 2 i 96 LIB. U. GAP. XIX. dem certum est, Creticis versibus usos esse Graecos -, il» lud autem adhuc dubium manet, an etiam paeonicos £e- cerint. Non fecisse si quis contendat, inirum ac pene incredibile videatur necesse est , quos iinguae aptissima conformatio, quos sensus ad omnia fiexibilis-, quos inge- nii eximia so]lertia invitabat, ut hunc quoque numerum, ln quo tanta vis ac venustas est, tentarent, in solis tro- cbaeis et dactylis^ qui ultro sese obtrudunt, constitisse. Sunt vero etiam alia , quae faciant , ut eos non abstinuis- se a paeonico numero verisimile sit. Primum enim, si quod ab eo repeti argumentum potest, qui pes regnet in aliquo versuurn genere, fatendum erit, quum aliiver- sus fere toti Cretico pede incedant, alii autem constanter solum paeonem habeant, non id temere vel casu factum videri. Deinde, si primi paeones Cretici essent, maxi- me mirum foret , posteriorem potius arsin solvi , quam priorem. In fine enim conquiescere numerum consenta- neum est. Vnde supra in versibus trochaicis observavi- inus, primam dipodiarum arsin lubentius, quam secun- dam solvi. Forro magis etiam mirum est illud , quod in iis , qui nobis paeonici versus esse videntur p prima arsis numquam solvitur , quum id tamen in his versibus , qui Creticisunt, fiat. Denique hoc quoque observatu di- gntun est, tragicos Creticis potius, quam primis paeoni- bus usos esse, paeones autem illos reliquisse comicis. Nam Cretici numeri multo gravior incessus est, quam paeonici, ut minime mirum sit, alterum tragicis maxime, alterum comicis probatum fuisse. Contra quartis paeo- nibus, in quibus multo maior vis ac vehementia , quam in primis , cernitur, usi videntur tragici, quum comici, quod ego sciam, iis abstinuerint. Quae quum ita sint, sic statuendum videtur, paeonicis versibus adnumeran- dos esse, qui puros paeones habent , Creticis autern, qui ex Cretico et eius solutionibus componufttur. DE VERSIBVS CRETICIS. 197 5. At, inqniat aliquis, quid iis versibus fiet, qui «piod fere totiex primis paeonibus, uno alterove admix- to Cretico, constant, si ex pede regnante res aestiman- da est, paeonici, si ex Cretico a paeonicis excluso, Cre- tici videbuntur? Respondebiruus , natura numeri paeo- nici ita iubente, Creticos esse. Sed non diffitendum est tamen, errorem aliquem ea in re ipsorum videri Graeco- rum esse. Nam eos quum sensus suus admoneret, alios. Creticos, alios paeonicos numeros esse, condiderunteos, uti debebant, Creticos ex pedibus potissimum Creticis, j>aeonicos ex solis primis pasonibus: sed quoniam doctri- na numerorum,, quam sequebantur, ad solam temporum comparationem respiciens, paeones et Creticos confude- rat, in quibusdam Creticis versibus primum paeonem tamquam legitimum receperunt , recitationem, ut vide- tur, magis ad p&eonicum numerum accornrnodant.es. His rationibus adductus sum , ut paeonicos versus a Creticia disiungerem , Creticos ipsos autem bifariam dividendos putarem , quorum alteri optimo iure Cretici essent, alte- ii, primum paeonem freguentiorem Cretico habentes, confusioni utriusque numeri deberentur. 6. Videamus nunc ipsa versuum Creticorum genera. Ac diximus supra , hos. versus quot pedes Creticos, tot ordines habere. Sfid quoniam brevissimi biordinessunt^ aptius plerumque visum est, duos uno membro compre- hendi. Quo factum, ut usitatissimi essent dimetri, ac tetrametri. Quamquam nec monometri, nec trimetri^ nec pentametri displicuerunt. Quumque plerique sint acatalecti, quorum ultimus pes propter syllabam ancipi- tem dactylus esse potest, nisi si systematis comprehensi uno numero continuantur, tamen etiam catalecticos qui- Guqig' u)X bnojg, si vera est Porsoni emendatio apud Gaisfordium p. 35o. Simmias apud Hephaestionem : 20Q LIB. II. CAP. XIX. /A&TfQ 0) norvta, mXv&i, vvpqav v.(3quv AcoQi XVflOXTVhOJV ?JQUV ttXlCOV /Livycov. Ita Salmasius ad Simmiae Securim p. 207. ex Hbrorum scriptura Yjquv. Turnebi lectionem ' Hqu ut genuinam expHcabat Hemsterhusius ad Lucian. T. I. p. 426. Por- soni coniecturam. vide apud Gaisfordium p. 35l. Exeo» 486. bvdsnOTS y , ov%'9 Zcog av tl fiov Xomov y* ogTig vficov tnl TVQtxvvlcf cod? tOT(xX?]g. Ita scribendum videtur. Respondent his v. 428. 429, pluresque sunt in istis antistrophicis tetrametri, sed ex^ spectat hoc carmcn adhuc medicum. DE VERSIBVS CRETICIS. 201 o. Hexametri catalectici, qui ab Alemane nomenha- bet, hoc exemplum attulit Hephaestio : '\AyQodha iiiv ovx tGxi> ftagyog d' "Uqojq , oTa na7g, naiodzt,, uy.q itt uv&ij Y.uQuivj poc <&lyr}g x& xv- ttuiqIgxm. Idem Bacchylidem ait integra carmina metro Cretico con* scripsisse, ho.o usus exempio, quod tamen corruptnm est : o) neQixltixz 1Q0)v } u uuvt iv yaia lv< xuXvy.og uv^avofievov yzvvao noXvqayoig devdQeal r iqijfifievov v.ucnov unofiooxeTut. Legitur vulgo uv£uv6fievu et iqe&^evu. Sed av£av6fie~ vov Hbri quidam pracbent, et iqe&ftevu interpretatio est corruptae lectionis icpr]fiivov. Mox in eodem loco scri- bendum, onoluneQ uv ioTiv > in antistrophicis autem, fi-u?.neot fiearjfipQvvolg rtXiofiuvt]g pou. Solutionem utriusque arseos nusquam inveni, nec puto probatam a comicis fuisse. U. Vt in hoc versu, quem ultimum attuKmus, Cre- ticus paeonem excipit, ita fere in dimetris quoque non paeon Creticum , sed Creticus paeonem sequitur, qui suavior est incessus , imminuta in fine alacritate numeri, Sic in Equit. 5o5. DE VERSIBVS CBfETICIS, 2o5 co fiiaQa xctl pdslvQs 9ial xaTanexQuxTa^ too OOV •&QUGOVg Ttaaa [A.tv yrj n'kiuy nuoa d ixxfajoicc, y.ui Tth] i y.al yQucpai9 Httl dliCttOTfjQb , fi> pOQ§QQOTUQtt'it> , y.ul Ti}v nohiv anucjav fj-* ficov ccvaTSTVQ^axcog, Respondent his v, 582. seqq, 12. Quod supra dixi, duorum generum Creticos usurpari a comicis, quorum in altero Creticus, in altero paeon regnet, ex aliquot locis manifestum est, ut in Acharn, 208. ubi utrumque genus coniunctum invenitur : iunicpevy > o/jftrcw epQovdog. oYfiot Tulag, tvjv irwv tcov ificov. ovy. av in iiifjg ye v£QT?]Tog, ot iyca cpiQojv av~ <&QCCXCOV (pOQTlOj/ r^.olovdovv &avl- lco TQi%aiV) code cpocv- lcog av 6 cnovdocpoQog ovwg vn $* fiov tote dtcoyiofisvog i^icpvyev, ovd uv i?.a- (pQcog uv unen\i£,aTO. In antistropha pes excidit post verbum a VTSfinv.yco v. 25o. ut videtur. Primi duo versus , quum alter in stropha, alter in antistropha brevi svllaba finiatur, hexametri esse videntur: atque ita placuit etiam Gaisfordio p. 55i. Etsi et Aristides , cuius verba supra posuimus , pentametrum ut longissimum versum commemorat, neque Hephaestio qui posse etiam hexametros condiait, alium quam catale- cticum attulit. Quare videndum est, ne dimetri sint isti 2d4 LIB.H. CAP. XIX. Aristopbanis versus. Neque enim improbabile est, lit dochmiorum plura systemata deinceps poni solent , ita etiam in Creticis interdum factum esse. Lysistra- tae tamen loco, qui est a v. iq45. et 1060. ubi syste- mati ex dimetris composito alii Cretici subiiciuntur, non satis tuto ad hanc rem utaris, qunm, qui sequuntur Cre* tici , rectius forsitan in unum tetrametrum coniungantur. Respondent versus 1191. seqq. et i2o5, seqq, l5. Non praetereundi denique sunt Cretici cumana- erusi, quae, quia trochaicus est Cretici numerus , una syllaba constare solet. Ita in Avibus v. 4l0. tvyr\ ^* noia xoul- £tt TtOT MJTCO TtQog ©0- vt&ag ik&tiv; tQcog plov , diahrjg zs f v.al gov , zvvoMtiv re goi^ Kul ^vvtivat/ ro nav, Et v. 85i. 895.. OflOQQO&LO , GVV&tXco, tiT av&ig avT cxqk goi* In Pace v. 1127. 1159. ijdoftal y , ?jSotuat> y.Qavovg anf]V.ayf.uvog, TVQOV Tt, HUl XQOUfWOJV. ov yao qjthjdco fia%uig» yvix av 0 aytiug ady tov i)dvv vOfiov} diuGxoncov ijdoiiat rag ylrjfiviag dfinilovg. Ita haec scribenda sunt. His dimetris cum anacrusi etiam tragici saepe usi sunt. ' Sophocles in Oed. R. 6^9. rci&ov dtktjGag cfQOvij- Gug t , ava§} HuGOuau DE VERSIBVS CRETICIS. 200 Et mox, TOV OVTS TtQlV V^TCIOV^ VVV T tV VQ- aoj yiiyuv xaTaidsuai. Cavendum tamen , ne apud hos hoc genus metri cum docbmio, quem iambus praecedit, confundatur. In me- diis versibus Creticis anacrusin posuit Aristophanes ia hoc Lysystratae loco v. io45. alld nolv TOVfxnaXiv ttuvt uya&a y.ai Xtyeiv nal Squv. ly.uva yuQ t« zuxu xal t« naQuxelfASva» Kespondent v. 1091, seqq. i4. Videamus nunc Latinos. Horum et tracici et comici tetrametro potissimum usi sunt. Livius Androni- cus in Equo Troiano: 'dd mihi hdsce opes^ quds peto, quds precor; porrige, opitula. Ennius in Andromacha: quid petam praesidi, aut exsequar , quove nunc aiit auxilio e^xsili aut fuga freta sim ? drce et urbe orba sum: quo decidam? quo dp* plicem ? Ita haec scribenda sunt, Pacuvius Atalanta : quae aegritudo insolens mentem attentdt tuam ? Ex Ennio quod exemplum attuli, ostendit, tragicos quo- que j ut comicos , hunc versum asynartetum ex duobus dimetris esse voluisse, Bentleius etiam molosso eos uti monuit ad Cic. Q. Tusc. III. 19. et Terent. Adelph. IV. 4, 2. qui pes tamen ita temperari solet , ut aut propter ambiguitatem mensurae non sit molossus, ut in Plauti Captivis II. 1, 11. 206 LIB. II. CAP. XIX. aut solutos sinat, quos argento 4merit, vel ubi concede huc, secede huc, et similia retracto in primam syllabam accentu dicuntur; aut a pronunciatio- ne accentum solum sequente obscuretur, ut in Rudente I. 5, i5. 19. quaene eiectae e mari ambae sumus, te obsecro, ict tuo recipias tecto , servesque nos. Dactylum vero pro trochaeo , i. e. choriambum pro Cre- tico non aliter inveneris, quam ut per pronunciationem magis quartus paeon esse videatur, ut continuo, multi- potens , stultitia esty atque operam, vel etiam Creti- cus, ut quos miseros, INam miserum saepe duabus syl* labis pronunciabant. Haec atque alia exempla in locis, quos infra afferemus , legentibus occurteut. In ultimo pede versuum posterior arsis non solvitur, sed anceps est. 15. TetrametiO comici fere semper utuntur» Ali* quando tamen etiam dimeter admiscetur. Exempla, quoniam infra satis multa daturi sumus, liic omitti- mus. 16. Fuit autem , ut iam indicavimus, hic quoque Versus ad asynartetomm exemplum conformatus : undein secundi pedis fine et syllaba anceps et hiatus locum ha* bet. Plautus Amph. I. 1, 86. quisque ut steterdty iacet, obtinetque ordinem* j^t pro uti praebet cod. Lips. Cas. II. 2, 16. 28. 5g. nec mihi ius meum obtinendi optio est, quin viro aut subtrahat , aut stupro invenerit*. mox rnagis quom otium tt mihi erit et tibi. Ita hic versus in MS. Lips. legitur. Most. I. 2, 5l. 02. tigna, putrefacit der operdm fabri, Viequior fdctus iam usus est aedium. DE VERSIEVS CRETICIS. *&7 Vulgo est usus. Pseud. IV. 1, 20. ipse sese ut neget esse eum , qui siet* Vulgo eum esse. * Rud. IV. 5, 12. sed boni consili ecquid in te mihi estl 17. Praeterea in his quoque versibus, si vel inter- punctio maior, vel personae mutatio, vel alia quaecum- que iclonea caussa pausam in pronunciando, fieri sinit, autpostulat, hiatum , productionemque brevis syllabae inveniri licet. Ita in Mostellaria I. 4, 24. si nihil vitii contraxit versus, idm revortdr. diu- est iarn - id mihi In eadem fabula I. 2, 56. perdidi operdm fabrorum illico : - oppide venit ignavia. Singulares plane hiatus sunt in Most. I. 2, j5. drte gymndstica, disco3 - hastis , pila, cursUj - armis, equo. Quos tamen non puto removendos esse. 18. Iungi solent versus Cretici quum aliis metris, u6 infra exemplis quibusdam demonstrabimus, tum Racchi- ecis versibus, ut apud Plautum Cas. II. 2. III. 5. Epid. IV. 1. Most. I. 2. Pseud. IV. 1. Pers. V. 2. Rud. 1.5. III. 3. et alibi; et quidem nunc interposito inter utrum- que numerum alio versu , nunc ut statim Bacchiaci Cre- ticos, vel Cretici Bacchiacos excipiant: quod quum fif, unius syllabae in principio vel accessio vel detractio interdum facit, ut ambiguum sit, utrum versus sint Cretici an Bacchiaci: sed plerumque ex eo, quae ver- ba apte in tetrametros coeant, tum etiam ex hne diiudi- caii possunr, 19. Quum Cretici systematum in morem coniungi soleant, etsi raro versibus per cfwccyeiav copulatis, cuius exemplum est in Terentii Andria IV. 1, 9. non abhorret LIB. II. CAP. XIX. a comparatione aliorum numerorum , Creticos qnoque clausulas quasdam habere. Et apte sane clau&untur ver- su catalectico in Casina II. 2, 4o. igitur tecum loquar; niuic vale. vdleas. Sed quam Bentleius ad Andr. IV4 i, 12. clausulam et Creticorum et Bacchiacorum esse vult , ut pedi Cretico iambicus monometer hypefcatalectus adiiciatur, nil opust , ibi verentur^ eam ego numquam usurpatam esse credo. De tribus JPlauti locis , quos affert Bentleius, cluo sunt versus iam- biciseptenarii , in Curc. I. 2, 8. l£. Prior locus ita scri* bendus videtur : tit mihi stdcte , tu cinnatnU?n , tu rosa, tu crocum , tu milii es cdsia, tu bdellium. nam ubi tu profusus es% ibi me pervelim se^- pidtani. Vulgo in postremo versu , nam ubi tu prcfusus , ibi ego me. Cod. Lips. nam ubi profusus tu, ibi me. Iu altero loco haec verba in unitm versum coniungenda: sitit hdec anus. quantillum sitit? modica esti capit quadrdntal. Tertium exemplum, quod est in Menaechmis I. 2, 10. non magis huc pertinet. Est is versus trochaicus octo* narius : nimium ego te habui delicatam : niinc adeo , ut factiirus , dicam* J^imium hic duabus syllabis pronunciandum, nisi placet te deleri. Ipse denique Terentii locus tantum abest, ut clausulam istam habeat, ut isti ne esse quidem Cretici videantur. Nam , si quid ego video, a Creticis ad alios, Bacchiacos potissimum numeros, transiit poeta, et aptissime quidem. Atque ita librorum lectiones, quas magna cum audacia mutavit Bentleius , servari ubique poterunt 1 DE VERSIBVS CRETICIS. 209 ibi tum eorum impudentissima ordtia est: quis tu es? quis mihi es. cur meam tibi? heusr proxumus sum egomct mihi. ait&men, ubi fides., si j%oge's, non pudent hict ubi opust: iliic ubi nilopust, ibi verentur. Secundus, tertius , quartus horum versuum trochaiei sunt; qui sequuntur autem, Bacchiaci. Perelegans lectio est codicis Lips. hic opust, quam si probas, interpunga post pudent: supra tamen adscriptum est ubiK 20. Si aliquas habent clausulas Cretici _, faciJius ad- ducaris , ut versum hypercatalectum , monometrum vel dimetrum, ei usui inserviisse statuas. Fatendum est ta- men, clausulam hypercatalectam parum aptam videri, quum minui potius numerum in fine, quam augeri de- ceat. - Nec si Aeschylus versum hypercatalectum in fine posuit, ut supra indicavimus, propterea id compediae quoque accommodatum censebitur. Quare vel propter numerum hae clausulae mihi suspectae sunt; augetque hanc suspicionem illud, quod^ quas reperi, in locis du- biis atque ambiguis inveniuntur. In Amphitr. I. \, 81. Jwstes crebri cadunt: nostri contra ingruun%: vicimus vi feroces. Ibi unus codicum Leidensium, vi fero vincimiusK Ibi- dem v. 89. equites parent citi: ab dextera mdxump cutn clamore involant: inipetu alacri..* foedant et proterunt hostium copias. iure iniustas. In Rud. III. 5, 19. in scena pluribus locis lacunosa: TR. quaevis? J*A.vimmi clfferam ipsa, dd- igit. TR. ah desine: nimis inepta es* O * 2io LIB. II. CAP.XIX. Quibus accedit, quam Reizius in Capt. II. i, 17. restituiC: ut sine hisce drbitris dtque vobis locum detis nobis loquendi. Vulgo atque vobts nobis detis locum loquendi. Ecl. Carp. atque a vobis ?ios detis. Cod. Lips. modum pro locum. .Apertum est, quam parum his locis tribui pos- sit. Ae, nisi fallor, in primo poeta scripserat, ferri vi vicimus. In secundo , ubi post alacri videtur rttunt excidisse, su- spiceris eum vi retundunt eas , vel simile quid dedisse, Rudenti redde iambicum septenariura. Locum ex Captivis totum emendatius scriptum aiferre volo, quO is simul ex- emplum sit Creticorum aliis numeris iunctorum. PH. at nos pudet, quia cum catenis sumus. L. at pigeat postea 10 nostrum lierum , si eximat, aut solutos sinat, quos argento emerit. PH. quid ille a nobis metuit? scimus n6s no- strum officium quod est, si solutos sinat. L. dt fugam fingitis: sentio qudm rem agis. i5 PH. nos fugiamus? quo fugiamus? L. in patri~ am\ PH. apcige haud nos id deceat, fugitivos imitdri. L. iimno edepol , s i erit occa- sio , haud dehortor. PH. unum exordre vos sinite nos. L. quid- nam id estl PH ut sine hisce drbitris ritque a vobis nos detis loquendl locum. 20 L. fiat : abscedite kinc : nos conceddmm huc: $ed brevem ordtionem incipesse. PH. heni mi istuc certum erat: concedc huc. L. dbite isli. T. obnoxii DE VERSIBVS CRETICIS. sn dmbo vobis sumus prdpter hanc rem, quum, quae volumus nos . copiae fdcitis nos compotes. 2$ PH. secedehucnunciam, sividetiir, proeuli ne drbitri dicta nostra drbitrari queant, neii permanet palam haec ndstra falldcia, ndm doli non doli sunt , nisi astit colas, sed malum mdxumum, si id palam pr6- venit. 5o ndm si lierus tu mihi es, dtque ego mi tuum sirvum assimulo , tamen viso cpust, cauto opust, ut hoc sobrie sineque drbitris accurate agdtur , docte et diligenter. tanta incepta res est. haud somniculose hoc 35 agendum est. T ero, ut me voles esse. PH. spero. T. nam tu nunc vides pro tuo caro cdpite carum dfferre me meum caput vilitdti. PH* scio. T. at scire tum memento , quandoid, qu6d voles, habebis. ndmfere mdxuma pdrs hunchomineshabent 4o morem, quod sibi volunt , dum impetrant id9 boni Munt: sed id iidem ubi idm penes sese lia- bent, ex bonis pessumi et fraudulentissumi fiunt : nunc , lit mihi te volo , esse autumo. T. qu6d tibi suddeam , suddeam me6 patri. 45 PH. p6l ego te, si audeam, meicm pa- trem n6minem: ndm secundum patrem tu ds pater pr6xu- jnus, O 2 212 LIB. II. CAP, XIX. V. 10. vulgo si vos eximat vinculis, Reizius, si ille vos. Sed quum initium carminis antistroj:>bicum esse vi- deatur, eiicienda putavi verba interpretationis speciem. habentia. V. 1 2. addidi iile. Aut hoc, aut is acldendum videtur: sed tum in strophico versu nos deJendum erit. V. i4. vulgo agitis. V. 19.. librorum lectionem siipra indicavi. Liocum loquendi nos, «tsi non habeo aliud exemplum in promptu , eadem licentia dici puto , qua Graeci dicunt \?kt£ov rtfiugy et similia. V. 22. libri, abi* te ab istis. V. 24. Haec facillima videbatur correctio esse vulgatae, copia est , ea facitis. Nam ea interpre- tis videtur. Copiae autem propter notum compendium, quo est scribi solet, facile in copia est abire potuit. V. 5,1. vulgo servum esse assimulo. V. 5i. vulgo cauto est opus. Sed cod. Lips. cauto opus est. V. 5 .'. iambi- cus est , transitum faciens ad Bacchiacos, ut alius, v, 58. a Bacchiacis ad Creticos. V. 53. vulgo acciu ate hoc agatur* V. 5j. addidi me. W 38. libri scire memento* Sequutus sum, quod Pareus ex ed. vet. dedit. V. 3q. libri morem hunc homines liabent , et mox, dum id impetrant. Cod. Lips. omittit id. V. 4i» addidi iidem* V. 45. pro sunt scripsi fiunt. Reliqua pars versus itain codd. et vett. edd. scripta. 21. Tetrametris eatalecticis quum alibi, tum conti- xmis usus videtur Plautus in Trinummo II. i, 17. tertio pede ultimam admittente ancipitem. Locus ita scriben- dus videtur : dd mihi hoc, mel meum, si me amas, si audis. ibi tum ille cuculus: hem^ ocellemi , fiat: et istuc , et si dmplius vis dari ddbitur. ibi pendentem ferit : iam amplius urat : ndn satis id est mali , ni dmpliust etiamf quod bibit , quod comest , quod facit sumpti. nox daturi ducitur familia tola. DE VERSIBVS CRETICIS. 2i3 In secundo horum versuum tum et hem addidi. Sed in Bacchid. V. :i, 28. neque catalexis, nec clausula,, sed ex» clamat'.o in fme est. Verba ita scribenda : jV. dtr mihi Chry salus optumus homo meum pcrdidit filium% me 9 dtque rem omnem meam. PH* qutd tibi ex filio nam obsecro aegre est ? N. scies. is perit cum tuo , atque ambo aeque amicds habent. PTJ. qu' scu? N. vidi. PH. hei mihii disperii, - Catalectici et aratalecti Bacchiacis iuncti et iambicis octOf naiiis in Mostellaria sunt (. 4. Scena turpiter depravata ita , nisi falloj corrig? poterit : C. Advorsum veniri mihi dd Philolachetcm volo temperi: aiidi: hem, tibi est imperdtum. nam illi, ubi snm, i/ide ejjugi fords: ita med ihimale convivi, sermonis 5 taesumst, nunc comissatum ibo dd Philola~ chetem, ubi nos hilari ingenio et lepide dccipiet. ecquid videor mamamadere ? a D. semper istoc modo morata est vita, C. debebas — visne ego ted ac tu me ample-* ctere ? h 10 D. si tibi fdcere cardi est, licet, C lepi- da es, duc me amabo. D. cave, ne cadas, ddsta. C. oh 6h, - ocellus es meus , tuiis surri alumnus, mel meutri. d D. cdve modo, ne prius in via accumbas, quam iUi, ubi Mctus est strdtus , nos coimu3» 1'5 C. sine , sine cadere me. D. sino. C, sines et hoc, quod mi in manu est? a D. si cades , ndn cades,. auin, Qadam ticurn» 2i4 LIB. II. CAP. XIX. C. iacentis tollet posted nos amho dliquis. c D» mddet homo. C. tun me ais mdmama- dere # D. ced&manum: nolo equidem te affLigk - C hem tene. - D. age , z , i sirr^uL 20 C qu6 ego eam , 9 virtus, decus, deseruerunt; ego sum in usu fdctus multo nequior. Et cum trochaico octonario in Persa V. 2, ig. TO. iiirgium hine aiiferas, si sapias. D O. at bona liberta , haee scivisti et me celavisti? LE. stultitia est, cui bene est9 eum praevorti litibus: posterius te istaec mdgis par agere est. DO. uritur cor mihi. TO da illi cantharum: exstingue ignem, si uritur , caput ne ardescat. Ita haec scribenda videntur. Alio modo antistrophica ex Cretico tetrametro et anapaestico paroemiaco facta in Persa exstant V. 1, 6. a i foras , hic volo ante ostium et idnuam meos pdrticipes bene accipere. a stdtuite hic lectulos y ponite hic, quae dssolent hic stdtui volo primum dquilam. 20. Memorabile est aliud genus Creticorum, compo- situm ex dimetio Cretico et trochaico monometro hyper- catalecto : iiS UB. II. CAP. XIX, In eo trochaico primus pes interdum spondeus est. Exempla insignia sunt in Mostellaria III. 2. et in Pseu- dolo V. 2. Vtroque in loco si non omnia , at pars certe entistrophica est. Qui aliquoties admiscetur versus, — . o— 1 — ,oou — quum certis strppharum lpcis redire videatur, non ausim, eum librariis imputare. Eius posterior pars , quae sem- perprimum paeonem habet, non est dipodia trochaica, quam supra diximus alienam a Creticis numeris videri, se# Creticus , cui alia arsis subiicitur ^ f -_U v>u In Mostellaria quidem dolendum est, quod scena ista ex lacero codice aliquot locis mutilata ad nos pervenit. Initium tale est: a S. Melius anno hoc milii non fuit domiy nec quando esca ulla me iuverit magis. ■prccndium uxor mihi perbonum dedit. niinc dormitum iubet me ire minime. a 5 non mihi f^rte yisum illico fuitz jjielius , quam prdndiumx quod solet, dedit. voluit, in cubiculum abduceret me anus. non bonus somnus de prdndio: apage. h cldnculum ex aedibus me edidi foras. 10 tota turget mihi uxor, scio , iiitnc domi. \> TH.resparataest malain vesperum huic senir nam et coenanclum et cubandum est, si intrabit , male. $ S. quo magis ccgito. ego cum animo mto si quis dotdtam habet , neminem sopor )5 sollicitat. ire dormltum mihi odio est, exsequi certa, r€s est , ego ut abeam DE VERSIBVS CRETICIS. 217 potius hinc dd forum qudm domi cubem^ dtaue pol ndscio , ut moribus sient vostrae : - haec sdt sciot quae me habet male, co peius posthdc fore , qudm fuit mihi. d TR. si abitus tuus tibi , senex , feceritmalet nihil erit, quod deorum nullum accusites\ te ipse iure Gptutno merito incuses. licet, u tempus nujic est senem hunc dlloqui mihi+ 25 hoc habet, repp.eri% qui senem ddcerem. quo dolo. a me dolorem procul pellerem^ e qiccedam. di te ament pliirimum, Simo. S. sdlvos sis , Trdnio. - TR. ui vales? $. non male. quid agis ? TR- hominem optumum te~ neo. S. amicefacis, 5o. quom me laudds. TR. decet certe. S. hercle at ted ego ieneo serpom haud bonum. TR, quid ita vero, Simo?- S. eia mastigia , ad me redi, TR. iam isti ero. S. quidnunc, quammox? TR. quid est? S. quod solet fieri. .Antistrophica sunt, utvidetur, quae litteris a a, b bt dd, et e notavi. Nam, nisi fallor^ a v. 27. usque ad V. 09. stropha est, finita trochaico septenario s de quare, quia posterior pars valde mutilata est , certo iudicari non potest. Veri tamen simile est, quia etiam v. 5i. 5o. rrochai- cus septenarius Creticos terminat. Si ita est, v. 4o. vos delendum erit. Heliqua pars c, ex versibus unius generis constat , nisi haec quoque antistrophica fuerunt : nam in codd. Pall. lacunae sunt j non tamen in MS. L»ips. qui dormitum es tu habet. Addidi mihi et v. .10. i4. i5. verba quaedam transposui, uxorem delevi. V. 2. MS. t«ips. nec quidcm ea una meruerit. Sequutus sum, 2i3 LIB. II. CAP. XIX. alios , nisi quod ulla scripsi. V. 6. ita MSS. aisi quod solum praebent. V. y. MS. Lips, cum aliis eamus. V. C. Parei me anus, unde med anus dedi. V. 8. delevi est. V. 10. hic verborum ordo in MSS. et edd. ^ett. V. 12. ita ed. Carp. sed MS. Lips. si intrabis , similiterque eodd. Pall. V. lg. scripsi quae pro quam. Hiatum ex* cusari licet: sed tolli potest facile, inserto at. V. 22. libri vett. recte nullum. V. 24. MS. Lips. ed. Carp. al~ loqui me. V. 27. vide ne heus exciderit, quo corripi media in accedam possit. V. 5o. ted scripsi : MS. Lips. hercle te heo, i. e. habeo. V. 5i. mutavi ordinem ver_ borum. MS. Lips. haec, TR. quid ita verot Simo ? SL omittit i sequentia ita scripta praebet : Eya mastigia a meridie amisticero. In Pseudolo V. 2. ita scribendum videtur : a S. JFfisl viri pessumi me exviet foras. sed quid hoc ? quomodo ?. quid tu ? video ego ? a PS. cum corona ebrium Pseudolum tuum. S. libere hercle hoc quidem. sed vide statum\ b 5 num mea grcitia pertimescit magis ? b cogito, saeviter , bldnditerne dlloquar. c sed hoc me vetat vim fdcere nunc, quod fero , si qua in hoc spcs sitast mihU c PS. vir mdlus viro optumo obviam it. 10 S. di te ament, Pseudole: sed i in malam crucem. d PS. cur ego me afflicter ? S. quid> malum, er- go in 6s mi irructas ebrius ? e PS. molliter siste nunc me: cave , ne cadam* non vides med uti mddidus adedm ? e S. cjuae istaec auddcia est , te sic interdius i5 cum corolla ebrium incedere. PS. lubet. £ S. quid lubet? pergin ructdre in os mihi? DE VEKSIBVS CRETICIS, 219 t PS. sudvis ructiis mihi est: sic sine: i modo. g S. credo equidem posse te , scelus, Mdssici mdntis iiberrumos qudttuor 20 fructus ebibere in hora icna. FS. hiberna, dddito. g S. haud mdle mones : sed dic tamen, iinde cnustdm celocem dgere te praedicem ? PS. ciim tuo filio perpotapi modo. h sed, Simoy ut probe 25 tdctus Ballio est. qude tibi dixi ut effecta reddidi. i S. derides? h pessumu's homo. PS. mulier^ hoc facit : 5o ciim tuo filio libera accubat. k S. omnia , ut quidque egisti9 ordine scio. PS. quid ergo dubitas ddre mi argentum. 8* ius petis , fateor: tene. i PS. tamen das? k dt negabds daturum esse te mihi. 55 onera hiinc hominem, atque me hdc conse- quere. S. ego istum onerem ? PS. onerabis, scio. Sunt haec omnia antistrophica. Iambici sunt v. 7. 9. 18. 21. 52. 54. trochaici v. 24. 25. 28.29. V. 11. MS. Lips. praebuit cur ego me afflicter , caetera ut vulgo scripta habens, quid tu, malum , mihi in os ebrius irru- ctas. V. 55. Verba tamen dasy quae in libris fini se- quentis versus adiuncta sunt, ut hic collocarem , et ae- qualis dispositio antistrophicorum admonebat, et ipsa suadebat sententia. Iidem isti trocbaici versiculi etiam aliis in locis inter Creticos et Bacchiacos inveniuntur. Ita in Bacchid. IV. 5. qui locus a v. 5. nisi fallor, ita constituendus est : 220 UB. II. CAP. XIX. 5 incredibilior , nequior nemo nitnc est, neque indignus , quoi di benefdciant % neque quem quisquam homo aiit amet, aut ddeat. inimicos , quam amicos , aequum est med habere ; malos , quam bonos , par magis me iuvdre. 10 omnibus probris, quae improhis piris, digna sunt , dignior nidlus esl 7wmo, qui patri reddidi omne aurum amans , quod fuit prae manu. sumne ego i5 homo miser? perdidi me dtque operam ChrysalL Et mox IV. 4, 4. CdlUdum senem 5 edUidis dolis compuli et perpuli , m i omnia ut crederet nitnc amanti hera filio senis, quicum ego biba, 10 quicum edo - et amo, regias copias , aiireasque obtuli, ut domo sitmeret , neii foris quaereret. non mihi isti placent Pdrmenones , Syri, qui duas tris minas auferunt heris. i5 nequius nihil est, quam egens consili servos, nisi hcibeat midtipotens pectus > iibicumque usus sit, pectore expromat. 20 nitllus frugi potest esse homo , nhi qui et ben& et male- DE VERSIBVS CRETICIS. 221 fdcere tenet; improbust cum jmprobis; hdr' pagat furibus, quod queat. versipellem frugi hominem esse convenit* o$ pectus quoi sapit. bonus sit bonis. malus sit malis. uticumque res sit> ita animum habedi. 5o sed lubet scire, quantum auri herus sibi dempsit, et quid suo reddidit patri. si ffugi est , Herculern fecit ex patre : decumam partem ei dedit, sibi novem abs~ tulit* sed quem quaero, optume ecce obviam mihi est. Ex his v. 17 — 19. Cretici catalectici sunt, v*, 26-^—29. autem Bacchiaci catalectici» 25. Denique est etiam, ubi Cfetici cum choriambi- cis et dactylicis versibus coniungantnr. Ita in Rud. IV. 5) i4. antistrophica sunt, ut videtur, ex versiculo isto trochaico hypercatalecto , et versu, qui e choriambo4aG dimetro Cretico catalectico compositus est: si fidem modo dds mihi , te non fore infidum* do fidem tibi, fidus ero , quisquis es* aiidu 3Sbn antistrophicum canticum in Menaechmis est L 2, 1. sed valde corruptum. Vide an eiectis paucis vocibus, quas ab interprete adiectas esse suspicio est, et addito in secundo versu item, ita restitui possit: A'V rnala, ni stulta sies , ni indomita, im- posque animi, 222 LIB. II. CAP. XX. qu6d viro odio vides, tute item tibi ha- beas. praeterhac si mihi tdle post hunc diem fdxis, faxo foris vidua visds patrem, ndm quotiens ire volo, me retines , revocas, rogitas, qu6 ego eam, qudm rem agam, quid nego- ti geram, quid petam , quid feram , quidforis egerim. portitorem domum duxi, ita omnem mihi rem necesse dloqui, quidquid egi dtque ago* y~> a. Jr. ji.jv. JD e nu m er o antispastico. l. Grammatici , dipodiis plerosque versus metiri so- liti, quum quosdam versus, si isto modo dividerentur, vel in omnibus dipodiis, vel certe in prima antispastum habere animadverterent, eos versus antispasticos voca- runt. Sed hanc versuum metiendorum rationem ita tan- tum veram esse intelligitur, si numerus eadem constitui membra iubeat. Nam si aliae sunt partes, quas numerus fieri iubet, ineptum est et perversum, quae cohaereant, divelli, quae autem non cohaereant, copulari, praeser- tim si id contra fiat, quam leges numeri patiuntur. Eo autem vitio laborare doctrinam antispastorum, quae a grammaticis inventa est, tam est apertum , ut probari eam cuiquam potuisse, et olim miratus sim , et nunc, postquam a me salis, ut puto , refutata erat, ma^is mi- rer. Dicunt illi , primam syzygiam in his versibus ab initio quemvis pedem disyllabum admittere, caeteras ha- here puros antispastos , postremam autem , si acatalecti sint, iambicam esse, interdum tamen alternare antispa- DE NVJVIERO ANTISPASTICO. _25 sticas atque iambicas syzygias, et, ubi id fiat, priorem pedem syzygiae, quae sequatur iarnbicam? eadem , qua in principio versus, licentia uti. Ita prioris generis haee forrna est : ~ ■ ■ . — vs VJ I __.[ I u posterioris liaec: ■ u KJ — o ^_-u At haec falsissitna esse, facile potest intelligi. Primum enim , si hi versus numerum habent antispasticum , qui fit, ut non in unaquaque antispastica syzygia prior pes cura quovis alio disyllabo pede permutetur? Deinde, qui fit, ut vel in prima syzygia ista commutatio tolerari possit? Nam si antispastus ex iambo et trochaeo com- positus est, iambus nullo pacto cum trochaeo^ qui con- trarium plane numerum habet , aut cum pyirhichio^ qui ne integro quidem iambo par est, permutari poterit. Porro quid est, cur syzygiae, quae sequuntur primam, purum semper antispastum, neque etiam vel disponde- um, vel primum quartumve epitritum recipiant, qui pe- des, quia per numeri iegem et in principio et in fine an- tispasti syllaba anceps locum habet, non apparet quare exclusisint? Denique cur ultima in hoc genere versu- um dipodia iambica^ non etiam, ut caeterae , antispasti- ca esse potest ? Ad has omnes quaestiones nihil est quod respondere isti possint. Quod si, ut in Aeolicis versi- bus fecerunt, reciso primo pede , qui basis est, versuum illorum naturam consideravissent, choriambicos eos esse animadvertissent, paratasque habuissent responsiones ad ea omnia , quae modo protulimus : J __ ^U — | — w)^ — J -,wV — C7 324 LIB. Ili CAP. XXk Kam in basi recte commutari pedes disyllabas scimus: ea autem quurn in initio tantum sit hoium versuum , appa- ret, cur non alio, quam isto in loco, pedes isti permu- tentur. Deinde quoniam in chorianibo , ut in medio or- dine, non est locus syllabae ancipiti, non est iam mirum, choriambis in antispastos divulsis, eos antispastos puros esse. Denique quum usitatum sit, versus choriambicos in duos dactylos exire , eadem choriamborum distractio dipodiam iambicam in hne praebeat necesse est. Similes et dubitationes, et responsiones altera antispasticorum forma habet. Ea forrna ex versibus Priapeis petita est* qui constant ex Glyconeo et Pherecrateo , quorum in utroque quum basis ordinem logaoedicum praecedat, ni- hil est, quod miremur , versum talem esse, qualem nu* jneri natura esse iubeat s j ;i .. |~^-^- 1 .... | Praeterea magis etiam inepte quattuor alia metra ab He- phaestione antispasticis adnumerata sunt,, quae ille sic m etitur : . — o ] u- — kJ — I o— — -^ I v — o> — j u»— u Nihil in his est ? quod vel vestigium antispasti contineat4 iNam primus horum, qui Sapphicus vel Hipponacteus vo- catur, logaoedicus est cum basi, .... | — wo — *-» — ^ Xttl XVlGOI] TIVCC l&Vfll>]G(Xg. Secundus^ usitatissimum metrum, qui dicitur Phalae- ceus hendecasyllabus, similis praecedenti^ sed pede longior, BE JNVMERO ANTISPASTICO. 225 . « • . • • I %*xiQ > w £flt;? , puijc/xra, y,i\\(avi TLctv , UsXaoyiy.ov "^Qyog litfiaTevcov. Tertius ex dipodia iambica et GJyconeo : o~lo — | .. .. | — ou — ^ — xolnot a idi'£av& dyval Xo.Qvcig Kqqvou Quartus denique ex duobus iambicis dimetris catalecti* cis, quorum secundus disyllabam anacrusin habet: o — O — O— — XJ I w '~> — — O — =- tJ -— w> yAi>x*7a (AUTtQ , ovtol dwafiat, xQiy.eiv rov Igtov, 7i6-&co dafieioa naioog (jQaoivav di, Aq.Qo8tTav. Quae quum ita sint, et hos versus , et choriambicos cum basi , et Glyconeos ac Pherecrateos, quique ex his con- iunctis oriuutur, Priapeos, plane ab antispasticis nume- ris seiungimus. Quod si opus est in re per se plana at- que aperta etiam auctoritatem aliquam veterum afferre, sine qua quidam nullam in antiquis litteris veritatem esse putant, certe versus choriambicos cum basi non antispa- sticos, sed choriambicos esse, iam Latini grammatici in- tellexerunt, Terentianus p. 2445. Marius Victorinus p. 25g4. 2797. seq. PJotius p. 2655. Et de Phalaeceo ver- su testimonium habemus in carmine, quod inter Catulli carmina quinquagesimum quintuta est, in quo dactyli in spondeum contractio , etsi illa parum elegans , tamen ostendit, poetam non voluisse versum antispasticum facere, oramus , si forte non molestum est. JsJam ad antispasticum syllaba in medio deficeret, quum ad logaoedicum nihil desit. 2. Grammaticos deserere non ausi EurneiusinTen- tamine de metiis Aeschyli p. 2. seqq. et Gaisfordius ad Hephaestionem p. 299. quum sentirent , non satis accu- P 226 LXB. II. CAP. XX. rate ac plene ab illis de metro antispastico praeceptutn esse, ab exernpKs praesidium petendum rati , aliam pro- posuerunt antispastorum doctrinam-, sed eam tot tantis- que abundantem licentiis, ut vix quidquam sit, quo-i non licitum in antispastis haberi queat. Quorum ut unum afferam, pro antispasto etiam vel diiambum vel ditro- chaeum poni volunt. At ita si licet numeros maxime contrarios permutari , quid usquam in hac re omni cer- tum esse putabimus ? Nimirum duplex in ea re error est, unus , quod , grammaticorum exemplo, solam mensuram considerarunt , nihil respicientes nuraerum ; alter_, guod in locis poetarum , unde istas formas collegerunt, vulga- rem fere distinctionem sequuti sunt. At illud anteomnia provideri debebat, istine , qui in codicibus distincti sunt versus t recte an male distincti essent : quos si saepe aut plerumque perperam vel ab imperitis gramniaticis , vel ab indoctis librariis descriptos esse certum est, apparet, fru- stra esse, qui tam iniirmo fundamento firmuin quid su- perstruere conetur. 3* Certissimum est, optimos in re metrica magistros ipsos poetas esse 9 sed ea tantum conditione , si quis et numeri cognitionem idoneam , ex ipsa eius natura peti- tam , et sensum multa exercitatione subactum ad eos af- ferat. Nam nisi, quid numeri cuiusque natyra per se ipsa iubeat vel permittat , cognitum habeas, nibil exem- pla poetarum proderunt, quia metuendum est, ne etiam alienis pro propriis, aut corruptis pro sanis utare; sen- sum autem si non acueris longo usu, facile, quoniam saepe una forma plurium metroruto communis est , in er- rorem poteris incidere, alio, quam debeas, metro adhi- bendo. Qua in re diligenter ad illud attendendum est, quod metrum qucque in carmine locove regnet ac prima- rium sit. NulJoque in genere metri magis, quam in an- tispastico, id faciendum estf tum propter formas eius DE NVMERO ANTISPASTICO, 227 multis aliis metris similes, tum quia fere semper cum aliis, iisque valde diversis metris consociatum invenitur. Hac igitur nos via conabimur rem difficillimam, quantum qui- deui poterimus, planiorem reddere. 4. Antispastus quum ex iambo et trochaeo composi- tus sit, mensuras quoque liorum pedum recipiat necesse est. Itaque et arsin utramque solvi patitur, et in ana- crusi thesique admittit syllabam ancipitem , ut descriptio omnium mensurarum haec sit, s^<^ U reret. Euripides in Suppl. 856. duobus antispastis in fine Bacchium addidit, Otdmoda fScafiara Xmovty ?]k& EQtvvvg-, si ita dimetiendus est hic versus. Idem in Herc. fur, oiq. systema ex tribus antispastis etduobus dbchmiis, ut vide- tur, composuit: XtfSt TlVa TQOTtQV itJVTO &£0&£V ITll fula&Qa i',(X- y.a, zaSs, Tfa]\iovag ts naidtav tv%c.q. Quamquam in huiusmodi locis res valde ambigua est. Xvam ille in Supplicihus versus etiam dimeter docbrniacu3 hypercatalectus esse potest ; systema autem , quod ex Hercule attulimus , recisis, prouti zovto aut JWuro legas, duabus vel tribus primis syllahis , totum ex dochrniis con- stare videbitur. Elegantior tamen numerus est, si anti- spastis, ut indicavi, metiare. 10. Deinde numeri , qui perpetuata oratione con» mm m iunguntuT cum antispasto, aut sequuntur eum, aut ante- cedunt. Qui sequuntur, plerumque iambici sunt, aut ■ fm 230 LIB. II. CAP. XX. dochmiaci , raro trochaei^ qui antecedunt, iambici esse solent aut dactylici; interdum etiam trochaei. Dicatur primo de iis, qui sequuntur, ex quibus dochmiacosnunc praetermittimus , quod de bis infra seorsim dicetur. 11. Iambi igitur quum antispastum sequuntur, an- tispastus plerumque longa syllaba terminatur, quo faci- lius dirimi discernique ab iambis possit. Non fit tamen hoc semper, sed saepe ambiguum videri potest, si quis non universam carminis indolem respiciat, utrum apti- spasto, an alio numero versus incipiat. Ita ampbibra- cho vel Eaccbio antispastum sequentc, si ultima antispa- sti brevis est» versus non potest a Pherecrateo discerni: Huius quidem generis exemplum, quod antispasticum sit, nunc non habeo in promptu. Sed qui plenum di- iambum antisposto subiunctum habet, invenitur in Ae- schyli Choeph. 585. irrvpvrjoai ylvowo fiot. et soluta piiore diiambi arsi in Agam. 4l6. fiefiaxev Qif.icfu dcd nvXuv. 12. Frequentissima vero est penthemimeris iambica antispasto addita : ' ' i ' WUy Aeschylus in Sept. ad Theb. 122. 125. l54. l5p,. l4i. 'AQytioi dt nqXcuiicc Aadfiov. xivuQOVTQu qpovov %alivol. ngogioTavxat naXco \a%6vTtQ. iX&vpoXcp naiavu Tloozibuv* Yul A.vnoig, aze yi.vovg nQO(.iaTtoQ. Prior antispasti arsis saepissime solvitur. Exemplaplura habet Euripides in Supplicibus, ut v. n56. 1161. n65. 1170. 1177. liui. meae editionis. Perraro posterior ar- ib DE NVMERO ANTISPASTICO. 201 eis solvitur. Hic versus, quo tragici stropbas concludere amant, interdum cavendum est ne pro logaoedico habea- tur , ut in Persis Aeschyli v. 288. tnTiaav evvtdag 1]$ dwxvdoovg , ubi proclivis ad errorem via esset, nisi aumoneret stro- phicus, t&tvav at cU Gtoarov qj&aoivTOg. AK& huiusmodi exempla vide apud Seidlerum rle verss. dochm. p. 28. seq. lambi purissimi servari solent. Ni* hil tamen.obstat, quin prior arsis solvi queat: sed in po- steriori non puio hanc concessam fuisse iicentiam. i5. Sequitur versus ex antispasto et iambico dime- tro brachycatalecto compositus. Aeschylus Sept. ad Theb. 56'i. xiv ix twvS' elv.aaat, hoyog naoay cui respondet in antistropha v. %y%. nayyJ.avztov alyioiv tnioQO&ov* Hic quoque versus frequens in tragoedia est. Tres con» tinuos habet Aeschylus in Suppl. 577. seqq. Solutioni- bus usus est Euripides in Suppl. 6i4v dixa, diaav i&Kaltfje, xal q,ovog. Strophicus versus vitiatus est. Dubitari vero pofesr, utrum tres isti iambi uno ordine contineantur , quo facto puros eos esse necesseerit, an versus hoc modo composi* tus sit : m* * * j mm * \\ ' 1 .. " V *"" "" *~~" o ] vj -— — t? j "— ~ I ^ ■ '■■ Suspicionem huiua rei facit Aeschyli versus in Suppl, 590. f.itvet TOt Z^vog Ixralov xorog, quem non ausim mutare, ut visuui est Seidlero p. 102.1 — - <->i 2. oo — o.— — . | — — i O. u u— — |oo_— <~>. 4. v-> — U — — I U— . .O — .Ui— i I 5, <->— .<~»~— — [s_>0. — .O.— <~> — Quarum eae, quae disyllabam anacrusin habent, non vi- dentur in antistrophicis respondere posse ilKs, in quibus monosyllaba anacrusis est. Nam quemadmodum mono- syllaba anacrusis ingenti in multitudine exemplorum mono- syJlaham tantumanacrusin oppositam habet , ita in paucis iljis Jocis, in quibus disyllaba anacrusis est, etiam anti- stropha duos syllabas habet : vide, ut in Aeschylo consi- stam, Pers. 1025. Agam. qo4. cui respondent verba, quae sunt v. 244. s. Supph 55/. ubi in antistropha v. 544. poeta scripserat, ytvov irofa>uv~j(jTOQ 9 ityccnrog lovg. TA v. 790. Itaque suspicio est , sicubi disyllaba anacrusis monosyllnbae respondeat, alterutrum versum corruptum esse. Ita in Aescbyli Sept. ad Th. 552. 564. DE NVMETIO ANTISPASTICO, 255 norl nToXiv d oqy.uvu nvQycoTig» yctfAadig nevcov uXyvvti xvQr{actg* Ibi YUfiul dederunt Burneius et Blomfieklius, libris omni- bus invitis. Nisi vehementer fallor , doclimiacisuntver- sus isti , in quibus si noXiv , quae interpretis vox est, deleveris, accurate omnia respondebunt: xoQKOQvyal d dv aarv * nQOTV 6 oQitavu nvQycoTig. navTodanog de xaQnog ^afitidcg neacov dXyvvei. Uqoti praebuit cod. Guelf. In Pers. 1022. io55. t/ d' ; ovy. oXcoXev fieyaXa td HeQowv; TQanivTa vavcpQUY.TOv eQe7g bftiXov. Hic quidem quis dubitabit reponere fieydXasg? In Agam. 205. 218. tqWq) , xuTa^aivov uvdog AQyelaiv. Qei&Qoig nuTQcoovg %iQag ficofiov niXag. Vbi quod nuper quibusdam placuit, Qel&QOig, quis credat a poeta profectum esse ? qui si disyllaba voce uti voluis* set, in promptu habuisset Qoa7g. l5. Sed si quaeras, ex quibus ordinibus compositi sint versus isti_, fatendum est , in plerisque locis, quo* rum magna copia est, ita puros servari iambos, ut dubi- tari possit, an , sicubi spondeus pro iambo reperiatur, de emendatione cogitari debeat. Nam si ex ordine tro- chaico duplici, vel triplici facti sunt hi versus, apparet, trochaeos puros esse debere, neque admitti posse sylla- bam ancipitem, ut quae a mediis ordinibus exclusa sit. At inveniuntur tamen Joci, qui spondeum tueri videan- tur, ut, quem modo ex Agamemnone attulimus, v. 2o5. qui etiam in antistropha^ etsi alio loco, spondeum habet : TQi(j(t) xUTigaivov av&og "^Qyilaiv. QeidQOtg nuTQcoovg #/<>«? (Iwftov niXug. Eodemque pertinet hic in Persis v. 101 5, nenXijyned* } oTcu do atwvog rv%uh § 234 LIB. II. CAP. XX. ubi etsi libri quidam alius lectionis indicia offerunt, oTal rs datfiiovog Tvytxi, tamen ea correctionis potius, quam genuinae scripturae specicm habent. Ad eamdem quae- stionem referendus est etiam hic versus in Suppl. v. 5i)0. /.uvst rov Zr^vog IktcxIov xoTOg, quem vereor ne iniuria tentaverit Seidlerus p. 102. Ac- cedit vero res longe maioris momenti , quae suadeat, ut versus istos ita potius compositos esse credamus: ^— .-cr | — -u vel oj — ,zr | — •st u. — .o1 [ — [ wr — vel U,»-u J — [ w* — 16. Nam hic ipse numerus., cuiue, modo hanc for- mam posuimus, usitatissimus tragicis est. Eique rectius , quam trimetro claudo, quintum pedem spondeum habenti , nomen im- poni potuisset iambici ischiorrhogici. Integram stropham atque antistropham hoc metro , si ab uno versu discesse- ris , Sophooles habet in Electra v. 5o4. co Uilorcog d irQOfrdsv ax^ Tcolvnovog inuela, wg fyoXfg aiccvy zo:ds ya. iv ts yctQ 6 novTio&cjg MvqtUoq tKOtixctdri , TictyyQvotwv dnpQcov avxi dvGTavocg aiy.lcug 7TQ0QQl£~Og tXQllpQfig, OVTl 7f0) tfomv l'A TOVO^ OlXOV noXvnovog cdxia. DE NVMERO ANTISPASTICO. s35 In eadem fabula v. 1209. «/U* OV TdV ^AqTZUW, tuv ullv uG^fiyrav. Qulbos resondent v. 1260. seq. tfg ovv uv a'£lav yt aov neqqvoTog. Neque enim , quam Seidierus p. 100. in hoc et quibus- dam aliis locis rationem iniit , probari posse existimo. In Trach. 848. v\ nov olod tn(vH% 7] nov ddtvorv y?.o)ouv Tiyyzv day.ouwv uyyav* Respondent bis v. o5g, seqq. u tot£ ftoav vviAopav uyuyeg un utnswug Tuvd OlyuXlug ur/fiu. Tertium versum adscripsi, quia is similem compositionem habet. 1 Aescliylus in Eum. 586. 5qo. si quidem hi versus non sunt alius generis: ts fiv?;f.iovtg Gtfivai. uvr^m Xafina. Respondent v. 5g4. 098. ituou y.Xvojv &zg(aovI uvtfilag 'avqgo. Certo vero huc pertinent hi in Suppl. i45. i44. TifavTug 6 iv yoovo} nuTijo 6 nuiromag. quorum antistrophici sunt i55. eeq. diwyuo7g uoqcdlg «diUjTag udfirj.u. Addam pauca de multis alia : Sept. ad Th. go5. go4. qui- 236 LIB. II. CAP. XX. bus respondet v. qi5. Agam. 382. Eum. 928. Supp]. 101. ubi legendum IttTZTM O f/.TTlOOJV. Et v. 169. 170.897. Fortasse huc pertinet etiam Choeph. 579. 8i quidem ita distinguendum videbitur, Zev, Zev, XttTO)&£V a{47ltfl7t(OV. Et v. 845. OVKOVV , OVXOUV TtXf.101. Caeterum etiam lyrici boc versu usi sunt, sed hac tan- tum, quod meminerim, forma: v-v I _ | 17. B.evertor ad antispastum. Eum raro trochaici numeri sequuntur. Nescio an ex hoc genere sit versus in Persis Aeschyli 982. v^O OO t7 — * O — — 3* tIv.(10V£Q aGTltttQOVGl yiQGOU Antistropbicus , qui corruptus est , tamen ex iisdem vi- detur syHabis factus fuisse. Ad eamdem rationem non dubito referre hos versus in Choephoris 653. 645. dutvTttiav ohmtvxtg ovia. nQO%otkxev6i d aiGoc qiaoyavovQyog. Valde enim aspera atque insuavis haec foret numerorum divisio, 1 ■ ^ ' 1 J__ multoque minus prior pars pro dochmio haberi posset, fmiente verbo in longa syllaba ante postremam arsin. II- lud vero praestabit fortasse, dirimi hoc metrum in duos versus, antispasticum monometrum, et trochaicum ithy- phallicum. DE NVMERO ANTISPASTICO. 25; 18. Numeros, qui antecedant antispastum , iambi- cos es*e supra diximus aut dacryhcos , raro trocliaicos. Et iambicos quidfm quomodo excipere antispastuspossit, non est obscurum. Nam quum hic pes ipse ex iambo et trochaeo constet, apparet , quemvis ordinem trochaicum vel iambicum, qui in arsi desinat, continuari cum anti- spasto , velut in trochaico et iambico Hipponacteo. Sed quum huiusmodi plures formae reperiantur, non omnes antispasto terminantur. Alii enim versus^ qui, si me- tricaru rationem spectamus, aperte antispasto nniuntur, ut in Eumen. 022. ex musica pedum descriptione ultimum trochaeum , nisi falior, non trium temporum, sed duodenum, qui seman- tus dicitur, habebant. Alii autem videntur tanlum in antispastum exire, sed finiuntur ordine iambico simplici, qui propter syllabam ancipitem saepe spondeus est. Eius- raodi est versus ille, de quo segm. 16. diximus^ Vere ab iambico numero ad antispasticum transitur irt quibusdam compositionibus dochmiacis, de quibus infra explicabitur. Eodem referri licetversum, qui saepe in tragoedia invenitur, hoc metro, quales sunt, quos paullo ante attulimus ex Aeschyli Eum; 586. 590. ctvijMip ),a(inq. nisi tamen hi ad iambicos illos pertinent. 1 g. Mira vero consociatjo est dactylici numeri cum antispasticis, qua tamen usos esse Graecos, nullo modo dubitari potest. Nam si unus tantum dactylus antispa- stum praecederet, videri ille posset ex iambi solutione ortus tsse, hoc modo, 253 LIB. II. CAP. XX. ' I At plures saepedactyli in antispasticum numeruin exeunt : quod non leve indicium est, revera eos dactylos esse; gravius etiam et certissimum illud , quod etiam anacrusin habere potest dactylus dochmium praecedens, ut in An- dromacha 842» Quod fieri non posset, si dactylus iste numero iambua esset, et proinde ipse ab anacrusi inciperet. Nemo au- tem non videt, parum concinnum esse transitum, si da- ctylum purus antispastus excipiat, ,*juj | w — — «O quam inconcinnitatem ut lenirent Graeci, ea fere con- ditione a dactylis ad antispastos transierunt, ut prior an- tispasti pars ipsa quoque dactylum haberet, i qui dactylus etsi numcro longe a praecedente diversus estf tamen, quia mensura syllabarum atque ordine ei par est, coramodamque in longa anacrusi moram oftert, quaetan- to efficacior est, quod soluta arsis leviorem et minus im- petuosum, quam non soluta, incessum habet, aptissimus ad utriusque numeri consociationem invenitur. Transi- tur autem a dactylis , quod ego meminerim , ad solum dochmium, non etiam ad simplicem antispastum. Nam in hoc Aeschyli versu in Sept. &d Theb. 4o,0. /Licupoittvq qQtvi, voig vtv, quem , qui totam stropham considerarit, non magisqunm eum , qui scquitur, dactylicum esse intelliget, non a da- ctylo ad antispastum, sed ab antispasto ad iambos transi- tur: idemque fit in sequente, cuius usitatisaima forma est, iam supra a nobis commcmorata, DE NVMERO ANTISPASTICO; 209 mUv»-^ J Ui— 1 u 4 I Quo facilius quilibet iudicare possir, totam stropliam ad* scribimus. intv'iO(A.ai - xads jiiiv €vtv%$7v9 ico - n^ojna^ iftoiv doptov, - tolgv Si dvgTV^iiv* cog & vniQav%a fiu - £ovsiv inl nTotei fiawofiiva q(js - vl, Tojg viv^ Ztvg vBfiivcoQ in - Idot xoTalvcov. 20. Denique trochaeus antispasto tam raro praemit- titur, ut ea res magis, ne praeterita esse videatur, quam ut explicetur, commemorari debear» Quumque, quod ego sciam, non nisi ante dochmium inveniatur trochaeus, ibi , ubi de his dicetur^ mentionem eius faciemus. Idem- que dictum volo de pyrrhichio, tribracho, et proceleu- smatico, qui pedes saepe cum dochmiis cohaerent. Alii numeri si forte antispastis iuncti reperiantur , quoniam nihil ea compositio habet, quod memorabile sit} nihil nos morabuntur^ veluti quum duobus anapaestis subiici- tur antispastus , si quidem haec res satis certa esr, cuius generis exempla Seidlerus attulit p. i5$. seq. Ille vero versus, quem idem eo loco ex Bacchis 1006. adie- cit, non finitur antispasto , sed duobus antispastis subie- ctum habet molossum , de quo pede in versibus do- chmiacis dicemus: o Aiovvoog, 6 Atovvaog , ov Sripai. •Ao . LIB. II. CAP. XXI. C A P. XXI. D e yersibus d o c h m i a c i s. 1. Nobilissimum genus metri dochmiacum est_, ple- num motus et agitationis, ideoque proprium tragoediae, ex qua interdum etiam in comoediam receptum est. Ra- rius eo , et non continuato , usi sunt lyrici. Nec tragici eos in stasimis continuos usurpant, sed tantum in iis, quae xofifiol et ano crxtjvfig vocantur , in quibus propria sedes et quasi domicilium est horum versuum. Metrici antispasticum monometrum hypercatalectum vocant, ex- emplumque Hephaestio posuit hoc, quod quum pridem ex coniectura corrigi debuisset, nunc ex cod. Heidelber- gensi emendatum damus: xlviw fiaUrai* rop iyvwQiov. Explicatius de eo dixit Etym. M. p. 285, 25. quem lo- cum tractarunt Seidlerus p. 4oi. seqq. et Boecfchius de metris Pindari p. 45. Scholiastes Aeschyli ad Sept. ad Theb. 129. vocat ^v&fiov 6%Tdortfiov , quia ex octo tem- poribus constat. Maxime vero memorabile est, quod xnusici duo constituerunt genera dochmiaca , alterum ex iambo et Cretico compositum, qui hic ipse versus est, de quo nunc agitur, alterum ex iambo et dactylo etCre- tico factum , quod metrici Glyconeum vocant. Aristides Ouintilianus p. 59. fiiyvvfitvutv dr} z(av yiv&v Tovrtov , (ea intelligit, quae illi to igov , tq dmXaatov , to t^fuolwv xiominant) fi'dq pv&fiwv yiyvfrac nlfiovu' dvo fiiv doxfw axu, wv to fiiv Gvvvl&tTav i£ iafifiov xal naiwvog diayvlov, to di dtVTtQQv , i'£ iufifiov xul da*ATvXov ual nalcovog. tv~- 4fvtGTt()at yag al fii&ig avrai Y.aTtxpavrioav. do%fuoi di ixalovvTo did to notaUov >ial dvofioiov , itat firj y.ut tv&u 'OfvogfloOai t%q yvdfiOTcouag. Et quamquam versus Gly- coneus , quem metrici quoque ad antispasticum genus DE VEHSIBVS DOCHMIACIS. 24i referunt, rion est antispasticus, ut supra indicavimus, ta- men illud in hac re permirum est, quod haec duo metra^ dochmiacum et Glyconeum , hac una in re et ipsa inter se conveniunt, et a caeteris metris omnibus diversa sunt, quod saepe ita componuntur, ut integris dochmiacisGly- coneisve particulae quaedam eorumdem roetrorum conso- cientur: quo fit ut utroque in genere distinctio numero- rum saepe sit impeditissima. Ac de dochmiacis quidem praeclare meritus est Seidlerus noster , cuius liber, quem de his versibus scripsit, in omnium manibus est. Eius industriae praeter alia multa , haec tria potissimum de- bentur, priinum , quod in his versibus constanter serva- ri antispastum cognovimus ; deinde, quod syllabam, quae ante postremam arsin est, ancipitem esse didicimus; de- nique , quod dochmiacos et ipsos et quosdam alios, qui cum iis copulari solent , numeros systemati* comprehen- di , soluta saepe ultima arsi , intelleximus. Quod si ille vel in locis quibusdam constituendis, vel in ipsius doctri- nae quibusdam partibus explicandis reiiquit aliquid, quod amplius perpoliri possit, neminem tam iniquum fore ar- bitror, qui non videat, quam difficile sit, in tanta et va« rietate rerum et ambiguitate ubique id eligere, quod omnibus probari debeat. Quin haud mirum est, ubi plurima pluribus modis constitui possunt, aliquando , dum unam quamdam rationem sequimur, viam ad alias praecludi. 2. Nulla autem ex SeidJeri observationibus fructuo- sior est, quam haec, quum syllabam , quae ante postre- mam arsin est, ancipitem esse ostendit. Nam ea etsi non , qui sit dochmii numerus indicat , tamen aliqua ex parte, quem numerum non habeat dochmius, demonstrat. Ac M. Fabius Quintilianus IX. 4, 97. ita definit dochmium : est et dochmius , qui fit ex Bacchio et iambo , vel iambo et Cretico. Harum definitionum posterior, si nu- Q 242 LIB. II. CAP. XXI. merum respicimus , falsa est , quia media Cretici syllaba non potest ariceps esse. Nec tamen propterea aut hunc, aut Aristidem Quintilianum , ex quo supra eamdem de~ jfinitionem protulimus, reprehensos esse volumus: solam enim illi mensurarum comparationem spectaverunt. Ex- cluso igitur Cretico triplex via est, qua numerus dochmii ita , ut ancipitem illam admittat , constitui possit : i l„_ 1-1 — Nam aut anacrusis ea syllaba sit necesse est, aut thesis flnalis. Reliquae mensurae, quas dochmiacus admittir, eadem facilitate in qualibet harum trium formarum locum inveniunt. Non dubitamus tamen primam earum, ex qua hic versus esset Bacchiacus dimeter cataleeticus, prorsus reiicere. Nam etsi Plautus ac Terentius hoc ge- nereusisunt, tamenaliud esf, siilludBacchiacis, aliud, si antispastis rniscetur. Quod ne temere dicere videar, re- citet mihi aliquis hos versus Aeschyli isto modo , et, sat scio, videbit, ut in ipsis dochiniacis ferri possit numerus Bacchiacus , tamen , sequente in tertio versu antispasto, intolerabilem exsistere numerorum inconcinnitatem : imu d* dyijPOQtg TiQinovTtq (jtqcitqv doQVUOOiq eaya7q nvlatq Iddoiiaiq TiQogiGTavTat nalo) Xa%0VT£q. Praeterea plane contra morem , quem magna severitare Graeci in Bacchiacis observant, in dochmiacis ubique peccaretur, producenda anacrusi. Repudiato igiturBac- chiaco numero, quae reliquae sunt duae descriptiones, ex iis banc, quae arsin thesi destitutam inter duos iam- bos habet, ego in praefatione ad Eurip. Herc. fur. p. 6. probavi , in eaque adhuc sum sententia. Seidlerus , ni- hil ipse decernens , pro altera forma , quae ex iambo est, DE VERSIBVS BOCHMIACIS. 243 et trochaeo et arsi nuda, hoc afiert argiTmentum, quod in illo versu, qui saepissime iungitur dochmiacis , aperie integer antispastus est, nQoqiGTUVTGu, - naXoj XcxyovTtg, Id vero argumentum parum mihi videtur idoneum esse. Kam natura antispasti non est in eo posita , ut secunda arsis etiam thesin habeat , sed in eo , ut arsi anacrusin habenti alia continuo arsis subiiciatur, i o Id igitur quum sit in hac, quam ego veram puto, dor chrnii descriptione, j et ipse dochmius indolem hahebit antispasticam , et recte consociabitur versibus plenum antispastum habentibus, Contra si dochmium ex antispasto et arsi nullam habente anacrusin compositum putabinius, indoles antispastica ea re non maior fit, arsis autem ista in fine adiecta incon- cinnum reddit numerum, et sine exemplo est. Narn eam ipsam inconcinnitatem ut vitarent poetae, non fece- runt versus , quoriun ultimus ordo una arsi, neque ana- crusin nec thesin habente, contineretur. Isam si quando in fine versus beroici vel iambici tiimetri vox monosyl- laba a praecedentibus verbis disiungitur, et tamquamse- parata arsis pronunciatur, non id ad numerum , qui in versu est, sed ad eum , qui est in oratione, pertinet, qui ita cum versus numero consociatur, hic ut tamen sal- vus maneat. Contra iambo uno , eoque anacrusin anci- pitem habente, etiam alii versus finiuntur, et quidem hi ipsi , qui vel iungi antispasticis numeris solent, ut iam» hicus iste, de quo in praecedenti capite segm. 16. dictura est, vel tractatione dochmiacis similes sunt, Glyconeos dico. Iambo autem , quod is non ita abruptus est , ut arsis nuda, melius finiri numerum nemo non videt, prae- Q2 24i LIB. II. CAP. XXI. sertim si breves ordines praecedant, quod est in his ver- sibus omnibus : quorum maxime iambicus iste ita similis dochmio est, ut eo tantum differat, quod primo ordini thesin addit, quae deest in dochmio: -— - 1 — I Isrsbum istum , qui in fine est, propter infirmum et languidum incessum? debilem iambum appellare visum o est. 5. His ita constitutis facile intelligitur , dochmium ex numeri legibus in mediis systematis has admittere mensurae varietates, in fine autem , aut sicubi dochmio non alii continuantur numeri, has .-1-1-- L JL 1 * LJL.J * Haec descriptio, quae ad media systemata pertinet, for- mas continet triginta duas , quas singulas separatim ex- hibuit Seidlerus p. 5. seq. Quibus si addss, quae cor- ripienda propter syllabamancipitem ultima arsi constitui possunt, numerus omnium erit octo et quadragiuta. Sed facile est intellectu, non omnium exempla inveniri, ma- ximeque earum, quae ultimam arsin brevem habent. Quao brevis 6yllaba quum nihil oiFensionis babeat3 ubi etiam anacrusis, quae praecedit, brevis est, ut, diofiuoi* y.ccl %&ovlt tamen, si longa est anacrusis, non ubique commoda est. Nam ut facile ferantur talia, noiQa.Viav ijjuf.(f,iov. (WtWGQV t flUTSf), DE VERSIBVS DOCHMIACIS. 245 quod in his ultiraa syllaba, ut consonante finita , melius acquiescere vocem patitur, tamen yix eredibile est, pro- batum fuisse huiusmodi versum, tioAw "Attl dW|U«. 4. In universum in compositione dochmiorum haec notatu digna sunt. Etsi in carminibus antistrophiris |de- rumque accurate exaequantur mensurae, tamen hrc illic, etiam apud ipsum Aeschylum,' qui diligentior caeteris est, alia rbrma alii opponitur, Sunt autem classes quae- dam istarum fermarum, quae quod nimis diversam indo- lem habent, plerumque ipsae tantum sibi respondenr. Harum classium prima estt quae niinimum a primitiya forma recedit, et fere has tantum formas admittit: Earum in priore, quae arses non solutas habet, rara esfe initio longa anacrusis , sed soluta prima arsi , quo facto. cffensio abest, saepi-sime anacrusis producitur. Aesehy- 3us in Sept. ad Theh. 81. tti&eQicx. xovig fie ml&th gjccvtis ttvavdog oaq.ijg ixvfxog ayyelog, Alterutra de duabus contiguis arsibus longa manente, frequentissime prior, multo parcius altera solyitur. Eurip. Or. 159. vnvov yXvxvTttTtxv cpfQ0(iiv(a yv.Qiv* Difficilior enim incessus numeri est, crescente, quam re- mittente alacritate. Quare minus displicuit utriusque ar- seos solutio, ut apud Aeschylumin eodem illo carmine: Qti noXvg bde Xecog nQodQouog innorag. 5. Secunda classis est, quae in fine pro iambo spon- deum habet. Ea frequentior est in locis non antistrophi- 246 LIB. II. CAP. XXI. / cis. Exempla formarum, quae in hac classe usitatissi- mae sunt, habet Euripides in Hecuba v. 6^4. ed. Pors. w Ttv.vov , Ttavov TuXaivag fiuTQog, tivo fioQOi #vJ\GY.tig; tivi, novfioi atiaai; ■jtQog Tivog av&Qomuiv ; saepe hoc genus adhibetur finiendo systemati, Et hac quidem forma, • <-X^>i sollemne est praegressis dactylis, de qua re infra dicefur» Caeterum vix opus videtur , ut moneamus , improbatum fuisse versum , qui hac in forma voce monosyllaba finiretur. Nam quis non sentiat, quam is rudis et incon- cinnus numerus sit, veluti, loi T?.dflOiV > (ftv* 6. Tertia denique classis continet formas ultimam arsin solutam habentes, quod genus plerumque ex solis brevibus syllabis componitur, desinens in communem for- rnam, vel ab ea incipiens. Euripides in Oreste v. 149. 'AaTaySj v.uTuys , nQogvO , - aTQtfiag , UTQtfiag i-Qv Xoyov dnodog , tcp 0 tv - %Qiog ifiohsTt noxs, yQOvva ydg ntawv - 6d svvu£nui» Nonnuiuquam in hoc genere etiam ancipites longae sunt, quo valde fractus et querulus fit numerus. Aescbylus in Sept. ad Theb. 09. cU qjttov Oldinov Ttxog, tdtia «xou- caoa tov uQfiUTOXTvnov oTOpov , OTofiov, ots te ovQiyytg tvkv.y^uv cA/roojfo*. ct in antistropha : d\\* inl duifiovoiv nQO$QOfiog i)X&ov ao~ %uiu pQtTij &to7oi, nlovvog > viyadog hV oXodg viyofiivug (jQOitog iv nvXuig. Quasdam in hac classe formas inveniri, quae vix idoneis exemplis muniri possint, ut has, DE VERSIBVS DOCHMIACIS. 247 i 1 / ,vU— v/J Seidlerufadnotavit p, 7 5, At Sophocles tanien itainOed, R. 661. 690. &60V nQO[lOV *' A\iov. ttnu'£ fiovov ' 7o&i ds. Nam dactyhcum esse hunc numerum, ut Seidlero vide- tur p. 446. ego , ut mihi persuadeam a non facile ad- ducar. 7. Dochmiacos plures non asynartetorum more^ ut olim credebatur , sed perpetuato numero in systemata coniungi , praeclare demonstravit Seidlerus. In ea con- iunctione pvimo hoc observandum est, non necessarium esse, ut cum quovis dochmio etiam vocabulum aliquad, finiatu.r. Quae etsi legitima maximeque usitata ratio est, velut in carmine primo chori in Septem ad Thebas , ta,- men saepe etiam dispescitur vocabulum inter duos do- chmios : idque plerumque sic fieri videmus, ut una syl- laba in sequentem dochmium coniiciatur. Ita in AeschyU Prom. 5y6. vno ds xrjQonlaoTog 6to($h dova^, Eademque tum ratio in antistropliico versu observari solet : notysv £{,iov ov TtctTQog ovop dnvsig ; Saepe vero etiam sic, ut in ultima dochmii syllaba vox incipiatur, ut in Sept. ad Theh. 48q. vog quia. nonnujn^uais vel 248 LIB. II, CAP. XXL corruptelam arguit, vel ab importuna correctione deter- ret. Vltima arsis quum solvitur, interdum vocem inipso finali ternpore incipere Seidlerus docuit p, 60. ut apud Euripidem in Androm. 844. anodog , w opUog a - nodog , iv avTaiav* 8. Sed accuratius dici de ista dochmiorum in syste* mata coniunctione, aliquot versus postulant, qui spe- ciem prae se ferunt asynartetorum, Docte de hacre dis- putavit Seidlerusp.7g.seqq. quamquam ille modumexce- dere in hoc genere videtur. Nam illud quidem certum est minimeque duhium, non modo in interiectionibus, ut t b'j iw Iw , idov idov, et similibus brevem syllabaru pro longa haberi, pariterque hiatum sine oiFensione ad- mitti, &ed eamdem licentiam etiam in aliis vocibns con- cedi, si eae vel antecedant istiusmodi interiectionibus,, vel ipsae iis similes sint. Cuius generis sunt exclamatio- nes atque alloquutiones per vocativum, Euripides ia Herc, fur. 874. OTOEOTolt arivalov " aiioxtiQtTab gov av&og , nolig j 6 Aiog txyovog» Tum etiam repetitiones eiusdem verbi , ut apud Sopho- clem Antig, ioq5. ayni ^ 6ti xaypg, aftTi (.1 innodojv, et v, 1 5 1 9. iyco yuQ g\ iyco txavov , co yi?.eog, Vide Seidlerum p. 86. et 90, Sponte vero intelligitur, in repetitione vocabuli hanc potestatem inesse, quia vim sententiae figura illa auget, abrumpens orationem, etrepe- tita voce iterum incipiens. Itaque non ubi primum vox aliqua ponitur , sed ubi iterum, vis illa cernitur, et qui- dem in iis locis, in quibus solis in recitando tali versu consisti et pausa aliqua fieri potest , i. e. aut ante itera- tionemvocis, aut post eam. Ad quam rem miror non attendisse Seidlerum : quo factum est, ut p. 90. 91. 92. DE VERSIBVS DOCHMIACIS, s4o, n5. diversissima permisceret, quin quaedam huc refer- ret, quae ne habent quidern repetirionem, ut ctdtxog- v.dt- xcc £xnotji£,wv , v.vonog utottci naQaoldcoGt. Sed omnino illelatius, quam par erat, has excusandi hiatus caussas, quas ipse in medium attulit, extendisse videtnr. Ex quo genere est, quod hanc veniam etiam imperativis atque interrogationibus accommodat. Nam quae exempla af- fert, quorum unum , Sophoclis in Trach. 20J. ne esse quidem dochmiacum videtur, ea aut ab ipso ita disposi- ta sunt, coniunctis^ quae non debebant coniungi , ut p. 84. in Hercr fur. 885, p. Q$* *n Sept. ad Theb. 87. aut aliam rationem habent, Primum enira personae mutatio, ut in anapaestis, ita in his quoque versibus interdum et productioni syllabae finalis et hiatui excusationem prae- bet. Cuius generis locus est , quem p, 87. ex Orestis v. l46. attulit, ipse monens ea de re. Sed eodem referri debebat locus , quem p. 86. commemorat, in Hippol. v. 572. Quam enim p. 027. seq. dedit horum antistrophi* corum descriptionem , non ex omni parte vera est, Hac enim lege dispositae sunt strophae dochmiacae, «. fi'. fi\ a. quarum singulae a duabus choricis mulieribus cani vi«« dentur, ita ut prior earum in prima quartaque stropba duos dochmios, altera autem tres, in secunda autem et tertia stropha prior tres, duos altera habeat. Personae mutatione nescio an etiam locus, quem p, 0,0, ex Bacchis v. io3o,. aiiert, defendi possit. Potest certe is, quem p, 84. ex Sept. ad Theb. ]OOo. commemorat : etsi rectins foitasse hoc in loco singulos versus per se constare exir stimabimus. Nam quum dochmiaci non opus habeant catalexi, nihil impedit, et versus plures, qui non cohae- reant, deinceps poni , et systemata plura : quemadmo- dum etiam anapaestica systemata aliud alii succedere vi^ demus. Quod si in anapaestis de fine cuiusque paroe-»' miacus admonet, in dochmiacis sententia, oratio, hiatus, syllaba anceps indicium facient. Eo igitur reiulerim lo*- 2oo LIB, II. CAP, XXI. cos apud Seidlerum hos maxime, p. 87. in Androm. 842. p. 88. in eadem fabula v. 86. et in Herc. fur. 1062. IjU- culentus in eam rem locus est, quem p. 88. seq. affert, Aeschyli in, Choeph. Q%5. ifiols fxtv dlxa IlQiapidaig %QQV(a, fiuQvdlXOg 7T01VCC' efiofe d' ig dofiov tov 'Ayafiifivovog dtnXovg Xtcov , dcn/Xovg "AQijg* *%&%£ d ig to nuv 6 Uv&o%Qr]OTag cpvyag9 •&£Q&€V tV q-QttdalctV (OQfifJflivOQ* inokoXvguTco dsanoovvcov dopiiov, et quae sequuntur. Horum antistropha haec est : {■fioli d «j fitlzi y.QVTiTadiQV fid%ag oo/aoqpQcov nocva' i-diys 6' iv fid%a %*Qog ivfjTVfJicoQ Awg aoQct, Aixav de vw nQOQvyoQivQfAiv (jQOTOl, TVyOVTfQ aakcog, o/.i&Qiov nviovcr in i%&Qo7g xurov. TantQ 6 Ao\iag 6 UuQvdacnog. Quae quis non malet ita, ut fecimus , in plura systema- ta disiungi, quoram primum duobus, secundum quinque versibus contineatur^ quam, ut. Seidlero placet, omnia una numeri perpetuitate continuari ? Ac monuit ea de re iam Boedkhius, ipso illo usus loco Aeschyli, in vol. IT. Pindari p. 022. Aliae excusationes productioni brevis syllabae et hiatui nunc a nomine proprio paratne sunt, nunc a maiore interpunctione. Prioris generis hoc est Aeschyli in Agam. n52, cty.oQiTog fioug , cpzv , Takaivuig cpQtolv *'Itw "Irvv OTivovcT afupi&ultj xaxulg ; posterioris hoc Euripidis in Ione v. 688. icp 6 nois (jacT£Tai>. aionog uzona /ucV TtaQudidcooi fiot. DE VERSIBVS D0CHMIACI5. s5t cui respondent haec v. joy. xuM.lcploya ntluvov inl Tivgl xa&ayvloag* ro d* ifiov tiGZTUt. Quorum versuum prior iambicus est , ultimam in anti- stxopha, ubi nulla est interpunctio, solutam habens pro- pter perpetuitatem numeri. Eodem modo defendendus est locus in Bacchis v. gg6. quem Seidleras p. 87. com- memoravit, et alius in Hippolyto 359. quem attulit p. 90. D.ifficilius hanc rationem adhibeas loco Sophoclis in Phi- loct. 176 186. quem Seidlerus p. 83. afiert. Eum pri- dem ita emendaveram : liui? t oixtQog dvijxtGTU nBQifivrnnttT tyaiv fiuoti» d d' d&vcoylwuaog, quum in eamdem emendationem incidisse vidi Boechhium p. 5^5. s. qui tamen in secundo versu d&vQOGTOf.iog ser- vans, in strophico scribit co nuXa/nai (jQOtwv , quod tan- tum abest ut, quemadmodum ipsi videtur, elegans sir, ut, re diligentius considerata, ne ferri quidem possit. In Eumen. 786. 816. ubi nunc editur, GraXayfiSv y&ovl uqsoqov' ix di tov, scholiastae et veteram librorum scriptura ydoviaqjOQov non unam ob caussam inepta est. Non ego magnopere mirarer , si in tali carmine etiam singuli dochmii , nulla perpetuitate numeri iuncti, sese exciperent. Ouamquam, si hoc displicet, facillima correctio in promptu est, y&o- viov, uqogov. Caeterum^ qui diligenter , quidmagismi- nusve placuisse poetis videatur, notare didicerit^ facile adducetur, ut paullo plus veniae concedi credat in fine integri versus, quam in commissura duorum uno versu iunctorum dochmiorum ; itemque alio sequente numero, quam ubi continuatur dochmiacus. Qno magis curan- dum, ut et versus ubivis recte describantur, nec regulas latius , quam deceat, extendas, aut, quod aliquot in lo- cis factum videas, aliis autem in locis nequeas nQn fa- ctum esse demonstrare, debuisse fieri in omnibus censeas. 253 LIB. H, CAP. XXI. g. Obscrvatum iam supra est , hiatum vel in tro- chaicis atque iainbicis numeris , quum quidem trochaei in tribrachum solvuntur, interdum admitti. Id in illis numeris tantum in fine ordinis factum videtur, Tn do- chmiacis versibus autem, qui solutiones creberrimas ha- bent, frequentique dactyli receptione pene dactylicorum versuum naturam induunt , hiatus ea lege usurpatur, ut fiat in correpta longa vocali vel diphthongo sedemque habeat in altera utra brevium syDabarum, in quas prima arsis soluta sit , ut apud Sophoclem in Aiace 54y. et in Electra 245, fJLOVCU, ificov (plXwv. yu ts ttul ovdiv tov. Vide Seidlerum p. g5. seqq. Non dubium autem vide- tur, eamdem veniam concedendam esse utrique earum syllabarum , in quas ultima dochmii arsis interdum solvi» tur : par enim huius et primae conditio. est. Exempla tamen non habeo ad manum : nec mirum , quum ista so- lutio multo sit rarior. Sed si experiare , senties nihjl of- fensionis in hiatu esse ; exempli caussa : flOVOl fUQi fXOVOV tT ifit CpvltXOOtTt. fiovoi d* iott, fjLOvot/ ifitov n&ttdmf* A media vero arsi recte excludi hiatum a Seidlero existi- mo. Nam et fortior illa reliquis duabus est, magisque exauditur, et soluta, quia non ordinem trisyllabum facit, nullam habet cum tribracho dactylove similitudinem. Quare non est verisimile ^ tales a veteribus versus factos esse, q>i\tov fiovoi if.itov , @i8tuoi tv ifioi. Caeterum eamdem plane hiatuum rationem esse in solu- tionibus iambici ischiorrhogici consentaneum est, fir- mantque exempla, ut ap^id Sophoclem in Trachiniis v. 848. s. 856. DE VERSIBVS DOCHMIACIS. ^55 ri nov 6X0« gtevbi, ij nov adtvwv ylwQav, ovnoj dyaxleiTov II-* QaxXta* 10. Sed docendum iam est de quibusdam formis do- chmiacorum , quae a communi forma diversae sunt. Ka- rum prima est, quae in principio anacrusin disyllabam habet. Ei quum in antistropha quoque disyllaba anacru- sis respondeat, iure videmur colligere, diversum hoc ge- nus a communi esse. Exempla, quibus quis induci pos- sit, ut disyllabam anacrusin monosyllabae respondere posse putet, vel corrupta esse, vel synizesin admittere Seidlerusmonuit p. io5. seq. cui de re ipsa assentior, etsi de medela , quam locis quibusdam adhibet, non ausim accedere. Illud tamen non videtur dubium, in Bacchis v. 9y6. ntQi ud, Bdn%t ' , QQyia, fiargog xs uug, synizesin faciendam esse. Exemplum disyllabae anacru- seos, respondentis sibi, attulit Seidlerus ex Oed. Col» 118. i5o. rlg uq r]v ; nov valti; dlaolv OftfiUTQjv. Haud mukum autem hac forma usos rloetas esse invenias» Aliud exemplum est in Eurip, Bacch. 999. sed strophicus corruptus est. In locis non antistrophicis plura forsitaa exempla reperientur. Ita Aeschylus in Suppl, 84y. nolvuiiiojv tyoviog dnonona xQUTog. Eo referri poterit versus Euripidis in Herc. fur. 8y3, dnopuXiig 6).ag fiavlatuiv Avuuag %oqev&e'vt dvavkotg, si recte ita emendavit Tyrwhittus. 11. Sequitur alia forma, quae uhimi iambi anacru- sin disyilabam habet, eadem responsionis necessitate: »54 LIB. II. CAP. XXI. Aeschylus in Suppl. 354. 566. quem locum etiam Seid- lerus p. io4. attulit: ids (jlb rav ixtTiv qvyadcc 7z8Qi8qo{xov, GV dt TldQ OXpiyOVOV {.lCidi ytQCtlOCfQCDV. Adde 888. 889. quibus respondent 910. 911. deinde 9I2. cui spondet v, §56. Agam. 2o3. cui respondent verba v. 242. seqq. male disposita. Choeph. 967. pi/Gog ndv iXaoy, strophicus vitiatus est. Referri huc potest etiam Eum, 84o. 870. ifii TICt&MV T(xd£ , <££V; xiisi qev extra versum est. 12. Deinde commemorandus est dochmiacus hyper* catalectus, qui interdum iteratus ponitur, ut in Agam. 1112. dqeQTOv qlXoiGiv , dvglavov * dlr.d. Eum. 791. GTtvd^oi ; r/ qs^o) ; yivcotuai, ; dvgoioTu. Concludendae strophae adhibetur in Sept. ad Th. 427. oXofiivojv idtG&ai. et alibi saepe. Sed non minus etiam in initio et ante dochmios invenitur, ut in Agam. n45. iw ioj Talatvag xanOTzoTuov TV^av. Et inter medios dochmios, ut in Eumen. 170. ^ivyov i'%Quvug avxoGGVTOg, avTOxh]iog naQa vo/nov •&fojv @Qotba piv tiojv. Atque haec quidem forma , quae similis est ordini loga» oedico , omnium frequentissima est, maxime in line stro- pharum, DE VERSIBVS DOCHMIACIS. 255 Kaditoyfvfj Qvto&fr Vide Aeschylum in Sept. ad Th. 5og. 6g4. 707. ne plura congeram. Caeterum tertia a fine syllaba semper in hoc versu brevis est. Corruptus est locus Sophoclis in Oed. R. i5i6. i324. aday.uTuv T8 v.al dvgovQtovov. Otfiot. mtOfiivuQ [is tov Tvqlov Mjdtvcov. q,tv. Elmsleius ibi , etsi metra non recte constituit, bene ta- nien reposuit qiv qtv , et utroque in loco interiectionem, quae, ut illa in stropha arguunt, ouwi, f-iu^ av-Oig , ad sequentia pertinet, a dochmiis seiunxit. Seidlerus qui- dem p. 170. hunc locum tentare non est ausus, quoniam illos versus in Oed. Col. i456. i4?i. ty.Tvmv aldrtQ , ia Zsv ' (o iiiyag ai&^o , w Ztv' non videbat quo alio metro esse , quam dechmiaco hy« percatalecto , diceret. At sunt illi iambici ischiorrhogi- ci, quorum rationem supra explicuimus. In OedipoFve- ge quidem non dubium mihi videtur, utrumque versum dimetrum esse dochmiacum. Quare videndum, ne dvg-~ ovqiotov, quae vox haud perfacilis explicatu est, corrigi, et fortasse dvge^ovQiOTOv scribi debeat. Quern praeterea Seidlerns addit Aeschyli versum in Persis 666. 6^4. . av.uv.E Aaoiiuv , 01, eum, ut ipse monet, 6eiuncta interiectio dochmiacum acatalectum praestabit. i5. Eademlex, ut penultima dochmii syllaba bre» vis maneat, in aliis quibusdam dochmii formis manet. Nam praeter hypercatalectum alius invenitur versus, in- tegro iambo auctus, 1 1 1 256 LIB. II. CAP. XX. Aeschylus in Sept. ad Th. 773. 779, fi(x(j8?ctt, xaza/.Xayai. %)tol y.al gvviGitOi. Agam. 255. TQLTOGnOvdoV tUJlOTfJlOVt cui respondet v. 264. to6? ayyiGTOv *Aniag+ Adde Eurip. Troad. 55(). Xoyov d? igefiaiv* "Aq$q$ xoQag tQya IJaU.adog' Gtyayal d afupLfiwuiot, &Qvyoov, i'v ts dcfivioig naQaTOfiog 6Qt]fiia vtavtQ 6TcU v-/0 Vt in Persis v. 5? 6. 585. §oo.tiv TaXavvav avdav» to nav drj xXvovglv alyog. yide Sept. ad Theb. 90. Ag. i46i. In Suppl. 100. 111. filav d? ovtlv t^onXl^ci. dv afiov yafiov TtdaXwg. Et in dimetro in Agam. 4i2. 45o. xlovovg Xoyyifiovg t* xal vavftaTag onXiGfiOvg, naQSiGtv Soxai gxQOijGai %aQt N-/— O Aeschylus in Sept. ad Theb. ^43. r>5l* fttkufinuytg aTfta qoiviov. * u4n6llojvog ivvs Auiog. 8^4. 9064 dl iVO}VVUOJV TcTVftfltVOt» dir\v,ti dt xcu noliv Grovog. Vide Eumen. i56. Seidlerus p. 162. maLe huc retullt versus in Euripidis Medea 1255. 1265* quos ipse ita scribit : Tug uug yuQ uno ygVGtag yovag ifiluGTtV * '&iQJV 6' aYfiUTC THTVttV. dtO.uia, ti goi qgtvoZv fiugvg %6).og nQGgniTyu %al dvgfttvijg. At quis credat, tales numeros placere Graetis potuisfe? Versus isti ita scribendi sunt : Gag'ydg utvo ygvutag yovug I^Iugtcv ' & xiuq. yvvCuy.tioiGiv iv tiojfWGw §ugvg mvvojvi w 253 LIB. II. CAP. XXI. y l6\ Penthemimeris iambica dochmio iuncta inveni- turin Soph. Ai. 702. ?i5, uu 'fxaQlojv d' vmQ nslaymv /.wloyv uva'£ ' Anollojv xovdiv ttvavdijzov (paTllav^i av, luzi y -i£ aeXnToav. In Trachiniis v. 828. 838. to) Aiog avTOnatfoy aal Tad OQ&ojg» deivoTaTO) [i£v vdQag nQogTttay.ojg. 17. Porro dochmius sequente iambico dimetro bra- chycatalecto : ttal dvgo[Ai.iaTOig oiiolg* Tu&v e%ovoa xal SvgijXcov nvsqiag. Aliud exemplum mox ex Findaro dabimus. 18. Denique alius invenitur, ex dochmio et iambico dimetro catalectico : Aeschylns in Choeph. 42. 54. io) yaia , yala, ficofxsva fi laVtnl di o)twv cpQevog t€ daplag nzQalvov* 19. Hi quidem versus omnes quum in plerisque ex- emplis iambos puros habeant, quumque ipse, qui eos praecedit dochmius, puro iambo terminetur, videri pos- sunt non ex dochmio atque iambis , sed ex iambo et or- dine trochaico compositi esse ? hoc modo^ ut exemplo utar postremi, o_L 1 _Lv At consociatio tamen eorum cum aliis dochmiacis versi- DE VERSIBVS DOCHMIACIS. s59 bus non sinit dubitare , ex dochmio eos , atque iambis constare ideoqueanacrusin ordinis iambici ancipitem esse- Quin eos certe, qui plures quam duos iambos dochmio adiectos babent, ischiorrhogico versu nniri, certum esse puto. Ita aperte Pindarus Pyth. VI. in fine stropharum : * AnoMbivia TiTti^iOTai vanq. 20. Simili quaestioniansam praebent dochmiaci, quos praecedunt iambi. Vtar exeinplo , quod et crebro inve- nitur, et saepe dubitationem facit. Vnus iambus si prae- cedit pedem dochmium, duobus modis constitui numerus potest, aut sic, o-lo— I -!<*, aut sic, U- — ^, . Si priore modo , et dipodia ista iambica purum servare trochaeum debebit, et, qui eam sequitur, Creticus; sin altero modo , uterque locus admittet syllabam ancipitem» Omninoque numerus utriusque formae diversissimus est. Nam antispasti haec est natura, ut prinius ordo , qui ul- tra iambum debebat procedere, propter debilitatemsuam, abrumpatur, eique alius sufnciatur ordo , qui cursum eius peragat. Quare antispastus , et proinde etiam do- chmius hoc sibi natura Sua postulat, ut numerum ipsein* cipiat. Nam alia plane compositio est illius versus, cuius indoles minime est antispastica, quiaprior ordonon interrnmpitur alio ordine, qui cursum eius peragat, sed iam pervenit ad finem et absolutus est. Itaque huiusmo- di versus, ut hi sunt in Euripidis Suppl. 829, 853. TtaTa fis nidov yag blov9 did de ftvMa onaoai, tukqovq igsldzg yafAOvg, ftMQav $£ (poifiov qiUTW, R 2 26o LlB. II. CAP. XXI. prouti ih diiambum et Creticum Vel in iambum et dd* chmium dividas, alium numerum habebunt, aliam re- citationem sibi poscent, alias mensurae varietates aclmit- tent* Et quamquam nihil impedit, quin utroque numeri genere usos veteres credamus, certum est tamen, saepe hoc genus vere ex iambo et dochmio constare, quum fere vel mixtum dochmiis , vel in principio systematum do- chmiacorum reperiatur^ praetereaque interdum secun- dam arsin solutam habeat, quae ratio aptior est dochmio. Notabile est, quum hic versus saepissime inVeniatur, anacrusin dochmii ubique hrevem esse solere. Mihiqui- dem nunc non est exemplum in promptu , in quo ea lon- ga sit. Nam quod Seidlerus p. n5. ex Trachiniis 1016. attulit, suspectum habeo : neque etiam, si admitteretur, probare quidquam posset, quia, quum ex Seidleri de- scripiione medium sit inter duos dochmios , etiam ad priorem referri potest, Quod autem ideinexIphig.Taur. 827. exemplum afFert, etiam si ita scriptum in libris ex- staret , non posset huc trahi , quia non ad hunc versum sedadsystemadochmiacumab iambo inceptuin pertineret» 21. Saepe dochmium duo antecedunt iambi. Ex- empla Seidlerus multa attulit p. 137. seqq. Hos quoque qui sequitur dochmius, anacrusin solet brevem habere. Sed productam invenies apud Aeschylum in Agam, 1166« 11?7' ica 2£%u[Aa.i'dQQv nuxQtov tiotov* 10) TtQOTtVQyOb SvGlUl TLUTQOQ» Eadem ratio videturfuisselocivalde depravati in Choeph; j/84. 795. Jambi, qui dochmium praecedunt, puri esse solent. Non enim huc pertinent, quae Seidlerus affert ex Aeschyli Sept. ad Theb. i58. 167. et ex Eurip. Iphig. Aul. i488. 22. Dimeter etiam iambicus et trimeter brachycata- lectus, aliique longiores iambici numeri, quin etiam sy- DE VERSIBVS DOCHMIACIS. 261 stemafa iambica dochmiis praemitti, Seidlenis ostendit p. 119. seqq. Non tamen omnia, quae hic attulit , ex- empla eiusmodi sunt, ut uno versu iambi cum do- chmiis cohaereant. Sed haec quivis ipse diiudicare po- terit. Ulud vero monere operae pretium duco, locum, quem ille ex Oreste 182. 2o5. attulitr alius generis vi- deri. 25, Denique etiam rrochaici yersns in arsin exeun- tes dochmiis praemittuntur : quod tamen rariug factum est. Euripides in Oreste v. i4o. i55. c7ya, o7ya Kenvov r/vog uQ^vlrjg» Tibjg tyzi"> loyov (itTudog, io q-D.a. Alia quaedam vide apud Seidlerum p. 11 4. qui tamen ye- reor ut Hecubae locum iure hic commemoraverit. 24, Sed coromemorandi iam sunt numeri trochaici^ qui ita cum dochmiis coniuncti sunt, ut arsium ac the- sium vicissitudines interpellentur, numero ante dochmi- um in thesi finito^ post dochmium autem incipiente ab arsi. Prioris generis est simplextrochaeus dochmioprae- missus. Non omni dubitatione vacuus est locus, quem Seidlerus p. i4i. affert., Eurip. Hec. 1090. 1097. iv it2 > fiolsve zzgog -&eojv9 deivu, dsivu uenov&a^v. Certior est hic Aeschyli in Sept. ad Theb. 24j, 24^: vtg vuds vi-fisaig Gvvyu; ri^uov toog i/.ouav. Sed quem Seidlerus ex Trachiniis 844. 855. profert, tra- ctatum ab eo explicatius p. 19. seq. alienum ab hac quae?- stione esse puto. De eo infra dicam. 25. Non minus rarus est versus ex amphibracho e.% dochmio factus. Invenitur apud Aeschylum in Persis v. 269. 27 5. 263 LIB. II. CAP. XXI, tu nollu fiiXza nu^fuyij. uhidvu GooficiTCt nolvpoKf?]. 26. Crebro autem usu nobilitatus est versus ex iam- blco monometro hypercatalecto , seu verius fortasse ex amphibracho et trochaeo praemissis dochmio constans, Alcmanium vocatPlotius p. 2643. Aesch. Prom. 532. 601 J oiGT^XciTOj d£ dsijnan dulaluv. OKCQT1]f.lUTC0V §£ VIJQTIGIV ai/.LCUQ. Plerumque iambicus iste Jonga syllaba finitur, ut in Agam. 246. 255. filu luXivuiV t uvuvSco (.ItVtb. tu divdsv ovx sldov , ovv Ivvino)* Gaesuram saepe observari in line iamborum monet Seid» lerus p, i45. sed non raro tamen ea neglitur, ut in Agam, 079. 096. &£OVQ (SqOTCjJV ufyovG&at (itltlV. nQtnti, d£ cfWQ uivoXupnig , oivoQ. Vide v. 386. 4o4. Minime vero ad boc genus pertinere arbitror locum , quem ex Troad. 1255. Seidlerus alFert. Antistrophica ista sic potius scribenda; JC. olqugo' , UQUOGS y.Qura. JE. TIITVXOVQ dtdoVOU %£IQ0Q. ito i(i) jtioi (iot. dj tyikiaTUb yvvu7x£Q. X« JExajSri , ouqcoQ eviont, Tiva &Q0t7Q avSuv. Idem genus metri paullo ante restituendum : X. GTivu^e , ftrJTtQ, E. ul ul. X- V6XQWV (UX%OV. E. (0 (.101* 27. Alterum genus est, quum trocbaci excipiuntdo- cbmium. Ac dipodia trocbaica addi vidctur apud Sopho- clem in Electra v. 1242. 126J. I DE VERSIBVS DOCHMIACIS. 365 7CSQiGaov u%&og cvdov yvvuixcov ov uisl. ItizI G£ vvv dcfQUGrcog diknrcog r igzidov* Invenitur eadem ratio apud Aeschylum in Agam. 11 52. n45. '^vvuvvtu $iov dvvrog uvyu7g* nolvtrzsig ri/vut <&sG7tto)doi' Certe et in stropha et in antistropha verba sis non modo in hoc ipso versu , sed etiam in eo, qui sequitur, muho aptius ad sententiam collocantur, quam si cum Seidlero r>. 126. versus ita distinguas, ut duo Cretici dochmiura praecedant : t,vvavvTSo ($toih+ dvvrog uvyuig' tw/hu 0*' uta jtiXttk Ttokvemig rivvut &£G7itC!jdoi ojofiov cpigovGtv fjca&tiv. IToc enim modo verba, quae maxime eminere oportehar^ ra/siu et tfopovy insecundarioictu ohscurantur, quod con- train alterailla descriptione versuum et haee primarios lo- cos tenent, et illaaptissimead sensum, inflneversus posi- . ta, cadunt, dvvrog uvyuig. Dubito de Eurip. Helen. 65(\ Tvoog v.lluv d' iXavvij/ fltog ovftqiOQuv rugds MOtlGGCO. s Quae Seidlerus p. 160. exempla attulit, omnia aliena esse pnto; illud autem, quod ex Herc. fur. 107. et bic et p. 112, commemorat, corruptum est. 28. Praeter hos nnmeros antispastus sociatur doJ chmio, plerumque ut antecedat, cuius rei quae Seidle^ rus p. i58. seq. exempla profert, eorum quaedam alien^ sunt. Aeschylus in Choeph. 24. 54. dt uicovog 7tovo)V% iia Zsv 3 i(o yaf oiioysvfj xpv%qv, aptius, ppiuor, sic metiemur, quam lioc modo. praesertim quum ctiam solutio primae arseos, quaeindo- chmiis usitatissima est, in his versibus reperiatur, ut $pud Euripidem in Trpad, Sso. 556. VvayXsya) nvgog ywg ig avyav, ig aiylav, fiaxaQiaig dotdalg iay.yaig rs vvpcfuv, E| sic in caeteris huiusmedi exemplis. Quorum siinune nlterove etiam Ionicus a, minori esse videbitur, utinBac- chis 1175. 1189, fo&atQUDV» t/ Ki&aiQwv $ inawsTg, t{ (f i*nawoi i \ DE VERSIBVS DOCHMIACIS. 265 hoc quoque similem dochmio numerum habere arbitror. quando, ut supra domonstratum est, peculiare genus da- chmiacorum exstat, noniambo, sed anapaesto termina- tum, ut non mirum sit, hoc quoque genus aliquandohy- percatalectum esse. Sed non habet Ionicum a minori lo- cus ex Eumen. 791. 821. allatus, in quo sincera est vu.1- gatalectio, duos praebens dochmios hypercatalectos: CTevafa; rl Qttco , ytvopai; dvgoiGTa. Deinde non magis de Bacchio cogitandum puto in his locis Aeschyli in Agam. 1090. ioo,5. et Euripidis in Orest. i44. 157. ayvictT , *\Anol\(av ifiog* d d ovoiyyog onmg nvoid. 6/.Hg, 61 filtq.UQtt HCV?2G6tg, quos si, ut Seidlero placet, ex Bacchio et dochmio con* stare volumus, neque elegantes numeri sunt, nec satis convenire cum indole ac natura dochmiorum videntur. Quare Aeschyli versum ex dochmio et Cretico, Euripi- dis autem ex dochmio et Molosso compositos arbitror quae rationes usitatissimae sunt in numeris dochmiacis. Multo minus credam Sophoclem in Electr. 1242. 1265. dochmiacos finiisse versu e dipodia iambica et tribusBac- chiis composito, quinumerus mirura quantum a dochmio- rum natura divergit: nSQOGOOv ay&og ivdov yvvaixcov ov ahl. Intl 06 vvv atfQaGTtog dilnTcog t Igtidov. Jiic enim versus non dubito quin , ut paullo ante dixi ex diiambo , dochmio , et ditrochaeo compositus sit, qua ratione numerus non exuetnaturam suam. Facilius quis adducatur, ut Bacchiacos esse putet, ubi impar horum pedum numerus est, ut in Rheso V. 706. 7 24, doxeTg yaQ; tl fnjv pvjf &QaGvg yovv ig'i](.iug. 266 LIB. II. CAP. XIX. zr* a/.atjv; ztv aiviig ; r/ Aarawv; dvgo!£ojv. ii dgag dvt; xl TUQfiug; au& tjjtiug ti£Qugui. rlv dvdowv; At hoc quidem in Iocq non video ego, quid impediat, tres istos longiores versus pro dochmiacis hypercatalectis ha- here, ultimum autem pro monometro Bacchiaco. Idem. fortasse faciendum in Aeschyli Sept. ad Th. io5. Ne- que enim Se;dlero, per vhn haec p. 182. seqq. in anti» strophas cogenti assentior: Tt gi£ug; TroodojoeiQ Ttukuly&ojv \Aovig xuv veav yuv; Nescio tamen an hic praestet, posteriorem versum ex da* chmio et ditrochaeo factum putare, Ttalalydatv " dgtjg tuv xedv yuv ; Sed fluctuat hic lectio, aliis libris tuv adv yuvy aliis yoiv tsuv praehentibus. Quod si haec recte disputavimus , valde dubia erit Bacchiaci numeri cum dochmiis conso- ciatio. Nam si res eo redit, ut non nisi monometer Eac- chiacus aliquando dochmiacis additus reperiatur , non id propter cognationem quamdam horum numerorum , sed propter singularem vim sententiae, hunc sibi numerum postulantis, factum existimabimus , qualis ille locus esr, quem ex Rheso adscripsimus. Idque tanto probabitius videbitur, quod monometer Bacchiacus etiam aliis nume- ris, ut iambicis trimetris, in simili caussa inseritur. Quin ipsos dochmiacos Bacchio concludi in Sept. ad Theb. go. supra adnotatum est. Accedit, quod Bacchiacus nume- rus , nisi fallor , ipsa natura sua ita a dochmiaco di- versus est, ut quodammodo pugnare cum eo videatur,1 Quo'd qui facto eognoscere volet, is legat velim carmen illud in Septem ad Thebas^ unde paullo ante versus quos- DE VERSIBVS DOCHMIACIS; 267 dam attuli : in quo quurn ubique dochmiacum numerum dominari videbit, statim sentiet, si versus istos, quos dixi , Bacehiaco numero quis recitet, non modo mutari repente indolem numerorum , sed etiam dissonum quid et repugnans ex ea mutatione nasci, 5o. Venio ad Creticos, quod genus'saepissime cum dochmiis coniunctum invenitur, nunc ut praecedat, nunc ut sequatur, nunc ut medium sit inter dochmios. Et primo unus Creticus an praemittatur doohmiis inipsocar- minis initio , non ausim nunc quidem deMnire, quum, quaefexempla ad manum habeo-, in iis alius versus prae- cedat, ut in Herc, fur. 8g5. qvyrj , Taxv , 1'£oq\jiut£* Saibv ToSe, SuiOv f.iilog inavliitctt. Sed etiam in Ione 7 64. Caetera, quae Seidlerus p. 122. seqq. exempla attulit, omnia medium habent inter duos dochmios Creticum , et ita quidem ut magis cum praece* dente cohaerere videatur, ut in Prom, 576. vno Si r.roonXuGTQg OTofiti dova'§ a^hTug vnvoSoTUv voiuov. In fine Creticus dochmiis subiicitur in Sept. ad Th. q5. noTSOU SiJt iyo) nOTim-GO) p-f)£tq Saitiovojv; si quidemjhic locus nihil vitii contraxit. Sed quemSeid- lerus p. }65. huic strophicum adiicit, eum a me non agnosci , quum ista negem antistrophica esse , monere vix opus est. Aliud exemplum exstat in Aeschyli Supp]. 855. 867. etsi utrobique corruptum. De numero huius Cretici priusquam dicemus , exempla et Creticorum alia, et paeonum commemorabimus. 01. Duo Cretici non minus saepe admiscentur do» chmiis , rarius in principio, ut in Herc. fur. 742. ^iSn, yuQuovctl Say.ovov iSoGUV ix(2o?>ag* rlg 6 Oeovg vvonlv ^oaivojv^ &vt]Tog cjV. y 268 LIB. II. CAP. XXF. Adde Helen, 645. Saepius inter medios dpcbmios. So- phocles Antig. 1265. QT€Q6Ct &aVV.TO£VT, (o YxavovTag re uul &uvqvtuq plinovTEg ifJupvXlovgl Plura dabit Seidleru3 p. 126. seqq. Non omnia tamen, quae attulit , exempla proba sunt. Saepe etiam in fine duo Cretici inveniuntur. Aeschylus in Prom. 5gO. xlvsig qr&iyfia rug (jovqeQco naQ&tvov; Vide Seidlerum p. i65, 32. Tres Creticos in initio strophae posuit Ae$chy« lus in SuppL 455. ^o]tl rXyg tav lniriv etgidnv uno pQttiaiv fila dlxug uyofiivav* In mediis dochmhs tres Creticos vide in Sophoclis Oed, R, 665, 694* quem locum citavit Seidlerus p. i5.o. Ahis^ in iisque etiam dochmiacis numeris iuncti reperiuntur in Choephoris eo in carmine, cuius initium est v. 731. In. fine hos non memini inyenire, nec Seidjerus exempla attulit, 55. A Creticis accedamus ad paeones, cognatum ge^ nus numeri. Ac primi quidem paeonis rarior usus est, quem in principio carminis positum non habeo quo exem- plo confirmera. Sed medios inter dochmios eum inter- dum invenias in versus initio positum, ut in Sept. ad Theb, 161. 171. -jtol d' zti, Tilog inayev -&£og; inTurevlov tdog iniQQvov* EtinPersis, 666. 6y5. (jUG'A6 , nUTSQ uxuns, Auquuv* Tres primos paeones dochmiis inseruit Sophocles in Ele- ctra 1247, DE VERSIBVS DOCHMIACIS. 269 dviytlov inifiaXsg ovnoTS r.axalvabfiov ovdinOTS Xtjoofisvov ufiiTtQov olov iq>v xccxov, Quartum paeonem in principio posuisse videtur Aeschy» lus in Sept. ad Theb." 85. si quidem ibi legendum est ilidtfiag, ikiStfiag nsdl onloy.Tvnos* Eurip. in Phoen. i54. ed. Pors. bg tn ifiav uoI.lv tfia ntQCWVi In fine autem in Prometheo 117. 1'xtTO TtQfioviov inl nayov» Vide Seidlemm p. i65. Frequens est in initiis carminurA geminatus hic pes. Sophocles in Electra'i534. i5gi. idt&' , bnrj nQOvifiSTtti to dvgtQTGTOv uXfia (pvoojv "AQr\Ql naQaytTui yuQ ivtQiav doXtonovg uQooyog siooj OTtyag. Plura vide apud Seidlerum p. 125. seq. qui huc reTerre dehebat locura , quem ex Prometheo v. 688» p. 128. aN tulit,, ut tres Creticos coniungi doceret, ia ia, insys, (fsv* sive deinde legi vellet ovnoT , ovnoT qv%ovv ^ivovg^ sive , ut quidam libri habent , scriberetur, ovnxanoT ovnwnOT r\vypvv ^ivovg. Inter medios dochmios tres paeones quarti in Prometlieo inveniuntur 579. 598. tl noTi fi > (6 Kqovis noii, rt nOTt zaltgd \ fttoavTov Tt vboov olvofiaoag » a. Quin quinque breves, quae Cretici vel primi quartive paeonis solutione ortae videantur, apud Sophoclem ex» stant in Oed. R. 66 1» 690. fttov nQofiov "AXtov insl a&sog, uqnXogy 6 Tl ItVfittTOV oXoiftav , tpQorrjGiV sl ravd t%o). 27o LIB. U. CAP. XXI. jjbl&Z fiOVQV, IG&V Si miQUCpQQVlflOV , KTIOQGV inl ffQovipcc 7Z£cp(xv{)(xi> fi uv , zi as vou(pi£opcu, 34. Sed ^quaeritur, qno numero sint hi paeones. Atque ad musicorum quidem rationes rhythmicas nihil discriminis est inter Creticum ct utrumque paeonem: nu- merum vero si spectamus, diversissimi hi numeri sunt, ut non temere esse videatur, quod nunc Creticos t nunc primos paeones, nunc quartos poetae posuerunt. Et in quibusdam quidem locis non est dubium , paeonem solu- tionem esse Cretici , satis id arguente versu, qui respon- det, utineoloco, quem supra attuliraus ex Herc. fur. 742. 757. %ccofiov(xl dty.HQVoov tdoauv ixfiolccg. tiq 6 &eovg clvofA.lcc XQaivcov , •&vi]Tog tov ; Quumque Creticus numerus usitatissimus sit inter do» chmios , etiam primi paeones ex Creticis potius soluti, quam vere paeonici esse videntur, praesertim quum pae* onicus ex his pedibus numerus leviorsit, quam qui tra- goediae satis conveniat. Apparet autem, egregie inter- dum adhibitum esse pedem istum , quo mollior fieret et solutior numerus, ut in loco Sophoclis paullo ante allato, El. 1247. 1268. Alit€r sentio de quarlis paeonibus. Hi enim ut quibusdam in locis, velut in eo^ qui modo ex Hercule furente allatus est, non dubie pro Creticis positi sint, tamen plerisque in locis, ut in his , quos ^pauJlo ante ex Sophoclis Electra et Aeschyli Prometheo citavi- mus, si Cfetici sint, non modo verba ictibus parum ele- ganter accommodata habent, sed , quod gravius est, ad sensum verborum non satis apti sunt, quem debilitare magis videtur Creticus numerus , quam augenda vi adiu- vare : quod contra nihil his locis divinius cogitari potest, si numero quartorum paeonum tres priores syllabasinana- crusi, quartam dernuin in arsi habeunt, DE VERSIBVS DOGHMIACIS, 271 4 UOOi iVJOU. qui numerus similis anapaestico, sed concitatior etiara est. 55. Sed quaerendum est de ipsis Creticis, quo numero sint. Atque etsi in quibusdam locis rion est dubium, vere Creticos esse, ut in eo, qui supra allatus est ex Aescbyli Suppl. 435. in quo fidem facit praecedens stropha, quae tota ex Creticis et trochaeis constat: at iis inlocis, in quibus regnat dochmiacus numerus , ve- reor magnopere, ne, sive unus, sive duo positi reperi- antur Cretici, ii non Cretici sint, sed, ut posterior pars ipsius dochmii , ex arsi una et iambo constent, Id enim ut ita esse credam, non modo similitudo suadet, quae huius numeri est atque dochmiaci, sed hoc potissi- xnum memovet, quod interdum eodem modo, ut Creti- ci, etiam Molossi dochmiis intermiscentur. Sophoclis carmen in Philocteta v. 827. seqq. unde unum exemphun Seidlerus p. i38. attulit, totum, quoniam corruptissimum est, adscribam, si quid coniectando efficere possim, ubi a codicibus parum auxilii est. vlnv oovvag aoarjg , invs 0 alytinv, gtq. ivar}g ijfuv &k~ &oig , (vaiwv , wvag* Oftftaac d* avxiyoig o Tuvff ai'y*\av, - a TtTaTat tuvvv. i&&, 'l&t, fWt 7Tai(t)l>. cij Ttxvovy - OQa , nov gtwbi, nol di (faaei,, nwg de fioi - Tavzev&sv (pQOVTidog' OQug rjfoi ; 10 nQog tl fisvovfiev nQaaasiv $ KaiQog Tot> - navTcov yvoifiav Yg%ojv nolv Tb f ttoIu naQa noda HQazog aQvvzai* 272 LIB. II. CAP.XXt. v uXau , tixvov, tuSs [ilv fifdg o } (julav y lixvovj nifxne AoycDV (friiiav, S wg navTOjv - iv voaw (vSquhi]^ vnvog uvnvog livootw. uXX* o Ti-dvvaio ftuxiOTOv ueivov fioi9 xtivov lu-&(jat Iu&qU it-idov , 0 TL TtQU&lq, 10 olo&a yuQ ov uudolpuii, tl y avTav - tovto) y voj fiav loystg f.iaXa tov unoQu nvy.iv.olg ivideiv nu&tj. tii stropha plane Aldi et codicum lectiones sequutits sum^ nisi quod v* 12. noXv tv addidi. In antistropha v. 2. av pro uv&cg scripsi, et v. 5. delevi cJ ante xixvov. V. 8* bis khvo in usivov , sensu quoque meliore, scripsi, et geminavi Xa&Qu* Denique sensus caussa v. 11, librorum lectionem $1 tuvtuV in sly uvtuv mutavi. Ita versus 2* 5. 6. 7. 8. 9. 10. 1J* iambici ischiorrhogici sunt, quorum septimo dactylus , undecimo Molossus rjraemissus esrf octavo autem in fineMoJossus adhaeret. Dochmiaci sunt versus 4. 5. 12. quorum quintum praecedit Molossus*, Primos huius carminis versus Seidlerus tractavit p. 55* qui tamen mihi neque dochmiacos esse versus istos per* suasit, neque fiuiuv ifioi scribi posse. Sedredeoad Cre* ticum. Eum multo magis ex arsi nuda et iambo con* stare existimandum erit, si verum est, quod ex aliquot locis videtur colligi posse, commutari eum cum Molosso. Et statim in Euripidis Oreste 168. 189. non videtur opuf esse, ut, quod olim conieceram , ovdiv scribendo pedes exaequentur : ftojv^uu - ijjuleg i£ vnvov* ovdi yuQ - no&ov kyti fioQv.g* Locus, quem Seidlerus p. i5<). ex Euripidis Ione V. 677. aiFert , audacius ab eo et sic mutatus videtur , ut nume- DE VERSIBVS DOCHMIACIS. 270 Hs tantum , non etiam sensui consuleretur. EgO qui- dem ita scribendum putem : oqo) duxQVu v.ul - nevdipovg ululuyug , GTwayftUTOV (ig[3olug. Antistrophica saha sunt ; qilui, UOTfQ l{l(K - S 6(7710 IVa Tudz TOQwg ig ovg yeyovrjGOfiev ; Sophocles in Trach. 655. 665. vvv d "dQvtg oiGTQriOtig i\iXvG - ininovov u(a.iquv. Tug nsidovg nayyQiGToJ cvyxQCi&sig - irci nQO ftriQog. Aeschylus in Proim 5^3* nol , ntZ , Tioj 3 ndi ju ayovG i TUV TttXaiTlOJQOV 0)8. Ita enim recte in qulbusdam libiis legi , hon dubium vi- debitur sententiam consideranti. Videri poterit Creticus Molosso respondere etiam apud Soplioclern in Oed. Coh l55g. i5yi. "AYdwvtVi Aidovtv , IAggouuI. zvvuGdat,, xvv&GduL t i% uvtqojv. Sed eO in loco scribendum esse aidovfiai pro 7AggoU&i9 praeelare e lectione, quae apud scholiastam est^ didov fidl, collegit Erfurdtius. Notabilis est autem liic Jocus non solum ob ter positum Moiossum , sed eliam proj3ter somtionem primae syllabae ± nisi quis contendat^ tribus syllabis pronunciari potuisse nomen 'Aidojifivg. Aliud exemplum commutati cum Cretico Molossi in Phoenissis £xstat v. 33o. 55i. ed. PorSi qui alter alteri respondera videntur : 9) no&elvog (plXoig, 1] nodtivog Sr)fiuig. Nam Seidleri dispositionem huius carminis p. 255. setj^* hon puto veram esse^ Caeteriim ad hhnC Molossi usura frelerri debere illud in Oreste v. i£4; i$y. ■27± LIB. IL CAP. XXI. cl d GvQiy/og bnaig nvQici, ot.iig , ti fiXtqjUQCx, xivt]o~iig9 neque a Bacchio hic ad docbmium translri , sed incipere versum dochmio , iam supra monitum csf. Eodem per- tinet Aeschyli locus in Sept. ad Theb. 552. 564. de quo supra disputatum est p. 2D2. etEuripidis in Bacehis io56. itidem supra p. 25g. commemoratus, ubi duobus anti- spastis additus est Molossus : 6 Aiovvaog, 6 Aiovvoog, ov GijSai» 56. Maxime denique memorabilis est dactylici nu- meri cum dochmiis consociatio, quae ut plurimum hanc legem habet, ut, qui dactylum sequitur dochmius, ipse a dactylo incipiaf I- Aeschylus Sept. ad Theb. V7TT0(.UVQV nvQi dafoj. HQf}f,lV(X[l{1'Cii> ViCftluV OQ&oi. Plura vide apud Seidlerum p. i45. seqq. qui quidem etsi p. i5i. recte contendit, non semper dochmium istum a dactylo incipere, ut ego in praefationeadEuripidisIIerc. fur. p. y. dixeram , tamen plerique loci, quibus ad hanc rem utitur , alieni sunt. Dicam de singulis. Sophocles Oed. R. 66i. 690. {)i6v 7iQQ(.iov "AXioVy tJitl uQ-iog uyvlog. ana£ (tovov , lafti 6i naQaq.QOvi(.iov anoQOV. At quid impedit, quin primam partem huius versus do» chmium potius, quam, ut ipsi placet, dactylicam cum iambica anacrusi esse censeamus , praesertim quum et iambicus jschiorrhogicus praecesserit , nec quidquain in tota stropha indicium faciat numeri dactylici? Fhilocr. 1091. 1112. GiiovotAov /iiilfog; nodiv tlnldog ; iity uidtQog avco. DE VERSIBVS DOCHMIACIS. 2-5 KQvuTK r £7ir} doltQug vnidv g?Q(vog* Idoijuav di viv. At aliud est, coniungi duos numeros in unum, aliud, al- terum afreri absque ea coniunctione consociari. Nam te- trameter hic dactylicus non magiscum sequente dochmio, quam ille, quem supra attulimus ex eadein fabula, cum iambico ischiorrhogico cohaeret: "Tnv odvvag adaijg , r'Tnvs S dlyiwv' qui nt Cretico propter ultimam ancipitem iinitur, ita id Iiic quoque fieri potuisset. At id non foret licitum , si in unum essent hi duo numeri coniuncti. Veisura in Phoe- nissis i83. plane repudio, quem nego numeros habere, quos Seidlerus p. 147. et 245. prorsus insoKtos ei tribuit. Non magis huc pertinet Herc. fur. io56. 1069. UD* cur ita potius , ut in mea editione feci y. 1049. 1061. dis- tinguendi sint numeri, quam uti Seidlero placet, nemi- ni, qui attente locum considerabit , poterit obscurum esse. Soli idonei sunt hi 4duo loci^ unus Aeschyli io Suppl. 84g. govg&$ , aovG-d- 6k6 -fitVCCl, tTt Ci^idtt, cui respondet v. 845. oow&e , govgQ- inl - (iuQtv oncog nodiovl de quo Joco Seidlerus \n addendis dixitp. 4i4. alter Eu- ripidis in Ione i448. GvvinvQG' adoxtjTOg i]do~ va; no&ev - iXafiofiev yaQuv» \ Aliud exemplum^ sed dubitanter, addo ex eodei» carmi- ne v. i5o8. fievijm* xa nuQOi&ev uXig y.ay.d vvv d iyi - vero Tig ovQog iy. zaxdiv, cJ na7. Certius est hoc in Helena v. 65i. to xaxov d* dyw&ov ci zs xvf.it Gvvdycc- yav , nOGt,- jqoviov , d)X bpwg ovtxiftav Tv%ag. Atqne hoc quidem et primnm illud ex Ione exemplum si- mili metro sunt, atque tria illa, quae Seidlerus p. i48. S.2 27$ ob. ii. cap. xxr. V seq. attulit, tjuartum in addendis ccmmetnorans p. in, <~0 / / / j —v Adde tonis v. i466. ubi scribendum videtur: 6 r£ frifsvkxag dofiog ovy.ii c vvxra StQiteTcco, - utliov $ avupkinti ?.uiinuotv. Non semper autem transitus a dactyto ad dochmium nfc praegresso dactylico ordine catalecto in trochaeum , sed etiam ex integro ordine longiore dactylorum, utinPhoe- nissis v. 166. aveftcoiteog e'i&£ dpofiov vtqiXag nootv \ i'£,uvv - Gutfit, dv utdigog. Alia exempla vide apud Seidierum p. 1.47. Vel praece- dentibus duobus trochaeis, ut in Hecuba 1057. ed. Pors. €l&8 flOL QfiflUTOiV alftUTOiV fi).i(pUQQV dxiouv, uaioaio , T-vtplov, "Alie, - (piyyog dnaXlu^ag, Et in Troad. 271» TL dl yuXxtOlilTOQOg " Ev.TO" Qog daftaQ - ^vdQOtidp] TuXuvva, tlv i%it rv/av; Hinc colligi potest, in Oreste 180. ita, disponendos ea.se versus : 3iov/6fie{r\ olyofitdu. v.ivitov ?]yuytT. ov/J. mytty o7ya €f,v- Xaooofiiva GTonlbGg "dvaziXa - dov dno Xt'xtog ?;'- Gvypv vTtvov /uqlv naQitng ? q,tXa, Secund%s horum versuum ex dactvlo et dochmio, tertiusex proceleusmatico et dochmio esl. Duas alias rationes pro- posuit Seidlerus p. 7 5. 120. 2o4. quarum utraque dubia videtur. Simiii modo in Iphig. Taur. 827. scriptum est, e/ta g\ OyioTa, TrJ.vys - tov yftovog dno nuTQtdog, »t hac quoque re labefactari videatur Seidleri descriptio huius carmims. Penara sunt exempla, ubi aactylum DE VERSIBVS DOCHMIACIS. *a77 docfainius excipit solutione prjmae arseos carenjs, Tale faoc videtur in Pfaoenissis i57. ovTog 6 rag UoXwsUeog , co ytoov, avTOxa - utyvfjttts vvpKpag opoyafiog %voe7; Neque enim verisimilis mifai videtur Seidleri sententia p. 3 02. Idemque dictum volo deloco^ quem ex Androma. cba v. 862, affert. 07. Transitur a cTactylicis nnmeris etiam ita ad do* cfamios, ut arsis ckctylica docfamium praecedat. Eurip» llec, 1102. ij 2slomg tv&a Ttvoog oploytag vtqplij^ cw oGsoiv avyagy Hioen, 107. 1(0 TiOTVia rcat yiarovg 'Mvidvu, naToyaXxov ajtav TtcdlOV ttGTQCmTSt. Alia exempla vide apud Seidlerum p. l3l. seqq. in qui- faus memorabiles sunt cfaoriambi. Vnum addo, quod, si ad faoc genus pertlnet, ob solutam afsin anapaesticam rfo* tatu dignum est? in Helena v. 678. 6 Aiog, 6 Aiog, cu tcqg&9 iicug /** intla&sv Nsilw» 33. Postremo non est praetereundus spondeus , qui interdum, etsi raro, praemittitur docfamiis, Ita Aescfay liis iii Sept. ad Theb. 78. &Qc:v[ia& q>p@tQtt. ft.syaX *%*h |?ive, recepta altera lectione, 'fieydXa t VXV* iambicum ischiorrhogicum pro docfamio sufastituas. J£uripides in Troad. 265. %avTOLV To» nulog %£ev!;£v; Medius inter dochmios positus videtur in lone v. i4$3«. Iv opoftw 'AttTadc&clpa Gttv *pi'Xog aycav y tv tct- {lan GTaEovvciv - %tQa - TiSQifiahuv riy.vQV, In Helena 697. ayafiog, ccTtytvog ? oj Ttom, i:aTCco~Ttvtt> yafiov - ayuitov uiayuva. AYm exempla, quae Seidlerus p. i52. attulit., aHena sunt, neque commemorasset ea vir praestantissiinus , si ab se impetrare potuisset, ut suis antistropbicorum descriptio"» nibus diffideret. Quanta cautione in hoc genere opus sit_, duobus aliis exemplis cognosci potest, quorum alte* lum Seidlerus p. 160. utrumque p. 45, attigit, iambicos in iis numeros cum disyllaba anacrusi esse ratus, quum utrumque neque hos numeros habeat, neque , quod vi- deri cuipiam possit, ex duabus brevibus syllabis et do- chmioconstet. Alterumestin Agamemnone v. 1174, n85. fxvvuQcl xaxu {^Qtufiivag, yOtQU &UlU.T}~(fQQU<, At hic versus dochmiacus est: nam in strophico nay.a de- lcndum, in antistrophico autem servanda librorum lectio ■QavaTQqoQa. Alter locus est in Sept. ad Theb, 5j\. 634. constans ex antispasto et ordine iambico : fityuka fityaXri - yoQcov y.lvovaa. doQtuova wx% i% - TQtnovTeg ig yug^ 4. Tres breves syllabae , praegressis anapaestis, bis dochmiis praemissae sunt in Phoeni^sis i5oi. ed. Pors. tltog , - tktog tfiolt ftuTtQog Sttlaiag, dldvfiu - Tty.eu, noTtQog ocou noTtQOv atf.ia^tc. Et sic in antistropha v. 10 j 6. Tn Oreste, dochmiis qui- dem praegressis ,, sed finito numero, ut syliaba finalis do» cet, v. 177. cd. Pors. kj5. tov Ayu - fttfivoviov tru doftov ohot.is&j, - olofAtd^ iaovixve: *ft> LIB. II. CAP. XXII. < In Troad. 260. ti d? 0 vs - oyjxov ccri £{u'&ev elttfiste Ttxog, nov. . f.100 ; Atque liaec Seidlerus quoque attulit p. \5y-, 5. Ouattuor breves in principio carminis exstant a/pud SophoelerxTin Oed. Col. i44;r. i462, ytci xade - vto&ev tfX& iftol. ids ^a-J.a ~ fxeyag eQcln£Tai. et apud Euripidem in Oreste i25o. 1267. ed. Pors. ti db fi£ to - ds %Qtog anveig; evene /iot cplXa. uqjOpog €•*%£' itevog , co cfika, OTifioq , 6v ov do- y.fig. In mediis dochmiis ap.ud Aeschylum in As^m» l4i6. i455. ti xaxov , w yvvai, ydovOTQSCfig - Idavov y ttotoi\ ^eyalof-ojTtg ei, iriQfqzQOva d - tkaxeg , cogneo ovy» Phjra dabit Seidlerus p. i54. seq. 6. Quaerendum iam est, quem numerum syllabae istae habeant. Neque enim sictemere sine omni numero admisceri potuerunt. Atque apertum est, eam rem sic tantum iudicari posse, si aut antistrophica contractioni- bus viam monstrent, aut aliorum inter dochmios usitato- rura versuum comparatio aliquid lucis aiFerat. Nam si quis forte utramque rationem eo eludi'existimabit, quod exempla quaedam reperiantur, in quibus etiam una vel breyis vel anceps syllaba dochmium videatur praecedere, is nihil, ut mihi videtur, proficiet. Isti enim versu5; velut in Helena v. 636. TtSQiTtSTaGraGU %£Qa, vel in lone hi antistrophici 688. 707. £ pot, ■n.atcav, si prima brevis sit, certo in iambicis ischiorrhogicis nu- merandos esse; si autem longa» sit, ambiguum esset utrius generis sint, si cppositus versus non faciat indi- cium. 8. Ad tres syllabas hreves quod attinet, ambiguum, est, quum et iambus et trochaeus praemittatur dochmiis, pro utrius >olutione habendae sint. Pro utraque opinio- ne Seidlerus p. 137. exemplum protulit, pro iambo ex Iphig. in Aul. 147 5. i5iO. uyezs /ua tcIv 'l?.iov* tdea&e to.v *I?uov. pro trochaeo Hecub. 1093. 109". IT , 'lT£ , flO?.£T8 , TCQOg &£(jl>V, dtiva y dttvct Tisnov&apfv, si quidem in Hecubae loco haec sibi respondent. Quam- quam etiam si non respondeant, locum hunc non reiece- rim, propterea quod eosdem versus in huiusmodi carmi- nibus iterari mos est. 9. Quattuor breves quo numero sint, difiicilius di- ctu est. Nam quod Seidlerus ad Eurip. Troad. 1246.' existimabat, confici rem Aeschyli loco in Persis 269. 2y5. TCC 7T0?.?M - (j£?>£a UCif.lfityri9 aXidova - GO}(A,aTO. nokvfiacpii, id nobis exemplum ereptum est , inventa in codice Pari- sino exquisita lectione a?udva. Tanto magis autem du- bium est, quem in quattuor istis syllabis numerum in- esse dicamus, quod loci, in quibus inveniuntur, quod 23i LIB. II. CAP. XXII. efo sciam, 'omnes iainhicum quoque tmmeruai admit- tunt, ut, %&ov$TQ€yi.Qv"AliQv' iml u&tog, uqikog o ti> nvuurov 6kolj*av , ^jQQvr^Gcv el xuvb tyjto* ana'£ fiovov' tG&t> 6i nuQuqzQOvif.iov , ajiogoP inl (pQovif.ia * nt(pdvx)a& fi av , ei gs VGGtfi^ofiuu li. Exemplis allatis, miineroque, quem ea haberd possint, indicato, quaerendum est, qui fiat, ut versus doclimiaci et ipsi inter se, insertis quibusdam ipsorum particuliSj tamquam laxis quibusdam vinculis cohaereant, et cum aliis numeris mira iila theseos et anacruseos con- iunctione in unum confiuant. Harum rerum^ nisi fallor^ omnis ratio repetenda est ab ea, quam musici naoaxaTa- Xoyrjv appellabant. De qua re suboluit aliquid Boecfcbio, etsi ille^ quid esset nuQUY.uTu).oyt\ , minime perspectum, babuit. Nam qunm Burettus ex loco Aristotelis, quem, jnox afferain, Gallica levitate coniectasset, xuTtdoyi]v in ©bservatione iusti ordinis veraeque mensurae sonomm, -nuQw/.aTaloyt}v autem in aiiqua harum rerum neglectione positam esse , Boeckhius , vir doctissimus , sed , duin featinat, nunc fidere corruptis, nunc a primo quoque oblata, quae e re sua esse videt, cupide arripere solitus, itacrediditBuretto, ntiam naQw/,aTaloyi}v nescio cuius vi- tii nomen putaret, eoque, quidquid tragici secus fece- runt, quam ipse faciendum fuisse censet, notaret atque vituperaret, tragicos ob eam rem, pariter ac lyricos Aeo- lenses et Atticos comicos, imperfectos rhythmicos esse dictitans. 12. Aristoteles in Problem. IX. 6. ita scribit: diu tI tj nuQax.UTul.oyi] iv zalg todalg TQayixov; tj Siu t^v uvcd- fiallav ; nw&f]Tvy.6v yuQ to uiwuaXig , *ul iv [Azyi&t* tu- ffig ?] kumjg' to Sa ofiakig, ilazrov yoaidfg. Eius inventor perhibetur Archilochusl Plutarchusde musica p. ij.4.0. F. 286 LIB. IL CAP. XXII. txXXd fiyrf xut AQyJloypg Tr]v tcov TQifiezQmv QV&ftonouav nQoge&VQt , kui Tr]v tig wvg ov% Ofioysvtig QVofiovg tvxa- oev, ymi Tt]v nuQuxaTuXoyijv , %ul t?jv nfQt tuvtu xqovgiv. Qui quum paullo post, p. n4i. A. ita scribat, en dirtov iufiftclWV T0 TU fttV XtytGdui nUQU T1]V KQOVGlV } TU tf af?£~ odao, ' AQylXoyav cpuol aurudu^av , el& ovtw yoj^oaoOab tovg TQaytxGvg nov?]Tag , Schneiderus in lexico Graecohis verbis idipsum explicatius dici putat, quod uno vocahulo nuQWAUTuXoyj] dictum sit. At, ne memorem, lianc ex- plicationem non posse satis bene cum iis, quae Aristote- les dicit, conciliari, vel propterea falsam eam esse intel- ligitur, quia Plutarchus recitationem ad citharam Vel ti- hiam aperte a paracataloge distinguit, atque ut duo di- versa Archilochi inventa commemorat. Opportune acce- dit, ut Hesychius, quid cataloge sit , tradiderit: xara- Xoyh, t-O ra aofiaza firj vno fteXei Xtysiv. Ita recte Schnei- derus. Nam apud Hesychium et Favorinum vno fteXr] le- gitur. Ouod si y.axaloyr) est recitatio absque modulatio- rie, unde dictum est yuzaXoyad^v , naQazuraTa?,oy?] erit similis ratio in canendo. Eam autem quam aliam esse putabimus, quam quae hodie quoque ab eadem re simili nomine genus canendi recitativum dicitur? Quod quis obsecro , vel nostris vel veteribus ut vitium exprobra- bit, quum eo non modo de industria , sed pro conditio- ne carminis etiam efficacissime utantur? l5. Est autem huius canendi generis natura in eopo- sita , ut? etsi non destitutum sit numero , tamen non ea severitate observet numerum , quae in cantu rhythmico obtinet : ita enim vocabimus cantum , qui certis mensu- jarum descriptionibus adstrictus est. Ab eaque re dicta cst haec ratio nuQuxuxaXoyr] , quod relaxata illa rhytbmo- jum severitate propius ad sermonis libertatem arcederet. "Avw/uaXIuv ei tribuit Aristoteles , quia non aequabili rhythmorum decursu continetur, sed pro animi motu li- DE PARACATALOGE: 287 berioribus sonis nunc celerius , nunc lentius, sine certa lege devolvitur. Idque na^rmov vocat, dicitque vel summo gaudio, vel maximo dolori accommodatum esse, quod animi commotio inodum excedens nuDislegibuscon- tineiur. Et ita hoc genere liodie quoque mueici utuiitur. i4. Cernitur autem vis et natura paracataloges inhis maxime rebus. Primo, quae res minimura a recto nume- ri mcessu deflectit, lentando fine numeri per spondeum: 7%vog tnavrtXXwv» bfifuavt d avTSftoig ravd^ aiyXav* Vnde haec forma non perinde in omnibus dochmiacis usi- tata est, sed in his potissimum, in quibus etiam aliismo- dis paracataloge usurpata invenitur. i5. Deinde ad paracatalogen pertinere videntur so- Juti in breves syllabas dochmiaci. Quoniam enim ista, canendi ratio Hberior est, minusque diligenter, quam in cantu rhythmico fit , numerum mensurasque observat, aequales maxime syllabas desiderat, quae pro arbitrio plus minus accelerari tardarive possint. Et ita hodie quo» que in hoc genere plurimos eiusdem fere mensurae sorios coniungi videmus. Nihil impedit autem, quin a solu- tionibus omninoque a brevibus syllabis initiumfiat, dum modo in fine saltem rectis pedibus fortius consistat nu- merus, finirique certo modo et concludi animadvertatur. Aliter enim ne speciem quidem mimeri conservabit, sed medio in cursu dilabi ac diffluere videbitur. Atque ita liodie quoque finem paracataloges faciunt certo pede. 4 16. Deinde vero etiam productio syllabarum ancipi- tum duobus modis ad paracatalogen referenda videtur, uno, quum etiam arses longae manent, quo in genere, quemadmodum solutis omnibus longis vagus est numcrus et mstabilis, ita idem fit, ubi omnes aut pleraeque lon- otfB LIB. ir* CAP. XXH* gae sunt, sublata per niouaiu siroilitudiuein iusta meiisu'- iaium comparatione, ctvdgtav dXq^GictVi tvui~g iq>.uv k'l - -do.ig, tvalwv, (ova^. altero, quum arses solvuntur, quae res facit, ut multo niagis laxus solutusque nurneius videatur, voce paullo longius immorante his syllabis j' quae breves esse debe- bant : ors ts avQiyytg Zxlv.y.^av ikiTQQ%oij StOV TtQOfiOV "AXiov* 17. Poiro vel maxime conspicua est paracaialoge iri transitu a cantu rhythmico, colliquescentibus duobus nu* meris , rhythmico, et eo, in quo solutiores numeri sunt; Quod genus eiusmodi est, utj quum ah initio certis pe- dibus ingrediatur, deinde vel in medio isto incessu, vel iiovo facto nrmi pedis initio, repente languescat, et am- higuo ac veluti trepidante gradu in solutos paracataloges ii.umeros dilabatur: avtf.10jy.iog £i&£ dgouov vtqtXag noolv 1't.uvv - Gaif.it oc al-&tQog. V.V.tGUl , (MlGCUQj TVty/.OV, ' Altt , - qjty/og anuXXugagi tn quibus exemplis dactylus dochmium praecedcns , ubi firma arsi institit, statim in thesi remissus confluitinunum cum dochmio. Quem pedem qui totum ita , ut praece- clentes dactylos , qui certo numero incedunt , pronuncia-i re volet, is statim sentiet, sic eum non posse in unum numerum cum doehmio confundi, sed mutandum esse numerum, remittendumque, ut incertiore incessu in aliuin numernm transire queat. Id autem ut plerumque fit in dactylo, ita interdum etiam in trocbaeo , ut Tifii - ov idog iKOtiavy et fortasse etiam in paeonei DE PARACATALOGE. 289 dtdict <)'' 01» yuQ uXiov - uyoQiiu nov\ Qvtf uvty £v[.i(fOQag. 18. Denique maxime omnium in eo versatur para- cataloge, ut vel initium fiat a vagis illis et incertis pedi- bus brevium syllabarum, vel hi pedes laxa quadam com- page transitum ab alio docbmio ad alium faciant: ur, t\(og, - eXfog epolz [ictTZQog deiXuicxg. vacc Totde - vio&zv i)kd* iffOi. %c7q* uno Y.\i[ia.Y,wv, - nodog - tyvog inuvTeXXctiv^ *| uXog oQfxzvov - y&ovoTQetytg - idctvov ij tiotov. Quos pedes etsi numerum aliquem habere necesse est, ta- men fortasse non ubique eumdem habent. Tres quidem breves syllabae in plerisque locis aptius videntur eo ictu notari, ut si ex trochaeo solutae essent. Quattuor, si sunt in initio , similiter maKm tamquam e dactylo solutas pronunciari. Quamquam quis hoc in genere quidquam definire ausit, quum praesertim proprium sit paracatalo- ges , ut nihil nisi fluxa quaedam pedum simulacra habere videatur? 19. lllud vero non est praetereundum , fortasse non solos dochmiacos numeros, sed alios quoque versus pa- racatalogen admisisse. Certe si e copia brevium syllaba- rum colligi aliquid potest, etiam iambici numeri interdum ad hunc modum dissoluti sunt: velut in Prometheo v. 900. s. 903. s. 20. Quid vero de dithyrambis censebimu?, qno in genere carminis ita , ut nullo in alio, usitatum est, plu- rimas breves syllabas coniungi? Quae quum Biulto difft- cilius a^ certos numeros redigi posse videantur, etsi hoc non mirum est in tanta fragmentorum paucitate, adem- ptaque opportunitate rationis antistrophicae, quaerendum erit, an paracataloge multo magis dithyramborum, quam tragoediae propria fuerit. Fatendum certe est, nihil na* T '290 LIB. II. CAP. XXII. turae dithyrainborum convenientius esse. Quod si usi sunt paracataloge poetae dithyrambici, Aristotelem illo in loco , quem supra attulimus , non hoc quaerere existi. mahimus, cur propria tragoediae sit paracataloge , sed cur, quum aliorum sit earminum propria, tamen recte in tragoedia apteque usurpari possit. Non esse autem propriam tragoediao vel ex eo intelligi potest, quod ih- venta dicitur ab Archilocho. Hinc aestimari poterit, quo iure Boeckhius vel tragicis exprohrarit paracatalogen, vel Pindarum ab ea immunem esse contenderit. • 2i. Dicatur nunc de Romanis. Ac nimis mirum fo- ret, si hi prorsus a versibus dochmiacis abstinuissent : mul- toque credibilius est, delitescere apud eos hoc genus, aut ^a correctoribus obscuratum esse, praesertim si Graeco- rum exemplo lii)erioribus formis usi sint. Quamquam vix crediderim eos hoc fecisse, quia in tanta prosodiae libertate vix species certa numeri relicta fuisset. Plauti quidem emendatio si pluribus praesidiis, quam hactenus, adiuta , et felicius atque a peritioribus tentata , maiores progressus fecerit, non est dubium , quin multa, dequi- bus nunc aut suspicio tantum est , aut ne hoc quidem, vel melius intellecturi vel etiam "deprehensuri simus. Acl dochmiacos autem quod attinet, cavendum est, ne cum his confundantur Bacchiaci dimetri catalectici, qui etsi formam hahent eamdem, tamen , quod fere Bacchiacis consociati sunt, ad hos potius pertinere , quam in do- cli&uis rmmerandi videntur. Eorum exempla quaedam supra attuli in versibus Creticis p. 22 1. ex quibus hi, bonus sit bonis, malus sit malis, ^ etiam eo videntur Bacchiacum numerum testari , quia sic rectius ad sententiam pronunciari possunt: nam si docbmiaci essent, ictum, eumque fortiorem, verbum sit haberet , quod melius hic in thesi collocatur. Alia DE PARACATALOGE, 291 huiusmodi exempla, Bacchiacis versibus mixta, in Per- sa sunt V, 2, 28. 3o* perge , ut coeperds* hoc, leno, tihu delude, ut luhet, herus duffi hinc abest* videsne ut tuis dictis pareo^ Certo vero dochniiacos esse conten&erim hos yersus in Me*- naechmis V. 6^9» verbera , compedes^ molae, mdgna Idssitudo, fames. Totam scenam infra in disputatione de versibus Bacchia* cis emendatam daho. Nam,.de singulis versibus jjlerum- que incertum est iudicium , nisi totae scenae simul in nu* meros suos redigantur: idque haud parum impeditam reddit harum rerum investigationem. C A P. XXIlL t)e versibus Bacchiacis* 1. Bacchiacum numerum veteres metrici ad gehus paeonicum retulere* Atque Aristides Quintilianus , cu- ius verba supra p» icp. posuimus, contractione quarti paeonis, scholiastes Hephaestionis autem p. 44. (j2% ed. Gaisf. ) secundi paeonis contractione Bacchium nasci di- cit. Nos j quoniam non tempora numeramus , sed nu- merura respicimus, numerum huius pedis spondiatum es~ se existimamus. Verum quoniam Ionici a minori eum- dem nunietum habent^ pro diversitate anacruseos, quae in Ionicis e genere dactylico, in Bacchiis e genere tro- chaico est, alterum dactylicis , alterum trochaicis nnme- ris adiunximus, ne op,us esset aJiud genus numeri, spon- diacum, introducere. T 2 $g? LIB. II. CAP. xxnr. 2. Mirum est, Graecos raro Bacchiacis versibus usos esse , ut diserte testatur Hepliaestio : xo di Baxyttanov, onavtov ioTtv 9 wgzt, ti xai nov tzqts iftnioot , inl pQayy 'ivolaxSTtti. Cuius rei quae caussa fuerit , ego nescire me fateor. Quam enim Boeckhius in lihro de metris Pindari p. i46. aQQv&fiiav in hoc genere deprehendisse sibi visus est, eius vellem rationem aperuisset, fecissetqne> ut ita etiam aliis videri deberet. Est enim hic numerus ita sini- plex et gravis, ut mirer, si non placeat omnibus. Et placuit certe Romanis. Nam Dionysii Halicarnassensis iudicio non utar inhacre : qui ut recte sentiat de numero Baccbiaco , at de palimbacchio, quem Hephaestio aliique civtntTr]8ttov ngog fitXonottav vocant, ea tradit, quae vix quisquam prober. Eius vei$a in libro de comp. verb. p. 226. ed. Schaef. haec sunt: idv di tijv dQZ^v al dvo ficc- Y.Qal HttTttOXWOt, Tf]v 6i TCXsvtljV t] /fyajgf fft > - °'a *aU TttVTi , ooi9 &o7j3e, Movocxi r£» ovfi(5dJfiev9 dvdQojdig ts ndvv tovto to oyijfia, y'a^ £^ GifivoXoyiav invTf]detov. ro di ccvto GVfi^r^oeTaty xdv r/j pQayeta nQOJTtj Tt&ij tojv fxanQojv ' nal yaQ qvtqq 6 Qvdftog d^icofxa tyetxat fiiye&og • nuQadsiyfia 6i avTov toSs, tiv dwcdv ? tiv vXav bQttfioj ; nol noQtv&oj ; TOvzotg dfKfOTi-Qotg ovofittTa v.shat Tolg noolv vno tojv fte- TQtxojVy Bay.yt7og fiiv tco nQOTtQoj , 'frixTtQm di vno(3dx~ yetog* Quamquam excusari hic quodammodo j)Oterit, si eum de oratorio tantum numero loquutum putabiinus. Gaudebo ego quidem, si quis idoneam rationem attulerir, quare Graeci non delectati esse numero BacchiaCo vide- antur; sin minus, ad ea hoc referam , qualia multa c.isu an libidine quadam^aliis gentibus placuisse, aliis displi- cuisse videmus. 5. Et dubitari potest, an omnino Bacchiacis versi- bus usi sint Graeci. Nam etsi, ubi invenitur hoc genus, DE VERSIBVS BACCKIACIS. 290 ita plerumque verba divisa sunt, ut ea ipsa re pedem Bacchium obtrudere videantur, velut in hoc exemplo, quod Hephaestio solum attulit, 6 TavQQg tf tonttv xvpl^etv xlv ag%av* qi&aoavrog d* in tgyovg nQon?]d?]CfiTal viv'j vel in Aeschyli Prometheo v. n5. rig d%u) , tiq 6d(xd ngoginTa (.1 acpsyytjg * aliisque exemplis , quae supra cap, XXI. allata sunt: ta« men ita hi versus cum dochmiacis , a quorum natura ab-* horrere Eacchiacum numerum significavimus, coniuncti sunt, ut merito dubitandum videatur , an ex dochmiis hypercatalectis constent. Illis, quae supra attuli, addam haec in Sophoclis Philocteta v. 5p4. 5io* oi xciks7, [autsq TtoTvi inr\v8iti(iav, 6V ig tov§ 'AiQtidav v§Qvg nao iftaJQei^ ot6 r« naTQia Ttv%ta naQidtdooav , i-w (lanab' qm* ei dt nc.ngovg, uvag^ iy&eig 'ATQttdag, iyix) (iiiv to xelvwv xay.ov Tmde uigdog fA,tTaTi'&ifitvog , tv&antQ int(ii(iovtv , in - evGTolov. Huiusmodi sUnt quaedam eorum , quae Gaisfordius ad Hephaestionem p. 55i. seq. commemorat, nominatim Aristophanis in Acharn. 7 55. Eurip. ex ed. Musgr. in Oreste 175. 1286. Rhe5..6g7. Neque enim omnia, quae vir doctissimus attulit, ad hanc quaestionem pertinent, Sic etiam in Bacchis v. 9.91. qiovtvovca \av(.i(ov diaixnal- tov a&tov , avofiov , adwov ' BiiQvog yovov yrjytvrj. s Nec minus inHelena versus 65o. quem Gaisfordiuspenta* metrum esseputat, quumcarmenilludmaximampartem ex dochmiacis numeris constet, satis firmum Bacchiaci nu- Wieri praesidium erit. Praeterea quum dubitari possit^» an, si usi sunt Graeci numero Bacchiaco , anacrusin na« luerint ancipitem £sse , hic versus inlone, 190. 201. s9| lib.il cap. xxm, idov tovd* adQ^aov9 v.a\ /Aav rovd vc&qiigov, tanto magis videbitur dochmiacus esse hypercatalectus, nisi ille forte ad genus ab utroque diyersum^ quod co- gnatura est Glyconeis, pertinet, 4. Quin ne de raonometro quidem ita affirmare au- sim , ut nihil dubitationis relinquatur. Hic versus enim qui interdum trimetris inseritur, ut in Pliilocteta ?85, 787. 8o4. alibi ultimam hrevem habet, ut in Oed. Col, 120. l5o. ut incertum videatur, utrum ille vere BaccLia- cus sit, an iambicus monometer catalecticus , praesertim, quum etiam anacrusin ancipitem habeat, si quidem rectf in Philoct, 796. legitur, ftl fipl £101. Nisi forte distinguendus est alter ab altero, 5. Sed convertamus nos ad Pixraianos, qui hoe me- tro valde delectati sunt. Hi, et solutiones utriusque longae erehro usurparunt, praeterqnam in fine versus, ouius ultima, quoniam anceps est, immunis a solutione manet, et anacrusin nunc longam esse voluerunt, nunc etiam disyllabam feeerunt. Ac disyllabam maxime inpri- mo et tertio pede, interdnm etiam in secundo et quarto admisere. Plautus in Aul. II. 1, 4. 5. quamquam haucl falsa sum nos odiosas habcriz nam multum loqudces merito omnes habemur* In Menaechm, V". 6, 6, merito hoc nobis fit , qui quidem huc penerimus, In Amphitr. II. 1, ]5. tun mey verbero , audes herum ludificdri? 6. Vsi Romani sunt plerumque tetrametro catalecto, interdum etiam xit dimetrum aliquem admiscerent. Inve» niuntur vero etiam aliae formae, Praeterea et cum Cre» ticis et cum aliis numeris saepe eos consociant. Neque DE VERSIBVS BAf GHIACIS. 20,5 eomoerHa solum , sed etiam tragoedia foos versus usurpa- vit. Ennius in Hectoris Lustris : quid hoc hic clamoris? quid hoc hic tumulti est? nomen qui usurpdt meum? quid in castris strepiti est?- 5 10 20 y. Exemplo sit Plauti locus in Poenulo I. 2. AD. Negoti sibi qui volet vim pardre, navem et mulierem haec duo sibi compardto. nam nullae magis res cTuae plus negoti iiabeni, forie si occeperis exorndre, neque umquam sat istae duae res orndntur9 neque eis ulla orndndi satis satietds est. atque liaec ut loqudr , nunc domi docta dico* nam nos usque ab aurora ad hoc quod diei est9 postquam aitrora iiluxii^ numqudm conces- sdmus ex indusiria dmbae lavdri, aut fricdri9 aut tergeri, aut orndri, poliri, expoliri, pingi, fingi: et una binae singulis. quae datae dncillae y eae nos lavdndo eluendo usque operam dedere9 aggerundaque aqud sunt viri duo defessi. apdge sis , negoti quanlum in muiiere una est: sed vero duae, sat scio , maximo uni populo cuilubet plujs^ satis dare potis sunt, quae noctes diesque omni in aetate seniper orndntar , lavdntur ? tergehtur , poliunlur. postremo modus muliehns nullust, neque lim- quam laydndo et fricdndo scimus facere finem. 296 LIB. 1L CAF. XXIII. nam quae lavata est, nisi perculta ea est, meo quidem dnimo quasi lutea est, AN mirum equidem, soror, te istaec sic fabuldri, %5 quae tdm catlida et docta sis et faceta. nam qudm sedulo munditer nos habemus, vix aegreque amdtorculos invenimus. AD. ita est: verum hoc unum tamen co- gitdto : modus omnibus rebus , soror, negdtium cptu~, mum hdbitu est: 5o nimia omnia nimium exhibent negoti homini- bus ex se. AN. soror , cogita , amdbo , - item nos per-r. hiberi, quam si salsa muriatica esse autumdntur, sine omni lepore et sine suavitdte: nisi si multa aqua usque et- diu macerdntur9 55 olent, tangere ut non velis .... item nos sumus: eius seminis mulieres sunt, insulsae admodum dtque invenustate . . sine munditia et sumptu. ML coqua est haec quidem, Agorastocles, ut ego opinor: 4o scit muriatica ut maceret. AG. quid mole- stuys ? AD. soror, parce, amdbo: sat est istuc dlios : ne nosmet nunc nostra etiam vitia eloqud- mur. AN. quiesco. AD. ergo amote: sed hoc nunc respcnde mihi, sunt hic omnia, quae ad deum pa- cem oportet 45 adesse? AN. accurdvi. DE VERSIBVS BACCHIACIS. 297 AG. diem pulcrum et celebrem et venustatis plenum, dignum Venere pol, quoi sunt A phrodisia hodie. MI. ecquid gratiae, quom huc fords te evocdvi ? iam nonne me decet cado dondri vini ve'teris2 5o dic ddre. nihil respondes? lingua huic excidit^ ut opinor. In iiis v. 2. sibi Reizius addidit. V. 5. sat istae .scripsi pro satis hae. V. 8. 9. codices sequutus snm, in iisque etiam Lapsiensem. Verba , postquam aurora illuxit, tantum abest, ut interpretamentum sint, ut huic oratio- ni praeclare conveniant. Et quis interpres verba ab au- rora explicatione indigere putasset? V. i5.vuIgo, quae datae nobis ancillae. V. i4. addidi usque , et dedere cum Reizio pro dederunt scripsi. V. 20. addidi ea. In sequente versu_, ubi V. C. quasi inlusta, MS. Dec. qua- si iniusta est , cod. Lips. quasi musta est , veram mi- hi videor his vestigiis lectionem deprehendisse. V. 20. ita restituit Reizius. V. 5f. etiamMS. Liips.invenusta- te» Versus hic, ut. v. 55. mutilus est: excidisse vide- tur plenae. V. 4i. libri, sat est istuc alios dicere no- bis. Delevi , quae ab interprete adiecta vjidebantur. V. 42. addidi riunc , pro quo codd.Parei in, et scripsi elo- quamur pro loquamur. V. 45. vulgo omnia accu- ravi. 3. Alium addam locum ex Amphitr. II. 2. Satin parva res est voluptatum in vita atque in aetate agunda, prae qudm quod mole- stum est. ita quoique est in aetate hominum eompard- tum : ita dis est compldcitum, voluptatem ut moeror 293 LIB. II. CAP. XXIII. &> eomes cojisequdtur ; quin incommodi plus malique iltico dssit, boni si obtigit quid. nam ego id nunc experior domo, dtque ipsa de me scio, quoi voluptas parumper data est, dum viri mei fuit mihi potestas vidundi 10. noctem unam modoi dtque is repente abiit d me nunc hinc ante lucem: sola hic mihi nuno videor, quia ille hinc abest, quem - ego amo prae^ ter omnis. plus aegri ex eo dbitu vir.i, quam ex adventu voluptalis cepi. - - 2,5 sed lioc me bedt saHem, quoniam perduellis vicitt t et domum laudis compos revenit, absit : dummodo laude pdrta domum se recipiat: feram et perferam usque abitum eius dtdmo forti dtque obfirmdto : id modo si mercedis 20 datur mi , ut meus victor vir belli clueat, satis mi esse ducam: viriils pracmium optu^ mum est : virtus jomnibus rebus dnteit profecto: libertas , salus , vita , res , et parentes, Qt pdtria, et progndti tutdntur , servdntur : ,25 virtus omnia in sese liahetx - omnia dssunb bona, quem penes est vlrtus. Priuios quindecim versus , si satis de hexametri usucon- staret, nihil impediret, quin hexametros facere licerer, V. 5. ita Reizius ordinem verborum constituit. V. 4. vul- go, ita dis placitum. V. 9. vulgo , dum viri mei mihi potestas videndifu.it, V. 11. in principio nuac addi- di, et v. i5. eo. V. 16. vereor, ne aliquid vitii reli- quum sit: productio enim ut excusari possit propter iu- DE VERSIBVS BACCfflACIS. 299 terpunctionem , tamen displicet, quia rninor baec inter- punctio est Et quum quoniam in praecedente verau qm scriptura sit in codd. videndum, ne baec rectiws ita con- stituantur, quom perduellis vicit , quom domum lau- dis compos revenit. Recte se tuebitur productio v. 25. Quae ln fine v. 16. vulgo addita sunt verba , id solatio est, deJevi, quia codicum et edd.**-ett. lectio, in sola- tio est , interpretationem haec esse arguit*verbi beat. V. 21, vulgo, praemium est optimum. Qptimi&n hic, ut alibi, prima brevi est. V, 2.5. 1(1 sese pro in se prae^ buit codex £.i.psiensis. q« Etiam clausulas babent interdum Bacchiaci^ eas- que iambicas , ut apud Terentium in Andr. III. 2, 4. quod iussi ei dari bibere et qudntum imperdvi, date-. mox ego huc revertor. Harum exempla sunt etiam apud Plautum in Mostell. I. 2. quo in loco, nisi libri nos fallunt in hac tam mal.e ha- bita fabula^ etiam trimetri aliqui inveniuntur. Scena ista ad hunc modum constituenda videtur. Mecordatus multum et diu cogitdviy argumentaque in pectus multa institwi ego , dtque in meo corde , si est quod mihi corf volutavi ecim rem et diu disputdvi, 5 hominem quoius rei, quando ncltust, similem esse arbitrdrer, simulderumque ha^ berem. id repperi iam exemplum. novdrum aedium esse arbitror similem eee o hominem, quando hic natus est'. ei rei argumenta di- cam. 10 atque h6c haud videtur veri simile vobis, at ego id faciam ita esse ut creddtis : profecto esse ita, ut praedicd , veravincam. 3oo LIB. II. CAP. XXIII. i5 atque hoc vosmet ipsi, scio, proinde uti nunc eg& esse autumo, quando dicta audidtis mea , haud dliter id dicetis. auscultate, argumenta dum dico ad hdne rem : simul gnarurSs vos volo esse hanc rem me- cum. aedes quom extemplo sunt pardtae, expolitae, factae probe, examiissim, 20 lauddnt fabrum , atque aedis probant sibi quis~ que: inde exemplum expetunt sibi quisque simile suis suo sumptu: operam non parcunt suam. dtque ubi illo immigrat nequam homb indi- ligens ciim pigra fdmilia , immiindus , instrenuus, hic iam aedibus vitium ddditur , bonae quom curantur male. 25 dtquc illud saepe fit. quom tempestds venit9 confringit tegulas, imhricesque: ibi . • . dominus indiligens reddere alids nevolt. venit imber , lavit pdrietes , perpluunt tigna , putrefacit - der operdm fabri. 3o nequior fdctus iam - usus est aedium, dtque ea haud est fabri cidpa, sed mdgna pars inorem hunc induxerunt, si quid nummo sarci- ri potest, iflsque dum mantdnt, neque id . fa- ciunt , donicum pdrietes ruunt : aedificantur aedes totae denuo, 35 haec drgumenta ego aedificiis dixi: nune.etidm volo DE VERSIBVS BACCHIACIS. 3d docere, ut homines aedium esse similis arbi* tremini primum dum parentes fabri liberiim suntp et fundamentum substruunt liberorum, extollunty pardnt sedulo in firmitatem , et 4o ut in lisum boni sint, et in speciem pcpulo, sibique aut materiae nepdrcunt , nec sumptus sibi sumptui esse ducunt: expoliunt , docent litterds , iura, leges : sumptu suo et labore 45 nituntur , ut alii sibi esse illorum similis ex- jpetant. ad legionem quom itur9 ddminieulum eis danunt tum iam dliquem co- gnatum suum : edtenus abeunt d fabris. unum emeritum est stipendium : igitur tum specimen cernitur > quo eveniat ae* dificdtio. 5o ndm ego ad illud frugi usque et probus fah iri fabroriim potestdte dum fui. pdsteaquam immigravi in ingenium meum, perdidi operdm fabromm illico : - oppido venit igndvia : ea mihi tempestds fuit : 55 ea mi adventu suo grdndinem, imbrem dt~ tulit : haec verecundiam mi et virtutis modum deturbdt , exuit, detexitque a med illico: postilla obtigere ne- glegens fui: continuo pro imbre amor - advenit . , in cor meum. 60 is usque in pectus permanavit , permadefecil cor meum. v 5o2 LIB. II. CAP. XXIIL frunc simul res, fides, fdma, virtiis] decus deseruerunt : ego sum in usu fdctus nimio nequior. atque edepol iam haec tigna humide putent nunci non videor mihi sarcire posse aedis meas , quin totae perpetuae r-uani, 65 quin fundamento perierint , nec quisquam esse auxilio queat. cor dolet, qudm scio9 ut nunc sum ego, at-* que ut fui ; quo neque industrior cle iuventute erat drte gymndstica , disco - hastis, pf/a, cursu, - armis , equo: victitabdm volup. yo pdrsimonia et duritia dlsciplinae aiiis eram: optumi quique expetebant d me doctrindm sibu nunc, postquam nihili sum, id vero meopte ingenio repperU V. 2. institivi Reizio debetur. V. 4. vulgo eam rem volutavi. MS. Lips* volitavi. V. n. vuigo esse ita„ V. 12. etiam cod. Lips. vera. V. 20. seq. ita plane cod. Lips. nisi quod, ut caetericodd. operam pascunt suam. Vi 25. addidi cjuom. In fine sequentis versus igitur* vel ille tum excidisse videtur, V. 5o. vulgo factus iam est usus. Quae scriptura non pugnabo ne servetur. Ita versus erit ex duobus Creticis et ordine trochaico com* positus, ut v. 5o. 5i. Neque affirmaverim , non posse talem esse etiam v. 25. etsi id isto loco minus placet. V. 5i. addidi ea. V. 55. etiam cod. Lips. usque dum mw rieant. Lacunam sic expleri licebit, neque id clum ut faciant faciunt. V. 56. scripsi docere pro dicere. V. 4o. libri veteres, et ut in usum boni, et in speciem po- pulo sint. V. 42. Dubitari potest, an continuato Bac- chiaco numero scripserit, nec sumptus sibi sumptus . ducunt , vel , nec sumptus sumptus esse ducunt. V. DE VERSIBVS BACCHIACIS. 5o5 46. itur dedit cod. Lips. V. 48. vulgo unum ubi, V. 55. vulp;o imbremque. V. 5y. libri , deturbavit , texit, detexitque a me iilico, et post obtigere addunt e«m. V. 09. excidisse videtur «c/ me. V. 61. vulgo decusque, V. 65. z£a in iam mutavi et addidi nunc. V. 65, vulgo ^wz/z cujji furidamento, Comparari potest Cistell. II. 2, j. anum sectatus sum clamore per vias^ et in Epid. II. 1, 6. uxorem pudore exsequiy quem lo- cum infia dabimus segm. 16. V. 66, addidi ego, V. 68. 69. liiatus similis in simili loco comparari poterit, Bacch. III. 5, 24. ibi cursu , luctdndo , - hasta y disco , pugila* tu, pila. Haud neeaverim tamen , et ibi facile removeri biatum posse, et hie aliquam dubitationem relinqui, an rectius^ adhibito ordine illo trochaico, versus ita distinguantur, drte gymndstica^ disco, hastis , pilay cursu , armis , equo, victitabdm volup, sive placeat priores duos in unum coniungi. 10. Interdum versus Bacchiaci videntur systematum perpetuitate cohaerere. Varro tizqI i&yooyijg apud No- xjium p. 336» quemndm te esse dicam , ferd qui manu cor~ poris fervidos fontium dperis lacifs san- guinis, teque vita levds ferreo ense? Quamquam apud Plautum , cuius vix ulla fabula sine Bacchiacis est, vereor ne perpauca versuum ita perpetua- torum exempla inveniantur. Et si qua*, videndum ne longioribus versibus constent, etsi hi ipsi systematum instar sunt. Vt in fine Pseudoli, qui locus ita scri~ bendus : 5oi UB.lt CAP. XXIII. PS. quid nunc? numquld iralus es aut miJii, aut fi- lio propter hds res, Simo? SI. nil profecto, PS. i Jidc, BA> te sequor. quin vocds spectct* tores simul? - PS. Jiercle me isti Jiaud solent, ne- que ego ergo istos. verum sultis dpplaudere dtque approbdrje hune gregem et fabulam , in crastinum vos vocdbo, Quorum versuum singula paria octametrum praebebunr. Plerisque vero in locis ? in quibus tetrametri in media. voce finiri videntur, ea res corruptelae alicui debetur. Vt in eadem fabula V. i, 5. nam Jiercle si cecidero, vostrum erit flagi-* tium. per- gitin pergere? dh saeviendum mihi Jiodie est. Scribe: ' nam si cecidero , vostrum erit flagitium Jicrcle» pergin pergere ? dJi serviendum miJii hodie est. Vino madens Pseudolus , ut antea utrumque pedem, ita nunc illum unum , quem. tum frustra promovere conaba- tur , alloquitur. Maxime memorabiJis ex illo genere locus est in Menaecbm. IV. 2. ubi octo versus cobae- xent: Vt Jioc utimur maxumc more moro moJestoque multum: atque uti quique sunt o- ptumi maxumi> morem habent Jiunc, cJientis sibi omnes volunt esse mulios: bonine an mali sint , id haiid quaeritdnt : res magis quae~ ritur , quam clientum fides quoiusmodi clue- at: si est pauper dtque Jiaud maJus , nequam Jiahetur: sin dives malusty is cliens frugi Jiabetur, DE VERSIBVS BACCHIAGIS. So5 Vix tamen erit j opinor, qui a Plauto verba tam misere 8ivulsa esse credat. Nihil vero proficiat, ut videtur^ si inde a medio secundo versu tisque ad finem sexti Creti- cum numerum adhibeat, qui hic$ ut alibij ita se cOm» modum praebet, ut difficile sit, utro iisum poetam di- cas , invenire. Nisi fallor , sunt isti quidem Bacchiaci versus, sed aliter paullo et scribendi et distinguendi : Vt hoc utimur maxume more mdro molestoque muttum: atque ut quique optumi maxumiy inorem jiabent llUHCy cUeniis sibi omnes volunt esse inultos : 5 bonine an mali sint , id haud quaeritdnt ': res magis quaeritur y quam fid.es quoia clueat. si is est pauper dlque haud malus , nequam habetur : sin dives malust y is cliens frugi habetur. qui nec leges, neque aequum bonum us- qudm colunt; 10 sollicitos pdtroncs habent; datum denegdnty quod datum est, litium pleni , rapaces, viri fraudulenti : qui aut fenore aut periuriis l5 habent rem pardtam: mens cst in querelis, iuris ubi dicitur dies, simul patronis dicitur : aut dd populum y aut in iure, clut dd iudi» cem est res. V. 9. vulgo qui neque leges. Disposui hos versus ita» ut nihil mutari opus esset. Ita hic Creticus* v. 12. tro» chaicus, i4. iambicus erit. Et j nisi aliud quid emenda» tiores libri olim praebebimt, certe non improbabiJern hanc rationem esse credam. V; i5. vulgatuni paftam irt paratam mutavi auctoritate MS. Lips. et edd; vett. Post V* 16. quae in libris leguntur , quippe qui pro illis Io~ V 5o6 LIB. II. CAlJ. XXIJJ; quantur (MS. lAys.loquitur} quae male fecerint, ma- nifesto interpretis verba sunr. 11. Epodici videntnr Bacchiaci esse in Pseud. I. 5, i5. a PS. hodie naie, heus, hodie natei tlhi ego di~ •- coi heusy hodie nate redi et respice dd nost tametsi oecupritu's> mordmuri mane: est , colloqui qui volant te. B. fyuicl hdc est? quis est , qui mordm mi occupdto 5 molestam obtulit? C. qui tibi sospitdlis fuit. B. mortuust , qui fuit : qui est , is pi-> vost. a PS, nimis superbe. B. nimis molesttfs. C ripre- hende hominem'. assequere. B. ipuere. PS. accedamus hdc obvidm* B. Iuppitcr te perddt , quisquis es. PS. te volo. B. dt vos volo dmbos. io vorte hdc te9puer. PS. non licet colioqui te? B, at milii non lubet. C. sin tuam cat quip* piam in rem? B. licetne, obsecro , bitere^ dn non lictt? PS. vah9 c mdnta. B. omitte. C. Bdllio , audi. B. siirdus. sumz C. profecto . . . B. indnis logista es. i5 C. dedi, dum fuit. B. non peto, quod de± disti. C. ddbo, quando erit. B. ducito^ quando habcbis. C» hei hei quam ego malis perdidi modis, quod tibi dituli et quud d§di. B* nwriim '20 verba nunc facias DE VERSIBVS BACCHIACIS. 3o; stultus es : rem dctam agis. PS*. nosce sal- tem hunct quis est. B. icim diii scio, qui fuiti nunc quis hic est^ is ipsus sciat, dmhula tu, i, i. i>5 PS. potin ut semel mcdo, Bdllio *. - huc cum lucro respwias? tlic in versu tertio praeclaram lectioneirjj est, collodui qui volunt te , suppeditavit codex Lipsiensis. V. 4. ad- didi mi\ et v* 6* is. V. 9. itarcod. Lips. Vulgo , dt vos ego ambos. V, 10. vulgo Ballioni continuantur verba profecio inanilogistae^ vel, utin codd. quibusdam et edd. est, profecto inaniloquus es. At facile apparet, ali- quid hic iriterloquutum esse Calidorum : sed locus muti- lus est. Dixerat ille , nisi fallor * profecto resta, V. 25* addidi hic , et v. 24* z, is 12. Cum anapaesticis versibus coniuncti sunt Bac- ctiiaci, nisi fallor, in Aulularia II. 1. quem locum, quia valde turbatus est, emendatius scriptum afFeram. , J3P^. Velim te arbitrdri med haec perba, frd~ ter> fnedi fidei tudique rei hoc caussd facere , ut aequomst germdnam soro- rem : cjuamdudm hdud falsa sum7 nos odiosas ha- beri : & nam multum loqudces merito omnes habemur, nec mutam profecto repertam ullam esse ho- die > dicunt ullo in saecloi verum hoc , frater i unum tdmen cogitdto, tibi proximdm me , mihique esse itcm tet 10 ut aequomst, quod in rem esse utrique ar- hitremur, fcr 2 5o8 LIB. II. CAP. XXllL et mflii te, et tibi me consulere et rnontrts nequeioccultum idhaberi tibi, neque per metum mus&dri) quin pdrticipem pdriter ego te 9 et tu me Ul fdcias. eo nunc secreto fords te huc seduxi, i5 ut tudm rem^ego tecum hic loquerer fami*- lidrem. M. hem dd mihi> optuma feminay -manum. EV. ilbi ea est? quis ea est nam optuma? M. tu. EV. tu me ais? M. si negds, nego. EV. decet equidem vera proloqui. nam nulla potis est eligii - alia dlia peior> frdier, est. M. idem ego drbitror , nec me tibi advorsdrier 20 certum ist de istac re umqudm, soror. quid vis? EV. da mihi operam, amdbo. M. tudst : utere , dtque imperd sis. EV. id quod in rcm tuam - dptumum esse drbitror, ted id admonitum advento¥ M. soror , tuo facis 25 more. EV. factum volo. M* quid est id , soror ? EV. quod tibi sempi- ternum salutare sit liberis procredndis : ita di faxint : volo te uxorem domum ducere. M. hei - occidi. 5o EV. quid ita? M. quia mihi misero cerebrum excutiunt tua dicta, soror*. lapidis loqueris. V. 2. ita Reizius , sed omisso hoc, quod oiriittuut MSS. J-jips. et Pal. quintus. Ed Carp. et aliae quaedam vete- teres , meae fidei tuaeque rei quicquid hoc est. Vul- go^ meaefidei tuaeque rei hoc. V, 7. Hbri muliaem DE VERSIBVS BACCHIACIS. 509 addunt post dicunt. V. g. vulgo item essete. V. 12. addidi tibu V. i4. vulgo, £e hucforas. V. 16. addidi /je?w, V, 17. vulgo, c?ece£ fe equidem, sed £e omittunt duo ex Palatinis et Lips. V. 18. libri, nam optuma nulla, V. 19. vulgo, nec tibi adversari. MS. Lips. nec tibi adversarier. V. 22. etiam MS. Lips. impera sia. V. 24. vulgo, te id admonitum. MS. Lips. t e mo~ nitum. Deinde vulgd, more tuo facis. facta volo. V. 27,idemcodex omittit salutare» Horum versuum 16. 17. 18. tetrametri iambici sunt, quos tamen etiam in di- metros dividi licet,' qualis est 20. quem praecedit tri- uieter. V. 20. 24. 29. Cretici sunt; 28. 5j. 02. anapae- stici. Epiphcnema his additum v. 5o. nisi qtiid aliud latet. i5. Catalecticorum cum acatalectis iuinctorum me» morabile exemplum exstat in Menaechmis V. 6. ubi , si libris fides cst, etiam trimeter catalecticus invenitur, cuius exempla quaedam etiam in iis sunt, quae supra ex eadem fabula IV. 2. attuli. Specidmen bono servo id est, quirem herilem proeuraty videt, collocdt, cogitdt, ut dbsente hero suo rem heri cliligenter tutetur 9 quam si ipse assit , aiitrcctiiis. 5 tergum, quamguldm; crura, qudni ventrem, oportet potiora esse, quoi cor modeste sitiimst. recurdetur id , qui nihili suni , quid his preti detur db suis herisp igndvis improbis viris9 10 verbera, compedes, molae , mdgna Idssitiido , fames, frfgus duriim: haec pretia sunt igndviae. id . , ego mdle malum 3io LIB. II. CAP. XXIH. fnetuoi proptered bonum esse certum est pa- tiasy qudm malum. ndm magis multo pdtior faeilius verba ; ver~ bera odi ego, i5 rlimioque edo lubentius molitum% quam moli^ tum praehibea. propterea heri imperium exsequor ; bene et se- date serpo id. atque id mijii prodest, dtii sint ita, esse ut in rem ducunt. sin ego ero , ut me esse opvrtet, id mi adhi-r beam, culpa abstineam, herd meo ut omnibus in iocis sim praesto, metuam haud multum* 20 prope est , quando herus , quod facidm% pretium exsolvet. V. 5. addidi suo. V. 7, his pro iis dedit cod. Lips. V. i5. praehibeo tribrachus est. V. i^.faeilus, nisi facile scripsit, tribus syllabis pronunciandum. Libri ego odi. V. 17. seqq. sic matavi librorumlectionem, aliisesseiia, ut in rem esse ducunt, sint : ego ita ero , ut me esse oportet'. melum ut mihi adhibeam. MS. Lips. et ed. Carp. dicunti sin ego ero , omisso ita. Deinde MS. Lips. metum id mihi. Edd. vett. mecum id mihi. Ii- dem libri culpa, Metum, quae est interpretatio prono- ininis, delevi. V. 19, post vocem praesto in libris omni* bus inserti sunt versus ex Most. IV. 1, 1 — *4. de quo lo- co statim dicam. Apertum est autern, propter similitudi- nem sententiae adscriptos in texturn venisse. V. 20. sa- tis clare, quod dedi, indicat scriptum fuisse lectio libro* rum veterum, quando ceruso faciam. i4. Sed ne quis inducatur loco , qui est in Most. IV. 1. ut catalecticos istos etiasn anapaesto terminari cre- \ BE VERSIBVS BACCHIACIS. 5n honi sunt bonis, improbi^ qui malus fuif. nam nunc pessumi tot domi nostrae viv.uni, ■peculi sui prodigi, plagigerulii ubiy advorsum ut eant , vocitdniur hero: non eo: molestus ne sis: scio , quid properasi gestis aliquo : 2-0 iam hercle nunc ire vis, mula ,_ pastum r foras- l-'-ne merens hoc pr&ti inde dbstuih ahii foras* 5x2 LIB. II. CAP. XXIIL solus. ego nunc eo adydrsum liero ex pZu- rimis. hoc die crdstini quom herus rescwerit, mcine male concdstigabit eos exuviis bubulis. ■*5 postremo minoris pendo tergum i/Iorum, qudm meum. illi eriint bucaedae multo potius , quam cga sim restio. Hic quoque paucis , quid mutaverira , indicabo. Et, quod paullo ante dicebam, primos buius scenae versusin IVlenaechmis V. 6, 22. ab interprete aliquo adsciiptos esse, id ad emendationem eorum sliquid , sed non rnul- tum prodest, quoniam , qui eos iliic adscripsit, aut, dum id raemoriter faciebat, non ubiqne ipsa Plauti yerba po- suit^ aut, quum sententiam tantum spectaret, formam orationis minus curavit. Sic autem ibi legitur : servir qui culpa carent , et metuuntt ii solent esse heris utir biles: nam illi qui nihil \metuunt , postquam malum promeritum est , metuunt. V. C. qui cum culparent et metuo% et ex correctione, qui culpa carent nietuunt. MS. Lips. et ed. Carp, omittunt ii. Idem codex y post malum promeritumst. Male ed. Carp. priusquamma- lum promeritum est. In Mostellaria ipsa cod. Lips. servi% qui quom culpa carent% tamen maluni me- tuunt. Ed. Carp. servi qui cum culpa carent: tum malum metuunt. Codd. Pall. carint: unde caruint et tum tamen dedi. V. 1, omnes esse heris utibiles , et v, 5. postquam sunt maluni meriti, stulta sibi expetunU JTi c vero promeriti i dedj, indicium faciente illo addita- mento in, Menaeclnnis. Id qui scripsit, videri potest, quae Plautus inde a verbis stulta sibi cxpetunt consilia dixerat, breviter uno verbo metuunt complecti voluisse. Non, diffitcor taprcn elegantem ex ista scriptura lectio- nera concinnari posse , quae non mirum foret si in tan- ffa depra,Yatipne MpsteHariae interiisset : DE VERSIBYS BACCHIACIS. 5i5 nam illi qui nihil metuunty post, quum mcilum promeritumst, me- tuunt, stulta sibi expetunt consilia* V. 5. reprensi pro reprehensi dedit et Carp. Omnes, faciunt a malo peculio. Metrum monstrabat, a mala scribendum esse. Hoc enim vult, primo malam feriri, deinde graviores paulJatim poenas succedere» V. 6. 8, 10. omisi mala correctorum supplementa. In codd. lacu- nae sunt. V. 6. supplementum aliarum edcl. facere de suo, omittit ed. Carp. Rectius sic expleas, bono prome* reri. V. 7. MSS. Pall. pauxillo ...... de parant. Hic, quod suppleverunt, tliesaurum inde parant 9 ex obscurata vetusti codicis scriptura erutum videtur, quum cod. Lipsiensis , sed parum apte, aurum magnum inde parant praebeat. Ed. Carp. sic: augent est pausillum milii in pectore consilii : sed illud est» malam rem potius cavebo quam ut meum corium exsincerastum cernam. AUi aliter. Aptius ita coniectes : mihi in pe- ctore id consili est, devitare malam rem prius, quam ut meum tergum plagis laedatur. V. 10. Libri, mi~ hi corium esse cportet sincerum. Sed ed. Carp. ut ad- huc mihijuit coriam: esse oportet sincerum. Y. 11. addidi mihit et v. 12. ego. Cod. Lips. habeo pro habebo. V. 12. me dedi pro mihi, quum libri veteres caeteros tueantur. Y. i4. ita expleri poterit, ita solet is esse* Elegantius esset, si legeretur, hercs , ita solent hi. V. i5. Codd. Pall. bonis sunt impjrobi& sunt malus fuit. Cod. Lips. boni improbi sunt jnalus fuit. Ed. Carp. bonis cum probi sint. nialis sint mali. Y. 1 6. omnes, nam mtnc domi nostrae tot pcssumi vivunt. V. 18. vulgo vocaniur. Yti mutavi, versus est ana- paesticus. V. 19. Codrl. quod properas. Vulgo quo properas. V. 20. nddidi nunc. Libri, foras pastum, V. 21. Omnes prctiwn. MSS. Pall. unde abstultabifor 5i£ LIB. II. CAP. XXIII, i'cts. MS. Lips. ed. Carp. unde xiuscullapi foras. Vulgo, inde abstuli. ita ahii foras. V. 22. addidi ego ex cod. Lips. qui tamen, solusnunc ego eo. Vulgo ex plurimis servis. V. 24. libri, mcine castigabit eos bubulis exupii&. l5. Dimetri catalectici, qui simillimus est dochmio, exempla dedi supra in versibus Creticis p. 221. et in fine cap. XXII. Nisi fallor, idem versus semel iterumve usurpatus est in perturbatissima Captivorum scena III. 2. euius metra Valens Acidalius numquam a quoquam resti- tutum iri existimabat. Ea scena koc modo scribenda vi- detur. Quid est suavius quam bene rem gerere publico bono, sicut ego feci heri, miom emi hosce Twmines, ubi quisque pident, eunt obpidm, gratulcinturque edni rem. 5 ita nunc me miserum restitcindo, retinenda lassiim reddidcrunt. pix ex gratuldndo miser iam eminebam. tandem dbii ad praetorem: ibi vix requievi: rogo mihi syngraphum 10 datur mii illico do Tyndaro : ille abiit domum : - inde illico praev&rtor domum, postquam id cictum est: eo protinus ad fratrem , mei ubi sunt Alii ca~ ptipi : rogo Philocratem ex Alide ecquis hominum noperit: iam hic \B cxclumat, esse eum sibi sodalem: dico eum esse apud 7?ie, DE YERSIBVS EACCHIACIS. 5i5 hic extemplo orat obsecratque , eum sibi pidere ul liceat. iussi illico liunc exsolvier: >* inde dbii. nunc tu sequere me, ut quod me oravisti impetres , eum liomi- nem uti convenias. V. 2. libri, bono publico. V. 5. addidi nunc, et v. g. mihi, V. 11. VuJgo dedi , alii do } quos sequutus sum , quum cod. Lips. habeat de. V. 12. Acidalius, quo nescio an nemo praestantiorem operam in Plauto collocarit, verba inde illico praevortor domum , pariterque, quaev. i3. post fratrem legebantur, inde abii, expungenda esse Gensuit, sequutique eum sunt alii. Verissima sane sunt, quae ille disputat: sed si reputasset, interpunctione mu- tata, optime omnia procedere, minus confidenter de hac re pronunciasset. Sensus verborum hic est: postquam actum est illud apud praetorem , statim praevertor do- xnum , i. e. non revertor, sed praetereo domum, ac pro- tinus ad fratrem me confcro. Illa vero, inde abii, quae recte Acidalius aliena esse vidit, piimum omissa in textu et in margine posita , deinde alieno loco ab librario ali- quo inserta sunt. Ea igitur et nietro et re ipsa indicium faciente v. 17. reposui. V. i4. vulgo, ecquis omnium noverit. tandem liic exclamat. Tandem, quod non 5»ptum hic est, omittit cod. Lips. in quo est hic Aristo~ yihontes exclamat. V. i5. invenuste vulgo, eum esse sihi. lbidem vulgo , dico esse euni, sed cod. Lips. et ed. Carp. dico eum esse. V. 16. vulgo, eum sibi ut li- eeat videre. V. 17. libri exsclvi. V. 18. vulgo ut. 16. Addam denique unam adhuc scenam , in qua Bacchiaci cum Creticis coniuncti iacile fraudem facere possunt. Ea est in Epidico II. 1. A* plerique omnes homines. quos, quom nil ref~ fert , pudet, ubi pudendum esf, 3i6 LIB.II. CAP. XXIIL DE VERS. BACCHIACIS. ibi eos deserit purtor, quom usiist, ut pudeaU is adeo tu es. quid est quod pudendum siet , genere ndtam bono pauperem te 5. domum ducere uxorem ? praesertim edm, qua ex tibi commemores hanc, domi quae est, pro- gndtam, P. revereor filium. A. at pol ego te credidi, qudm tu uxorem extulisti9 pudore ex^ sequi: quoius quoties sepulcrum vides, sdcru^ ficas ;io illico Orco hostiis, neque adeo iniutia, quia licitum eam tibi est vivendo viricere. Pm oh Hercules ego fui , dum illa mecum fuit, neque sexta aerumna acerbior pol Herculi, quam illa obiectdst mihi. a5 A. pulcra edepol dos pecunia est. P. quae qui-> dem pol non marita est. V. 1. addidi omnes. Ed. Carp. omittit quosy ct habet pudent. V. 4. addldi te. V. 6. vulgo , quae domi est filiam prognatam. Codcl. et cdd. vett. familiam pra fdiam. V. 8. vulga, uxoremy quam tu. V. n. Ubri» quia licitum est eam tibi. Reisius Ulam. V. jo. ad^ didi pol. V. i4. vulgo , quum iUa rnihi est obiecta* Codd. et edd. vett. obiecta est vel obiectast. V. i5. li- bri mqritata est, quod recte viri docti emendarunt. Otf C A P. XXIV. D e n u m e r o d a c i \ y l i c o, 1, Trochaicos numeros sequuntur dactylici. Horum quoque , ut trocliaicorum , quinque sunt genera , ii, qui proprie dactyl ici vocantur, anapaestici, chori- ambici, Ionici a maiore, Ionici a minore: oo w>-> ^'v/ Vw oo. c->o dacty licus anapa esticus choriambicus Ionicus a maiore Ionicus a minore. 2. Rhythmici veteresgenusnumeritrochaicum, quod in eo unum tempus ad duo comparetur , dmkddiov ; da- ctylicum autem , in quo duo tempora duobus opponan- tur, iaov vocarunt. Verum ea ratio non in omnes dacty- licos numeros cadit. Nam duo horum sunt genera. Eo- rum alterum iure ab illis iaov dictum est, quod ineoquae longa est syllaba, accurate aequat duas breves ; alterum autem non recte isto nomine vocaveris, quia longam ha- bet irrationalem , quae una quidem brevi longior, ssd brevior duabus est Memorabiles sunt in eam rem duo loci Dionysii Halicarnassensis in libro de comp. verb. Is cap. XVII. p. 224. quum exemplum dactylici numeri po- suisset versum heroicum , ita scribit : ol fiivTOV Qv&nixoi tovtov tov nodog T7jv fiay.gdv (3(ja%vTt'$av tivtxi (faai Trtg Ttktlag. ovk t^ovTeg 6i elrcuv tjogco , xaAovoiv avT^v alo- yov' cctgov Si avTiGTQOyov Tiva Tovioi yv&fAov ? og dlTQ toji/ pQa'/tsiujv txggufAtvQQ inl tj]v aloyov tavttjv ^sic scri* 3iti LIB. II. CAP. XXI V. D£ NVM. DACTYLICO. bendum) TtXtvTy f yojQiaavTtg ccno twv dvanahvojv > xv- yfoov xaloVGt , naQadtr/fia avrov qtQovTtg Toiovdt * xiyvTav no?ug viplnvXog xaTcc ydv. Et cap. XX. p. 282. de illo Homeri versu disputans, avrig tritiTU ntdovds xvlivdtTo Xdag dvatd?jg ■ oi di dXXot, ndvTtg tiol daxTvXot^ xal ovtoL yt naQadtdi- oiyfitvag i'%ovTtg Tag d.Xoyovg , ojgTt {it} noXv didytQtiv tojv Tpoftaiwv* 5. Verissimam esse hanc observationem, legitimiana> paesti ostendunt : in quibus quoniam longae syllabae iu* stam mensuram habent, non modo firmiore illi et magis aequali gradu per dipodias incedunt, sed longas istas etiam in breves solvi patiuntur: quod in iis, qui proprie dacty- Jici versus vocantur, ob id ipsum non recte (it, quia quae in hislongae sUnt,nonsunt duabus brevihuspares. Itaquo Aristides Quintilianusp. 5i.pIanereiicitproceleusmaticum : to dtj doiXTvXiy.ov tmdt%tTca day.Tvhovxal onovdt7ov9 ojg ioo- IQOvov' nQOXtXtvGfiiaTixov dt ovdapojg* unQtnr^g yaQ , did to tojv pQcr^tioZv n).*i&og* Ita haec scribenda videntur. C A P. XXV. t) e v e r sib u s dactylicisi 1. Placuit grammaticis, reterem quemdam usum, ut ©pinor, sequentibus, in iis versibus, qui proprie dicun- tur dactylici, quod genus omnium antiquissimum est, unum pedem metrum appellare, quum in aliis generibus, et in ipso dactylico in iis , qui anapaesti vocantur, duo- rum pedum coniugationem metrum nominent. Vnde da- ctylici diraetri, tetrametii, hexametri a peduru, non a dipodiarum numero nomen habent* DE VERSIBVS DACTYLICIS; 619 2. Mensurae varietates in hoc genere non atiae usi- tatae suut , quam dactylus et spondeus. Nec tamen, omnibus in formis spondei probantur. In primis autem hoc tenendum est, acatalectos in fine adspernari spon- deum. Quoniam enim triplex est dactylicorum dausula, prima_, quum dactylo finiuntur ^ qui sunt acatalectij se- cunda > quum trochaeo, qui vocantur catalectici in disyl- labum^ tertia , quum simplici arsi , qui catalectici in syl- labam dicuntur: apertumest, spondeo in fine posito aca- talectos a catalecticis in disyllabum, quod horum ultima anceps est, distingui non posse ; quo factum est, utaca- talectos puro dactylo , sive etiam propter ancipitem Cre» tico terminari placuerit. In systematis tamen etiam aca- talecti in spondeum exire possunt , quia ibi non dubius est numerus. Ad proceleusmaticum quod attinet , perra- rus hic pes est. Defenderunt eum Seidlerus in epistola ad Lobeckium, Aiaci huius adiecta, p. 431/. et in libro de verss. dochm. p. 44. seqq. et Erfurdtius in minori ed*. Sophoclis ad Antig. 792. Oed. R* 1189. I^eraque ta- men , quae ab his allata sunt exempla , aut non sunt ex versibus proprie dactylicis petita, (nam spectabant illi universe genus dactylicum) aut ne sunt quidem omnino dactylica. Ac de choriambicis , de Ionicis a minori, de Glyconeis non est quod dubitemus. In ipsis autem da» ctylicis valde rara est arseos solutio , et fere tantum in nomine proprio invenitur. Ita Pindarus eam admisit de quo vide Boeckhium p. 126. ut Isthm. IV. n5. (III. 65.) Ita excusari poterit etiam Euripides in Troad. 821, 84l, in versu anacrusin habente, y£v oivo%octig u(jQa fiuivojv. Actgduvia piXu&Qu tlot rJA&sg * etsi liuic quidem exemplo non multum tribuerim. Nam et brevis syllaba, quam antistropha in fine praecedentis versus habet, dubitationi obnoxia est, et mirum videtur. 5jo LIB, II. CAP. XXV. quod, quuni eo in versu geminata sit prima vox, iion fiat idem in strophico versu. Quare etsi nemini auctor sim, ut mutet librorum scripturam, tamen dubitari posse puto, an poeta, quum posset, etiam geminatione illa exaequare antistrophica voluerit* quo facto primus ver- sus ex dipodia iambica et dochmio constabit » (ittTUV } (IttTCiV CiQ (O ^QVoitttg iv oivo'/oatg v.Squ (ItxivojVi egojg > &Qwg, og :iuqu Accgddvia p&Xa&Qu noT ijX&sg . . • Simile est aliud exemplum, quod ex Andromachae v.4$5* 4qi* deprompserunt: qjttvXouQug yQtvog uvTOy.QUTougi nu7du ts dvgtpQovog tQtdog vneg. Ibi profecto permirum foret, si poeta noluisset dvgtpQovo^ i£ tQtdog scribere. At tantum abest, ut id reponendum sit, ut, qui velit reponere , etiam vitiatum ire numeros videatur. Nara hunc versum non dactylicum esse, sed ex dactylo et dochmio constare, eo minus dubium puto, quod ante in eadem stropha itidem dactyli in dochmium exeunt. Vitium in strophicis versibus est, neque i& unum. Repone: nvotccl d otuv (jjtQioat vavTiXovg -docci, kutu nr(duli(tiv dtdv(itt nQttnidtov yvw (icc^ GOcfwv ts nlrj&og u&qqqv , uo&tvioTtQov yttvXoTtQttg (fQtvog uvTOqjQovog ivog , u dvvuotg uvu t$ (liludQct^ y.ttiu Tt noXtug^ onoTCiv tVQtiv t xatoov. *JL numeri pluralis est. Minus etiam* quam proceleusmd* tico, anapaesto videturlocus concedi posse. Neque enint Verendum puto, ne talia quis exempla allatum eat^ quaio hoc est in Phoenissis v. j5o,i. ed. Pors. vjdy ipv%Quv Xotfiuv (foviuii DE VERSIBVS DACTYLICIS. 5'2 1 Nam hic Versus nori pOtest dubinm esse, qiiin anapae- stictis sit_, quod genus saepe dactylicis inseritur. 5. Ex iis, quae supra dicta sunt, coniicias duo esse genera versuum dactylicorum , unum_, in quo arsis ae- quet thesirj , alterum, quod irrationalem longam in arsi habeat. Siitaest, apparet* illud genus , in quo pares' sunt arsis et thesis, gravem habere et aequabilem inces- sum , alterum autem leviore et citatiore cursu ferri. Qui vero dactylici versus huius, qui alterius generis sint, vix distinguas , quum legibus utantur iisdem, et ne in illo quidem genere, quod iustae mensurae arsin habet, so* lutio, nisi in nomine proprio j reperiatur. Sensuisiquid in hac re tribuendum est, ad illud genus^ in quo irratio*- nalis arsis est, praeter heroicos versus, de quibu* ex Dionysio constat, etiam pentametrum elegiacum , pro* pter consociationem eius cum versu heroico , tum ple- rosqueomnes, qui systematis comprehendi solent, di* metros , tetrametros, hexametros retulerim. AUerius autem generis, in quo arsis plena mensura est, illos esse putem , qui epitritis , gravi numero , iuncti , Doria har* monia canebantur, quorum frequens usus est apud Pin» darum, rarior in tragoedia. 4. Sed utut haec res sit, tamen alio modo duo con- stitui debent versuum dactyHcorum genera. Alii enini hoc proprium habent, quod tantum per dipodias vei alios ordines vere dactylicos, i. e. nullam anacrusin ha- Lentes, incedunt; alii autem dividuntur in ordines impa- res ac dissimiles, ita ut hi ordines etiam anacrusin vel unius vel duorum temporum recipiant. 5. Dicatur primo de iis, qui ex ordinibus Vere da» ctyhcis constant. Ii apud tragicos potissimum, 6t comi- cos, et lyricos Aeolenses inveniuntur, Incedunt illifere dipodiis, descripti plerumque in dimetros, tetrametros, X 522 LIB. II. CAP. XXV. hexametros. Harius trimetrum et pentametrum vJrVas* Boeckhius quo argumento -quattuor plerumqur dactylos uno ordine coniungi statuat, non video, Movit eum rortasse hoc, quod viderat saepius in quarti, quaminse- cundi pedis fine vocabulum terminari. non modo in aliis quoque versibus caesura non in cuiusque , >< d in secundae demum dipodiae fine est, sed etiain insolens pa- rumque aptum foret , ordines permisceri quaternorum et duorum pedum. Tragici et cornici , quin , ut videtur etiam lyrici Aeolenses hos versus in systemata coniunxe- runt, numero perpetuato , ut in fine eorum syllabam an» cipitem detrectarent. Ea systemata nunc dactylicam ali- quam catalexin habent, nunc aliis versibus intermiscen* tur, repudiata in fine syllaba ancipiti, nunc iis clausu» lae loco versus alius generis, ut anapaesticus veldochmi- acus, additurj denique inveniuntur etiam systemata da- ctylica , quibus mediis alii versus, ut anapaesrici vel dochmiaci , inseruntur 9 eodem modo evitata syllaba an- cipiti. Antistrophica quum sunt, plerumque dihgentissi- me curatur, ut dactylus dactylo , spondeus spondeo re- spondeat. Sed ut hoc in plerisque locis observatur, ita alios ab ea lege liberos esse voluerunt. Strenue serva- tam pedum responsionem videmus in Euripidis Phoen. 796. seqq. ed. Pors. neglectam innominihusproprlis apud Aeschylum in Persis 884. seqq. Sophoclem in Oed. R. l5l. seqq, quibuscumque in verbis apud Aeschylum in Agam. io4. seqq. Sed ubi accurata estpedum responsio, diligenter cavendum, ne eam laedi patiamur. Ita in Phoenissis v. 811. 829. ed. Pors. i} deiva tiq "Eqiq &i6g9 a xads. ovd oi (tiT] v6[A,i{ioL xov nulckg, Vbi roi ex uno codice addidit Porsonus. Pro eo codcx Grotii 710T& habet: quod Seidlerus de verss. doehm. p. 545. post ncildtg collocans, uon persanavit versum. Scri- bendum puto: DE VERSIBVS DACTYLICIS. 5^5 ovd oi (.111 vofttfiov nore na7dsg o fiaTQl Xo%tVfAa , f.lMXGf.tCCTa navQog» i. e. ovdi ol fiiaufiaTa naTQOg IvTtg nuldtg , o fifj vofiifiov nOTi fitiTQi koytvfia* JYopifiov iam Porsonus receperat: te post lotfvfxa omittit Aldina. 6. Regnat in his systematis fere tetrameter* Et e.o etiam lyrici usi sunr. Hephaestio : 3 AXitfAciv di y.at olag UTQOqpCCg TOVTCp rW fieTQOJ *AUTEfl£TQrtG£' Mcog , uye , KuValotcu-, &vyaT£Q Atoq^ o.q'1 IgaTuiv iniotv , l'nv d ifitQov VflVCO XUl %aQltVTCC Tl&£l yoQOv. Quo in loco mirum est probari a quibusdarn potmsse monstruosum Arnaldi commentum» ircl d' Yfitoov Vfivov legentis, quod dictuiii sit pro iylfUQov vfivov. Apudtra- gicos dubitari interdum potest , quomodo distingui ver- sus istorum systematum debeant. Nam quum numerus una dipodiarum perpetuitate videri possit procedere, ut. fit in trocbaicis atque iambicis systematis, tamen, quon- iam in antistrophis saepe videmus iisdem in locisj acme- diis etiam in dipodiis verbum finiri, omninoque maiorem quamdam curam exaequandis antistrophicis adhibitam esse, apparet, non temere versus omnes tetrametros et dimetros faciendos esse , sed , prouti verba, orationisque termini indicant, diversaeet formae et longitudinis versus debere constitui. Neque enira aut vocabula hoc ingenere versuum inter duos vemis dividi^ aut orationis membra in numerorum dispositione negligi videntur. Quumque his systematis etiam anapaesti admisceri soleant^ non est verendum, ne dactylicum numerum male perdamus , si* "verbis ita exigentibus, etiam anapaestos introducamus. Ita in Phoenissis v. 70,6. si antistropha concineret, quis dubitaret , recte versus ita distinctos esse^ o) nolvfioyjdog ' 'AQyg 9 tI no& uYfiaTb xul &avdtoj KUTe'%uf J3qo{iiov naQUfiovGOg^ ioQtu7$ : 524 LIB. II. CAP. XX\ ; At quum ibi dissecari vocabulum necesse sit> non dubi- um esse puto, ita distingui versus debere, ut utrobique integra maneant vocabula : m ^a&iwv neralbiv noAv&rjooTUTOv vanog ^QTiiudog X.lOVOTQO(f;OV GUlia KlGuiQOW, In eodem carmine bi versus leguntur: tnnsiulat, &ou£eig , '^Qyslovg intnvsvoag cnaQTtQV yivva» et in antistropba : Kadf-ieloig tiuntpnu' dvgdaliioiv 6" 6Qt,g aVha 'QuXlst, naldmv. Qni rectius quidem distincti sunt, quam si in duos tetnv- m< ros divisi essent. At quum illo in carmine nulli sint txunetri, aliquot autem hexametri, multo convenientius yideturi priores duos in unUm hexametrum coniungi. In stropbicis quum Porsonus, quoniam , qui bos sequitur vi uo a vocali incipit^ biatus vitandi caussa yivvu onao- v&i contra ornnes libros posuit, non attendit, eo loco fmiri unum illorum systematum ,, ex quibus hae stropbae constant. Ita fit etiam v. 800. ubi biatus eum non of- fendit. 7. Hexameter, qui saepe in his, systematis inveni- tur, nunc videtur beroicus esse, nunc simpliciter dacty- licus. , qui per tres dipodias dimetiendus sit. Arguit id caesurarum , quae propriae sunt heroici metri> neglectio, ut in Phoenissis v. 802. 820. ixificttt 0rt(5ag , KWfiov avavXoTUTOv nQQ%0QzvsiQ. nivdsa yalag , Zyiyyog , aftovaozuiuiao cvv taduig. nisi lii ex dirnetro et tetrametro constaut. Dubites ta- men an plerisque in locis etiam qui heroicus videtur, tii- bus potius dipodiis incedat. Ita in Euripidis Supph 21. DE VERSIBVS DACTYLICIS. 5i5 fia-dt, Takatv, Ugdjv danidojv ano UeQGtopovtlagy (jgc&i, Y,al dvTiaoov yovarojv , eni %tiQu fialovaa, tbhvojv TS&vtojTcov xojniGac de'[A.ag , oj ^fXia 'yoj, ovg vno TbtytGi KadixuoiGtv anojleGa xnvQOvg. Horum ultimus tantum , si heroicus esset , minime ele- gans foret, non ille reprehendendus, si dactybcus est ex tribus dipodiis. Vt coniicias iisdem dipodiis incedere etiam antistrophicum s etsi hic plane heroicos numeros habet , yovvaGiv wdc nvtvoj , Tiv.voig Tucfov iQavvoandat. Contra, qui primo respondet, hunc quoque, quamvis simillimum heroico, suspectum reddit: f4,rid> axdcpQvg , tbxvov, iv %dovl 7£itdfiov9 yuQnaTa Vnde non temere forsitan colligemus , omnes istos non esse heroicos , sed simpliciter dactylicos ex dipcfdiis. Plura hexametrorura apud tragicos exempia indicavi in commentario ad Aristotelem de arte poetica p. i54. 8. Rarus est hexarneter aperte acataiectus, ideo- fjue in dactylum exiens. Sophocles in Electra i34r. <6o. a)X j oj navwiag qjiloTrjTog d(.utpOfievav %aQov. io) navTldfjiojv NvoSa , ot d tyojys vt^ioj &eov. Euripides in Suppl, 277. 278. ngog oa ysvsiddog, oJ qjilog, cJ doy.tfiojTaTog 'JSXXadi, avTO\iaif, dfxffe.niTvovoo: xo o~6v yovv xctl ftiQoc det- kaia. Certe, quum reliqui isto in loco hexarnetri sint, uno ex- cepto, nihil impedire videtur, quin hos quoque hexame- tros potius esse, quam in dlmetrum, duo tetrametrc ., et irerum dimetrum distingui velimus. lta visum ctiuiu Gaisfordio ad Hephaest. p. 272, 9. Dimetri catalectici, qui Adonius vocatur , exeiu- pla quum alibi saepius inveniuntur, tumiqtei aiiob uacty- 526 UB. II. CAP. XXV\ licos apud Aeschylum in Agam. 166, To7gd ofioywvov. In hoc versu primus pes non solet cum spondea commu- tari, 10. Trimetrum et pentametrum , qui quidem in da- ctylum exeant , et propterea aperte acatalecti habendi sint^ non memini invenire , sed spondeo terminatos sae- pius reperias , interdum etiam trochaeo, unde catalecti- cos esse intelligitur. In trimetro saepe primus pes spon- deus est, quo versus similis fit Pherecrateo, ut apudAe- schylum in Agam. 108. 119, u\y.u, GVf.i(fVTog utojv. 7l(y.[A.TT@i7lT0ig tV t$QalG6. Sophocles continuos posuit in Trach. 112. nollu yaQ wgT uy.ufiuvTog a/ Novov tf Bogiu ctg svgil' y.viiUTU novTto. Et sic etiam Aeschyhis in Agam. 739. ubi in antistropha %7%- prjXocfOvotGiv ayaiObV, non nr}XQ(f6vQtg UTutotv scribendum videtur. 11. Pentametrum habet Aeschylus in Agara. 12Z. l45, 167, aiXwov , viktvov eini, to d ev viy.uTO). Ahud exemplum statim dabimus ex Aristopbane. He- phaestio hunc versum $immieum vocat, exemplo usus Simmiae, %uiqs , uvu%, ttvtQS ^wO-iug [iuxuq 7J(3ug. Plotius p, 26.16, quo auctore dicat, in huius versus ulti- ma sede quemvis pedem disyllabum admitti, nescire me fateor, Vereor autem ne observatio ista, si e Graecis hausta^, neque, quod suspicari licet, e Latinorum exem- plis petita est, (nullum enim ille se Graecum exemplum, DE VERSIBVS DACTYLICIS. 32 / praeter illudipsum, quod apud Hephaestionem est, re- peri.sse testatur) originem debeat Jocis , in quibus basis, quae in initio sequentis versus esse debebat, male addita erat praecedenti tetrametro dactylico. Plura de hoc ver- su vide apud Gaisfordium ad Hephaest. p. 272. seq. qui quum exempla afferret ex Aeschyli Eumen. 56g, seqq. aridere poterat ex eodem carmine v. 543. ubi itidem duo continui sunt. Sed in illis, quos attulit , huius carminis ver ihus, tertium non pentametrum , quem sequatur tro- chaicus, sed tetrametrum esse puto, quem trochaicus ex- cipiat a >pondeo incipiens, qui spondeus rnihi tr;ochaeu.s semantus videtur: itfifTtQacQ tcpodoig (itXavtifjOGW) QQX^G(iq7q x envy&QvoiQ tcoSoq* K.otl 6vo(ftQav tlv ayXvv xaTa dojpaTOQ avduTai, tiqXvgtovoq qjaTtg. Neque enim temere factum existimari debet, ut quarto^ non quinto pcde vocabulum terminaretu*. Confirmatque eam rem Sophoclis exemplurn in Antigona v. 55g. in quo, ut ibidem refert Gaisfordius , Hotchkisius pentametrum restitui volebat. Nam ibi quoque tetrametros eadem ra- tio, quam dixi, tuetur: cicf&iTQVf uxapaTav anOTQvtTav, iXXOf-itVOJV (XQOTQOJV tTOQ tlQ tTOQ, tnntioj ytvti noKtvojv. &v]q6q OQBGGt-fiaTa , la(jiav%tva & 1'nnov vna&Tai ay. LIB. II. CAP. XXV. TtarQog dn Sinsavov (jUQvuyJog viprjlcjv QQtcav xoQvcpag £nl davdQOttOfiovg , l'vu TTjXtCpUVMQ GXOniUg 0 0)g GV fliT QQvidojV, 7lQ0?.M0)V tfZS, ig 'AOQaxctQ fiadiu furafiojviog ; i5» Ex catalecticis in sylJabam apud Hephaestionem hi commemorantur^ trimeter Archilochi, iv di Bv.TQvctvd^g. Vide Aeschvium in Suppl. 55o. seq. Iclem ibidem v. 85i. seq. ilXuillVTti TZOQ&Vj, SiGTtOGlOJ %VV VpQitt. Duhitari hic potest, an prior horum a vitio vacuus sit. Antistrophicus enim dactylum in prima sede hahet ; a.\qjBGi(3otQV vdcog. Deinde tetrameter apud Alcmanem : TctvTcc fiiv cog vv 6 dtjpiog anag. Aeschylus in Suppl. 552. 56 1. spondeum in nomine pro- prio o])posuit dactylo: Tiollcl fioonov (focciteipopiVGi Uviiqjvlwv Tc dcoQWfiiva. 16. Gaisfordius ad Hephaest. p. 2^4. recte his ad- dere videtur tetrametrum hypercatalectum, sive eum ma- lis pentametrum catalecticum in syljabam vocare, ex Sq- phoclis Aiace 22I. 248. To~v fiiyaXcov Aava&v vnoY.hi±o(iivuv* *} 'doov iiQialag £vyov i&fuvov. Servius hunc versum Alcmanium nominat. 37. Vcrsus dactylicos etiam ultra hexametrum pro- ductos esse, G-isfordius ad Hephaestionem p. 2^4. seq. ex Servio adnotavit, qui liexametrum hypercatalectum, Alcraanium; heptametrum catalecticum, Stesichorium; 35o LIB. II. CAP. XXV. DE VERS. DACTYL; heptametrum acatalecticum , Ibycium ; heptametrum hy- percatalectum , Ibycium, commemorat; et ex Mario Victorino , cuius haec verba p. 25iC). adscripsit: inter 7iaec9 ne ignorasse videar, non praetermiserim, auod ferunt apud auctores exempla reperiri, quibus oslen- dant, hexametrum dactylicum usaue ad octametrum disyllabo terminatum processisse ? ultra quam proce~ ritatem nihil in eodem scrutandum est. Idesa, Gais- fordius heptametri Catalectici exempla ex Aeschyli Pers. 866. 870. 8^3. 877. attulit, Burneium sequutus. Inqua re cur a viro praestantissimo dissentiam, infra cap. XXIX. indicabo. Rectius huc refeiri posse putaverim metrum, quod in eadem fabula v. 854. 860. est, Cretico et trochaeo post octo dactylos terminatum : w nonov , t\ fityukag ufwOug Tt no- Xiggovoiiov fiiozag intxvQoafttv, tvtf 6 yt}Quiogl . TtQMxa fiiv tvdoxipov GTQUTtug am-> qjawof.ud' j ■*}$£ vO[At6}AaTU nvQyiva navT intvdvvov» Sed haec iam magis ad systematum magnitudinem ac- cedunt. Huiusmodi longiores versus in mente habuis- se Aristidem Quintilianum puto, quum p. 52. scribe- ret : xov dt ytvtv.ov duxTvXtv.ov ntnoi);xuGtv ol ^iv (ita L. Santenius pro /.itTci) tuvtu tidf}' dijAtTQOv, tqi- fitTQOv , iitqu[.i{tqov , ntvTu^tTQOv» nuQatjuivovGi 6t Tl- vtg uvto , xctl y.utu ov&yiav notovvTtg TtTQuutTQu kutu- l.qxTixu. Nam quae hic TtTQujntrQa hutu ov^vyiuv vo- cat, videntur ex quater hinis pedibus composita intel- li.gi debere. 53 1 C A P. XXVI. JP e v e r s u h e r o i c o< 1, Versuum omnium et antiquissimus et nobilissimus est hexarr.eter heioicus3 cuius origiuem pierique ad Phe- monoen retulerunt, de qua re videndi Pausanias X. 5,4. Proclus in Chrestomathia apud Photium p. 5x0. sive ex Gaisfordii editione p. 576, Eustathius ad lliad. p,- 4, i, Nec sane immerito divinum quid habere visa est huius versus inventio. Quis est enim, qui, si accuratins eius naturam consideraverit, hon admiretur eximiam illam Graeccrum solleitiam, qui in ipsis ariis primordiis statim illud metrum repererint, in quo omnia, quae gratam va- rietatem , venustatem , dignitatem carminibus adderent, coniuncta cernerentur ? Qua in re explicanda quum mi- hi non satisfecerint ea , quae Frider. Thierschius in dis* sertatione de poematis Hesiodi, commentariis Academiae Monacensis inserta, p. 58: attulit, paucis, quid ego sen* tiam, volo exponere. Animadvertebant autem , ut opi- nor, Hlij, qui primi communem sermonem ad poesin at- tollere conabantur, numero opus esse, qui dum humili- tatem familiaris orationis desereret , retineret tamen eius aequabilitatem , quo pariter et omnibus rebus exponen* dis aptus esset, et diu sine taedio continuaretur. Ita heri non potuit, quin dactylicum numerum caeterisprae- ferrent, qui, quoniam simillimus tribracho est, dum huius alacritatem haberet, fortius tamen incederet, si- mul autem apte spondeorum tarditate posset temperari. Sentiebant autem , si hunc numerum ab anacrusi incipe- rent, vehementiorem eum futurum esse, ac minus aequa- bilem, quam deceret: unde ab arsi eum inchoandum in- tellexerunt, quod grave simul et sedatum oxordium est, Praeterea ciuandum erat5 ut, dum aequabiliter procede- 332 LIB. II. CAP. XXVL ret versus, tamen etiam varietatem idoneam haberet. Ita- que ordines non modo nec longi nimis , nec breves * sed etiam cum similitudine dissimiles esse debebant. Vtrum- que consequuti sunt, quum versum ex his, ordinibus coinposuerunt f , J quorum quum uterque eam habeat magnitudinem , quae xienue brevitate sua orationem concisam reddat, nec ni« mia longitudine molestiam in pronunciando creet , ambo «id aequabilitatem numeri conservandam conspirant, sed. ita, ut, quoniam dissimiles sunt, atjtam simul varieta- tem ei addant, Nam quum similes sinteo, quod uterque tripHci ordine periodico constant, dissimilitudinem affert ct anacrusis, a qua orsus alter dum facile nectitur priori, fortior est , et catalexis , quae quoniam in secundo leni- or, quam in primo est^ temperat ea rursum vim ab ana- crusi ortam, simulque facit_, ut et placide conquiescat rmmerus ,; et sine asperitate ei alius eiusdem generis ver- sus possit succedere, Sed liaec eompositio aliam praeter- ea , eamque admirabilem praestabat commoditatem. Nam efsi baec, quam dixi, ordinum divisio legitima est, et naturam continet versus heroici , tamen talis ea est, ut, quum multis modis mutari possit, incredibilis ordinum varietas in versum heroicum inferatur, eoque ille in infinitum repetitus numquam, si quis ista varietate recte uti sciat, taedio auditorem afficiat, Sed de hac re omni deinceps explicabimus , Romanorum promiscue et Grae* corum exemplis utentes, 2. Atque apud Romanos primus, qui hoc versu ute* retur, fuit O. Ennius : quod non, ut Hier. Columna , ex Lucretio Siliove colligam, sed ipsi Ennio credo, ver- sus Saturnios ridenti ; DE VERSV HEROICO. 555 quos olim Fauni vatesque canebant, quoin neque Musarum scopulos quisquam su- perarat) nec clicti studiosus eraty et quidem ante hunc :• tum illa, nos ausi reserare, certius rem confirmant. Longos autem ille vocabat ver* sus heroicos , ut refert Cicero in fine lib. II. de legibus. Itaque recte Scaliger ad Festum v. topper , neminem apud Romanos ante Naevium, et ue hunc ipsum quidem hexametro usum dicit. ISTam Cypria Ilias , ex qua Cha- risius p. 118. et Priscianus p. 881. duos versus heroicos afferunt, non Naevii fuit, sedLaevii, quod vidit Yos- sius de Analog. III. 55. Scriverius autem inBaudii Anio- ribus p. 4 16. nescio cuius Ninnii putat esse. Haec latue- rant Heynium in Exc. I. ad Virg. Aen. II. Non magls, quae anno urbis ioxl. reperta sunt Marcii vatis carminn, quum Ennius annos natus esset XXVII. hexametro versu scripta fuere, quo numero eos conceperunt Alciatus et Scaliger. Vide Scalig. ad Varr. p. 82. Column. ad Enn. p. i22. Desprez. ad Horat. Epp. IL i? 26. Nam Mar- cium quoque e Cicerone de div. I. 5o. Saturniis versibus cecinisse colligas , multoque facilius in istis carminibus, ciuemadmodum ab Livio XXV. 12. et Macrobio I. 17. referuntur, Saturnium , quam heroicum numerum inve- neris. 5. Apud Graecos versus lieroicus mutationes quas- dam expertus est, sive prosodiam spectes , sive ipsosnu- meros. De utraque re diligentius disputavi in disserta- tione de aetate Orphei ArgonaUticorum. Hic mihi hcc tantum commemorandum est, inde ab Homero usque ad quintum a Christo saeculum poetas epicos hac forma usos esse, quae et spondeos promiscue cum dactylis commu- tatos, et caesuram potissimum habet masculam illam, 554 LIB. II. CAP. XXVH quae rttv&r^ufifQijQ a grammaticisvocatur, quaeestinter- tii pedis arsi. Sed eo, quo dixi, saeculo eo iam proces- serat poetarum inscitia, ut> quae praeterea ad elegantiam versus heroici conferrent, plane ignorasse videantur* Tum exstitit vir fervidioris ingenii , et in primis ad pcesin factus , Nonnus Panopolitanus , qui edito ib* genti volumineDionysiacorum omnes, qui tum Viv-ebant^ poetas ita praestinxit, ut quasi novus Homerus habere- tur. Is dactylum rarius spondeo cedere ^assus^ caesu- ram regnare voluit eam, quae a grammaticis %avu rptzov TQoyalov vocatur : quo volubilitatem, quamconsectabatur* huic versui conciliavit admirabilem : eini, &ed, K.QOvi8ao dwMTOQQv atdvnog avyijg. Hunc igitur, ut priores Homerum , ita, qui post eum fuerunt, omnes exemplum sibi sumpserunt, ut vel ex numeris aetatem eorum coniicere possimus, veluti Mu- saeus, Tryphiodorus , Coluthus , Christodorus, Ioannes Gazaeus, Paullus Silentiarius, Leontius, Macedonius, 4» Sed dicatur iam de c.aesuris versus heroici. Ea» rum grammatici quattuor commemorant, Tz£v<&r]iiu{j.£Q?j> v.axa TQitov xQoyaiov , tq^&r^uf.tSQ-fj , TSTQanodiav (jovxolt,- w)v* Vide praeter scboliastas Hephaestionis Gellium XVIII. i5. Diomedem p. 496. Terentianum p. 24 19^ seq. Marium Victorinum p. 25o8. Bedam p. 2068. Hae a nobis suo quaeque loco commemorabuntur. Nam quum praeter has multae sint aliae , sunt autem omnes numero XVI. quoniam de quinque dactylis quisque tres, ultimus pes autem unam admittit, earum omnes , quae vel ad elegantiam aliquid conferant, Vel corrumpant nume- ros, attingere convenit. Nemo autem non videt, saepe unum versum plures habere caesuras posse, quin debere etiam , si una earum vel initio vel fini ita propin- qua est, ut reliqua versus pars non possit facile uno or- dine contineri. DE VERSV HEROICO* 555 5. Prima caesura est in prima arsi. Ea praeclare usus est Komerus Iliad. «. 5i. Odyss. ^. 45q. avtdg sauv avTolat, fiilog iymevxig iqitlg @ aaaojTSQOv alko nd<- <&QlflU* et w. 5oo. xov gv ngojf]v HTtTvag afivvousvOv ntgl nuTQrjg "ExtOQa' - tou vvv ttvty ly.dvoj vtjag 'Ayamv. Virgilius Georg. IV. ig5. ut cymbae instabiles fluctu iactante sabur- ram tollunt: - his sese per inania nubila librant. 7. Quarta est in secunda arsi, Theocritus XXV. saepius,, ut 260. tw fitv vntK ytiQojv tcpvytv Tavvcploiog iowzog y.aunTOf.itvog , - xriXov dt uirj nqdrjotv vq? QQfi]}. Virgilius Georg. II. 296. tam fortes late ramos et brachia tendens huc illuc, - media ipsa ingentem sustinet umbram. 8. Sexta in fine secundae theseos* VirgiKus Georg. III. 99. ut quondam in stipulis magnus sine viribus ignis incassum furit: - ergo animos aevumque no* tabis. 556 LIB. II. CAP. XXVI. . g. Septinia, quam niv&rfupeQtj vocant, in tertia arsi cst: fortunam Friami - cantaho et nobile bel* i lum, Hanc supra ostendimus propriam esse versus heroici cae- suram^ eaque indeab Homero apud ej^icos pariter ac cae^ teros, qui hexametro usi sunt, legitima habita est. Id* que in mehte habuisse puto Varronem apudGellium XVIII. i5. quum dixit, omnimodo in quinto semipede verbum terminari: quare iniuria reprehensus ille est a Mureto in Var. lectt. XI. 6. et a BentJeio in dissertatione de metris Terentii. Qucd. sicubi negligitur haec caesura, substitui ei necesse est aliam earum, quae versum apte in duaspar- tes dirimant. Hae sunt autem plerumque octava, rarius decima , perraro duodecima. Nam etiam ubi potior cae- sura non fit in tertio pede , tamen curari solet, ne ille sine omni incisione sit^ quia sic asperior fit numerus, et exuere videtur naturam versus heroici. Octava igitur caesura omnium aptissima est, quae propriae locum te- neat, v.i>d(jct 1.101 ivvtnc ? lilovGa , - noXvtQOitov , og {.itx-* aci molXu* Decima talis est, ut apud Catullum in Epithal. Pelei. v. Eumenides , quibus anguineo - redimita ca~ pillo. Ea hoc in versu, et simile quid in aliis huius generis versibus ammadverti licet, hanc ob caussam minus of- fensionis habet, quod potior caesura est in secunda arsi, unde versus in tres ordines dividitur, Eumenides , - quibus anguineo - redimita ca- pillo. Duodeeima minus grata est, et tantummodo, ne versus plane pravus sit, efficit, ut apud Lucretium III.544.6u. 6jo. IV. ;?5q. DE VERSV HEROICO. 35- an contractis in se partibus - cbbtutescat. dissolvi: quod si immortalis - nostra foret mens. sic animas introduxeruni - sensibus aucias. per simulacra leonum caetera, - quae videt aequd m versuum secundus reliquis melior est^ piopter eamdem rationem, quam indicavimus, quia ex tribus or- dinibus constans , aliam potiorem caesuram habet* 10* Octava caesura, quam y.utu tqitov Tooyaiov grammatici vocant, ut supra dictum est, ab Nonno , et qui bunc sequuti sunt , ut legitima usurpatur. Haec ta- lis est, Orphei Cotliopea^ - Lino formosus Apollo. Propter lenitatem haec mollibus argumentis accommoda- tissima esr. Ita fere ubique eam usurpatam videas in Moschi epitaphio Bionis. • Eadem interdum tranquil- lam quamdam gravitatem habet, ut in Odyss» A. 553. ipvyrj de 7zoda')X6og Aiay,i6ao (poiTa fiaxpa fiiSwua xar uocpodeXov lectuwpa, Apte usurpata est etiam in hoc versu, lliad. $. 455. Ttov dt t€ t?iXog~s dovnov iv ovQcGiv iy.lv f 7iot,(.aiv>. Saepissime autem volubilitatem auget. Homerus Od. Xt uutiq* £7ictTa nidovds KvVtvdexo Xaag uvaidtjg* Vide Lucretium III» 116. VI» 556. Catullum in Epithal» Pel. n5. 11. Nona, quae est in fine tertii pedis, quoniam in tluas aequales partes versum dirimit, praesertim si spon- deus est tertius pes, minime suavis est. Vsus est ea ta- men non sine vi quadam Virgiliua , artifex in his rebus laboriosissimus , Georg. I. 55/. incipiunt agitata tumessere > et aridus altis $ i r 558 LIB. II. CA£. XXVI. montibus audirifragor: - aut resonantia longe* Vide ibi Vossium. 12. Decima quoque, quae in quarta arai est, idem poera apte utitur Georg. I. 201. non aliter, quam qui adverso - flumine lembum remigiis subigii. i5. Vndecima , quae xctTct t&tcxqtov rQoyjxiov a grarii* maticis vocatur, rarissima est, et studiose vitatur : ut Te- rentianus exemplorum penuria ipse versum finxerit* quae pax longa remiserat arma , novare pa* rabant. Vide etiam Marium Vict. p. 25o8. Nam non modo ipsa lnolKs est , sec! etiam debilem reddit postremum ordinemv qui a levi anacrusi incipiens , statim iu prima dactyK re- petitione trochaeo exstinguatur. Id adeo oifensioni fuit veteribus , ut , etiam si versus alias haberet incisiones? tamen diligenter caverint, ne in medio quarto dactylo terminaretur vocabulum. Itaque apud bonos poetas per* rari sunt versus, qualis liic est lliad. t. 5q4» ITilkevg -&t]v fiot eftHvct yvvcc7xcc yccfuaoiTcct ctvrog. Sed quo quisque deterior est ac negli^entior , id quod in multos recentiorum cadit, eo maiorem in hac re incmi- am deprehendas, ut pluribus ostendi in dissertatione de aetate Orphei Argonauticorum p. 69*. seqq. Illud vix opus est monere^ si ultimum quarti pedis tempusinvoce monosyllaba sit, eaque non ad sequentia, sed ad praece- dentia pertineat, abesse illam offensionem. Itaque fre- quentissimi sunt tales versus, utj rf '/MTCiVTCC, 71 CXQUVTUTl. doyjlKX ' ^^dOV. DE VERSV HEROICO. 55g Neque offensionera habet terminatum eo loco vocabu- lum , si praecedit vox ruonosyllaba ad sequentia perti- nens , ut, wg icpccc ' tddeiGtv 8 6 yago)v9 kal ineld-STO [iv&ca. Quod si, hoc non fit , plerumque Operam dederunt poe- tae, ut certe in quinta arsi vox finiretur, ut Iliad. £, 2. nolld }v vocarunt : udv t% to xpi&vQwpa ital a ntcvg , - uinoXe, vtjva. Mirum est, Viigilium in Eclogis deseruisse exeraplum Theocriti. Haec caesura etiam apud epicos poetas sae- pissime invenitur , fecitque, ut qijartus pes singulari ]i- centia lrueretut : de qua re saepius mentio facta est in primo libro. Magnam interdum vim haec incisio ad au- gendam rei , quae describitur , magnitudinem habet , ut apud Homerum Iliad. d. 424. novTO) f.i£v tu nQWTu hoqv6G£tui > - uvtuq tneiTa %tQOto Qtjyvvfttvov fteydlu ^f/tft, - a^twl de % ux XQVfi av ctnaiTtCo vrtg, de verbo 7tOTmTvaGoit.is&a disserens t ita scribit : aai eSss fxtv TJpag vnooTi&w sig uvto, tg 6i (iv&MTolg i$g ano- dtdovat,' d?X ovdinots 6 einooTog %Qovog tov iiQOiixcv ctit ypyv tTndi^iTat, Egregia est observatio Bentleii ad Luca- DE VERSV HEROICO. 34i Bum I. 2^1. merito rcpetita a Gaisfordio ad Hephaest. p. 270. Latinos poetas , quum hac caesura utuntur , fere in sexto pede duas ponere voces monosyllabas , ut Vir- gilmm in Ecl. VII. 35. nunc ie marmoreum pra tempore fecimus: - at tu. Exemplis, quae ille attulit, adde Vifg. Georg. I. 3;o, at Boreae de parte trucis quum fuhninat* m et quum. Sed quod idem contendit, aliquot exemplis permotus, eamdem rationem esse, quum disyllaba vox, sed repeti- ta , sextum pedem tenet, ut apud Virgil. Ecl, VI. 5g. incipiant silvae quum primum mrgere,-quumm que* spud Lucanum VII. 55o. ipsi tela regent per viscera Caesaris, ipsi* apud Virgilium Aen. V. 635. nullane iam Troiae dicentur moenia , - nus^ quam, ubi etsi non vox eadem , at sensus tamen idem iteratur: id argutius , quam verius dictum puto, Omninoque ob- scurior est ratio, qua explicare vir summus et hoc et . duas istas monosyllabas voces conatur, more suo ad arca- jiarn musices rationem provocans : quam si ipse satis ex- plicatam habuisset, neque arcanam , opinor, appellavis- set, et exponere, quam digitum ad eam intendere ma- iuisset, Nimirum vir eximius acute sentire t quid rectet quid secus fieret, solebat, sed explicare nunc nolebat, nunc alia , quam debebat , via aggrediebatur, Mihi qui- dem ex illis duabus observationibus haec tantum vera vi- detur, quae est de duabus in sexto pede vocibus mono- syllabis, alteram casui tribuendam puto. Nam etiam 8ine repetitione disyllaba vex eum Jocum tenet, ut in Aen, X. jg5. Ila LIB. II. CAP. XXVI. ingentem remis Qentaurum promovet : - ille. Sed quum sentirent poetae, ubi ista caesura uterentur, nimis brevem esse ultimum ordinem , quam ut apte ad praecedentia comparari posset, ei incommodo sic plerum- que mederi studuerunt ^, ut eum ex duabus vocibus com- ponerent, quo id consequebantur^ ut, dum singulae se- orsim, et , ut irr initio sententiae, gravius prouunciarenr tur , multo diutius vox iis immorari cogeretur , eaque re Jongior fieret ultima pars versus. Videtur enim illa iam magis ex duobus ordinibus, i. e. ex duabus arsibu^ con~ $tare , dt Boreae de parte trucis quum fulminat , - el - quilm, nabetque eamdem rationem , ut, quam statim commemor rabimus , postrema caesura. Caeterum exempla duarum in fine vocum monosyllabarum ex Horatio multa rcperies in iis , quae Morgensternius in diss. de satirae atque epi- stolae Horatianae discrimine p. 56, seqq. collegit, \y. Haecenim, quae numero est sexta decima in scxta arsi est, quo quidem loco ; non sane oratio finiri solet; esset enim hoc satis ineptum, ante syllabam fina- lem concludere orationem , ipsoque in fine versus novam incipere sententiam: sed vocabulum tamen saepe eo loco terminatur, succedente voce monosyllaba, eaque tali, quae non sine accentu pronuncianda sit. Quo fit, ut ea vox rion possk in thesi delitescere , sed novo ictu notata per se aliquem ordinem faciat, thesi illa in arsin mutata. Sic Odyss. #. 69. yv.7ctv dfiou %al novTOv' oqwqsi, df QVQctvo&ev - vv'%, IDionysius Pericgetes v. 7^9. ^«rw1 niot di cqv dvgtjvepOQ imirmub-r^.-&(ov. Virgilius Aen. 1, io5. ddt latus, insequitur cumuld praeruptus aquae - mons. \ DE VERSV HEROICO. 545 et Georg. J. a4f. z72tc i/£ perhibent , aut intempesta silet - nox. Et his quidem in locis gravis est et severa haec incisio : alibi autem ad res ieves et pusiilas transfertur, ut apud Horatium, pdrturiunt montes, nascetur ridiculus - mus; et apud Virgilium Georg. I. 181. tiim variae iiludant pestes: saepe exiguus- mus» ubi de ea caesura videndus est Vossius> 18. In huiusmodi reLus cxiK diligentia apud Roma- nos Virgilius , apud nostros Vossius elaborarunt. Home- rus, et quiqui natura magis, quam disciplina poetae fue- xunt, non anxie talia cjuaesivere, sed, dum sensum suum atqueanimiiiur^etumsequuntur, ultro oblata non repudia- verunt. Hinc illa est tam incredibilis et pene divina vis, . quam habet versus heroicus , dum non mo^o pro mensu- rae diversitatibus celerius^ vel tardius incedit, sedetiam pro mira iila varietate caesurarum modo volubilis, modo .715 j modo lenis , modo asper; modo sedatus , modo agitatus est. Atque haec ordinum varietas quodammo- rlo in singulis versibus requiritur. Ii enim sunt pessimi v rsus , qui nimiam habent ordinum similitudinem , ut c;uum in duas aequales partes dividitur versus, sicutapud Ennium VII. Annal. in ed. Merulae p. 4 17. Poeni pervortentes - omnia circumcursani ; vel quum singuli pedes vocabulo terminantur, ut apud eumdem p. 169. ed". Hessel. sparsis hastis longis campiis splendet et horret ; etsi interdum id non sine quadam virtute fit, ut iu alio eiusdem poetae versu , apud Merukm p. 354. disperge hostis , distrahe, diduc, diuide , differ. Grammatici huiusmodi versum vr^op^vu^ov vccant: v. scliol. Hephaest. p. 91. (178. ed. Gaisf.) et Eustath. p. 5H LIB. II. CAP. XXVI, c4o. init. (635,32.) Vixestautem, quocl magisdispli- cere debeat, quam quum ad similitudinem ordinum etiam debilitas accedit. Recte enim observavit Vossius ad Vir- gil. Georg. III. 5ig. neminem veterum hos numerospro* baturum fuisse, sole cadente iuvcncus aratra reliquit in arvo. 39. Sunt in hoc gencre nonnulla, in quibus Latino- rum severior, quam Graecorum usus est, non quod illi meliores versus, quam Graeci, fecerint, sed quod lingua eorum non tanta libertate gaudet. Etenim quum Graeci accentum , qui ipsorum est vocabulorum propriu3 , in versibus non multum curare soleant , nihil offenduntur, si ictus metrici alios in locos , quam accentus , incidunt, Romani autem , etsi ipsi quoque , et maxime in heroico vcrsu , accentura vocabulorum negligere debuerunt, ta- nien interesse aliquid senserunt, quo in loco, et quali in vocabulo id fieret. Et quum illud potissimum naturae Latinae linguae repugnet, si in fine acuantur vocabula , operam dederunt, ut id in versu heroico eadem ratione, qua in versibus trochaicis atque iambicis, ibi tantum fa- cerent, ubi evitari non posset, i. e. in secunda, tertia, quarta arsi. His enim in locis nisi id non concedatur, non licebit facere hexametrum. In quinta vero sextaque arsi maiorem viderunt cautionem adhibendam esse. Nam circa finem vereus, ut saepe monuimus, cultiorera ac ni- tidiorem decet numerum esse, remissis iam viribus , et aure finito versu sonum quasiretinente aliquamdiu. Hinc, quod multi praecipiunt, versum heroicum non esse ter- minandum vocabulo tetrasyllabo , cuius duae priores syllahae breves sinr, non propteristam vocem verum est, ?ed propter vocem praegressam, Quae si anapaestus est, asper est et insuavis versus , ut hic Lucretii II. yj. augescunt aliae genles, - alide - winuun-' tui\ DE VERSV HEROICO, 5i5 Quare praemitti solet longior vox , ut apud Virgilium, Amphion Dircaeus in A ctaeo - Aracy ntlio, lamentis gemituque et femineo - ululdtu. Paullo durior est numerus, sieavox, quum anapaesto finitur, etiam anacrusin habet, ut in Virgilii Aen. XII, dmbrosiae succos et odoriferam -panaceam, Aliam rationem habet illud, quod non laudatur versus, in quo duo extremi pecles una voce contineantur. Id pro- ptcrea fit, quia , quum minui vim numeri in extremo versu conveniat , augetur ea ? longiore ordine sequente breviorem; etsi interdum tales vcrsus, si sententiae ac- commodati sunt, suam virtutem habent^ ut apud Lucre* tium III. 71, conduplicant avidi, [caedcm caedi dccumulan* tes, 20. Ad mensuram quod attinet, in qua caesurarum quoque aliqua vis est, pleraque libro primo in eo capitp^ quod est de prosodia , tetigi. Multa etiam ea de re dicta sunt in dissertatione de aetate Orphei Argonauticorumt Diligentissime hunc omnem locum pertractari a Spitzne- ro, rectore scholae Vitebergensis, dum haec scribebam, comperi^ allatis ad me primis foliis libri , qui sub prelo nunc est, de versu Graecorum heroico. Ilic paucis com» iiiemorabo grammaticorum exiles argutias, de quibus jnulti sunt scholiastae Hephaestionis. Ac satis erit, Athe- naei verba in libro XIV. apposuisse qui quum p. 620. C, sic scripsisset : Xapaikicov d? iv tco mol £irkoiyooov nal t>??,o)di]{rijvai q/>]Giv ov povov tu' Ociyoov, dk?,d xatTu^Ifcrw- iiov xai AoyiXoyov , ixu di Jfifiviofiov xai 0coy.v?r/dov : ita scribit p. 6J2. C. oto dt noog Ttjv fiovotxtjv oixeiOTaTa dii- *AitVTQ oi anycdoi , dijXov y.ui i£ 'Ofiyoov , bg did to (neiig- jLonotqxivtu nuoav iavrou Ttjv noirtoiv , dqcovTirsTl rovg -xoMovg dxtqdi.Qvg ziqmI. QTl%ovg , xai luyaQovg , j*f di 546 LIB.II. CAP. XXVI. HtiovQOvQ. £tvoqjuv7]g Si v.ul 2olwv xul Bioyvig xul <£w- nvllSfjgi tTt dt ITtQiuvdQog , [6 KQQivdiog iXtyonowg, xul tmv Xotniav oi firj nQoguyovTtg nQog tu noviuiuTu [.Klwdluv, tY.novQVGt rovg UTtyovg To7g uQi^fio7g %al tj) Tu£n twv /ite- %Q(QV , Y.ul GKQnoTjGtV OTTOig UVTUJV ftr]&sig UXiqalOg tGTUt9 ftijTS luyuQog , firjs fJisiovQog. UY.icpaXot 6i siotv, ol trsl ryg uQyrjg Tr]v ycu^.OTrjTu syovTtg, incidq vr)ug ts xul c JEXXr^girovTov Yaovro'' tnUovdg tstuvvgto @oog i(pt arufiivoto • XayaQol dt , ol iv ftiocp, ofov, aixpa d? uq Aivsiuv ig xal ZicpvQog , rco ts @Qijxr]Osv ut]TOV, via ftiv ftot itUTiu'§6 JIoGStduojv ivoGiy&wu, DE VERSV HEROICO. 547 nXiovig xtv f4i'?]GTijotg Iv vfitTBQOiGo dofxotGiv^ tK dt GTtecrog ivuite fiiyav TQoypv tvdov 1'ovTog , (vide Uiad. &,5. \p. io5. Od. i. 280. (7.246. 9.178. i85.) eos contractione facta tolli, apertum est. In Odyss. q. 85. Wolfius nunc dedit, ccvTCog diintfivjtt, , fo»Gto dz ti i'v ys qtptG&at, ubi olim dji07iiml'zt leeebatur. Non minus constat, apud ^atinos tenuia, abiete, fluviorum rex Eridanus, apud Virgil. Georg. I. 482. et quae sunt huiusmodi alia, non proceleusmaticos , sed dactylos esse. Attigit haec Macrobius V- i4. Ennius tamen et proceleusmaticum et anapaestum in primo pede , qui aptior tali licentiae est, sibi indulsit in his versibus p. i55. i5g. ed. Hessel. capitibus nutantis pinus rectosque cupressos. jnelani^rum , turdum, merulamque , umbram-? que marinam. 22. Trochaeus, qui interdum apud Homerum inve» nitur, si in quarto pede est, quam excusationem habeat, ostendimus libro primo p. 4o. seq. In primo pede nomi- ni proprio alicjuid condonandum videtur in Homerico hy- mno Apollinis v. 5^5, IlvdlOV HuXtOVGlV CTTOiVVflOV, OVVtV.a 'Atldt/,. Sed in illo, Od. x. 4o,5. fi. 267. (Aavriog dlaov , TOV T? CfQLVtg t(JlTtt8ol tlGlV, fidiTiog alaovt Sr^aiov TetQtGictOt fidvTiiog scribendum esse puto. MdvTtl' constans Jectia cst Iliad. v. 69. Variat scriptura o. 221. ubi Wolfius ^«*r ritg praetulit. Videtur hoc nomen , ut zrolig, triplicem declinationem habuisse. Varro apud Nonium p. 272. scripserat, liaud dubie de Aiace loquens, mox unum credit jerro se caedere Vlixem, quum bacchans silvam caedit, porcosque tru-. cidat. Male ibi maximum legitur. Lucilii verba fragm. 6$. 548 LIB. II. CAP. XXVI, apud interpretem Iuvenalis ad III, 1^5« fortasse hoc mo- clo distribuenda sunts principio exitus dignus, exordiumque sequetur. Aliud trochaei exemplum in eiusdem poetae fragm. 5u apud Nonium p. 4. corruptum est, 23. Quinta sedes legitimum pedem habet dactyJum^ quia sic exitus numeri suavior est, Rarior spondeus eo in loco est, sed interdum gravitate sua et tarditate ad sententiam aptissimus, Ita apud Virgilium Ecl. IV. 49. cara deum sobolesa magnum lopis incre-* rnentum. Bomani in hoc genere versuum plerumque ultimam vo» cem-ex quattuor syllabis constare voluerunt, quia sic in iis, quae eam vocem praecedunt, fere evitari potest ictos in ultimam incidens: ut apud Propertium II. i4^4g. sunt apud infernos tot millia formosarum. Vide Catullum , qui bprae caeteris hoc exitu deJectatus est, £n Epithal. Pel. v. 5. n. i5. 24. 28. 36. 67. 71. 78, 79. 80. .85. 91. 98. 108. 256. 258. 269,274,277, 302.359. LXVI. 5. 61. LXVIII. 65. 87, 109. LXXVI. i5. C. 1. CXVI. 3. Propert. I. i3, 5i, 19, i5. 20, 5i. II. 2, 6ia III. 5, 29. IV. 4, 71. Rarius longior quattuor syllabis vox in fine est, ut apud Catull. Epithal. PeJ. 286. Tempe, quae silvae cingunt superimpen^- dentes, nisi hoc dividi placet. TrisyJlaba vocabula in fine , pro- pter ictum, qui tum in ultimam praecedentis vocabuli syllabam incidit , minus probantur, Sic apud Catulluin est LXVI. 5j, ipsa suum Eephyritis eo famulum legarat\ apud Virgilium Aen. VII. 634. aut levis ocreas lenio ducunt argento* DE VERSV HEROICO. ' 54g Evitatut asperitas nunc insertis brevioribus vocibus, ut apud Catullum in Epithal. Pel. 44. regia , fulgenti splendent auro atque argento : et Aen. VIII. 679» cum populo , patribusque, penatious , et ma* gnis dis: xiunc longiore praemittendo vocabulo, ut in Georg. III. 276. saxa per et scopulos et depressas convallis. ubi videndus Vossius. Adde Aen. VII. 654. Catullus in Epithal. Pel. 74. 255. egressus curvis e littoribus Piraei: cum thiaso Satyrorum et JSysigenis Silenis* Vide ibid. v. 96* 298. 24. Recentiores et Graecorum et Romanorum poe- tae defugerunt versum heroicumex solis spondeis facere: quod genus Maximus Victorinus p. 199. durum esse ait, ut Albinus in libro, quem de metris scripsit, ita po- suerit, vilem spondeo totum concludere versum* Antiquiores et Graecorum et Romanorum poetae alirer sensere, qui non modo duos tantum vel unum dactylam in principio posuerunt , ut Virgilius Georg. III. 276. saxa per et scopulos et depressas convaffis, Catullus LXVIII. 87. nam tum Helenae raptu primores Argivorum, sed interdum etiam solis utuntur spondeis, ut Homerus Diad. X, i5o. 3ATQtid?}q' rcJ d* avv ix dlqtQOV yovvv£i(s$rtv • ubi vid. schol. Ven. Ita etiam ip. 221. Od. q. 55. y. i5. £. 175. 192. Ion Chius in Brunckii Anal. T. I. p, 362. fragm. II. 5. Ennius : (vide Merulam p. 197. 546. 54*.) olli respondet rex Albai longai. cives Romani tunc facti sunt Campani* 55o LIB. II. CAP. XXVI. Romani muris Albam cinxerunt Longajtu i/ucretius VI. ii55. an caelum nobis naiurauliro corruplMm Catullus CXVI. 5. quis te lenirem nobis* ne eonarere* 25. Vltimus pes duhitari potest, utrum spondeus na- tura sua an trochaeus sit. Atque haud scio , an eum ia hexametris dactylicis j quibus tragicos uti supra dictum esti plerumque spondeum potiiis, qnam trochaeum esae dicam , quoniam hi versns per dipodias dactylicas ince- dunt , aequalem ubique cursuin servantes. In heroico autem yersUj a quo ista ordinum aequalitas abest, qui- que saepe etiam in medio trochaicam clausulam haber, quae mtcc tqvtov tqo%cuov vocatur, lanto confidentius ul_ timum pedem trochaeum esse contenderim_, quod is irra- tionalibus dactylis etiam aptior csse, quam spondeus> vi- detur. Verum id nihil impedit, quin poetas, ubi libe- rum erat , brevi an longa syllaba finire versum vellent, longam praetulisse credamus. Nam in fine versus quon- iam consistit vox et pausa iit in pronunciando , longa syllaba, quia stabilior est, omnino ad concludendum ver- sum aptior est iudicata. Itaque et v paragogicum addi in melioribus libris videmus , et ipsi poetae anteposue- runt productas syllabas , tivai, quam eppiv, ahl quatn aiivy et quae similia sunt, in fine versus dicere praefe- rentes. Vide, quae dixi de hac re in libro de emend. rat. Gr. gramm. p. 22* seq. et in praefat. ad Orphica p. q. Sequutus eam rationem est Wolfius in postrema edi- tione Homeri» 26. Graecorum mos est, omnimodo finire versum heroicum integro vocabulo : nam si Simonides aut aliquis alius epigrammatum scriptor nojnen proprium, quod da- ctylico numero aliter aptari non poterat, inter duos ver- DE VERSV HEROICO; 55i sus divisit, id necessjjate contra regulam factutn est. Epici numquam ne hoc quidem sibi indulserunt, ut syl- labam in fine versus eliderent. .Apud Homerum quideua plerique grammatici ita putarunt distinguendum esse lli- ad. £. 265, V v , ojg 'Hgay.kijog ntg i%ojo~uto. v. schol. Ven. et Eustathium p. 0,84, 2. cuius verba re- petiit Gaisfordrus ad Hephaest. p. 2.54. seq. sed ita abhor- ret ista ratio ab epici carrmnis siinplicitate atque elegan- tia, ut, etsi illud tvQvona Zr\v etiam Iliad. #. 206. et JA, dol > y.m, atque alia dican- tur, quae maxime in iine versus pro longioribus formis jponi solent: de qno genere dixit Strabo lib. VIII. p. 564, (66o). Ethaecmihi quidem verior sententia videtur. Ex JLatinis vero Virgilius, proximum Homero se fore ratus, si talium rerum nihil intactum reliquisset , in vitio virtu- tem quaesivit, ut Georg. I. 20,5. aut dulcis musii TKolcano decoquit humorem^ . ei foliis undam tepidi despumat aheni. Vide II. 69. 544. III. 242. 44g. quorum partem attulit Macrobius V. i4. 27. Grammatici multas distinctiones protulerunt ver- sus hexametri , quarum eas, quae pueriles sunt vel inuti- les , praetermitto : sed commemoratu dignum videtur il- lud genus , quod xar* ivonUov vocant , quod spondeum habet duobus dactylis additum f ut Iliad. «. 557. quo illi exemplo uti solent, ojg cparo daxQvytojv , rov $ txkve norvta p?jT?jo> Hoc genus non propter veisum heroicum memorabile est^ « 553 LIB. II. CAP. XXVI. sed propter numeruni illum, q^em xut ivo/dtov nonii- nant: de quo praeter scholiasten Hephaestionis p. qi. (178. ed. Gaisf. ) et Eustathium p. 1899, 60. videndus schol. Aristoph. ad Nub.65i. etquae ibi adnotavi. Quan- tum ex iis, quae a veteribus tradita sunt^ colligi potest, duo numeri enoplii dicti sunt, unus, qui est ex duobus dactylis et spondeo, numerum, nisi fallor^ habens ana- paesticura, alter apei te anapaesticus , sive, ut rhythmici eum meti- untur, ex spondeo, pyrrhichiOj trochaeo, et iambo i , — , 00 — - l^V . quos apparet ambos r^uoXlovg, 1. e. ex sesquidipodia esse* Plato de rep. III. p. 4oo. B. ivonXiov ^vv&itov commemo" rat, de quo quae scholiastes p. i55. ex Proclo refert, 0 ivonXtog auv&srog ioTtv *§ iapfiov, xal daxTvXov* xai rtjg itctQiafipidog ., dvdgixog ngog npageig dvayxaiag xul axov-- ciovg, ii-OQfiqxixog fig noXtfiov , vitiosa esse puto , quan- do et insolens ista compositio est , et minime ea vi prae* dita , quam ei inesse dicit. Gonvenit hoc in anapaesti- cum illum enoplium. Quare videndum , ne scripserit, o ivonXtog ovv&fTOQ iortv ix TQO%aiov xal ia/uftov xai daxTvXov y,al rijg 7tuQia}.iftidog* Hoc enim modo et mensura hoc genus par erit duobus reliquis, et numerum habebit eum- dem, quem illud anapaesticum; i 28. Duabus aliis earum formarum, quas grammatici constituerunt, alio fine utemur. Eae sunt bucolica, quae quartum pedem dactylum, eoque terminatum vocabu- lum habet; et politica , quae etiam loyottdrjg vocatur, quae compositione pedestris est. Etenim quattuor omni- ao sunt formae versus hexametri? qui non ex dipodiis I DE VERSV HEROICO. 555 constat: duae lieroicae, antiquior altera, quae caesu- ram in tertia arsi habet, spondeisque apte temperatur, [Arjvtv citidi , &6tx, - IJf]hfiadtQ) *A%i\rioq, altera recentior, caesuram habens, quae dicitur nazu tqItov TQOftaiOv , et ex dactylis ut plurimum constans, ilni 9 &to., KQOvtdao dicatroQov o.i{ronog otvyr]g. Deinde bucolica, cuius legitima incisio in fine qnarti pedis est, et ita quidem, ut is pes sit dactylus, ddv ri to tl>i&VQt,G{iv: y.o.l d nirvg, ainolt, t/jvoc, quae forma propria est carminis bucolici, non ita quidem, ut necessario omnibus in versibus esse debeat, sed ut ta- men in plerisque sit. Vide Valcfcenarium in epist. ad Rover. p. i5. et Warton. in diss. de poesi bucolica p. 56. Denique quarta forma est pedestris illa, cuius hoc pro- prium est, ut neque caesuram sibi propriam habeat, ne- que alia lege teneatur, quam hac, ut tolerabilis quae- dam species relinquatur versus heroici. Hic enim versus ab antiquis eodem modo, ut apud nostros Jiberiores iam- bi, ad illud poeseos genus adhiberi solebat, quod proxi- mum est prosae orationi, ab eaque pene solo metro di- stat. Ts usus, repetendus fortasse a poetis didacticis, etsi multi horum vere poetarum nomine digni sunt, perma- navit deinde ad leviorum argumentorum tractationem, paroemias, sillos, alia. Eiusmodi poema fuit Archestrati, saepissime laudatum ab Athenaeo. Eoque referendi sunt etiam versus hexametri in comoedia Graecorum, quoriim exemplavideapud Aristophanemin fineRanaruminEquit. v. 197. seqq. ioi5. seqq. io5o. seqq. 1057. seqq. jo5i. seqq. 1067. seqq. 1080. seqq. in Pace 118. seqq. io65 •— iu5. L»ys. 770. seqq. et admixtis iambis in Pace 1270. seqq. in Avibus 967. seqq. Eodemque pertinent Horatii epistolae, et magis etiam sermones. Aliquanto maior enim in epistolis elegantia est numerorum et con- cinnitas, quam in sermonibus: in quibus tantum nepro- sa oratio esse videatur? metrum adhibitum est. Eam- Z 4 55i XIB. II. CAP. XXVII. demque viam antea Lucilius ingressus erar»' De Horatio dixit Car. Morgensternius in dissertatione de satirae at- que epistolae Horatianae discrimine p. 28* seqq. C A P. XXVIL D e hexametro n e 1 0 v q . 662« in Tragodopodagra v. 012. QVTi AcOQ ^QOVTuIq ^uXflQJVtOQ JjQlGi fiiCt, d)X i&UVt tyolotVTl, 6ufti7aU <&tOV QjQtVU fiiAfl* ovx iqiguq tyuQij 0otj3fo uutvqoq Muquvuq, 3l5 d\lu Xcyv xfjatQic xtivov ntQi dtQfiu nitvi* TlivdQQ UiiflVtJUTOV VC tQCV TOXUQ iU%S NcoftlJ, d)X stc fivQOtiivij, nQO%stb noXv duxov 2JcnvXoj, Maiovla d Aouyvvj TqctodviSOq ijk-div sq sqcv ' U/X oliUUGU TV71QV , XUL VVV ilC VlJflUTU nXtXSl* 520 OV yUO YoOV ftdXUQOJV OQyulQ '&QUG0Q tGTl /LltQOTIOJVt OJQ AcOQ , OJQ AfJTOVQ, OJQ lluU.udog , COQ Uv&tQV* rjncov , cij nuvdr^it, cftQOCQ uXyijfiu^ HoduyQu, aouffov 5 iXatfQQv, ddQiuv, pQu%v@Xv£iiQ , dval~ dvvov, ivqi0Q0v> tvfojXTQv, olcyodQuvtQ , tvniQtnuTQv* 5. Compositio liuius versus parum elegans est. Du- bitari autem potest, quo numero finiatur. Quum quin- tus pes apud Lucianurn v. 5i4. 521. spondeus sit, aper- tum est non posse de paeonico exitu cogitari. Quod s£ quis ultimas duas syllabas ab reliquis seiungi volet, quod sane conveniret cum descriptione grammaticorum, hoc modo t . v>0 — <*J^J — . OO — '-«^ — — sj^> J O — - non habebit certe j quo carminis illius versum 525. de- fendat. Qui quum neque ad sententiam laboret, nec fa- cile corrigi posse videatur, nescio an hoc metri genus ex tetrametro dactylico et dipodia iambica compositum sit, ea lege , nt plerumque dipodia ista iambica longam ana- crusin , solutam autem primam arsin habeat, in dactylico autem illo ultimus pes plerumque dactylus sit; Z C! 356 LIB. II. CAP. XXVIII. Ita iam versum illum recte tuebimur: KOvcpoVj iluQjQOv, ad^ifiv, pQuyvfiXcifitg,- ccvcadvvov. Haec ratio si vera est , poterit versns etiam puro diiam- bo , vel tribracho et iambo finiri. Caeterum elegantior erit , caesura facta in fine partis dactylicae. Et habent hanc caesuram plerique horum versuum. c A P. XXVIII. D e v e r s u elegiaco, 1. Versus elegiacus nomen pentametri a prava dis- tinctione accepit , qua quidam grammatici usi erant, ver- sum hunc e duobus dactylis vel spondeis , tum spondeo et duobus anapaestis compositum rati. Commemorat eam distinctionem , praeter M. Quintilianum IX. 4, 98. etTe- rentianum Maurum p. 24:2 1. scholiastes Hephaestionis p. q4. (i86. ) sedita, ut praeferat rationem eam , quae pla- cuit Hephaestioni, versum elegiacum ex duobus ordini- bus dacrylicis constare docenti , quorum uterque quinque semipedes compreliendat. Eamque rem caesura^ quae in hoc versu inviolabilis est, ita confirmat, ut insa"num esse necesse sit, qui aliter sentiat. Quin ne isti quidem, qui pravam illam distinctionem invenerunt, numemm pu- tandi sunt indicare voluisse, sed mensuram illi voJebant tali quodam modo deseribere , ut versum usque ad finem integris pedibus dimetiri liceret. 2. Hephaestio male hunc versum in asynartetis nu> meravit. Tantum abest enim, ut in commissura mera- brorum locus sit licentiae illi, quae propria asynarteto- rum est, ut etiam productionem brevis syllabae diligen- ter vitatam videamus. De qua re dixit lacobsius inobss. crit. in Anthologiam, quaeinsertae sunt Actis philol. Mo- nac. T. I, fasc. 2. Vide etiam meam dissertationem de ae- DE VERSV ELEGIACO. 35? tate Orpbei Argonauticorum p. y6i. seqq. Aristides Ouin- tilianus de hoc versu p. 52. ov Tttqjvttev aQ&Ttj tq ty^v piv Tfjg TtQOTlQag Gv&yiag GvXlafitjv nSQiTTf]v ££ avayKyg pa- xqav l'%tiv , ti]v ds davzaQav Gvtjvyiav dvafiqpifioXcog i£ dti- cpo7v GvptHC&at daxTvl.wv. 5. Caesura, ut dixi , inviolabilis est, neque negle- cta invenitur, nisi necessitate nominis proprii cogente; ut apud Callimachum, laod vvv di Amgy.ovQidtta ytvti}. Elisionem vero in caesura factam non obesse caesurae,. inonitum est iam in primo libro cap. 8, 5. et dixerat ea de re Bentleius ad Horat. carm. IV. 8, 17. Meleager XII. 4. tov TQindvovQyov "JZqcot anXaGsv iv y.Qadia, Catullus LXVIH. 82. 90. LXXV. 8. XC. 4. quam veniens una atque altera rursus hiems. Troia virum et virtutum omnium acerba cinis. nec desistere amare, omnia si facias* si vera est Persarum impia relligio* 4, Ad mensuram quod attinet* prior huius versus pars etiam spondeos recipit, posterior hunc pedem plane adspernatur. Nam ut omnium versuum extremi ordines distinctius audiuntur , quia nihil eos sequitur , quod at- tentionem alio deflectat , ita in primis ii versus , qui arsi terminantur, quoniam usque ad finem fort.es et alacres sunt, maiorem sibi diligentiam postulant. Id veteres , quorum admirabilis fuit in his rebus elegautia , ita ad- vertit, ut legem illam summa severitate observarent. Quod si nostratium poetarum quidam spondeum , immo trochaeum in posteriore parte pentametri sibiindulserunt, idque etiam defendere studuerunt, quid aliud eos, quam simul et admittere incuriam , et dissimulare voluisse pu« tabimus? 556 UB, II. CAP. XXVIH. 5. De elegantia versus elegiaci ob easdem caussas, ut in hexametro, aliter R.omani , quam Graeci, iudicarunt. Vtrique, raro fecere versum , cuius singuli pedes ex sin- gulis vocabulis constarent, quales hi sunt, Tfieognidis 448. Catulli LXXVI. 8. ovtwg, wQTieg vvv, ovdsvdg ul-iog el- aut facere j Jiaec a te dictaque factaque ~ sunt, In priori parte elegantior est spondeus dactylo subiectus, quam spondeum sequens dactylus, quia decrescere potius quam incrementum capere numerum convenit. Id quivis intelliget, qui comparare alteram rationem cum altera volet; \>ix Priamus tanti totaque Troia fuit. res est solliciti plena timoris amor9 6. Ob eamdem caussam minus placet^ praesertimin posteriore versus parte, longior vox breviorem excipiens, ut apud Catullum LXVIII. 18. 66, quae dulcem curis miscet amdritiem tale fuit nobis Mdnlius auxilium, quam si contra fit, ut in hoc versu, ut reor a facie , Cdliiopea fuit. Atque bic quidem exitus, qui est in voce disyllabaj; omnium habetur elegantissimus, quia ultimus ordo, si numerum, qui in verbis est, spectamus, neque ita abru- ptus est, ut in voce monosyllaba , neque tam vehemens, quam iu trisyllaba. Quamquam Graeci, assueti verba in fiue acuere, rninime ofFensi sunt trisyllabo vocabulo. Eorum- que exemplum sequutus est Catullus; ut LXVIII. 98. nec prope cognatos compositum cineres, Sed apud Latinos, quod hi non amant verba in fine ac- centu notare, icl asperius visum est: ut Ovidius , cui in hoc vcrsus genere primas dant artis periti, sedulo cave- rit trisyllaba voce versum finnr. DE VERSV ELEGIACO. 55^ 7. Praeterea multum interest apud Romanos, utrum in brevi vocali ultima vox, an in consonante terminetur. Nam in consonantem si exit, etiamsi sequens versus a vocali incipiat , propterea nihil offensionis est, quia et syllaba consonante finita natura sua longior est, et vo- cem tali syllaba terminatam consuevimus propter positio- nem accentu in fine notatam audire. Xta apud Sulpiciam in carm. Tibull. IV. 5, 12. ipsa ego per montes retia torta feram% ipsa ego velccis quaeram vestigia cervae* Sed si in vocali, quae brevis est, vocabulum terminatur, insolens et dura est pronunciatio, quia aures brevem eius- modi syllaham accipere suetae sunt. Ita apud Catullum LXVII. 2. salve, teque bona Iuppiter auctet ope. Vide v. 6. 10. LXVIII. 70. LXXVI. 16. LXXX. 2, XCI. 1. Tibull. I. 5, 92. 5, 66. 8, 48. 9, 78. vel, scitis , et in quo me corruerit genere, qui Catulli versus est LXVIII. 52. Vide LXXXVIII. 8. CVI. 2. CX. 6. Tibull, I. 10, i4. Propert. I, 16, 5a. 8. Proprium est huius versus , ut hexametro heroico epodi loco addatur: et ea compositio elegorum nomen habet, unde versus hic dictus est elegiacus. Vide Ho- rat. Art. poet. j5. seqq. Ovid. Amor. III. 1, 7. Sed ut primo fortasse in querelis et rebus tristibus usurpatus fue- rit, mox tamen etiam ad alia argumenta, in primis ad res amatorias , et, quoniam finiendae orationi aptus vi- debatur, ad epigrammata translatus est. Nam breviora carmina si solo heroico versu componuntur, magis partes longiorum carminum esse, quam ipsa per se constare vi- dentur. Elegiacus vero quum additur, quasi strophafit, eaque re finis certus et numeri et orationis constituitur. Semel in tragoediausurpatum novimus cannen elegiacum, in Andromacha Euripidis v. io5* 56o LIB. IL CAP. XXVIII. DE VERS. ELEGIACO. g. Plures deinceps pentametros elegiacos poni ine- ptum est, quia sic seniper idem ordo repeteretur, isque propter immutabilem caesuram omni varietate destitutus. Quamquam ut ne ineptis quidem exemplum deesset, cu- ravit Philippus Tbessalonicensis epigr. 4. in Brunckii Anal. T. II. p. 212. Nam Virgilii illud, sic vos nonvo- bis , nihil nisi lusus est. Tituli sepulcrales autem ab in- doctis de plebe hominibus scripti, ne in exemplis quidem esse possunt. CAP. XXIX, D e ver-sibus Aeolicis. 1. Singulare genus versuum dactylicorum a lyricis Aeolensibus inventum est , unde nomen ei factum metri Aeolici. De eo ista Hephaestio : td di AioXwu xaXovfte" VU ZOV fllv nQOQTOV £'%&fi TCodu nUVTO)g IvU TCOV doGvXXu^OJV udlUtyOQOV , 1]T0b QTlOvduOV , l) IU(.(80V, 1] TQOyuioVj 1} nVQ- Qi%iov ' TOvg de iv /Atmo , duxrvXovg nuvTug. tov di TiXev- Taiov nQog t*]v c)vog neol /nivQOJV. Is ita scribit : friQu di (xavdXt&g tov tJocdixqv) ?; naXovfiivj] AioXixr] , rjTig tov fdv nQojvov noda i/ct cva tojv d(GvXXd(3ujVi Tovg di i£,*jg, nX?}v tov TtXsv- rulov , nuvTug duxTvXovg* tov di tsXbvtuiov 1} SuxtvXov, rj dfiyifiuxQov ei di Igti v.utuXt]y.tiy.ov dg GvXXafir(v , tqo- yuiov ii 8i ^QuyvxuTuXtyATOv , fduv GvXXu[3r]v fiuxQuv , ?; xul ^Qcc^duVj did tq ddiuyooelv to TiXog naiTog fiiTQOv. UB. II. CAP.XXIX. DE VERS. AEOLICIS. 56i AKter visum Hephaestionis scholiastae, cuius haec verba sunt p. 90. (177) to di daxvvXixov to AIoXmov xurd fiiv Tag uXXug yowug nuaug tmdtysTui coguvrtog tco y.ovvm Tovg ts doatTvXovg xccl Gnovdslovg , Ofuotojg stccl Tctg dno&tGStg* TOV 8t nQOJTOV 7lQdu tytl tVtt TCOV dtGvXldfiojV ddtUCpOQOV. Vakle corrupta videntur haec Aristidis Ouintiliani p. 52. rivig di v.dv Taig noonaig poQaig (itovaig dfisi^ovrsg rov dd- xrvXov, vul Tovg dviooyQoiovg uvtcov diovXXdficov ti&svtui, noiovot zd y.aXovpsvu Xoyaoibvxu. Scribendum puto ; rt,- vig di y.dv rulg nQOJruig ywQatg povaig df,ttifiovTtg tov dd- v.tvXov , ital rovg dviooyQOvovg uvtoj rtov dtovXXd(3cov ti- fttvTsg , notovGi tu y.aXovftsvtt Xoyaovdtv.u. Namque, ut videtur, hic Aeolica quoque logaoedicorum nomine com- prehendit, quod utroque in genere breves illi et pede-i stres pedes dactylis iuncti sint. Certe similiter p. 55. de genere anapaestico loquitur: xal tu tidri di rcov xuraXtj- $sojv tnidtysTat nuocov f xai tijv tojv Xoyuotdixcov tusdodov rt xal yQrtGiv ' ov xutu Tag nQcorag yojQag /aovov nodag 81- cvXXafioug @Quyvor}y,OTtQovg naQaXapfidvov, aXXa xui xcctcz rdg TsXsvtaiag tov (2uxys7ov. Verum esse puto , quod di- cit Hephaestio , praeter primum pedem caeteros esse da- ctylos puros , nisi si quid in ultimo catalesis vel sylJaba anceps mutat. Neque enim usquam in versibus Aeolicis spondeus pro dactylo positus invenitur. Nam in carmine, quod est XXIX. inter Theocritea, v. 55. 5o,. diaeresis est: bnojg , uviv.cc tuv ysvvv uvdQstav zyyg. toxu d? ovdi xuXsvvzog in uvXetaig 'auX uXa&f.a. 6. Pentameter , rectius tetrameter catalecticus in di» syllabum, ziw g\ oJ qpiXo) yaftfiai, nuXojg itxccadta ; QQ71UKC (jQUOIVOJ G£ ftaXoGT ilKUGdoi. 7. De acatalecto sic Hephaestio: to)>j di uxuruXt]- y.roiv 9 to fiiv mvzufiiTQOv '/.uXiitai £anopi-y.ov TiGGaQigaac dsy.uovXXa(3ov , 0) to Ssvtfqov ^ancfoug oXov yiyQuncuv' yQUftuv fikv iyo) oi&sv , Ar&l, nuXut* noxu. Alcaeus apud Aristoph. Vesp. 1202. citatus a Gaisfordio p. 275. wv&qooqd , ovrog 6 fiuivofxsvog to fiiyu xQUTog, uvrQiyjeig stl tuv noXcv ' u d* sySTuv Qonag. Hoc metro scriptum est carmen , quod est XXIX. inter Theocritea. 8. Denique pentameter catalecticus in disyllabum? quem snog AioXr/.ov vocari dicit Hephaestio : %iXo{A.al tvvu tov yuQLivru Mivavu xuXsggui, il yQrj GVfinoGiag in bvuoiv itioi yeysvtJG&ai» 9. Praelongos versus dactylicos cum basi , si recte iudico , posuit Aeschylus in Persis v. 866. seqq. Nam quo minus Burneio et Gaisfordio ad Hephaestionem p. 2^5. assentiar, communes dactylicos esse hos versus pu- tanlibus, non modo illud me movet, quod nullus a da- ctylo , praeter unum , quem ob id ipsum suspectum ha- beo, incipit, sed etiam, quod, si per syzygias dactyli- cas inde ab ipso initio legantur, potiores ictus in syl- labas secundarias incidunt. Quod si ilH versusbasinprae- missam habent, nequeinipsis quidquara reperietur, quod 364 LIB. IL CAP.XXIX. displiceat , et veniam babebit etiam iambus in basi , ter, nisi fallor , a poeta/ admissus. Ita enim versus illi scri- bendi videntur: a ogkq d* eJXt noXttg , noQov ov dtapdg "AXvog no~ TCtpo7o, ovd* dcp iaxlag av&tig, olat STQVfioviov nsXdyovg AxeXojtSsg tial nuQ- QtKOt @or]vJotiv inavXow, a Xifivetg t enw&iv at hktcc %iQGOv iXi\Xttfiivai nsQd nvQyov, Tovd uvuv,Tog uibv, "JEJXXag t dficpt tcoqov nXotTW av%ofievai, fivyiu ts IlQonovTig, V,Ctl GTOfiOJfltt UOVTOV, h vdaot #, aT yuxu nQoov aXtav nZQinlvGTOtt TcJ-de yu nQog^fisvat' oia Aiofiog, iXatocpvTOg t$ Safiog, Xiog, ijdi UaQog, ATd'£og, Mvnovog , T^voj ts GvvdnTOva "AvdQog dyytyeh ojv ' h xccl Tocg dyytdXovg ixQUTVve fteGaxTovg^ Aijfivov , Ixccqov & edog, 'Podov t , r]di Kvidov , KvnQiag t* noXetg, Haq)Ovt tfdi £oXovg9 ^aXafuvu ts, Tccg vvv \fJtttTQonoXtg Tc2vd* ahiu GTSvayfiojv* c yccl Tttg tvwcittvovg yocTCt yXiJQOv 'laovtov noXvuv- Sqovq iXctvvojv GcpttiQatg ojqzgIv, dyufictTOv di nocQ- ijv G&ivog dvdQOJV T£vp]GTr>Qojv > nafifJtiyTOJV t intxovQojv» vvv d' ovx df4,q>tXoyojg '&£OTQ£nTU tccS ctv cptQO- fiev noXifiotGtv dfia&ivT£g fieyaXoog nXa- yaiGt novTiatGtv. In secimda antistropha libri yccl 'Podov , quod quoniam DE VERSIBVS AEOLICIS. 565 propter dactylum suspectum habeo , ( neque enim in basi hunc pedem ab Aeschylo positum crediderim) ab emen- datore profectum puro , poetamautem, ut posui, scri- psisse 'Podov t. Hic autem versus tam longus est , ut eum , quasi duo essent, disposuerim, quod bis factum etiam in epodo : etsi in hac quaedam etiam aliter disponi possunt. In ea delevi ixQUTWS. Nam vulgo parum ele- ganter , 'JEWavmv ixQUTwe GffiriQatg qjQeotv. Deinde aua&ivTeg, etsi dubitanter, ex corrupta adnotatione scho- liastae posui. Incertum est enim, an ille d^u&ivTtg scri- pserit. Certe, si afdu&ivreg reiicitur, lectionem quorum- dam librorum noli[AOi>ov dufiuo&ivzig recipiendam puto. C A P. XXX. D e dactylicis logaoedicis. l. Logaoedicos versus grammatici vocarunt, qui ob dactylici et trochaici numeri coniunctionem medii inter cantum et communem sermonem viderentur. Vide inter- pretem Hephaestionis p. 24. (43) et scholiasten metricum Pindari ad Olymp. IV. stroph. vers. j. Hephaestio: Jgt* de xal riva loyaoidixa xul.ovfievu duxzvXixu _, uniQ iv /a£p zvug aXlvug %wQuig daxivlovg *%£it9 tsasvtuukv di TQo%ai- w)v Gv&ylav. In hoc genere versuum quoniam dactyli cum trochaeis uno ordine periodico continuantur, puros eos servari consentaneum est: aliter enim impediretur nu- meri perpetuitas. Exempla ab Hephaestione duo com- meuiorata sunt , Alcaicum ex duobus dactylis totidemque trochaeis, xal Tig in io%UTiu7oiv olxtlg, et Praxilleum , uno dactylo auctius, w diu twv <&vQid(ov xulov ififihinoioa, nuQ&ivt Tav xtquAav 9 tu & tvtQ&t vvpqitt* 566 L1B.II. CAP. XXX. Alcaici illius cxempla ex tragicis adnotavit Gaisfordius p. 'jy6. cui tamen non assentior, restituenti bunc versum in Sophoclis Electra 1069. 1080. Idem Praxillei exem- plum'attulit ex Antigona Sophoclis i54. Apud Aeschy- lum in Prom. i65. i84. ^raelongus invenitur versus lo- gaoedicus a trochaeis incipiens : yivruv* [ovdt hi£t(>t tzqIv av ?} KOQtor\ xtag . *J 7ZCC/M- fxa Tivi TCtv dcgultaTOv tXrj Tig ctQxar* %q>] ot TtQ{.ia y.iloavi igidt7v axiyyyca ydg ij&ia stctl xtaQ ctnaQuuu&ov t^tc Kqovou nu7g> 2. Sed multae inveniuntur etiam aliae formae, Ac primo commemorandus est, quem grammatici choriambi- cum dimetrura cetalecticum vocant, quia choriambicos saepe concludit, ttanaTwvTt, fiu&oi, Deinde , qui una syllaba longior est, tQvta nQujTog dn u4l(fc0u9 apud Pindarum Nem. VI. epod. 4. ex nostra versuum de- scriptione. Eodem in versu Pindarus in nomine proprio spondeum pro dactylo ponere ausus est 01. X. in ultima epodo, 7ta76? iQUTOV 6 '^QXtOTQaTOV» Alia huiusmodi forma invenitur apud Sophoclem in Ele- ctra v. i4i4. i454. po7Qa %a&aptQia qj&lvii,, g&lvtt,* vuv tu uqIv tv {li^itvov9 Ta d cog nuXir, 0. Tres trochaeos habet Sophocles in Oed. Col. iig« l5i. txToniog ov&tlg 6 navTtor. ?]o#« qwuXfiiog Svgultav. et in Electra v. i4i5. i455. • o) noXig , 03 ytvtd TakaivcC) vvv ot, pUli Y.UV CXVTl&VQQJV OQ0V TU%bOTU. DE DACTYL. LOGAOEDICIS, 36; 4. Praeter has etiam aliae formae inveniuntur. Sed eavendum est, apud tragicos maxime et comicos, ne quis logaoedicum' esse numerum putet, qui vel dochmia- cus, vel choriambicus sit. Nam hae formae* I __ Uv — «~U — U i , ^O <^.KJ w— ^J . si cum dochmiacis aliisve antispasticis numeris coniun- ctae sunt, non habent logaoedicum numerum , sed pri- ma earum dochmiaco hypercatalecto constat, secunda ex dactylo est et dochmio, tertia ex dactylo et dochmiaco hypercatalecto, f i » i i t i —%J — SJ w— * t i i ac proinde recipiunt etiam mensuras , quae a logaoedicis alienae sunt. Sed quoniam fere exaequari syllabae so- lent, raro antistrophicus versus indicium facit, ut apud Aeschylum in Sept. ad Theb. 227. 554. dnrOfAS - vov tivqI dccity» %ptjfiva[.i£ - vav vtfftli/.v oQ&Q~. Plerumque ex natura et indole numerorum , quibuscum coniuncti sunt hi versus , coniectura faclenda est. Haec vero forma, taepe ad choriambos pertinet, ac tum hoc uumero est, wu 5. Logaoedicis quoque versibus praemissa basis in- venitur. Cuius generis unus maxime versus celebratus 563 LIB. II. CAP.XXX. DE DACT. LOGAOED. est, Phalaecens hendecasyllabus. Eum grammatici quum in syzygias pedum disyllaborum dividerent, male ad an- tispastos retulerunt. Constat hic versus ex basi et uno ordine logaoedico , dactylum et tres trochaeos coniple- ctente. Quare praeter basin nusquam locus est syllabae ancipiti, nisi in fine: i %ai-Q> ti %Qva6x£Q [ * «^V Hephaestio : ro uvanaiOTWOv y.ara nuGav %wpav deytrac G7iovde7ov , avanaiGTOv , anuvloig de aal nooxtlevGiuuTiy.vp' naoa di rolg 6q iiuTonoiolg v.ul iuixQov y.ul SuxtvXov. Ver- ba y.ui 'iaf.i^ov Gai-foidius auctoritate duorum codicum et scholiastae Aristoph. ad lJlut. 487. ut ego quoque in li- bro de metris II. p. 291« faciendum dixeram , delevit. Tuentur tamen iambi commemorationem scboliastes He- phaestionis p. 91. (j8o) et grammaticus MS. in bibliothe- ca Bernensi, atque haud scio an recte , ex grammatico- rum quidem opinione, quando ipse Hephaestio bunc versum, 'EoaGfAovld^ X.uQtXaz, diserte de iambo monens, de quo etiam scholiastes eius ex Longino explicat, anapaesticum esse vult. Mirum Aa 37o LIB. II. CAP.XXXl. esttamen, eos hunc pedem a dramaticis p&etis usurpa» tum dicere , quum istiusmodi versus etiam apud lyricos inveniantur, et Hephaestio ipse repertorem huius generis Archilochum perhibeat. Cycliivero anapaestinon admit- tunt solutionem arseos, nisi forte in nomine proprio; multoque minus dactylum, in quo ista solutio propter oppositam longam thesin impeditura esset volubilitatem numeri cyclii. 2. Dicam primo de formis eorum anapaestorum, qui plena arseos mensura per dipodias incedunt, quorum di- metros ac tetrametros seorsim tractabo. Itaque hic tan- tumTmonometrum attingam et trimetrum. Ac monometer acatalectus non rarus est apud tragicos. Aeschylus in Eum. 84i. 844. 846. aard yaq otxe7v, V »/ Jp <*• "" 01 01 1 0«, Cp£V. nkivoag odvva. Invenitur etiam apud comicos, ut apud Aristoph. inPace 5l2. iio4. Frequentissimus vero usus eius in systema- tis dimetrorum est, de qua re infra dicetur. Collapsa iam arte gliscens barbaries continuis his monometris usa est. Ita Synesius tres hymnos hoc metro scripsit, in prima sede anapaestum, spondeum , dactyluro, in secun- da anapaesum et spondeum , et, quoniam ultima brevi non offendebatur, etiam tribrachum, et trochaeum usurpans. Dactylum enim in secunda sede , qui ter in decimo hy- mno invenitur , librariis imputandum puto. 5. Trimetro catalectico Simmiam integrum carmen acripsisse testatur Hephaestio 9 unde exemplum et ipse p. 26. (46) et scholiastes eius p. 91. (180) hoc afferunt, 'Iotia dyvd, an iv^eivojv (Atva xoi^cav. ln quo versu Porsoni coniecturam^ to d' inserentis post dyvd , miror probari a Gaisfordio p. 288. Nam quis tam DE YERSIBVS ANAPAESTICIS. 5;i breve fragmentum, idque a duobus scriptoribus sine di- versitate citatum, tanta mutatione corrigereaudeat? Por- sonus , dum totus in tragicis erat , ad horum exemplum etiam ea interdum exegit, quae alias leges Labent. Hia- tus in arsi, praesertim si est etiam in alloquutione, apud Ivricum nihil offensionis habet. Quod si quis tamen eum suspectum habebit, viderit is, ne , quum apud Hephae^ stionem cod. Heidelb. una voce iitGUTotyttiv » apud scho* liastam autem ed.,princeps dyv habeat, facilius scribi possit^ 'latlcCf dyvwv vtt tv&ivojv [*60"OToi%MV, Sed praestat omnino , talia intentata relinquere. 4. Plures anapaesticorum versuum formas enumerat Servius : quas apud hunc, et apud Gaisfordium p. 290. seq. videri licet. Sunt autem numero tredecim: sed quaedam earum vereor ut possint idoneis exemplis comprobari. C A P. XXXII. D e an ap aestieis dimetris, 1. Celeberrimum genus anapaestorum dimetri sunt# Hi plerumque in systemata coniuncti inveniuntur. Quae systemata quum tola per dipodias decurrunt, et versuca- talectko clauduntur, legitima a criticis vocitari solent. Hoc genus quoniam natura sua actuosum est, a solis usurpatum est scenicis poetis. lidemque etiam alterum genus-, quod liberius est, excoluerunt, perraro ab aliis poetis adhibitum. Legitima systemata nunc antistrophi- ca sunt, nunc non sunt antistiophica. Praeterea alia eorum communi dialecto , alia Doriea scripta sunt, prout oratidni consentaneum est. Liberioies autem illi ana- paesti plerumque Doricam dialeetum habent. Atque #x Aa 2 372 LIB. II. CAP. XXXIT, > dialecto videtur interdum de modo, quo recitdl>arjtui,'# coniectura fieri posse. . Vide, quae adnotavi ad Aristot* de arte poet, p. i52. seqq. Saepe tamen dialectus etiam in singulis vocibus mutatur, prout assurgit vel remissior fit oratio, 2. Liegitimorum systematum leges plerasque Brevi- ter distincteque complexus est R. Porsonus in praef. ad Eurip. Hec. p. 45. seq. easque regulas exemplis illustra* vit Gaisfordius ad Hephaest. p# 27C). seqq. Primus autem R. Bentleius in epistola ad Millium, et postea in disserta- tione de Plialaride, quod ante eum nemo observarat, nu- merum in his systematis continuari, neque usquam 6yl- labae ancipiti locum concedi vidit. Quam legem deinde alii communem omnium systematum esse intellexerunt. Magnam partem praeclarae illius demonstrationis repetiit Gaisfordius in adnotationibus ad Hephaestionem p. 281. Nos, dura singula, quae ab his tradita sunt, breviterat- tingemus, augebimus ea aliis quibusdam observationibus. 5. Ac primo quod ad continuationem numeri attinet, quae et syllabam ancipitem et hiatum a fine versuum ab- esse postulat, verissima quidem est Bentleii observatio, sed concedendae tamen quaedam exceptiones sunt. De iis monitum est a Seidlero in libro de verss. dochm. p. 80. etsi non omnia , quae hic attulit, exempla satis ido- nea esse puto. Tenendum est ita , sylla.bam quidem an- cipitem plane exclusamab his anapaestis esse, undenum- quam Creticus pro dactylo in fine est, sed in pede ana- paesto tamen, qui versum finit, productionem brevis syllabae quibusdam conditionibus concessam videri. Hae conditiones, quae simul etiam ad hiatum pertinent, con- tinenfur exclamatione, alloquutione , mutatione perso- nae, fine sententiae. De exclamatione res satis nota est. Aeschylus in Agam. i546* DE ANAP, DIMETRlS, 5;3 *&> ya, yoc, tixra fi adttu). Alloquutionis idoneum puto exemplum esse, quod Seid- lerus ex Oed. Col. 180. attulit, ays vvv cv fis, nal9 Xv- «V evGtfilag imfialvQVTZgi nt non opus sit voces vvv et 710:? sedem suam permutare. Idem carmen ob mutationem personae plura et syllabae ancipitis et hiatus exempla continet, ut v. i5q. i45. 170. 175. Denique finis sententiae et ^syllabam ancipitem ad- mittit , ut in Hecuba v. 82, tOTcci Tb viov .7J£(i> tv fiilog yoeoov yotQaTg, et hiatum ' 9 ut in Agam. 8o5. ixyikaazoi ngogojna (jia£oftfvoi, OGTtg d aya&og nQodaToyvojfiojv» Atque hic quidem locus, si nihil vitii contraxit, recte tuebitur hiatum in systemate legitimo. Neque enim dis- simulandum est, pleraque omnia hiatuum, et magis etiam productae breris syllabae exem^la non in ii-s , quae omni ex parte legitima systemata haberi possunt, inveniri, sed i.n illis _, quae vel cum liberioribus anapaestis coniuncta sunt, vel , quoniam antistrophica sunt, maiorem quam- dam licentiam habent. Eoque modo etiam in Eum. 01 5» hiatus defendi potest, siquidem ibi quoque antistrophica. restituenda sunt. 4. Hiatum , qui fit corripienda longa vocali vel diphthongo, anapaestus plerumque in prima syllabahabet, ut apud Aeschyium in Persis 5q. 52. 542. x.v.1 i).eco§aTat vaojv tgica^ ital ay.ovTiGTat Mvaoi. nofiiovGao Idtlv aQTt&ylav. Quamquam ne a secunda quidem syllaba abhorret : vide quae infra cap. XXXIII. segm. 7. afferemus. Pariter in dactylo anapaesti vicem tenente utraque in brevi syllaba 5?4r LIB. II. CAP. XXXII. hiatus invenitur. Eurip. Hec. 125. t(w GrjG€iSct d* o£(o 'A&yvaiv, Aeschylus in Persis v. 61. olygTcu ctvdgwv ' Vide Seidlerum de verss. dochm.p. 96. Porsonus in praef. ad Hec. p. 46. et Gaisfordius ad Hephaest. p. 279. rjon debebant afFerre Eurip. Troad. 6o5. ed. Musgr. qui ver- sus non est anapaesticus , sed dactylicus, ut praeclare ostendit in editione sua Seidleius. 5. Caesuram paroemiaeus nullam, sed acatalecti di- metri legitimam habent in secunda arsi: Ttlauoivie ncu, Tijg a^qiQvrov, Saepe tamen caesura fit in brevi syllaba , quae arsinillam sequitur : Aeschvlus in Agam. 52. mzQvyow iQtTfio7Giv tQtGaontyoe,. Exempla vide plurima apud Gaisfordium p. 279. qui si, ut videtur, neglectam in huiusmodi versibus caesuram putavit, non recte fecit. Non enim haec neglectio cae- surae est, sed alia caesura, similis ei , quae in versu he- roico xara tqitov TQoyaiov vocatur. Eamque oh caussam versus, qui neutram harum caesurarum habet in legitimo systemate vitiosus censendus est, nisi si verbum compo* aitum ita coHocatum sit, ut commissura in secundam ar- sin vel in brevem syllabam^ quae post eam est, incidat. Cuiusmodi vocabulum quasi pro duobus est, ut in Pro- metheo vincto v. 172. xai (i ovts [iiXiylojGGOig nti&oug, ct in Prometheo soluto apud Strabonem I, p. 58. (4q) Xlfivav navTOTQoq>ov Ai&ionoyv. quem versum frustra tentabat Erfurdtius : v. Konigsber- ger Archiv. 1812. P. III. p.456. Aristoph. Thesm. 02. fidXha yao 6 xalXitmjg *AyaQo)v. Sed in Euripidis Hippolyto v. i56o. vereor ne non recte cum Valcfcenario ex uno codice edant, DE ANAP. DIMETRIS. 5;5 rlg ttyioTtjx - tvdi'S,ta nlzvQOtg. Vulgo i(f6ijT>i%fv $t£i«. Mihi veri similius videturj Eu- ripidem scripsisse ; Tig iyionixfv dchoirXzvQOQ. Alio modo si neglecta caesura est^ versus aut systematis liberioris sit necesse est, qualis videtur esse Sophoclis in Inachi fr. 2. "Ivu/s ysvvuxoQ , ncu, xQtivwv, et Euripidis in Akest. 82. aut corruptela aliqua laborar. Ita in iis » quo» Gaisfordius attulit, Aeschyli versus in Pers. 552. Sophoclis in Antig. i56. de quo vide Erfurd- tium in ed. min. et Euripidis Iphig. Taur.. 46i. qui ver» sus paroemiacus est eiecta particula £v. Comici dubitari potest an interdum negligere caesuram ausi sint, ut Ari» stophanes in Pace 1002. dovXOLOt ^IttVVGXlSloiV fllXQ(x)V, nisi tamen ibi mutandus ordo verborum. At in eadem fa- bula v. i320. viam monstrantibus codd. Rav, et Ven« scribendum, Xtt7l£V%C({.UV0Vg TOlGV ■&S01GIV. Yidendum etiam de Avium v. 523. vvv d* dvdQanod', f])udlovg? Muvug, Certo corruptus est v. 536. XttTlUTtt XttTZGXtdaGCCV d^QfiOV. ubi v.kt loxidaouv scribendum, sed reliqua quoque corri- genda sunt, ut comparatio antistrophicorum docet ,v. 6u. seqq. 6. Rarissime vocabulum etiam ultra versum ea con- ditione protenditur, ut in prima brevi sequentis versus finiatur. Gaisfordius ad Rephaest. p. 280. seq. tria ex- empla attulit: sed eorum non nisi unuin ita comparatum est, ut versuum divisione mutata non tollatur, Aristo- phanis in Vespis 7^0. 5; 6 LIB. II. CAP. XXXII. Xv o xrjQv^ (pi](rl' zig dxprjyt- gtoq; avcGrccG&oti. Manet enim , etiam si sic dividas: l'v 6 XtjQVJ; ty7]-< 6i' rig cafjtjcpioTog; aviGrao&a)» Apud tragicos non puto huiusmodi exempla inventum iri, si quis monometrnm apto iocoseparet, ut in Agam. i564„ «AA Igpiyivad viv aonaolojg •&vyazi]Q y ojg £{»;, narig > avriaoaoa nQog ojtcvnogov noo&fi6Vf.t dyiojv nigt %tiQ£ fiaXovoa , (pUijOft» ubi quidimetros facere volet, inunoeorum vocabulum se« cet necesse erit, Non memini autem locos reperire, in quibus antistrophica monometri separationem non com- mendarent magis, quam impedirent. Omniuo de verbis pro sententiae ratione in dimetros et monometros descii- bendis vide, quae dixi ad Aristoph. Nub. 1012, 7. Proceleusmaticus apud tragicos in legitimo syste- mate non videtur anapaesto substitui. Cerjte quaecum- que huius pedis exempla observavi, omnia in liberioribus anapaestis inveniuntur. Quin etiam apud comicos ra- rissima sunt huius pedis exempla , ut apud Aristoph. Nub. 916. dtd Gt ds GjOixttv* 8. Dactylo anapaesti locum tenenti fere aut alius dactylus, aut spondeus, raro anapaestus succedit. Et, si anapaestus, apud tragicos hoc non fit in eadem dipo- dia, unde in Hippolyto v. i565. ubi vnlgo legebatur, od* 6 GOjqjQOGvvn navrag vnegiyojv, vn£QG%ojv scribendum esse indicavit Gaisfordius p. 279. deditque ita Monhius; sed ita, ut dipodiam dactylo fini- tam sequatur dipodia ab anapaesto incipiens. Ita apu/1 DE ANAP. DIMETRIS 3^ Aeschylum inSept. ad Th. 853. r} rovg poySQOVQ v.u\ digduijnovaQ « drey.vovg xXuvooj noXepaQyag * Et v. 875. tov dvQxikadov & vfivov 'Eqivvvoq iaitiv. Sophocles in Aiace v. 2o5.|de quo versu tamen dubitant critici, vvv ydo 6 dttvog, 6 fieyag ojf.ionQaTrjg» Euripides in Electra v. 1019. &aQG£t UaXXddog ooidp ?j&ig» et v. i5-22. avyyovf qjlXTate* wu ya.Q &vyvvo tjftag naTQomvi Comici vero et hoc modo anapaestum dactylo interdum suhiiciunt, velut Mnesimachus ap. Athen. IX. p. 4o3. C. et vero etiam in eadem dipodia , ut Aristophanes in Pa- ce 168. ital (.ivqov tntyaig; ojg ?jv tl nliov' et Ephippus apud Athen. Vlf. p. 022. E. quos Gaisfor- dius citat ad Hephaest. p. 279. qui tanien non debe- hat Aristophanis Avium ver6um 4o4. commemorare : uam hic versus ne est quidem anapaesticus. g. Dactyli saepissime substituuntur anapaestis , nec tantum unus aliquis , sed etiam plures continui, Quin- que continuavit Aeschylus in Agam. j56i, roOro* noog »;hwv ndnntoe , xaT&ave , yal 'AUTaQuipoiitv, ov% vno xlav&fiiwv twv i'§ oixwv. Septem Euripides in Hippol. i56 1 • % < nQogyoQu (.1 atytTt, gvvtovu d tXntTg TOV W/.odutflQVQC %al '/.UTdQUXQV* 578 LIB.1I. GAP.XXXIL 10. Finein facit legitimomm systematum dimeterca- ta]ecticus, qui, quod paroemiae quaedam eo metro sint, paroemiacus dictus est. Eum interdum praecerlit mono- meter_, sive,. ut vocant, basis anapaestica, Paroemiaci virtus est, ut, praeter primum pedem, similis sit fini versus heroici , ct fAtv tv tiqolGgovt im%aiQoj. Primus pes plerumque anapaestus, vel spondeus est. Ra- rior est dactylus, et in Aeschyl. Choephoiis 0']']. et Suppl. 981. Ttaiol 6e f.ia).Xov yfyevjjTac, IVTVY.OQ ' 611] 6i TOC lCQGTCt. Praeterea quemadmodum in versu heroico rarior est exi- tus spondiacus, ita etiam paroemiacusraro tertium pedem spondeum habet, ut eorum quidam, qui ad rara offen» dunt^ eiusmodi paroemiacos corruptos esse putaverint. Aeschylus in Persis 02. in Agam. 574. in Suppl. 8. innojv t lXaTi]Q JZojo&dptig. (jsXoq t]Xi&wv oiojipeiev. iptjfjpq) noXtojQ yvojo&fioai. Se6* quos Gaisfordius p. 288. addit locos, Sept. ad Theb. 852. et Suppl. 980. corrupti videntur. 11. Saepe plura systemata deinceps posita inveniun- tnr, alia longiora, alia breviora , prouti orationis termi-' ni postulant. Nam , ut par est , versu paroemiaco sen» tentia finiri solet. Ad quam rem non semper plena in- terpunctione opus est. Vide exempli caussa Aeschylum in Persis v. 5oy. seqq. Nulla plane interpunctio vel pausa si est in oratione , vix reperias finiri systema. Non ausim tamen con^nuo corruptum putare locum Aeschyli in Suppl. 5. NflXov Siav Si Xmovoai y&ova ovyypQTOv £vQia (ptvyQjusv. Nam saepius talia aliquam a sensu , qui in verbis est? e*- DE ANAP. DIMETRIS. 579 cusationern habent. Ita hic, quum duae sint principales notiones , una , reliquisse Danai filias Aegyptum , alte,- ra f exsules eas errare evitandi impii connubii caussa, re- cte videtur in verbo Xinovtsai fmiri numerus potuisse, etsi constructione verborum uondum absoluta^ quo gravius deinde altera notio in novo systemate inferretur. Simili- 1 ter factum est saepius eo in cannine, etsi cum a!;quo fine constructionis. In primis aptus est huic rei declaran- dae Jocus in Agamenwone v. 63. noXXa nuXatGaaxa xai yh'iot3a$r} yovaxog xqviumjiv iysidofitvovj tiiuxvaiOjjienjg v iv nQOTzXzloig xapaxog ^ijgow Auvuo7giv, TqmgI &' opolwg. Plena est enim et absoluta sententia versu paroemiaco, sed egregie, quasi nunc demum Troiani in mentem veniant, hi in principio novisystematis commemorantur. Estenimpraeci- pua quaedam vis in horum commemoratione. Perderet omnem huius loci virtutem, qui versus sic vellet distmgui : xupuxog '&i]Gcov Aavuolaiv, TqwgI & Qfiolwg, Caeterum haud scio an non inveniantur breviora syste- mata, quam ex dimetro et paroemiaco, quorum exempla quaedam quum alibi sunt, tum in Eumenidum carmine eo, cuius initium est v. 5o;r. Adde Agam. i5oi. 12. Antistrophica quum sunt systemata anapaestica, co a plerisque aliis metris difFerunt, quod non pes pedi, sed versus versui respondet. Ac videmus , sicubi mono- metros constitui necesse est, eamdem opportunitatem etiam in eorum, qui opponuntur, versuum vocabulis at- que oratione inveniri. Exempla satis habeo de multis commemorare ea , quae sunt in Choephoris v. 558. seqq. quibus respondent v. 5yQ seqq. aliis anapaestis in medio positis, qui mesodi instar sunt ♦ et in Eumen. a v. 9^0. 58o LIB. IL CAP. XXXII, qui ipsi quoque mesodum anapaesticam hahent, hoc or- dine dispositi , a. /?. (i. /?. a. unde apparet, v. gaf). ver- buin excidisse-, quod impleverat paroemiacum. l5. Ab legitimis anapaestis tam tenui discrimine transitur ad liberiores formas, ut interdum anceps sit diiudicatio. In universum a legitimis eo differunt, quod aequabili illa gravitate carent, et motum animi magis va- rium atque instabilern exprimunt. Sed haec res quum gradus quosdam et.varietates habeat, etiam anapaesti illi magis minusve, neque eodem modo liberi sunt, Omnia ut paucis complectar, his rebus ab legitirms dimetrorum systematis distant, me n sur a, caesura, perpetui- tate, usu paroemiaci, catalexi: quae res ut in nor.nullis locis omnes coniunctae reperiuntur, ita in aliis una tantum vel altera invenitur. Ac mensura difle- runt, quodproceleusmaticum non modo admittunt, sedin- terdum fere toti ex proceleusmaticis constant; eodemque liaodo alibi toti ex spondeis componuntur, quod maxime fit in paroemiaco; deinde caesura, quod haec ita ne- gligitur, ut interdum de industria vitari videatur; tum perpetuitate, quod nonnunquam vel cohaerent cum aliis numeris, vel ab iis interpellantur, ac ne ipsi qui- dem secum tanta severitate,- ut legitimi . copulati sunt; porro usu paroemiaci, quod ab hoc etiam initiura fit, multique saepe paioemiaci continui ponuntur; de- nique catalexi, quod non habent certam clausulam, sednuncuno, nunc pluribus paroemiacis, alibi nullo, ali- bi etiam aiio numero terminantur. Sed dicam de prae* cipuis formis. i4. Ac minimum ab lcgitimis recedunt, qui neque alio numero turbati, nec caesura destituti, terminati au- tem paroemiaco , tamen proceleusmaticum recipiunt. Id fieri solet in systematis , quae ad exprimendam maiorem DE ANAP. DIMETRIS. 5,8 1 • quamclam animi agitationem adhibentur: eaque fere aut ipsa aliquam rationem antistrophicam continent, aut coru iuncta sunr cum liberioribus anapaestis, qui ipsi ob eam- dem canssam plerumque antistrophici sunt. Eiusmodi exemplum, si recte coniecimus ego et Erfurdtius , in So- phoclis Antigona est v. 929. quod epodicum est ex duo- bus systematis, quorum primum stropham, antistropham, et partem epodi continet: X» kxt tojv avTwv uve\uojv Qmal gtq. r^vde y eyovow. KP. Tolyag tovtojv to7giv uyovvti* Y.lavpaxf vnaQtet pQadvTi~;Tog vihq» . X. oqioi, ftavuTOv tovt iyyvTUTOj dt dvanacGTiy.ol vnooTt?.kotTo dv aal to nQom?,tv- GftUTlHOV VTt ivicoV KttlQVfliVQV , OlOV TQ TtTQUf,liTQOV T0VTO TQ 'AQlOTOQjttVilQV, Tig OQitt pa&vxofia Tad' intovw (jQQtoov. ylviTut, yuQ > inaoTOv tqov nQooTov tqicov no&oov avanai" oioov XtXvfiivov tlg tov nQOxt?>iiOfiaTiitov , difttTQOV axtx- tdkrixTQv dvanuioTixov. Tivtg di uvto xuTa noda dtaiQOvv- rtg , nvQQi>%i>u%6v Kulovot,' To7g di %ttQiioriQQig doxti dvanaiOTcxov iivat>9 avTi ixctGTOv avanaioTOV nQom?,tv- GfiuTixov nttQuktt[A.(3uvo[4,ivov inl tcov d?,kcov %coqcov, iti di rijg TikivTaiag qjvkttTTOftivov avrov xa&ttQov xctl ft*i ktkv- fiivov. Gaisfordius p. 289. Timothei versum addit apud DE ANAP. DIMETRIS. 585 Etym. M. p. 63o, 4o. ex MS. Dorvilliano emendatum, TeTULiivOV OOlyuva SlOC fHVe?.OTQeqfn et duos versus Diogenis Laertii VI. 79. quos ille se pro- celeusraatico metro scripsisse ait, Aooyeveg, uyQovifiog. Formam nuftuT>]Qcog tueri videtur Hesychius. Apud Ae- schylum in Persis inde a v. 0,54. saepius proceleusmati- cus et anapaestus uno versiculo iuncti, quum medii sint inter alios anapaestos, ipsi quoque videntur anapaestiei esse: etsi unus atqu« alter suspicionem facere possunt nu- 584 LIB. II. CAP. XXXIt ■ xneri dochmiaci, in quam sententiam inclinabat Seidlerus de verss. dochm. p, 176. Addam alium lacum, in quo frequens est proceleusmaticus, Aristophanis in Avibus v. 028. quorum antistrophicos v. 544. quoniam ementlatio- ne iis opus est , adscribam : tnay , eizid^ , inioptQS noXtfxiov OQfnav cfoviav , nTtQvya n* nocvxci t inifiuXe , ntQt Tt y.intXmouc* wg Su to)6 QifjLw^eiv a\iOjca, xal dovvat Qvy%*i qoQ$av. Vbi observa hiatum in fine versus et senteritiae. * 16. Atque hoc quidem genus liberiorum anapaesto- rum apud tragicos frequentissimum est, maxime ia recentiore tragoeriia. Antiquior enim parcius eo usa vi- detur , Aeschylus hic illic aliquos habet, et sic etiam So» phocles : sed praeivit tamen, ut videtur, hac quoque in re Aeschylus , apud quem unum insigne exemplum diu- tius continuati huius numeri habemus in Persis v. o/j5. seqq. Euripides vero ad satietatem usque usurpavit, ut in Hecuba, in Troadibus , in Iphigenia in Tauris, in Ione. Caret hoc genus necessitate caesurae multosque continuos amat paroemiacos, eosque plerumque totos ex longis syllabis factos. ]Nam omnino ita spondeus in his veisibus regnat, ut iure#anapaesti spondiaci appellari possint, etsi iidem etiam proceleusmaticos recipiunt. Cae- suram saepe de industria neglectam videmus, quo statim aliam indolem hi versus proderent. Paroemiaci quum continui ponuntur , apertum est , quia natura sua cata- lectici sunt, nulla eos numeri perpetuitate cohaerere. Itaque etin vocalem exire possunt, »sequente versu a vo- cali incipiente^ et syllabam ancipitem habent. Curatur tamen, ut plerumque in longa syllaba terminentur, quod sic aptius in tam tardo et gravi numero vox requiescit. Interdum a paroemiaco initium fit, ut in Troad. 122. DE ANAP. DIMETRIS. 385 Nonnumquam ctiam alii versus admiscentur, ut in He- cuba et in Ione. Exeropla afferre non opus esse arbitror, quum fabulae , quas indicavi, horum abunde suppedi- tent. Invenitur autem hoc genus non solum in tragoedia, sed usurpatum est etiam a comicis : vide Aristoph. in Ran. 672. ss. in Av. io58. ss. in Pace 435. s. 464. seqq. ut alios nonnullos locos praeteream. Uli quidem , qui sunt in Ranis v. 072. ss. non videntur antistrophici esse. Omninoque non puto recte Seidlerum contendere, ubique antistrophicos esse hos anapaestos. In Iphig. Taur. si sunt antistrophici , certe aliter strophas constitui debere, quam Seidlerus fecit, ostendi in censura , quae inserta est diariis litter. Lips. 181 5. m. Octobr. n. 267 — 270. Emendatio carminum illorum , quae hoc metri genere scripta sunt, quum maiores progressus fecerit, iudicari poterit , an etiam dimeter brachycatalectus , cuius quae- dam exempla quum alii loci, tum ilJe in Ranispraebent, itemque monometer hypercatalectus usurpati fuerint. Hunc quidem habere videtur Euripides in HeCttba v. iq5. 196. ed. Pors. IlTjXelda, yivvtt* fiUWGOv juarf^, nist dochmiaci sunt hi versus. Caeterum etiam recentio- res Graeci paroemiacis spondiacis luserunt, ut Synesius, cuius quintus hymnus hoc metro scriptus est, et quidem octo ille et sexaginta versus ex solis spondeis factos com- plectens : nam v. 5. Synesius loneiQctv dederat. 17. Dicatur nunc de Romanis. Horum tragicos sy- stematis dimetrorum una numeri perpetuitate cohaerenti- bus usos esse Bentleius in epistola ad Millium p. 4^4. ali- quot exemplis docuit. Atque etsi, deperditis horum poetarum scriptis , non omni ex parte de hac re iudicari potest, illud tamen ex tot anapaestorum fragmentis satis certo colligitur, Graecorum illos exemplum sequutos et Bb 386 LIB.II. CAP.XXXIL caesurarn plerumque observasse, et paroemiaco iiniisae systeaiata , et monometrum nonnumquam admiscuisse, et cavisse ne numeri perpetuitas interrumperetur. Sed ad numeri continuationem quod attinet, nescio an con- tenti fuerint, in ultima sede neque trochaeum vocali ter- minatum , neque Creticum ponere , qui pedes plane per- turbant decursum numeri, Tribrachum quoque si npn ubique, plerumque tamen evitatum credam. Non etiam hiatum. Certe sic Ennius in Alcmaeone apud Ciceronem Q. Acad. IV. 28. intendit crinitus Apollo arcum auratum, luna innixuss Diana facem iacii a laeva. Nisi una in principio syllaba deest. Caeterum recte librt veteres luna , neque id in lunat mutari debebat. Lu- nam vocat arcum curvatum. Nec trochaeus, quum qui- dem consonante vox terminatur, magnam offensionem habet, ut in Attii Eurysace, si recte Scaliger ad.Varro- nemp. 107. dup fragmenta coniunxisset; nunc per terras vagus extorris, exturbatus regno atquer mari. Sed non docuit virsummus, quomodo-ille mari exturba- tus dici potuerit. Neque ita apud Nonium est, sed./;e*. gno exturbatus mari, in v. extorris. Quae sequun- tur , idem Nonius in v. amfracta affert. Non dubito cohaesisse ista fragmenta, sed servanda est vetus scrir ptura : nunc per terras vagus, extorris, regno exturbatus , mari .... super Oceani stagna alta pairis terrarum amfracta revisam, Tribrachus in fine , sed excusationem habens a sequente duplici consonante , est in Attii Philocteta apud Varro- ziem p. 67. quem locum, cuius partem servavit Cicero Q. Tusc. II. 10. sic scribendum puto : DE ANAP. DIMETRIS. 587 Lemnia praesto littdra iamiam et celsd Cabirum dehibra tenes , mysteriaque pristina castis concepta sacris. dein Volcania templd sub ipsis collibus , in quos deldtus locos dicttur alto ab limine caeli, gravia exspirante vapdre vides : unde ignis cluet mortdlibus clam divisus: enim doctus Prometheus clepsisse dolo , poenasque Iovi jato expendisse supremo. Hiatus, quem in aliud Attii fragmentum apud Nonium pa 4^5. Mercerus intulit, ex antiquis libris toliendus est; itera , in quibus partibus y (najnque audire volo^ si est , quem exopto) ei quo captus modo, fortunane an forte repertus. De Senecae tragoediis satis dictum est a Bentleio. 18. Paroemiacus in Senecae tragoediis nusquam in- venitur, Sed has fabulas , quae nihil sunt nisi infelices imitationes Graecorum et veterum Latinorum tragoedia- rum , vix operae pretium est commemorare , praesertim si verum est, quod suspicor, non esse iis ultimam ma- num impositam. Quamquam quOd ad anapaestos attinet, apertum est, poetas istos consulto a paroemiaCo abstinuis- «e, ineptissime quidem, quum hic numerus^ si catalexi eareat , valde invenustus sir, Veteres Vero Romanorum tragicos non secus, quam Graecos , paroemiaco finire sy- atemata solitos esse, satis ostendit Bentleius. Addi ex- emplls ab illo allatis quum alia possunt, tum haec Attii in Alphesiboea apud Nonium in v. cunctanti ita territa membra animo aegroto cunctant sujferre laborem. Bb % 383 LIB. II. CAP.XXXII. In Epigonis apud eumdem p. i58. nescio 21 scribendum sit, sed iam Amphilochum huc vadere cerno: ita nobis data pausa loquendi. Vulgo et nobis datur bona pausa loquendi. Sed bona in vett. edd. deest. Idem Attius in Bacchis apud NonU tim p. 489. ubi sanctus Cithaeron frondet viridantibus fetis. Male Delrius cum hoc fragmento coniunxit aliud , quod ex iambis est, ut ex fVTacrobio VI. 5. intelligitur. Tra- gicos sectatus est Varro in satiris. Vt in Vvtu&i gccvtqP apud Nonium p. i4o» qui versus ita scribendi videntur: dein certo alui fluctu^ ut siccum pareret mansum, quo venarum sangume rivos complereL Sed quae indidem Nonius p. 169. affert, nOn» ut quibus- dam visum est, anapaesti, sed iambi sunt: ut cremento corpora fierent maiora parvo, ut suctu candido lactis. Memoratu dignum fragmentumest eiusdem exDolioapucT Probum ad Virgil. Ecl. VI. tentatum a Turnebo ad Varr. de L. L. p. 8. quod emendandum aliis relinquam. Et in JTvM&Kjavrov p. i48. ut sidera caeli divum, circum terram atque axem quae volvuntur motu orbito. Et p. 69. et 283. nil sunt Musae pollicis vestrae, quas aerifice duxti. Et in Cosmotoryne apud Nonium p, s34. detis habenas animae leni, dum ventus vos flamine sudo suavem ad patriam perducit. DE ANAP. DIMETB.IS. Et in Eumenidibus apud Noriium p. 390. tertia poenarum infamia stans. nexa in vulgi pectore , fluctuatim intonsa coma sordida vestitu, ore severo. Sic edd. vett. Alii ftuctuanti , unde fluitanti coniicias: quae verba commutantur etiam alibi, ut apud Catullum in Epitbal. PeL 63. Sed nescia an praestet antiq.ua lectio. icj. Liberioribus anapaestis, et nominatim spondia- cis etiam Latinos tragicos usos esse, tanto facilius crer clam, quod horum exempla etiam in comoedia inveniun-* tur. Certa quidem ex tragicis exempla non habeo quae afferam : sed si e caesurae neglectione colligi aliquidpotest^ Ennius hoc genere usus est : tectis caelatis laqueatis% auro, ebore instructum regifice. Sed operae pretium facient, qui ista fragmenta diligea» tius considerare volent. 20. Difncilior de comicis Latinis quaestio est. Te4 rentius qnidein nusquam usus est anapaestis; Plautus au- tem saepissime : sed quos hic habet , non solum elegan-. tia multum cedunt illis, quos in tragicorum fragmentis videmus, sed saepe dubiimi est, an tetrametri sint._ Nam quemadmodum in trochaicis atque iambicis numeris La-* tini contra Graecorum exemplum tetrametros acataiecros fecerunt , ita non dubium est, idem a comicis factum esse in numeris anapaesticis. Sunt tamen laei in lJlauti fabulis , quos dimetris potius , quam tetrametris scriptos esse credibile sit. Memorabile est aute^m , continuatio» nem numeri, sive , ut Graeci vocant, owcctyeiciv, aplau* to neglectam esse. Omninoque ille non ita, ut tragici^ Jegitimis systematis inhaesit, sed magis liberiore illo ge- nere usus est, ut nunc paroeiniacum initio ponsret, nunc 59i LIB?II. CAF.XXXIL alios versus admisceret , nunc finem faceret versu acata* lecto. Satis ad regulam factura est systema , quod est in Casina II. 2, 5i. nisi quod paroemiacus eipraemissus est : MV. tace sis stulta, et mi auscultai noli sis tu illi advormrii sine amet9 sine , auod libet, id faciatt quando tibi nil domi deliquum est. CL- satin sdna es ? Legitima dimetrorum systemata, qui volet, constituere poterit in JSacch. V. 2. Eiusmodi videtur esse in Casina III. initium scenae se^tae,, quod ita, nisi fallor, corri. gendum est ; O. vide fur9 ut sentis sub signis ) ducds. C. qui vero sunt sentes ? O. quia, quod tetigere , illicd rapiunt; si - eds ereptum, illico scindunt. 5 ita quoquo adveniunt , ubi ubi suni, duplici damno dominos multant. C. eia. O. dtat, cesso mdgnifice patriceque ita hero meo ire ddvorsum ? ST. bone vir, salve, O. fateor. ST. quid fit ? 19 O. tu - amds: at ego esurio et sitio. ST. lepide excuratus incesti hodie. O. vah. ST. mane vdro , quamquam fdstidis: O. hei hei, foetet tuus mihi sermo. i5 ST. quae res? O. haec res. ST. etidmne ad- stas 9 O. enimvero nQay^avu fioi naQt^sig. ST. dabo filya xaxovy ut opinor , nisi iam restds. O. 'm Ztv> potin d me abeas, nisi me vis vomere hodie. ST. manedum. 20 O. quid est? qui istic homo est? ST. herus sum. O. qui - herus ? DE ANAP. DIMETRIS, 5gi ST. quoiiis es servos tu. O. servos ego? ST. atque meus. O. non sum ego liber? Mutavi quaedam hic ex coniectura. V. 11.12. vulgo O. vah hodie. At hodie StaKno tribuendum erat : vah au- tem Olympio extra versum adiicit. V. 1 9. vulgo mane, Sed V. C. vacuum spatium post hanc vocem habet: un- de manedum scripsi. V. 20. libri, quis hie homo est. Terent. Heaut. III. 5, 1. qui isticmos esU V. 21. rece* pi lectionem codicis Lips. Alrud memorabile exemplum est in Sticho I. 1, 17. Initium huius scenae infra da- bimus in versibus Ionicis a maiore. Sed a v. 9. pri- mo iambicum systema e dimetris est^ nisi cui lubeat hunc quoque locum in tetrametros, quorum ultimus ca- talecticus sit, dividi. Hos iambicos autem versus anapae- storum systemata sequuntur, Vtrosque emendatos ad« •cribam: PA. sperd quidem et volo: sed hoe lO sordr , erucior , patrem tuum* meumque adeo, unus qui unice civibus ex omnibds probiis •perhibetur , eum nunc improbi viri officio uti , qui viris lS tantds absentibus facit iniurias immerito} nosque db iis nunc abducere volt. hae res vitae me, soror , saturant: hae mihi dividiae et senio sunt. 20 PI. neu Idcruma, soror, neu tuo id animo fac , quod tuus pater facere minatur. spes est, eum melius fdcturum. novi ego illum: ioculo istaec dicit: neque ille' sibi mereat Persarum 25 montis , qui esse aurei perhibentur, ut istuc faciat, quod tu metuis. tamen si ' faciat, minume irasci %s UB. H. CAP. XXXII. decet: neque id immerito evenieU nam viri nostri domo ut dbierunt, 5o hic tertius annus. PA. ita , ut memoras* PI. quom ipsi interea vivdnt, valeant, : ubi sint, quid agant, ecquid agant, neque participant nos neque redeunt. PA. anne doles, soror , quia illi officium 35 suum non colunt, quom tuum fdcis? PX. itm pol, PA. tace sis : cave sis audiam ego istuc postJuic ex te. PI. nam qui iam? PA. quia pol meo animo omnis sdpientis suum offirium aequom est colere et facere, 46 quamobrem ego te hoc, soror, tametsi es maior, moneo, ut tuum memineris officium, et si illi improbi sint, atque dliter nos facidnt , quam aequom est, tamen pal ne quid mage simus. omnibus obnixe opibus 45 nostrum officium meminisse deeet. PI. placet : tdceo. PA. at memineris fd- cito. V. n. vulgo unice qui unus. V. i4. s. vulgo, viris qui tantas absentibus nostris , vel nostj-is absentibus. MS. Lips. omittit nostris, V. 17. vulgo ab his : sed V. C. ab is. Nunc ego addidi. V. 18. MS.kLips. sororme. V. 21. delevi incertae sedis pronoinen tibi: nam vulgo tibi tuus , MS. Lips. autem tuus tibi. V. 23. MSS. et veteres editiones , ut dedi , ioculo istaec. V. 32. verba ecquid agant desunt in MS. Lips. atque aliquot vett. edd. quae si omittuntur, hic versus monometer, qui se- quitur autem dimeter acatalectus erit. V. 34. libri an id doles et suum officium. V. 35. non inepte quis conii- ciat, deleto tuum scribendum esse, hon faciunt, quum tuum colis, Crebrae enim huiusmodi commutationes sunt. V. 37. vulgo ante posthac repetitum est cave, D£ ANAP. DLMETRIS. 3^5 quod auctoritate cod. Lips. delevi. V. 45. ss. vulgo, ta- men pol ne quid magis simus omnihus obnoxiae opi* bus : nostrum officium meminisse decet. MS. Lips. et Dec. cum edd. quibusdam obnixe pro obnoxiae. Ed. Carp, minus pro magis , haud dubie a correctore. Mu* tata distinctione videbatur bic locus persanari. Hoc di- cit: si illi improbi sint, ne nos magis improbae simus. Est autem aut omnibus prima brevi , aut simus una syl- laba pronunciandum. Aliud exemplum est in Amphitr, I. 1, 6. ita qudsi incudem rae miserum Tiomines octo validi caeddnt: itaque peregre ddveniens publicitus hospitio accipiar. Ita Charisius p. 190. nisi, quod ita pro itaque habet, ut multi codd. Plauti. Vulgo hospitio publicitus. Pu- blicitus hic prima brevi est. 21. Dimetri sine paroemiaco sunt in. Trinummo V. 1. Uic homo est hominum omnium praecipuus, voluptdtibus gaudiisque dntcpotem. ita commoda, quae cupio, eveniunt'. itd gaudiis gaudium siippeditat. Vulgo- omnium hominum. Et in Rudente IV. 5, 22. ut videtur, TR. tuo consilio facidm: nunc advorte dnimumi nam hoc omne dttinet ad te. GR. quid factum est? Ita MS. Lips. Vulgo, namque hoc attinet omne. MSS. Pall. et ed. Carp. namque hoc omne attinet. Legitima vero systemata , si recte coniicio, sunt in Pseud. IV. 1. ubi primo A v. 29. stropha est atque antistropha ex di» metro anapaestico et tetrametro Bacchiaco ; tum systema anapaesticum ,* deindc anapaestici tetrametri catalectici; 59^ U$. II. CAP. XXXIL denique nirium vel systema dimetrorum, vel tetrametri acatalecti, finiti catalectico, Locus ita habet; a SL potirf ut taceas? memorem immemorem facit, qui mondt, quod memor meminitm teneo. a omnia mi in pectore condita sunt, meditati cloli sunt docte. PS. probus homo hic est. Tb SL neque liic est, neque ego* PS. at Pide ne tituhes. SI. potin ut taceas? PS« ita me di - ament. SI. ita tion facient : mera idm mendacia fundes. c PS. ut ego 6h tuanii Simia, perfidiam te-amo et metuo et magnifico. SI. tgo istuc aliis dare condidici: mi obtrudere non potes pdlpum. PS. ut ego te hodie accipidm lepide, - ubi effe- ceris hoc opus, SI. hd ha he. d PS. lepido victu , vino , unguentis , et inter po- cula pulpdmentis ; ibidem una aderit mulier lepida, » tibi sudvia super suavia quae det, SI. lepide dccipis me. PS. immo si efficies, tum fdxo etiam magis dicas. Vulgo in quarto horum versuum , probus hic est homoi in ultimo autem efficies pro efficis scripsi, et addidi ctiam, 22. Mixti sunt anapaesti aliis versibus in Menaecom. II. 3. qni locus ita scribendus videtur; Sine fores sic : abi : nolo opperiri: intus para, curd, vide^ quod opiist, jiat: sternite lectos, incendite odores. mundities, DE ANAP. DIMETRIS. 5cj5 5 illecebra animo est ea amdntum, amdnti amoenitds malo est9 nobis lucro est. sed ubi ille est, quem coquus dnte aedis ait esse ? atque eccum video i qxd mihi est usui et plurimum prodest. 10 item huic ultro fit, ut meret: potissimust no~ strae domi. nunc eum adibo : alloquar ultro. animule mi, mihi mird videntur, te hic stdre foris , fores quoi patcant magis , qudm domus tua , domus qicom hae'e tua sit, l5 omne paratum est, ut iussisti atque ut vtluistix neque tibi iam est ulla mora iniiis. prandium, ut iussisti? hic curatum esti ubi lubet , ire licet accubitum. In his primus versus Creticus est, secundus et sextus trimetri iambici; nonus Creticus tetrameter catalecticus J decimus iambicus octonarius. V. 5. MS. Lips. quod opusfiat, -nisi quod fiat male Cylindro tribuit, ut vul- gati. V. 8. ait esse MS. lAps. et ed. Carp. Vulgo esse ait. V. 10. libri, potissimus nostrae domi ut sit, quod videtur ex interpretatione ortum, oblitterata ea scriptura, quam reposui. V. i5. sic ed. Carp. Vulgo hic te, V. xy. addidi iam. ln MS, Lips. et ed. Carp. v. i5— -*ij< omissi sunt, 23. Spondiacis anapaestis usus est Plautus in Sticho II. l, 5y. aperite atque approperdte, fores facite ut pateant, removete morami. nimis haec res sine curd geritur : vide qudm dudum hic adsto et pulto, somnone operam datis? experiar, 396 LIB. II. CAP, XXXII. fores , dn cubiti , an pecles plus vaieant* nimis vellem hae fores herum fugissent% ea caussa ut haberent mdlujn magnum* defessus sum pultdndo. nunc hoc postremum est vobis* G. ibo dtque hunc compellciho* salvos sis. D. et tu sdlve. G^ iam tu piscator fdctiCs ? D. quam pridem non edisti? G. unde is? quidfers^ quid festinas ? D. tua quud nil refjert, ne cures. G. quid istuc est ? D. quas tu ''- edes colubras. G. quid tam iracuncliCs. D. si in te puclor cissit, noji me appelles* G. possiim scire ex te verum? D. potes : hdclie non coendbis. Nihil in his mutavi, nisi quod in octavo versu malum magnum posui , ubi vulgo malum , pro quo codd. Pall, manum^ omissa altera voce. V, 10. addidi nunc. V. 11. servavi vulgatam. Codd. compello. V, 17. Codd, quid istinc est. Deinde vulgo quas tu vides, Ed. Carp. quas tu vices. V. C. qua tui des, 24. Aliud anapaestorum spondiacorum exemplum in Cistellaria II. 1. reperisse mihi videor, qui locus, ni fal- lor, ita corrigendus est : Credo ego amorem primum dpud homines car* nificinam commentuni. hanc ego de me coniecturam domi fdcio , ne foris quaeram, qui omnis homines super dnticleo crucidbilitati- bus dniini. idctor , micior, dgitor , stimidor, porsor in airioris rota, 5 miser exanimor* DE ANAP. DIMETRIS 097 feror, differor , distrahor, diripicr. ita nullam mentem animi hdbeo : ubi sum, ibi non sum; ubi non sum, *> ibi est animus. ita mi omnia nunc ingenia insunt: 10 quod litbet, non lubet iam id continuo. ita amor lassum animi ludificat, fugat, dgit, appetit, et rdptat^ retinet, lactat, largitur: quod ddt> non dat: deludit: l5 modo quod suasit, dissudsit: cfuod dissuasit, id ostentat. maritumi-s moribus . . mecum experitun ita meum frangit amantem animum, nec nisi quia 30 miser non eo pessum, iilla abest mihi perdito pernicies. ita pciter apud villam detinuit me hos dies sex ruri continuos, neque licitum est intered meam amicam visere. 25 estne hoc miserum memordtu? Horum versuum quartus trochaicus est. V. 17 — 21. sy» steina sunt iambicum , nisi fallor. V. 17. excidisse vide- tur malis. V. 19. nec scripsi pro neque. V. 20. seq» vulgo mihi ulla abest , sed cod. Lips. ulla mihi abesL V. 24. dedi, ut est in cod. Lips. Hic versus est iambicus trimeter. Caeteri omnes anapaestici sunt. C A P. XXXIII. De anap aesticis tetrametris. 1. Tetrametri duo apud antiquos inveniuntur, cata- lecticus, qui solius comoediae proprius est? et acatalectus, quem apud solos Komanos in usu fuisse arbitror. Horum 398 UB.II. CAP. XXXIII. catalecticus a grammaticis Aristophaneus dictus est, etsi multi ante Aristophanem , ut Hephaestio docet, hoc me- trum usurparunt. De hoc versu accuratissime exposuit Poisonus in praefat. ad Eurip. Hecub. p. 46. seqq. Constsft ille ex dimetro acatalecto et paroemiaco in unum coniun- ctis, caesura in fine quarti pedis sedulo observata, ple- rumque etiam incisione facta in secundi pedis fine ; tum evitato ubique proceleusmatico, aliisque in rebus cura adhibita diligentissima. 2. Ac primo quod ad caesuram attinet, verum sane cst, quod ait Porsonus, plerisque in locis , in quibus ea neglecta reperiebatur , codices MSS. meliorem scripturam suppeditasse ; alios autem , qui supererant, looos ipse ma- ximam partem praeclare correxit : sed vereor tamen , ne in bac re acciderit, quod fere ubique evenisse videmus, ut, quemadmodum ante in concedenda venia , ita post in deneganda iusti fines excedantur. Nam illud quidem neminem dubitaturum putamus, vitiosos esseversus, qua- lis hic est in Acharn. 645. OQTtQ 7ZClQf1tliVdvV£VO£V ' A&r\valoiQ ttnuv zcc dr/acu, aut ubi in articulo vel praepositione ad eequentia perti- nente caesura fiat , ut in Nub. 571. Ran. io58. vi} tov 'jtnolko) 1 tovto yi TOb tw vvvl Aoyco tv TIQOQtyVGClQ. ifra dtda'€ag tovq IleooaQ , pfTu tovt int.&vpi7v idlda^a. At si in dimetris saepe non in secundi pedis fine , sed ih syllaba brevi , quae sequitur eum pedem , inciditur ; im- mo si in syllaba ea, quae prima est anapaesti in sequente versu , ut in loco supra allato e Vespis y5o. tv 6 xijQVJz g>fjai* tiq axptjcpi- ctoq ; dviOTao&GJ ' non est profecto , quare negemus idem fieri potuisse in tetrametro. Quare hunc versum in Avibus, 600. DE ANAP. TETRAMETRIS. 599 t&v n^yvQitav * qutoI ydp taacfi' ItyovGi di xol Tuds TtttVTZQ, quem ex coniectura corrigunt viri docti, ego quidem non dixerim emendatione opus habere, 5. Quoniam ex dimetro acatalecto et paroemiaco sompositus est tetrameter catalecticus, ccnsentaneumesr, ©bservari etiam illam caesuram , quae in dimetro usitata est. Sed non est tamfin mirum , saepius eam neglectam inveniri, quia potior est eacaesura$ qua dimeter a pa- rpemiaco separatur. Quum autem dimeter, ut supra di- ctum est, ubi in secundi pedis fine non inciditur, cae- suram habere soleat in brevi syllaba sequentis anapaesri, idem factum videmus in tetrametro. Vt in Pluto v. 570. imfiovXevovGi ts t Equit. 765. 774. ^i. 812. Lysistr. 490. 5io. 55o. o^. Ach. 628. 655. Vesp. 7o6. ,y 16. io45. io47. Thesm. y^5. ^799. 811. Eccl. 597. 609. 647. 664. 672. 682. Quifeus locis si addes corruptum in Ran. 1028. et versus , in quibus particula ye f quae pro parte praecedentis vocabuli haberi potest, tertium ana- paestum incipit , Plut. 566. Nub. 267. 4oi. 1002. Ran. io65. L»ys. 582. Vesp. 58i. vix alia huius generis apud Aristophanem exempla invenientur. Sed praeter haec aliis quoque modis haec caesura negligitur: in qua renort putandum est certas quasdam regulas observatas esse, sed prouti quidque auribus minus displicebat, ita faciliusad- nussum reperitur. Operae pretium erit, modos istos commemorare, indicatis locis, in quibus inveniuntur, omnibus , nisi unum alterumve adnotare neglexi. 4. Ac primo saepe sic migratur illa caesura, ut vo- cabulum usque ad tertiam af *iu progrediatur , tertiusque 4oa LIB.IT. CAP. XXXIIL pes anapaesttts sit: ut in Pluto v. 5ig. wvtjGOfifd' agyvQiov drinov. Vide Nub. 274. 536. 080. 967, 972. 990. iQOo. Ran, io35. io48. Av. 687. 696. Eq, 5i6. 55o. i523. Lys. 491. 517. 554. 577. Ach. 637. Vesp. 081.571. 6n.652. €80. 712. Eccl. 616. Et ut tertius pe3 spondeus sit, ut in Nub. 546. *ldr) nm dvafiXtxpag ildeg. Vids v. 5yi. 425. ioo5. Eq. i52i. Pac. 745. Lys. 5ig. Vesp. 564. 579. 587. Huc retulerim Ach. 645. ogrig naQtxtvdvvtvoev '^&rjvaiotg tintiv tcc dixaia. Quem etsi eleganter refinxit Porsonus p, 47. tamen haud scio an praestet faciliore mutatione scribi : ogxvg nccQtxtvdvvtvo? tintiv iv 'A&r,vaioig tcc dixatal Alibi ante tertiam arsin finitur vox duabus brevibus syl- labis : lit in Nub. 555. xal vvv oti Kktto&tvr) tldov ,' OQag. Vide v. 564. 594. 996. Av. 5o5. 549. 55 1. 719. Eq. i5i8. Pac. 757, Lys. 4^4. Vesp. io44. Eccl. 681. Ra- rius secundam arsin una excedit longa syllaba, utinNub. 5>4. dkl' , ogng 0 (Sqovtojv ioTi , qiQaoov. Vide v. 457. Vesp. 552. 715. Vnum exemplum reperi vocabuli usque ad primam quarti anapaesti syllabam pro- cedentis, in Lysistr. 485. cog aioxQOv dxwdcoviOTOv iav. Vnum etiam trochaeo post secundum anapaestum finiti, in Vesp. 5§5. tinr} ra dixaoTijQt aqpuvat. Denique alia superest ratio negligendae caesurae, dequa perelegans est observatio Porsoni , si secundus pes dacty lus, tertius spondeus sit. , ultimam dactyli syllabam non inchoare vocem iambicam aut Bacchiacam. Vnde in Eq. 5o8. et Eccl. 5 18. qvdyxa&v tnrj Xt^ovTag, DE ANAP. TETRAMETRIS. £01 %vfA,@ovXoioiv dnaoatg v\u7v, scribendum esse, ijvdyxa&v Xi^ovcag tnq, ex argumento Nubium, et cod. Rav. et ^vfifiovXoioiv naoavg Vftlv* Ac de priore quidem loco assentior, non etiam de altero. Nam multo asperior est et invenustior numerus, si vox in longa syllaba post arsin secundam finitur, quam si longius procedens nullam eo loco pausam fieri patitur, Ita etiam in Nub. 553. xavv dgat xavra KXtojvvfiOv avcai, Contra quis ferat in Vespis v. 684. aol

qtuv eigs?.&ov ji£t$ocy.iQv goi. ovdipice yag duvottQa aov. tj SlvGMQUTOVQ UQtt VVVL QlQ. Atque ita alibi saepius. Haud 6cio tamen, an horum nonnulla librariis debeantur. Ita in Av. 48o. wg ov TCt%t(*)g unodfoGtt, Ztvg* ubi codd. Rav. et Ven. recte, ovk aitodwGU TvtyJwQ 6 Zzvg. Et in Ach. 655» aA/L* vutlg urj not* ucprjGt^^ cjg KCiU(adrtG£i tu dinuta. Rav. cc CC 2 4o4 LIB. II. CAP. XXXIIt Spondeura tamen in septima sede positum a Cratino esse, hoc exemplo docet Hephaestio : cog av palhov Toig nrjdcdloig q vavg ^ucov nn- Idemque fecisse Epicharmum, qui, ut Hephaestio refert, duas integras fabulas hoc metro scripsit, XoQivopmg et "jEtuvmiqv , nescio an ex Plauto , qui hunc Jmitatus est, coniici possit. Atque ante Epicharmum qui hoc versu usus est, Aristoxenus Selinuntius, posteriorem partem ex solis spondeis composuit, ut in hoc apud Hephaestio- nem exempio, tlg uku&pluv nXdoxttv nciQi/ii tcov dv&Qconcov ; rol fiavvetg» Ac versus spondiacum exitum habentes a quibusdam Laconicos vocari tradit Hephaestio, hoc usis exemplo, ciytv , w JZndoTccg ivonlo^ xovqoc , nOTi rav "^Qeog xlvccow, y. A'd prosodiam quod attinet, productionem brevig syllabae ante mutamcum liquida non nisi quum verba exepicis, lyricis, tragicis orationi intexuntur, usurpari, Porsonus adnotavit p. 56. Interdum etiam longa vocalis vel diphthongus ante vocalem corripitur, quae usitata in dactyKcis numeris ratio est : ut in Pluto 528. ovx iv dttniaW Tig yccQ vtpctlvnv i&eh']C£t>9 %qv- GlOV ovTog. jj nccQddliv, fj Ivkco, rj tckvqo). xctl vvv oti Kkua&tvij ildov , oQttg. avTtti yuQ TOi fjtovac iiol dittL Interdum desideres in hac re elegantiam, ut in Nnb. 977. et in Vespis 67 5. ykiiipctTO d* uv TOVfupqXov ovddg. ol di l-vupaxoi, cog tfo&tjVTat»' In Av. 611. DE ANAP. TETRAMETRIS. io5 pQtdal* (ag nolXto XQehzovg ovxoi zov Aiog tjftiv fleiGiXivuv, cod. Vfin. alSo7: quo recepto ojg delendum. 8. Videamus nunc Latinos. Apud hos quoque sola eomoedia , quantum ex fragmentis colligi porest , tetra- metro catalectico usa est, multum sibilicentiae indulgens, ut nec caesuram ubique observaret, neque a proceleu- smatico abstineret_, spondeos autem in fine saepissime et frequentius anapaestis admitteret, ipsam denique ultimam arsin , ut in aliis quoque versibus, solvi pateretur. Prae- terea, ut alios tetrametros, ita hunc qnoque Plautus asyn- artetum esse voluit: unde et hiatum in caesura sibiper- mittit, et productionem sylJabae brevis. Est autem hic quum alibi hoc versu usus , tum luculentissimo exemplo tn Milite IV. 2, 20. seqq. quem locura olini Reizii aucto- ritate adductus metrum habere putabam asynartetum ex dimetro trochaico acatalecto et ianibico dimetro catalecti- co , nunc autem persuasum mihi est, anapaestis eum scri- ptum esse. Nam sicubimaior in corripiendis contrahen- disve syllabis licentia conspicitur,, meminisse dehemus, Plautum in hoc metri genere omnino maiorem sibi H- bertatem concessisse, Versus hi sunt: 20 PA. erit, et tibi exoptatum obtingeti bonUm hctbe cinimum, ne formidax homo quidam est, qui scit, quod quaeris, -ubi sit. M. quem- ego hic audivi? PA. socium tuorum consiliorum et participem consiiidrium M. tum pdl ego, quod celo, haud celo. - PA» immo etiam si non celas. M. quo argumento ? PA. infido celas : ego sum tibi firmus , fidelis, 25 M. cedo signum, si harunc Bdccharum es. PA. amat midier quaedam quemdam* \ io6 LIB.II. CAP.XXXIH. M. pol istiic quidem multae. PA. at nort mul- tae de digito donum mittunt. M. enim cognovi nunc fecisti modo mi ex pro- clivo pldnum. Sed hic numquis adest. PA. vel adest, vel non. M. cedo te mihi solae solum. PA. breven' , dn longinquo sermone ? M. trihus verbis. PA. iam ad te redeo. 5o PY. quid? ego liic adstabo tdntisper cum ha9 forma et factis ? sic9 sic frustror. P A. patere , atque adstd. tibi ego hane do operdm. PY. properando excrucior. PA. pedetentim : tu haec scis : trdctare ita soli- tiCs has huiusmodi merces. PY. age, age, ut tibi maxime concinnumst. PA. nullum est hoc stolidius sdxum. redeo dd te. quid me voluisti? M. quo pdcto hoc dudum accepi, 35 istuc fero ego ad te consilium. PA. quasi hunc depereat. M. teneo istuc. PA. collaudato formam et faciem, et virtutes . commemordto. M. ad edm rem habeo omnem aciem , tibi uti dudum iam demonstrdvi. PA. tu caetera cura et contempla, et de meis vehator verbis. PY. aliqudm mihi partem hodie operae des de- nique: iam tandem ades illuc. 46 PA. assum: imperita, quid vis. PY. quid il- laec narrdt tibi. PA. lamentdri ait illam miseram, cruciari, et lctcrumdntem se afflictdre, quia tis egeat, quia te careat. - ob edm rem huc ad te missa est. DE ANAP. TETRAMETRIS. *o; PY. iube adire. iPA. at scin quid tu facias? face te fastidi plenum, quasi non lubeat: me incldmato, quia sie te volgo volgem. 45 PY. memini, et praeceptis pdrebo. PA. voco ego ergo hanc , quae te quaerit? PY. adedt, si quid volt. PA. si quid vis% adi, mulier. M. pulcer , sdlve. PY* meum cognomentum commemorat. $i tibi dent, quaecumque optes. MI tecum aetatem exigere ut liceat. PY. ni- mium optas. M. non me dico9 sed herdm meam, quae te demprjtur. PY. multae dliae idem istuc cupiuni, 5o quibus copia non est. M. liem - ecastoi \9 haud mirum, *si te habes cdrum9 hominem tam pulcrum 9 et praeclara virttitjs , et forma , et fdctis. heus , dignior hac fitit homo ,, qui esset? PA. non hercle humanust, credo: nani vulturio plus huniani, credp, e&t. PY. magnum me fdciam, nunc, quoniam illaec me coUaudat. PA. viden ignavum, ut sese infert? 55 quin tu huic respondc. haec iUaec est ah illd, quam dudum dixi. PY, quanam db illarum^ nam ita me occur^ sant midtae: meminisse haud possum. M. ab illd , quae digitos despoliat suos , et tuos digitos decorat. nam hvnc dnnulum - ab tid cupientfr huc nunc detuli ego huic ; hic porro. PY. quid niinc tibi vis, mulier, memora. M. ut, quae te cupit, eam ne ep&rnas, 4o8 LIB. II. CAP. XXXIII. 60 quae per tuam nunc vitdm vivit; sit, nec sit, spes in te uno est. PY. quid nunc volt? M. te compellarey et com- plecti , et contrectdre. nam nisi tu illi fers suppetias , iam illa dni- mum despondebit. ctge , mi Achille, fiat, quod te oroi serva il- lam pulcram pulcre. e&prome benignum ex te ingenium, - urblcape, occisor regum, 65 P Y. heu , hercle odiosas res , ! quoliens hoc tibi, verbero , ego interdixi, meam ne sic volgo pollicitere opercim. - PA. audin' tu, mulier? dixi hoc tibi dudum, et nunc dico, ni huic verri affertur merces, non hic suo seminio quamquam porcellam im- pertiturust. M« dabitur, quantum ipsus preti poseet. PA. talentum Philippum huicopus auri est. 70 minus db nemine accipiet. M. heu heu ecastor, nimis vile est tdndem. PY. non mihi avaritia umquam innata est : sa- tis hdbeo divitidrum. plus mi auri mille est modiorum JPhilippi. PA. praeter thesaurum. tum argenti montis , non massas , habet : Aetna haud mons aeque dltust. M. heu ecdstor periurum. PA. ut ludo. M. quid ego ? ut sublecto os. PA. scite, ?5 M. sed, amdbo, mittilo me dctutum* PA. quin tu huic respondes dliquid aut fdcturum , aUt non fdcturum. quid illdm miseram animi excrucias, DE ANAP. TETRAMETRIS, 409 quae numquam male de te merita est? PY. iu~ be edmpse exire huc dd nos: dic me omnia, quaevolt, fdcturum. M. facis nunc ut te facere aequum, quom, quae volt9 eadem tu vis; PA. non hic insulsum habet ingenium. 80 ■ ■ M. quomque oratricem haud sprevisti, sistfque exorare ex te. quid est ? ut ludo. PA. nequeo hercle quidem risu med admoderdri. ob edm caussam huc abs te dvorti. PY. non edepol iu scis , mulier, quantum ego honorem nunc illi habeo. M. scio, et istuc illi dicam. PA. contra auro alii hanc vendere* potuit - ope- ram. M. istuc pol tibi credo. 85 PA. meri bellatores gignuntur , quas luc prae- gnantis fecit, et pueri annos octingentos vivunt. M. vae tibi nugdtor. PY. quin mille annorum perpetuo viviint, ab saeclo ad saeclum. PA. eo minus dixi, ne haec censeret me ad- vorsum se mentiri. M. perii, quot hic ipse annos vivet, quoius fi- lii tamdiu vivunt. 90 PY. postriduo natus sum ego , mulier , quam Iuppiter ex Ope ndtust. PA. si liic pridie natus foret, quam ille est, • hic haberet regnum iti caelo. M. iam idm sat amabo est: sinite abeam, si possum, viva a vdbis. PA. quih ergo abis, quando responsum est. M» ibo dtque illam huc adducam^ 4io LIB. II. CAP. XXXIII. quam propter opera est mihi. numquid vis ? PY. ne mdgis sim pulcer , qucim sumi $5 ita me mea forma habet sollicitum. PA- quid hic nunc stas ? quin abis ? M. dbeo. PA» atque ddeo audin tu? diciio docte et cor~ date* M* ut cor sdliat. PA. "Philocomasio dic, si est nunc hic , domum ut trdnseat: hunc hic esse. M. hic cum mea hera est: clam nostrum nunc sermonem sublegerunt. PA. lepide factum est: iam ex sermone hoc guberndbunt doctius porre 100 rem* M- me remorare. PA. abeo , neque te moror , neque tango , neque < — tdceo. PY. iube mdturate illam exire lute: iam istio rei praevortcmur» V. nA. infido MS. Lips. et ed. Carp. Iidem Jibri et MS. Decurt. firme fidelis. V. 29. vulgo brevw\ V.5o.si sic frustror ed. Carp. Sic etiam MS. Lips. nisi quod szc sic. V. 52. vulgo tractari ita solere. MS. Lips. et ed. Carp. tractare soles. V. 55. addidi ego. V. 07. VuJgo ut. Iam addidi ex MS. Lips. et ed. Carp. V. 5g. scri- -psi illuc pro illico* V. 4o. vuJgo , impera si quid vis. V. 45. addidi ego. VAy. vulgo quis commemoravit , et, quae optes. Quis ©mitfcunt MS. Lips. et ed. Carp. et habent quaecumque. V, £0. ita hunc versum exhibent libri veteres nisi quod non habent Jiem. V. 52. iidem libri, heus dignior fuit quisquam , et credo pro vulga- to erga. V. 54. infert pro inferat Reizius. V. 58. H- bri veteres huc detuli huic porro. Ed. Carp. porto. V. 64. e# te MS. Lips. et ed. Carp. Vulgo ex tete, nonmi» nus salvo versu. V. 66. vulgo poUiciteris. MS. Decurt. pollicitare. In fine fortasse scripserat poeta, audi/i tu istucy mulier. V. 67. vulgo nisi. V. .68. porcellam Reizius. V. 70. duplicavi heu* Nemine contractum est DE ANAP. TETRAMETRIS. 4n iu duas syllabas: vide Bentleium ad Ter. Hec. III. 1, i. Eun. III. 2, 7. — V. 71. ita cod. Lips. Vulgo satis est dwitiarum. V. y3. vulgo Aetna mons non aeque al- tus. V. 74. delevi hominem. V. 97. addidi nunc. V. 98. hunc in nunc mutavi. Alia leviora quae vel ex li- bris veteribus , vel ex coniectura correxi, disertius indi- care non est operae pretium. Hoc metro scriptum est etiam in Casina V. initium scenae secundae. Elegantis- simos habet Varro apud Nonium in v. anticiparei persensistis : dicite lahdae , et vivos contemni- te vivi: anticipaie atque addite calcar , stultos conte- mnite doch. SIc scripsi ex veteri lectione psesistis. Alii sensistisi aJii ipse fistis , Laurenbergius in Antiquario v. labdae, depsistis dederunt. De sensu fragmenti non videtur certi quid constitui posse. 9. Praeter tetrametrum catalecticum Plautus etiam acatalectum non uno in loco usurpavit : quod non magis fortasse Graecorum exemplo factum est, quam quum in trodhaico atque iambico genere Latini tetrametros acata- lectos condiderunt. Commemoratur tetrameter acatale- ctus in fragmento, quod Censorino tribuitur p. i5o. ubi qutnn catalectici Aristophanei hoc exemplum prolatum esset, axena Ponti per freta Colchos denique dela- tus adhaesi, quod si ex tragoedia aliqua sumptum est, potius finis esse systematis dimetrorum videbitur, anapaestici octonarii hoc exhibetur exemplum: are ~beato lumine volitans qui per cctelum can- didus equitas. Ex Plauto afferam primo locrnn in Aulularia IV. 9. qui ille ipse est, de quo Sisenna in commentario in Aulula- 4i2 LIB. II. CAP. XXXIII. lariam apud Rufmum p. 2711. scribit; haec scena ana- paestico metro est, secl concisa sunt, ut non intelli- gas. Quod si homo Romanus iam ita iudicavit, tanto aequiores arbitros nobis fore speramus, quum scenam istam restituere numeris suis conabimur. Sunt autem primi tantum novem versus anapaestici tetrametri, quos sequuntur iambici tres octonariiunusqueseptenarius: de- inde est anapaesticus Aristophaneus , et paroemiacus. Perii, interii, occidi: quo curram^ quo n6n curram? tene, tene quem? quis? nescio, nil video, caecus eo9 atque equidem, quo - eam , aut ubi sim , aut qui sim , nequeo cum animo certum investigare: obsecro vos ego i mi auxilio, oroj obtestor , sitis, et hominem demonstretis, qui eam dbstulerit. 5 quid ais tu ? tibi credere certum est : nam esse -' bonum e voltu cognosco. quid est ? quid ricletis ? novi omnis. scio fures esse hic compluris, qui vestilu et creta occultant sese, dtque se- dent , quasi sint frugi. hem, nemo liabet horum: occidisti. dic igi- tur, quis habet. nescisl liei me miserum, miserumi perii male perdi- tus : pessume orndtus eo. 10 tantum gemiti et maldi maestitiae hic clies mihi obtulit, famem et pauperiemi perditus penissume sum ego omnium in terra: nam quid mi opus est vita, qui tantum auri perdidi, quod custodivi sedulo: - egomet me defrau- ddvi, DE ANAP. TETRAMETBJS. 4i3 animumque meum, geniumque meumi nunc eo dlii laetificdntur, i5 meo mdlo et damno'y pati nequeo. V. 6. 7. 8. vulgo alio ordine positi sunt. V. 10. variat lectio in MSS. et apud Priscianum p. 712. ac Nonium in v. gemiti. V. 11. perditus penissumeMSS. Langiisup- peditarunt. Dein vulgo ego sum. 10. Vnus octonarius, nisi fallor, inter medios iambi - cos octonarios in Amphitruone est V. 1, 10. Strepitus, crepitus, sonitus, tonitrus, subito, ut propere, ut valide tonuit. Vulgo ut subito. Plures et octonarii et septenarii sunt in Casina II. 5. Omnibus rebus credo ego amorem antevenire nitoribus nitidis, nec pote quidquam commemorari , quod plus salis , plusque leporis hoc hdbet. equidem nimis demiror, qui utun~ tur condimentis, eos eo condimento uno non utier, omnibu& quod praestat. v neque sdlsum, neque suave esse potest quid- quam, ubi amor non admiscetur. fel quod amarum est, id mel faciet; hominem ex tristi lepidum et lenem. hanc ego de me coniecturam domi fdcio magis, quam exauditis. qui postquam amo Casinam, mdgis mundis munditiis munditiam dntideo. myropdlas omnis sollicito, - ubicumque est le~ pidum unguentum, ungor, ui illi placeam : et placeo , ut videor : sed ux6r me excruciat, quia vivit. 4i4 LIB. II. CAP. XXXIII. tristem ddstare adspieio. blande haec mihi mdla res appelldnda est, Itahaec scribenda puto. 11. Succeclat huic loco alius ex Bacchid. V. 1. Quicianque ubi ubi sunt, qui fuerunt, qui~ que futuri sunt posthac, stulti, stolidif fatui, fungi, bardi, blenni, buccones , solus ego omnis longe dntideo stultitia et mo- ribus indoctis. perii : pudet : hoccine me aetatis ludds bis fa- ctum esse indigne? 5 magis quam id reputo, tam mdgis uror, quae meus filius turbdvit. perditus sum atque eradicatus sum: omni- bus exemplis crucior. omnia me mala consectantur : - omnibus exitiis interii. Chrysdlus med hodie Idceravit: Chrysdlus m& miserum spoliavit. ita me scelus auro usque dttondit dolis doctis indoctum , ut lubitum est. jo ita miles memorat meretricem, quam ille I uxorem esse aiebat omniaque, ut quidque actum est, memo- rat : eani sibi hunc annum conductam ; relliquum id auri factum, quod ego ei stultissumus Jwmo promissem.^ hoc est , hoc est , qiiod peracescit : - hoc est demum, quod percrucior, me hoc aetatis ludificwi, invmo edepol sic ludos fdctum; i5 cano capite atque albd barba miserum me auro esse emunctumm DE ANAP. TETRAMETRIS. $1$ perii : hoc servum meum non nauci facere esse aitsum. atque ego, si dlibi plus perdiderim , minus aegre habeam, mi- nusque id mihi damno dueam. PH. certo hic prope me mihi nescio quis loqui visust. sed quem video. hic quidem pater Mnesilochi. N. euge so- cium aerumnae et mei mali video. 2# Philoxene , salve. PH. et tu. unde dgis. ]$. unde homo miser dtque infortundtus. PH. at pol ego ibi sum, esse ubi miserum hominem decet dtque infortundtum. N. igitur pare fortuna, aetate ut sumus, utimur. PH. sic est, sed tu. Hic v. 6. delevi etiam. v. 9. auro suppeditarunt cod. Lips. et ed. Carp. Eadem editio v. 11. omniaque. V. 10. delevi esse. V. 11. libri memoravit. V. 12. pro- missem pro promisissem iam Reizius. 12. Alia tetrametrorum acatalectorum et catalectico- rum exempla qui requirent , adeant Bacch. V. 2. Pseud. I. 2. Pers. V. 1. et 2. Rud. I. 4. Vnum tamen locuin operae pretium videtur hic adscribi , qui est in Bacch. IY. 10. quod in eo alternant acatalecti et catalectici. Quam mdgis in pectore me6 foveo, quas meus filius turbds turbet, quam se dd vitarn et quos dd motis prac- cipiteth inscitus capdssat, magis ciirae est, magisque aff6rmidx>s ne i* pereat, neu corrikmpatur* scio ego: fui illa aetate, dt ftci illa omnia, sed ffi&re modisto. £ neque pldcitant mores , quibus vidto wdgS gna* tia esse parentes. 4i6 LIB. II. CAP. XXXIV* duxi, hcibui scortum, potavi, dedi, dona- vi : at enim id rciro. ego dcire me ludum gncito institui, animo 6b- sequium ut sumere possit: aequom esse puto , sed nimis nolo desidiei dare liidum. nunc Mnesilochum , quod mdndavi, 10 viso, ecquid eum ad virtutem aut ad fru- gem opera sua compulerit, sicut eum convenit: scio fecisse.t co e"st in- genio ncitus* C A P. XXXIV; D c anapaestis c y c l iisl 1» Cyclii vocantur anapaesti, ut supra indicatum cst, qui arsin irrationalem habent. Quod genus hanc ipsam ob caussatn et solutionem arseos adspernatur, eC fere solis anapaestis incedit, neque caesuras habet eas, quibus singulae dipodiae coniungantur. Frequens eius usus fuit apud lyricos , sed usurpatum est etiam in tra- goedia et comoedia. Proprie ii tantum vocandi essent cyclii anapaesti , qui ipso anapaesto incipiunt: sed pla- cuit gramniaticis ad hoc genus etiam illa dactylica metra referre, quae iambicam anacrusin habent. 2. De pluribus, quas hoc genus formas habet, hae maxime memorabilessunt: hephthemimeres, quodvocant grammatici, simillimum paroemiaco, nisi quod iambica anacrusi utitur. Hephaestio hoc eius exemplum ex Ar- chilocho afFert : 'jEpatjftovldt] XciolXaft primumque pedem interdum spondeum esse observat, ut in hoc versu, DE ANAPAESTIS CYCLIIS. 4i7 interdum etiam anapaestum , ut in his: igtoi) , nolv cpiXrad- Ituiqow * qiiXiitv orvfvov ntQ iovra. Sed hos quidem versus, contractione«*facta, ab iamboin- cipere puto, ut, si non alia apud Archilochum exempla. inveniri potuerunt, anapaestum exclusum fuisseabinitio versus credibile sit. Si ita est, diversi erunt versus, qui iambicam anacrusin habent, ab illis, qui habent anapae- . sticam. Fortasse tamen unus idemque versue est, apud lyricos et tragicoa nunc iambicam, nunc anapaesticana anacrusin constanter servans , apud eos autem , qui plus sibi licere iudicarunt, utramvis promiscue admittens. Iambica est apud Aeschylum in Sept. ad Theb. 757. seq. in hoc yersu , alioque , qui syllaba brevior est : iyeivccTO ftiv fioQov amw, naTQowcovov Otdmodav. Vide etiam v. 762. Alter ille anapaesticam anacrusin ha-' bet in Persis q5y. vvpav nluxa nfQGafjtivog. Prior autem in Agam. 110. di&govov nQaTOg , 'JEKlddog ijfiag. Vide Eumen. io46. Et alius pede brevior Pers. g54, 'idvwv ytoQ anyvQa. Vide Suppl. 875, In quo versu tf iQOJTfg ifiag nolttog. U, &UTTOV tyiQUV XiXtVOi. X» zi yaQ ov\ tvi tuvtt] x«AoV «vdQi piTOMUV ; Dd 4i& LIB. II. CAP. XXXIV. DE ANAP. CYCLIIS. GOylcij no&og, ufA@QOGiai XaQiTig*. 10 t( Trjg ocyavoq.QQvog r]ov%iag ivotfiiQOv nQogwnov» 4. Memorabilis locus est in Pace v. §4:5.» ubi, siquid video, primus versus cyclius est, qui sequuntur autein, anapaesti, plenam arseos mensuram habentes , ideoque etiam recipientes proceleusmaticum: ineiytts vvv , iv ogoj <50§ciQu ftio&tv KaTiytt noltfiov ftiTocTQonog ctvQK. vvv yocQ SaiflCOV tpaviQojg iig dya&cc fiiTa{2i{2o(&t. Antistropha v. 1027. sic scribenda videtur: ntZg 6 ov\ij xl yocQ Gi nicpivy , ogoc %Qtj Gotpov ccv6qcc} rl d? ov gv gtQOVilg, onoa ccv %Qicov iGTiv tov yi Goqpf} dontfiov qiQivl ycocl noQtfico TOkftr}* Dimetri cyclii sunt in Luciani Tragodopodagra v. 19O — 202. udctficcvTivov *}&og i%ovGct xoqcc, nolvG&ivig opQtfio&vfii &za. Corrigunt novXvo&ivig, et recte, ut videtur, quum nul- lus reliquorum versuum iambicam anacrusin habeat. Fi- nem facit ibi catalecticus , praemisso dimetro brachycata- lecto , nisi hic corruptus est ex acatalecto dimetro : THQutovdvlonwQoq) ila yovvxafiipinixvQTi nodtxyQct. C A P. XXXV. De anapaesticis logaoedicis. 1. Quemadmodum dactylici quidam versus arsin ir- rationalem habentes in trochaeos desinunt , ita haec ratio etiam in cycliis anapaestis usurpata est, qui ipsi tum lo- LIB. II. CAP. XXXV. DE ANAP. LOGAOED. 4i9 gaoedici vocantur. Eius generis celeberrimus est versus Archebuleus, cuius exempla Hephaestk) ex Callimacho affert, primum pedera nunc anapaestum, *nunc spondeum, nunc iambum esse demonstrans : dy&Tto &tog, ov yuQ tyta dt%a Ttovd dsldetv. vv(.iqa , av fiev uGTfQtav vcp ufia$av jjdt]. qilwTtQa uqti yaQ d 2ix£).u fitv "Evvu» In quorum versuum primo non ausim cum Bentleio libro» rum leotionem reuW in to>^ mutare, quum ex praece- dentibus verbis etiam pluraris &mv intelligi possif. In tertio autem dubito an Hephaestio corruptam lectionem sequutus sit, et Callimachus q,i/,iujTega scripserit. Nam scholiastam Hephaestionis nihil moror, qui sequi aucto- rem suum debuit. Observat Hephaestio, eos, qui hoc metro continuo usi sunt, curasse, ut tres pedes, qui post primum eunt, constanter anapaesti essentj j^lcma- nem vero etiam spondeos recepisse. Decem versus, in quibus quattuor priores pedes ubique anapaesti sunt, ex Diogene Laertio IV. 65. attulit Gaisfordius p. 290. alium addens anapaesticum logaoedicum Aristophanis apud Athenaeum IX. p. 4io. B. tptQe, nui, TaxttoQ hutu yuQog vdtoQ , naQuntftne T0 %UQOfA.UY,TQOV, qui versus haud scio an in duos potius dividendus sit. Archebulei aut similis metri vestigia sunt iu verbis Phere- cratis apud schol. Aristoph. Plut. 588. (fQaaov ftot> unuQTt dtinov nQolafiuv. 2. Alius anapaesticus logaoedicus est , qui post tres anapaestos iambo terminatur. Restituendus hic est apud Aristophanem in Avibus i§i3. ra%v d dv nokvuvOQu tuv noktv ttuXu Ttg dv&Qwnaiv. Antistrophici sunt v. i5'25. Dd 2 4bo LIB. II. CAP. XXXV. £Qtr(t) Jtotka&ov tctyv tig ttTtQoov* cv d' av&ig i^OQf-a. Vsurpavit boc genus Ijucianus in Tragodopodagra V. 87. seqq. tnixtum catalectico : *«V filv KvnQiav sJqpodiTCcv, CTCtyovcov nQontaovoav an ctld£Qogf ctve&QtipaTO xotffiiov ctQftoyav ctMoig ivl xvfictGt NiiQtvg* In catalectico semel spondeus est, sed xn nomine**J?roprio v. 107* MOlQa KXw&o) TQT tlovGtvi Meinekius in Curis criticis in fragmenta comicorum ab Athenaeo servata p. 22. antistrophicum esse hoc carmen putavit, rion recte, si quid video. Non ausim tamen contendere* scriptorem carminis istius versus istosomnes pro una metri forma habuisse, quae ratio placuit Syne- sio , qui hynmos septimum , octavum , et nonum metro anapaeatico , quod uno pede brevius est , scripsit, catale- cticos in syllabam et catalecticos in disyllabam promiscue usurpans , quippe quos nihil differre putabat. Ita enim metiebatur : 1 » ~~* i^XJ — 00 — • VSJ At hoc apertum est ignoratae artis indicium. 3. Saepius Aristophanes hoc genus ■ v/O systematis coniunxit , clausulae loco versum addens syl* laba breviorem : ut in Pace v. 909. 1] ^QTJGTOQ CtVt]Q noll- Tctig ioTiv anaow > bg- Ttg y iorl towvtoq. Vide v. 1^29. Av. 1751. Eq. iiii. et quae Gaisfordius attulit p. 3i5. seqq. qui non debebat neque hoc genus, neque alia quaedam pro Ionicis a maiori habere: veluti DE ANAP. LOG AOEDICIS; £2 i Euripxdis in Med. \5zK xl aol 7tOT£ Tag ajikdarov Moirctg iQog , co i4,axatu3 ontvou, ftuvxrov TtXemav * firjdtv rods Xtaoov*. et Sophoclis Oed. Col. 66q. ixov zd 'AQUTiaTu ya.g tnavXa.' aut Euripidis in Hec, 4 ^o. &odg azotTOvg. in oidtxa Xtfivag, Exempla horum Gais^ordius multa indicavit, Sunt a.u* tem et lii versus,^t auae aJiae similes formae sunt, omnes . vel anapaesticae logaoedicae , vel Glyconeis cognatae, ueque ullum in. iis Yestigium nuraeri Ionici invenitur. C A P. XXX YI. De versibus choriambicis; 1. Tertium genus numerorum dactylicorum choriam» jbici sunt, quorum admodum gravis et magnificus in.es* «us est. Grammatici quae dehoc numeri genere tradunt, vereor ne non omui ex parte vera sin*. Nam illi quum animadvertissent, choriambum nonnumquam cum dipo- dia iambica com.nrjtari, versus quosdam pro choriambi- cis videntur habuisse , quos credibile est aliis ex nuraeris esse compositos. Sed videamus singula. 2. Cboriambici numeri haec natura est, ut, quon- iam pluribus choriambis coniunctis nulla inter eos thesis media est^ singuli pedes choriambi singulis ordinibus constent, nisi in fine versuuin, ubi clausulae fa- ciendae caussa , non sequente alius ordinis arsi, longius plerumque progreditur ultimus ordo. Gravitas huius nu- ^neri arcet libertatem in constituenda mensura.. Ouare aolutio fci qua usurpatur? quod rarum est, in prima tan- 4ai LIB. II. CAP. XXXVt tum arsi fit. Rarissima autem contractio est mediarurn syllabarum , Molossum pro choriambo introducens. Sce» nici poetae vehementiam numeri choriambici ita tem- perarunt, ut alium cum eo similem numerum com- rnutarent. Is est Creticus , qui quoniam brevior uno tempore est, anacrueis ei iambica praemittitur: quo fit, ut dipodia iambica pro choriambo substituatur. Placuit vero , ne oblitteraretur ea re natura numeri choriambiri, alternare dipodias iambicas et choriambos : unde perraro duae continuae inveniuntur dipodiae iambicae. Tragici hac iambica dipodia pura utuntur, aiwcrusin seivantes ex una eyllaba , quae brevis plerumque est, Comici ve- ro non modo longam et brevem syllabam promiscue in anacrusi ponunt, sed etiam , ut in iambicis versibus, duasbreves, praetereaque interdum etiam primam arsin solvunt, ut dipodia illa iambica hanc apud eos formam habeat ; *-*-» 5. Catalexis multiplex esr, Perraro ipse choriambus facit clausulam. Non frequens est catalexis ea , quae fit trochaeo choriambum sequente. Interdum Creticus finem facit; aiibi duo dactyli; plerumqae ordo logaoedicus; j^—wO— . I — o / I 4. Hephaestio haec genera commemorat: primo tria Cretico terminata, DE VERS. CHQRIAMBICIS, 4s5 lOTQnOVOb [tflQazeQ, ovdi Xs6vto)v o&ivog , ovdi TQOqjccl. ctT Kv&eotiag imnveiT oQyia IsvKtalivov* Deinde, quae logaoedicum exitum habent, quorum di» meter plane idem est cum ordine logaoedico ex uno da- ctylo et duobus trochaeis. Huius exemplum affert ex Aeolosicone Aristophanis ; ovx iTog , (O yvvouA£g% naot> xa%o7oi>v tjfiag cpXwoiv iuaoTOT uvdQsg. dewa yag £Qya dQw.oa& laflpal}6fii6& VTL UVTMVi Trimetrum porro Anacreontis: day.Qv6iooav t icplXrjGSv atyfiav, qui vensus quid sibi velit, decjarari puto illo JLucilii in VIII. a levi lacrumas mutone absterget amica. Sic enim scribendum videtur. Deinde tetrametrum JSapphus ; devvi vvv , d§Qal XaQ&TSg , naXXiy.Ofio& ts Moioau Xlxov , yQunfA.GttiY.oi, du)(jct (ptQOi iiqoq vfiag* sed falso , quum ante iam Simmias ea usus fuerit in Securi : ctvdQO&ea Swqov q &coMvg xQUTSQug firjdoavvug fjgct Tivtav *A&uvu* et in Alis: XSVGG£T£ TQV yug TS pa&VOT£QV0V UVUXT , *A%flQVl- dav v ulkvdig idQaoavTu. 5. Sed dicamus sigillatim de potioribus formis. Ac primo commemorandus est dimeter catalecticus , qui, ut iam significatum est, ex uno constat ordine logaoedico, neque aliam ob caussam, quam quod coniungi cum cho- riambicis solet, cognatusquo iis est, in choriambicis ver- sibus numerari poiest. Eum interdum continuato per plures vetsus numero usurpant tragici et comici , plerum- que ut a solutionibus abstineant; raro, ut eas admittant, quod fecit Euripides is Bacchis io5. w JSsfislag tqoq-oi @rj- Pttl, GTSq)ttV0VOds Y.IGG$\ pQVSTS y §QVS*S %horiQ(£ GfllXttKV Ktt\lMUQn(ti9 xul nuTct^aY/iovGde Sqvoq ij tlaTttg alcidoiGW. Antistrophici hi sunt : ia '&ctXtt(n6Vfitt Kovqi)~ tlov , &&soi tv KqtJtsq dboysvsvoQsg evctvkoi * tv&a. TQixoQv&eg uvtqqlq fivQOQTQVOV Ja'/(Au>/ltt To£s DE VERS» CHOPJAMBIGIS. fc£ fuot, KjOQvBavtzg H/Qovy Hic duo primi, duoque uhirni versus certo iraa perpetui- tate numeri cohaerent, tertius fortas$e cura prioribus, quartus cum sequentibus. Nain tertio certe versu finitur numerusk Alia huius versns exempla vide apud Gaisfor- dium p. 292. seq. qui rnulta de cboriambico metro con- gessit* Iterum de hoc versu dicemus, quum de versibu» Anacreonteis explicabitur» 6. Sequitur dimeter acataiectus , quein tragici comi- cique systematis continuatum usurpant. Eius duae ma- xime formae sunt, una ex puris choriambis, monome- Crum interdum addilum habens, quae tragicis potissimum usitata est; Aeschylus in Sept. ad Theb. ga4» duioqiQoov , ov yiXoycc- ftijg, trvficog duxQvxtojv i% qQivog, u nkuiofitvug fiov ftivv&et joivds dvolv avaxTotv* Et iti Agam. 209. fiuvTig tv.Xay'£ev , npoytQwv "jlQTtfKiv, ojqts yj&ova §u- ttTQOig tnwQovGuvTag *AtqiI- $ug 6a'AQv fiy xatuo%t7v. Haec forma quoniam propter perpetuam alternationem duarum brevium totidemque longarum syllabarum, si aliter dividuntur jpedes? facillime confundi cuta Ionicis a minori potest, cavendurn est, ne, qui Ionici sunt, pro choriambicis , aut qui choriambici, pro Ionicis versibus habeantur. Quod quum multis accidit, tum, nisi ipse hac in re fallor, etiam Gaisfordio p. 2<)5. seqq. qui quum observet, quod sane verissimum e6t, consociari haec duo numeri genera , tamen quos ]ocos ex Bacchis v. 3^5. seqq. ex Philocteta 68y. seqq. ex eiusdem poetae Ele- Ctra v. 1066. seqq. ex Aeschyli Sept. ad Theb. ^SS.seqq. 426 I-IB. II. CAP. XXXVI. affert, multo facilius Ionicis, quam choriambicis adnu- merandos existimem. Quem vero ex Oed. R. 483. com- niemoravit locum , in eo certum esse puto , choriambicos versus Ionicis a minori iunctos esse. Dispositio talium locorum saepe difficillima est, quoniam , quomodo ini- Tcloy.fj illa , quae vocatur , usi sint poetae , non satis ex- ploratum habemus. llli quidem valde videntur errare, qui eumdem versum quam saepissime repeti putantcs, non interpunctiones , non fines vocabulorum, postremo jion sensum et indoiern carminis respiciunt. Ouod ex- empli caussa accidit iis, qui Aeschyii carmen in Pro* metheo v. ^97. seqq. in versus choriambicos redege- runt. IHum quidem Oedipi Regis locum ita ego dis- poni velim j ut et a Gaisfordio et ab Erfurdtio nonnihiJ discedatur: dtivd fiiv ovv , deiva rv.Qaoou cocpOQ oiwvoQhag , ov- T£ doXOVVT , OVT CC7t0q)CCOX0V& * 6 tb Xi£oj d* , anoQo" ; ntTopcu d ilniotv , ovt iv- <&dd? qqojv , ovr onioot * %i yv.Q V Aa(jdaxldaig9 rk tco TIolv(3ov vti- V.OQ ZXtLT , QVTS naQoi&iv ' 710T tywy , ovTt tclvvv ttw {{.icx&ov, tiqoq otov )[Qf]oafitvog drj fjuoava) inl tvv inida(.iov (fdrov tifi Oidmoda Av.fiGavdda.iQ inixovQog dth'ikoyv aqg ayQiov fio%\svTi]v» Rarius boc systematum genus apud tragicos est. At* scbylus in Suppl. io5. tulv unovov datp.ovio)v, JjfAiVOV COV (fQOVf]flU 7l0)g aVTQ&tv i^inQu^iv Ijft- nag i$Quvcov icp uyvcov. Saepe comici hos versus inverso pedum ordine compo- nunt, praecedente dipoclia iambica, choriambo autem se- quente. Etsi autem plerumque antistropha singulis pe- dibus strophae respondet, tamen interdum etiam dipodia iambica opponitur choriambo. Aristoph. Acharn, n5o. * Avxifiayov tov ^Pdnadog, tov £vyyQtt(f>~i, TOV fJLilicQV Tt0b7]Tl]V. Antistrophici hi sunt : tOVTO fitv avTco xaxov tv\ Xtt&' tTtQOV vvxtsqivov yivotTO. Vesp. 526. vvv di tov ia &i]fistiQOV yvftvaalov Xiytiv tv dsZ XttlVQV , O7t(0g (fttVljGt*, quibus respondent v. 65 1« OU7IW7IO# OVTO) Xtt&ttQCOg ovdivog t]novGUfiiv , 01)- St £.vvtTiog Xiyoviog» Ibidem v, 65y. est, 'Aovdtv iittQ7]l&tv , wgv iyo], cui respondent haec v. 9'35. 428 , LIB. H. CAP. XXXVI, tovds XtytW oquq yaQ ojg. Adde Nub. g55. cui respondet v. io3o. Alia exempla sunt in Lysistrata, ubi non animadvertit antistrophica Brunclsius v. 321. seqq. quibus respondent v. 555. seqq. quod carmen tamen aliquot vitiis contaminatum est. Praecedit eo in carmine choriambum dipodia iambica, nttov, ntTOv , Nixodlxt}, et solutam habet ea dipodia primam arsin, vno ts vofiwv aQy aXtojv, vno Tt yfQovTOjv .olt&QOJV, atque etiam cum anacrusi longa, ditvoTciT ccneUovpTctQ inojvy quin etiam cum disyliaba, 7l0foOV%£ OKQ toyOV tdQUQ. Praeterea catalecticus quoquetversus dipodiam iambicam habet, ut saepius, qiiQOVO* vdojQ pot]ftoj4 qtQiiv vdojQ fieQ-* ijfioiv ' sed, quod rarum est, etiam choriambo opposito: VOTiQOnOVQ porj&oj, yvvainaQ avd-Qamvuv. Karior apud tragicos est choriambi e\ dipodiae iambieae responsio, ut in Philocteta n58. 1161. nvQi dn ctitFXQOJv ctvaTtfa- iow , og tq> f]- [Aiv hcck tfirioat . . * flflHiTV fitjdtVOQ XQaTV- vojv boa ntfi- mv pcodojQOQ ala. Vide eiusdem fabulae v, iiqo. 11 21. In strophae finevul- go 'OdvootVQ legitur, quod malum videtur correctoria supplementum esse. Priores duos versus ita, ut feci, disponi posse , posse vero etiam pro trimetro haberi mo» net Gaisfordius p. 2q5. afferens ex Iphig. in Aul. io56. qui haud dubie trimeter est. Ibi in prima sede quattuor DE VERS. CHORIAMBieiS, *2g et sex stmf breves syllabae, quale exemphiiii supra ex Bacchis allatum est. ^dde alind SophocJisin Aiace n85. Has syllabas malim pro dipodke iamhicae, quajn pro choriambi solutione haberi: tig uq v[i£vcc7og dicc Xmrov Aifivoq fXtTCt T6 q)t,Xo%QQOV Y.lflctQCtQ. ctvd d* ikuTctiGi, OTtcpavoidti, ts X^°% <&LaGOQ ipoXev InnofioTCtQ. Alium trimetrum habet Aeschylus in Suppl. 5g. el 6i XVQH TtQ TltlcCQ QIOJVOTIOIOOV» 8. Anacreon. qui saepius choriambicis versibususus est, ut praeter locos ab Hephaestione allatos fragmenta' 12. 20. 26. dempnstrant, ita videtnr dipodiam iambicam frequentasse, ut nesciam an integros versus choriambicos ex dipodiis iambicis compOsuerit. Operae pretium erit, huius rei caussa attulisse fragmentum 27. quod servatum est ab Athenaeo XII. p. 553. seq. Non recte autem, ut arbitror, editores Anacreontis duo, quae ibi citantur fragmenta in unum coniunxerunt. Nam cohaerere illa neque Athenaeus dicit, neque poetae verba patiuntur, nec inetrum vincit, quod etsi in utroque cboriambicum est, tamen in priore basin habet, quae in altero, quamvis longo, nusquam conspicitur. Prius hoc est: £avd7] ti* EvQvnvhj fjiihsv 6 nfQlCpOQVjTOQ 'AQTifiOUVy quorum versuum secundus dimeter esse choriambicus ex dipodiis iambicis videtur. Alterum ex his, ut puto, ver- sibus constat, quorum tertius quisque constanter iambos habet : nQiv fiiv t%(ov y.&Q(j£Qiov , nalvfifiut iaqwn(ofJiiva9 y.c& ^vlivovQ cGTQctyuXovQ iv cjoI, xctl ipUov negl nlfVQTjGC . . . §ooq veonlvxov silvfux y,(xyS}q «unidoQy ctQTonwKusw 43o LIB. II. GAP. XXXVI. & &]&*X0nOQV(HGLV OfllXtCOV 6 nOVTJQOQ *u4QttlA(l)V, HljSdljlov tVQlOXCOV $lov9 noXlu fitv iv dovQl Ti&ttQ civ%£vu, nokld $ h TQOX$, 7roAA« d£ vcotco GxvTivrj fiaGTiyt i&cofJnyt&sig', ttofifjv nojyojvd t iy.TtnXfiivog* 10 vvv cY in^alvtt cjccTiviojv , %QVGta cpOQtcov xw&ig^ flCCTCC, naig o Kvy.qg , xal Gvuadioxriv iktcfavrivTjv qpoQtt yvvai£lv avtojg . . . Nihil in his mutavi, nisi quod lactinam v. 5. indicavi, et v. 8« iv ante reoVo) delevi, v. n. autem articulum ad- didi. Caetera5 quae pauca sunt , alii iam correxerant. g. Tetrametro catalectjco et tragici* usi sunt et co- ttiici et lyrici quidam. Eurip. Herc. f. 65g. d vtorag fioi cpttov cxy&og, to di yrjQag altL Anacreon, cnius supra exempla dedimus ex Hephaestio- ne, secundo loco dipodiam iambicam posuit: quod iile si constanter fecit, ut Eupolis, cuius 6edecim versus, quos Athenaeus VI. p. 256. servavit, emendatos vide apud Gaisfordium p. 296. dubitari potest. an illi, quum iam. bica dipodia ubique primam syllabam brevem habear, non choriambici , sed logaoedici sint, hac forma : ___ o — — o — — I — u^<— -.0. U dXld diaiTav, ffv t%ovG3 ol xoXaatg nQog VfJidg. Idque veri siirilius videtur. Vere tetrameter choriambi- cus est, nisi in duos versus eum dividi placet, in Lysi- strata Aristophanis v, 019. 520. 027. 54i. Xvyvvv doKco fiot> xa&OQqv xal xanvov , co yvva7xtg. Plura de tetrametro, pentametro, hexametro vide apud Gaisfordium 1. c. 10. Terminandi metri choriambicirarioresmodisunt, primo hypercatalectus una syllaba abundante : ut in Aia- DE VERS. CH0RIA3YIBICIS. 45 1 ee 226. xuv 6 fjiiyaq (iv&og Ht&u Vide Aesch. Pers. 64o,. Et cum dipodia iambica in prin- cipio apud Aescbylum in Sept. ad Theb. 726. newQixa rav toleolowov, Deinde trochaeo choriambum sequente. Aristophanes in Lysistr. 525. 557. ts y.al KQttvllav nsQMfvffrjTOi). (fiigovrag ojgntp (jaXavzvoovzag» Denique per dipodiam trochaicam. Aesch.ylus in Sept. ad Theb. 741. avToduixxot &av(a$h cui respondet v. 749. naQafiaolav (nxvnotvQv, ubi nescio an naQpaalav scrihendum sit. Aeschylus enim quantum fieri potest exaequare pedes solet : quare etiam versus , qui utrobique sequitur , Httl %&ovla novig nlr\* aiwva d? ig tqItov [Atv£i> in stropha correctione videtur opus habere. 11. Romanorum quoque scenicos poetas usos esi$ choriambis credibile est : etsi in his carminibus fragmen- tisque , quae ad nos pervenerunt , si tiagoedias Senecae exceperis , vix tenuia huius numeri vesrigia reperiuntur. Atque illas quidem fabulas, quae Senecae nomine cir- cumferuntur, satius erit praeterire, quum nec per se magnam auctoritatem habeant, etfortasse, ut supra in- dicavi, ne perfectae quidem et penitus expolitae sint. Apud Plautum huc pertinere videtur locus, quem supra p. 221. seq, attuli. Terentius hoc metro usus est *n Adelph. IV. 4, 4. ut Bentleio videtur: nec sane apparet, quae alia ratio adhiberi illi loco possit. Non adducor ta- men ita hos versus a Terentio scriptos esse, nt a Bent- leio editi sunt; 432 LIB. II. CAP. XXXVI. membra metu debilia sunt, dnimus prae timcre dbstipuit, pectore consistere nil consili quit. JPrae Bentleius addidit. Ommno ne praecedentes qui- dem versus recte constitutos puto, in quihus vereor, ner quae Varro de clausula dixerat, non ad metrum specta- verint. Eosver?us, hosque duos choriambicos sic po-- titis putem scribendos esse : discrucior animii hoclne cle improviso mali mihi obiici tantum9 ut neque quid nunc de me faciam, neQ) quid agam, certum siet. mimbra metu debilia sunt: animus timore dbstipuit: pectore nil sistere consili quiU 12. Interdum versus choriambici ab anacrusi incini- unt, ut apud Aeschylum in Sept. ad Theb. 53o. vn avdQog *A%aiov •d'60-dev niQ&Ofiivav ctTiuaog. Vel ab amphibracho aut pilimbacchio, quem unus cho- riambus sequitur, quod genus saepius invenitur, ut in Agam. y5y. nofina Aiog &v!ov. * Huius generis frequens videtur usus fuisse apud lyricos Aeolenses. Multienim versus, qui a grammaticis inter Xonicos a maiori repositi sunt , verius, opinor, choriam- bici cum anacrusi esse censebuntur, ut illud, lv[iOQq>OT£QU MvaoiSixa zag dnalag IvQwvwg aauDOTtQag , ovd* a^ ontaQcuai ot&sv xv%o7oa, aptid Hepnaestionem p, 5^. (64) Sic enim scripsisse vi- detur Sappho, semet ipsam consolans exemplo Mnasidi- cae, quam, licet et formosiorem et adhuc ipso flore aeta-. tis gaudentem, superbius etiam tractaverit Gyrinno. Erat autem Gyrinno in iis, quas amabat Sappho, ut Maxi- DE VERS. CHORIAMBIGIS, 435 nfus Tyrius refert ,, qui eam Gyrinnam vocat, XXIV. T. I. p. 478. ed. Reisk. Adde Valdk. ad fragm. Callim. p. l5o. Alia hoc metri genere scripta fragmenta sunt in Blomfieldii collectione p. i5. seq. XX. XXII.' ex Athe- naeo XV. p. 6;4. E. et 687. A. Deindep. 5o. LXXXIII — -LXXXV. ex Hephaestione in capite de versibus Ioni- cis a maiore. Saepe etiam apud tragicos hoc genus inve- nitur, ut in Antigona v. 606. tocv ov& vnvog ttioH no& 0 TtavroyjjQMg. Et. v. 6l4. Denique Horatius praemisit choriambis di- podiam trochaicam, hac lege, ut ex secundo epitrito con- staret, et caesura fieret in prima choriambi syllaba : t e deos oro , Sybarin cur properas amdndo, graviter ob eam rem reprehensus ab Atilio Fortunatiano p. 2685. sed defensus a Bentleio p. 710. Nec sane dubi- um est , Horatium hac quoque in re Graecos auctores se- quutum esse , quos tamen in hoc genere non magis , quam in versu Sapphico aut epitritum istum , aut caesu- ram, quae Horatio placuit, observasse credo, sed et pu- rum ditrochaeum posuisse, nec dubitasse ante choriam- bum finire vocabulum. i5. Singulare genus, idque usitatissimunr, versuurn «horiambicorum illud est, quod basin praemissam habet. Videtur illud ab lyricis Aeolensibus inventum esse, quos repertores esse baseos credibile est. Grammatici, qui quoscumque versus poterant, in syzygias quattuor sylla- barum dividere solebant, quum basin et priorem sequen- tis choriambi partem in unam syzygiam coniungerent, hoc genus antispastis addiderunt, choriambis omnibusin medio dissectis. Errorem animadverterunt Latini gram- matici, ut supra monitum esl p. 225. Terentiani Mauri ea de re verba adscripsit Gaisfordius p. 3il.seqq. qui vir miror cur Graecos, quam Latinos sequi maluerit. Nam versus istos omnes non esse antispasticos, sed cho- Ee 454 UK 11 CAP. XXXVI. rianibicos , duobus invictis argunrentU cognoscitur , uno quod , si antispastici essent , necessario ab iambo vel spondeo , non etiam a trocbaeo et pyrrhichio pos- sent incipere ; altero , quod nullam in mediis versibus an- cipitem admittunt , quae usitata est in antispastis, sed omnibus in rebus regulas choriamborumsequuntur. Nam si antispastiei essent, hanc haberent mensurams ' * " w i * - * i - ' ' - BT — — -M | v -— *— w j w— — «—- < v. *ion autem hanc: uwj — - -JU— i — .V-.<^ — . — I I i4. Vt in aliis versibus , ita in hoc quoque genere, Aeolensium poetarum institutum a Doricis lyricis , qui- que hos sequuti sunt, tragicis et comicis paullum immu- tatum est. Nam Aeolenses etiam pyrrhichium in basi posuetunt . Dorici autem illi et scenici poetae , tria mi- uimum in basi tempora ponenda rati, non nisi troehae- um , iambum , et spondeum admisere. Aeolensium ratio- nem sequuti sunt alii , qui brevia carmina ad horum ex- emplum condiderunt. Comoedia et recendor tragoedia etiam trisyllabos in basi pedes sibi indulsit, tribrachum, anapaestum % dactylum. i5. Brevissimus horum versuum est, qui unum dum- taxat choriambum habet, ut in Aeschyli Suppl. 42. 5i. vvv iv nowvoftoig. Deinde hypercatalectus , cui Pherecrateo nomen est : ut apud eumdem in Sept. ad Theb. 5oi. roi }dv yctQ notl nvQyovg nuvdrjtid, navofiriel GTei%ovoiv ' ti yevwficu $ t9l ti tn (KfUflfjoAQMHK DE VERS. GHORIAMBICIS. 435 ianrovat no\hutg ItQtiafi oxQtoeoauv. Horatius I. Carm. 5, 3^. grato Pyrrha sub antro. Tum , qui logaoedicum ordinein habet, Glyconens, cui flavam religas comam. Ce quo genere in tertio libro dicemus. Aliud genus ex ba$i, cboriambo, et spondeo constat. Aeschylus in Eum. 1038. tvqpafiUTe di, ^oiotrat. 16. Valde usitatus est dimeter hypercatalectus. So- pbocles Ai. 628. ovtf olxToag yoov oQvt&og dydovgy cuius multa exempla congessit Gaisfordius p. 307. Tri- meter brachycatalectus est apud Sophoclem in Antig. g5i. dU. d fiotQidla Tig dvvuatg detvd. Acatalectus apud Aeschylum in Suppl. 5g. */ dt xvQfi Ttg ntXug oiwvonolcov. Omninoque scenici poetae plures choriambos praemissa basi in systemata coniunxerunt , ut ibidem v. 61 do^uast Ttg dxovojv onu Tug Tt]Q£iag (jirjTtdog oixTQug' dXo%ov, et in antistropha : Z.vvTiQrfit di natdog fWQOv , oig avToqjOvwg cuAtro nQog %ttQog i'xrtv, ubi notandus in nomine proprio Molossus. Eum de in- dttftria posuisse videtur Sophocles in Electra V. 472.488. ti fxri yca nuQacpQwv fidvTtg eyvv v.al yvojfxag' ij^et Y.u\ nolvnovg xul nolvyitQ d duvoig* Et in eadem fabula v. 129. i45. co ytvt&ku ytvvaioiv. vintog , 6g kZv oiatQwg, Ee 2 436 LIB. II. CAP. XXXVI. Sic defendi poterunt etiam v. 12 5. i3o,. raxeig w UTayt].. Recte monet Matthiae in programmate nuper de Theo- criti carmine XXIX. scripto , idem metrum esse in hoc Alcaei fragraento ap. Schol. Ven. ad Iliad. #. 178, et Eu- stath. p. 705, 61. quod Blornfieldius posuit p. 43^. . pfalZQwv uv£(ao)v d^slfiavTOi nvoai. Vt fortasse hoc ex eodem illo carmine depromptum sit; * 438 UB. II. CAP. XXXVII. C A P. XXXVII. D e I o ni c i s a m ai o r e. 1. Sequuntur numeri Ionici, qui quum natura sua iuultum difficultatis habeant» tum magis eametiam gram- maticorum commenta auxerunt, multa metra in Ionicis numerantium, quae longe videntur alio numero esse. AmboJonici, si rhythmum, quem veteres magistri vo- cant, spectamus , ut sibi ipsis, ita choriambis simillimi sunt, eademque omnes iege reguntur: numerura vero suum singuli proprium habent Sed quae propria cuiusi que generis sint, suis locis videbimus : nunc, quid in his nu- meris omnibus commune reperiatur , considerandum est. 2. Acprimo sirhythmicamrationem spectamus, quae mensurarum constans et aequabilis proportio est, similis ei, quem nunc tactum vocant, apertum est et chori- ambum et utrumque Ionicum rhythmo pares esse: omnes enim ex ter binis temporibus, constant. Itaque per con- nexionem, quam tin,nloxi}v Graeci appellant, detractis binis temporibus, alius eorum in alium abit: — . — -,oo — — Vl*> Quumque omnes ad mutabiles numeros pertineant, da- ctylo , ut in libro primo c. 5. p. 25. seq. ostendimus, in amphibrachum mutato : simul etiam haec conriexionis ratio eadem manet, mutatione illa adscita : Praeterea apparet, quare in Ionicis a minore pro primis duabus brevibus non possit trochaeus substitui, quum I DE IONICIS A MAIORE. 45a deinceps in his numeris omnibns ubique possit! Nain in his locis omnibus dactylus est, cuius vicem subit amphibrachus : in initio antem Ionicorum a minore pars tantum dactyli, sive disyllaba anacrusis est: quae si in trochaeum mutaretur, et mensura perverteretur , et nu- merus. Haec quidem rhythmica est horum pedum ratio. 5, Nunc numerum eorum videamus. Atque omnium maxime simplex choriambus est, uno ordine constans, neque continuari se cum alio choriambo patiens : unde consentaneum est , si mutatur numerus, talem numerum recipi, qui ipse quoque uno ordine constet: eaque est dipodia iambica: i ' ■ I • ' q-_u- | tr-o- Proximus buic est Ionicus a maiore, quem ex duobus esse ordinibus compositum , arsi nuda et dactylo, ex eo apparet , quod , si prima huius pedis syllaba non arsis, sed anacrusis esset, amphibracho in dactyli tocum rece-N pto, anacrusis anacrusin praecederet, quod fieri non potest. Mutatur autem in hoc quoque numero, si sylla- bas spectamus, dactyius in amphibrachum : sed nume- ium si consideramus, ambigi potest, utrum ea dactyliin amphibrachum , an duorum disparium ordinum in duos pares, qui trochaei sunt, mutatio dicenda sit. Ghori- amborum comparatio suadere videbitur, ut mutationem numeri in solo dactylo consistere , pro eoque amphibra- chum substitui censeamus. Veruin huic argumento- ego> quidem non multum tribuerim, quia in Ionicis a minore, in quibus eodem modo tempora permutantur, nullus est ordo ex longa arsi et duabus brevibus in thesi syllabis 44o L1B.II. GAP. XXXVII. constans. Ex quo efficitur, ut, si qua alius metri com- paratione utendum est , Ionici a minore potius , ut ma- gis cognatum genus, quam choriambi adhibendi sint. Praeterea asper et ingratus numerus est, qui arsin nu- dam ante iambicam anacrusin habet. Quae ratio non in- venitur, nisi in iambicis iis, quos ischiorrhogicos voca- vimus , in quibus arsin nudam iambus sequitur: quao compositio repetenda videtur a paracataloge , cui in Io- nicis non est locus. His rationibus adducor, ut recte a veteribus magistris traditum putem , pro Ionico a ma- iore duos trochaeos poni. Existiinandum est autem, fieri hoc per anaclasin quamdam, simiJem illi, quae ab an- tiqui3 in lonicis a minore constituta est. Nain quum ni- mis asperum videretur, pedem Ionicum a maiore, quiet propter duas vicinas arses, et quod in thesin clactylicam exit, vehemens et violentus est , saepius repeti , placuit eum ita temperare, ut ex duobus quibus constat, ordini- bus unum tempus priori adderetur, detrachum de po- steriore : l- u*j u Praeterea apertum est, si plures Ionici a maiore contt- nuato numero coniungerentur , ita ut arsis illa , quae est in cuiusque lonici initio, praecedenti dactylo, ut secun- da periodici ordinis ars)s, adhaereret, perituram esse na- turam lonici numeri^ planeque abiturum hunc uumerum in choriambicum. — _ __ O; . Oss . ■ <^J MOQUt, qtvyotGa tov Akqaov. et hi Sapphonis, quod metrum Praxilleum vocatur: n\r]Qt]Q fiiv ifpuivtd" d GtXuvu' ai 6' OJQ n£Ql fiojfiQV tGTa&tJGUV* et. «t, TQtfiojltTtQ* OV yUQ '^QXudtGGt Xojfia* didvxt fniv d Gtldva ttal nXfjludtQ* fitout ds vvv.TtQ , naQa j v/wOUsJ — • Ne haec quidem satis sunt. Naturam pedis Ionici a ma- iore si spectamus, has ille mensurae varietates recipit: sive, ut singulas partes sigillatim indicem: ^u ^vj quae descriptio formas continet duodecim, Mutato au- tem dactyli numero varietates sunt hae: -1~ I -L- — — w I > w va; 1 uv-< unde formae prodeunt sedecim. Itaque duo detriginta omnino sunt formae numeri Ionici a maiore. Haec tanta formarum varietas si promiscue omnibus locis recepta es- set, ita impedita foret versuum Ionicorum recitatio , ut exuisse magis hi versus numerum , quam conservare vi- derentur. Itaque etsi plurimas harum formarum admis- sasvidemus, tamen aliquod in hac re temperamentum adhibitum est : quarr.quam fines eius in tanta fragmento- rum paucitate describere difflcile est. 444 LIB. II. CAP. XXXVII. 6. Ab Hephaestione duo tantum versus comm^mo- rati sunt, quos Ionicos a maiore esse non dubium oit. Quamquam tertius his addi fortasse poterit tetrameter acatalectus , noug rtQ&v av&og (.lalunov (iutsvou*, siquidem hic Sotadeo versu expressus ab Ennio est, de quo infra dieetur. Si est hic versus Ionicus, vereor ne, qui eum fecit, nolug scripserit, etsi Hephaestio hoc ex- emplo primam brevem tueri voluit. Sed duorum illorum, quos certo lonicos esse dicebam, primus est dimeteraca- talectus, qui vocatus est Cleomacheus, secundo loco Molossum habens: xlg tvjv vdghjv v(icuv iipoqtrjo j iyia nlvoov. y. Alter est tetrameter brachycatalectus , nomenha* bens a Sotade , cuius carmina hoc metro scripta fuere* Memorabile est, ea ad solam recitationem sine modula- tione facta esse , ut diserte docet Aristides Quintilianus p. 02. Qv&(iog di %a&' uvtov (iivy inl ipilyg oQpiotog' fitzd di (lilovg, iv xoaloig' (itTu Si Xigtoog fiovrjg , inl twv nOitjfiaTvov (itTU ntn\ao(iivt]Q vnoxQiotcog , oTov tcov JZcot rddov xal twlov tocovtcov. Quo magis ridiculum videtur, quod nuper quibusdam in mentem venit, modos his car- minibus facere. Huius versus compositio ut, quantum fieri potest, explanetur, exempla, quae inveni, afferam. Ac primus commemoretur auctor parum idoneus , Dio- nysius Halicarnassensis in libro de comp. verb. c. 4. sive, qui eadem habet, Hermogenem malis , p. 76. (91. seq. ed. Ald.) qui duos Homeri versus Iliad. v. 092. sic in Sotadeos redigunt : wg 6 nQootf Ynncov xul SicpQOv nt7w Tuvvo&tlg, aipuToiootjg xoviog dtdgayfiivog §tpQv%cog. Sed his quidem exemplis, quorum in posteriore xoviog duabuS syllabis pronunciandum foret, nemo quidquam DE IONICIS A MAIORE. 445 tribuet. Scholiastes Hermogenis p. 5^4. ut novissimus Dionysii editor, Gollerus, adnotavit, priorem versum ita scriptum habet, wg 6 7VQ0G&' 'innojv sxsno xai dtqgov ravvG&slg, alterum vero choriambicum esse vult, quo metro sane rectius incederet. Dionysius tamen et Hermogenes di- serte eos factos dicunt ad exemplum horum Sotadeornm: *W ol fjtsv in dy.oatot nvQulg viv.vsg sxsiwo yrjg ini itvrjg , OQ(f ava Tsiysa nQoltnovxsg 'Elladog tSQrjg , y.ul fivyov iorirjg naxQojrtg, rjfirjv r iQUTrjv , xal xalov rjliov nQogojnov* Sotades apud Hephaest. p. 3. 5 Ttva tojv naluiojv IgtoqioZv &i?,ST iguttovGai, et p. 8. csiojv fisXlrjv IlrjXiada ds^tov y.ut ojfiov, ubi monent grammatici, llr^XidSa tribus syllabis pronun- ciari. Apud Athenaeum p. 621. sig ov% ooirjv TQVfiuXirjv to y.svtqov co&sXg9 et ibidem : 6 d* anoGTSyaoag to TQrjfta Ttjg onic&s XavQrjgy i'A dsvdQoqoQOv quQayyog i£sojGS §qovti]v 10 rjlifiuTOv , oxoirjv aQOTrjQ ysQOJv yuXu (3ovg. Apud Stobaeum Serm. III. p. 58. (p. 78. ed. Schow.) Xvnrj gs fxay.Qav nQoqjSv&TUt dyadd cfLQOvovvTU. ficfiov to y.alov y.al fisvs7g iv (jQoro7g uQiGwg» vofkog iGTt &sog ' tovtov dsl ndviOTS Tifia. \ivog dqslXsig slvui> tojv ov y.uXdJg qjQOvovvrcav. l5 ov xaXtag fiioiig, naQUftsvs, xsv\vy^s7g ra ndvra. naQUTjjQst, tu navTOJv y.u/.u, y.ul tuvtu gv fii/nov. (jijgw d dyw&rjv gv 8sdof4.ivrjv qjvXacGs guvtoj. gol tovto ysvsG&oj qiXov, to gs firtdiv UTaxTs7v, Trjv rjGvyiav y.utu piov tva ndvTOTS TrjQijg. 20 vytuivsiv svyov To7g -frsolg iq ogov *xflG £*iv» V. 12. ed. Trincav. ftivsig. V. 10. Brunckius in Poesi ethica p. 54o. hic et v. 19. ndvTOGf» V. i5. ov scripsi cum 446 LIB. II. CAP. XXXVII. Brunckio pro onov. V. 17. addidi gi), et v. 18. ro oe. Brunckius firjdafiwg. Apud Stobaeum V. p. 65. (ed. Schow. p. i5b\) Trjg TVXW GY.onelv det to fiiytOTOv , cog elctTTOv, itctl to fi?] naQov ftrj ftiletv ' ovdt yuQ oov iortv. afiyoreQct fiivetv ovx oidev ' tOTr]v.ev yctQ ovdiv. av nXovotog cov xct& rjfiiQav ovonijg to nXelov, 25 ig togovtov tl nevi%Qog , ig boov el neQtooog. cog nivrjg fiikcov eyetv , val nkovotog nliov oxetv9 Itoov tyovotv ctvTWv cti ipv%ul to fieQtftvctv. V. 25. Sic Brunckius. Trinc. et aliae edd. ov OT?)%et. Schow. tOTrjYtt. V. 24. av Brundkius. Vulgo iav , et in seq. versu bis tig. V. 26. Sic Brunckius. Vulgo &i\etg Pro oye7v Trinc. t%cov% Gesn. e^etv. Apud Stobaeum Serm. XXII. p. 188. ( ed. Schow. p. 4i2.) ** val ^aotlevg nitfvttag/ oog dvrjTog uxovoov. av fAaxga nrvyg, yleyftctTtGo xgaTrj neQtooco. 00 uv evifjtaTJjg , tuvtu nQO oov nQofiuTtov el.^ev. av ygvooq.OQJig , tovto Tvyr\g ioTtv tnaQfxu. • «V nkovoiog r)g , tovto %qovov adi]Xog loyvs> av uku£ov?jg , tovt avoiag Ioti qQvuyfiu. av dt ococfQOvrtg , tovto ■&toiv 6wqov vnuQXei. 55 t] ocoqpQoavvr] naQeoTiv , av fteTQ?~g oeavTOv. V. 29. Trinc. qjliyfAUTt 00 xQUTtt. Gesn. KQUTei. V. 55. Brunckius av 7» tov cp&ovov Xufiiiv du fiiQicf , ?] ucouov e%uv del. nXovTii Ttg uyuv , dXXd nw&og nuQiXufiev uvtov. 55 ivGf/jrjg tIq tOTiv , neviav didcoxev uvtoj ' fiiyocg ioTi xeyvhriQ , cctvxv nenoitjx avTOv. xuv inl to uiyiOTOv dixuiog XQiTtjg vnuQ%rif Su tov cpvou vixcufievov ocdixov avTov eineiv. nXovoiog Tig ioTiv, to fxiyu nTcofia cpo@UTiu. 60 ioyvQog vnaQyev, vooov nuQav ujXafiuTat. tjuiQag uiag dXvnia uiy ioTi xiodog. ri yaQ iouiv oXojg , rj nodomtjg yeyovauev vXrjg; GTOyttGttt, XttTCC GttVTOV TO (jIOJTIXOV, VOtjOOtg ix tIvoq iyivov, xccl t'iq u9 xcct tiq nuXtv yivrj» V. 52. Vulgo xul dixaiog et og uv t\. V. 55. tov cp&uvov Trinc. xov cp&ovov reliquae edd. Dein vulgo ueQida, uoj- fiov. V. 56. vulgo fiiyug ioTt Teyvitrrjg Tig, 4XTV%r} ne~ noitjxev uvtov. V. 64. Gaisfordius p. 520. pro ndXcv de- dit ndXc. Apud eumdem Stobaeum serm. CI. p. 552. 65 6 nivrig iXteiTai, 6 de nXovotog cp&ovUTtxt,* 0 uioog 6i /3iog xexQccpiivog dixouog iortv. ctVTOtQxua yuQ nQQg nuotv -rjdovr} dtxuia. Et CVI. p. 570. 448 LIB. II. CAP. XXXVII. nXeiOTutug ddutovftevog ttg iv ddwovvTi xaiQul v.viiiTM rig ov fAi? tiiXei* dio qiQev yevio&ut» Libii o fAtj &&£% Et CXIX. p. 602. 70 navrojv de Xifirtv tojv fieQonojv 6 fiuvaTog iortv* Ah addidit Gaisfordius. Lycophronides apud Athen. XIII. p. 564. B. tcuj/ %QvooqoQOJv , ovdi yvvantojv ^w&vxoXnojv xalov to TTQogojTrov j dXXu xopfMQV neqvxet. Idem apud Athenaeum XV, p. 670. E. too? avaTi&ijfii 001 Qodeiov xuXov fxviifiv.i v.ul nidiXu , xal tuv xvviuv, nal j5 tuv &t]Qoq6vov Xoy%ld? ' «*£*' fiot voog uXXa, Y,iymut, inl tuv XuQtot, qiXuv nauda xal xuXuv, Legitur vulgo Qodov xuXov vorjfiu et xal xvviav» Lucia- nus in Tragodopodagra v. n5. ov% alfia Xu/3qov nQoyiofiev dnOTOiiuig otSuQov, ov TQiftog dqirov Xvyi&Tut OTQoquiotv uvytjv, ovde nolvAQOTOig uoTQuyuXotg ninXrtye vujtu, 80 ovd* ojfia XattiGTU xQeu otTOvfie&a tuvqojv ' ot£ di nTtXiag euQt @Qvei to Xe.vy.ov uv&og, nul noXvv.iXadog xooovqog inl xXadototv adet_, TOTe cW fieXiwv o£v fiiXog nintjye fivOTUtg, ccquvig, xQvqtov, dedvxog vno pvyoloi yviojv. 85 nodu, yovv , xorvXtjv, uGTQuydXovg, ioyju, fttjQOvg, %eQug , oj fionXdi ag , (jQu%iovug, yoqojvu, naQnovg, eo&et, vifieTUb, qXiyt, %QUTe7, nvQo7, fAuXdooety fiiyQtg 4xv q fteog tov novov unoqvyeiv xeXevoy. Male in primo versu legitur nQQg%ioftev dno GTOfiuTog GtduQov* 8. Qperae pretium est, quae ex his versibus colligi possunt, paulio diligentius considerare. Et quamquam haec satis multa exempla sunt, tamen non dubitandum puto, quin plures etiam pedum formae, quam in his versibus inveniuntur , usurpatae fuerint. Vel sic tamen DE IONICIS A MAIORE. «9 satls materlae est ad leges huius irietri aliqua cum probabi- litate constituendaSi. Quod priusquam faCere Conabor pedtttn j quorum hic exempla prostant, descriptionemex- hibebo 4 et primo quidem eorum , in quibus purus est numerus Ionicus* I i t i i ' ^ 1 ii i i i i Ow -V^O i i iii i / *■— %Js> Oi* i i i IV i t — .o- J II. iti prima sede v. 8. i5. 4o. 5o. 56. 62. 65. 65, 66. 76* 81. 84. 86. in secunda v. 4o,. in tertia v. 18. 19* Ift. in prima sed*e v. 5. 10. 25. 47. ^7* 64. 68. 79* 82* in secunda v. i5. 17. 19. 47. 48. 76. 81. eoque fortasse pertinet etiarii v. ^S. in tertia v. 1. 2. 5. ii. 20* 5o4 45. 5i. 54. 62, 70. IV. in prima sede v. 79. 85. V. v. 20. 45. 49. VI. v. i4* 264 27. 4i. 45. 5o; 5i* VII. in priraa sede V. 5. 58. in secunda v. 12. 18. 22. 55. 59. 5ji 60. 64. 69. in tertia v. 64. yQ. 9. Duplici trochaeo autem recepto quae1 nascuntur pedum formae2 ex iis hae in versibus istis reperiun* ttir. i Ff 45o MB. II. CAP. XXXVII. I II III IV V VI <~'0 o o^». .. *. • • .. s>0«w> U » • * • • «w» V<-/ » I. in prima sede v» 2. i5. 21. 22. 25» 26. 29» 5*4. 44. 45. 48. 53. 55. 5g, 61. in secunda v» 8* 9. 11. 24. 25* 28. 55* 4o. 52. 61. 66» 68. jraJ 78» 84. 86» 87. in tertia quadragies et bis. II. in prima sede v. 27. 52. 69. 88. in tertia v» 25. 58.46.58.68. 69. 82.84. 88» IH. in prima sede v^ 5o. 51/. 67. 74. in secunda v. 20. 25. 46. 6y. 7J> in tertia v. 25. 47. IV. v. 16. V. in secunda sede v. 26, 45. in tertia v. 56^ VI. v. i4. Commemoravi haec propterea tam distincte, ut uno ob» tutu, qui quaque in sede magis minusve usitati pedes sint, conspiciatur. In universum constat, ditrochaeum frequentius in tertia, quam in duabus reliquis sedibus inveniri, rarioresque versus esse , qui in omnibus locis trochaeos habeant, quales sunt v. 25. 26. 52. 61. 67. Deinde quaedam formae, ut, quae ex una longaetquat- tuor, brevibus, vel quae ex senis brevibus est, nrrum- que numeruin admittunt, * 1 — •w''w«w"w> I » — «w>U J I Magis tamen consentaueum videlur, Ionici pedis ea». DE IONICIS A MAIORE. 45 1 quam ditrochaei solutiones esse. Dubii sunt etiam v. 20. 25. 4i.' qui etsi aliis, rectis tamen periibus incedunt, »i &to7g contrahatur in unam syllabam , et old' atque *'ot??x4 et7ro/r/jua, nt est apud Stobaeum , scribatur. Ex gram- maticorum sententia addi his pedum formis etiam paeon secundus deberet , quem illi in versibus Ionicis a maiore recipi tradunt. Verum , quod supra dicebam , nihil hoc nisi errorem esse, ortum ex eo quod versus iambicam anacrusin habentes pro Ionicis a maiore habiti sint, id xnirifice confirmari videtur his Sotadeorum versuum ex-* emplis, in quibus quum maxima reperiatur pedum varie- tas , tamen secundi paeonis , aut qui huic pares sunt pe- des, nullum est vestigium, si versus quosdam aperte corruptos exceperis. li sunt v» i5. ubi b'nov syllaba red- undante scriptum erat; v. 4.y* ubi vulgo noXimodu : at ed. princcps novlvnoda; v. 55. ubi manifestum est ver- sum corruptum esse; v. 56. ubi non minus dubia lectio est: de qua re mox dicam; v. 69. ubi legebatur 0 (Jttj #4- tet'. at etiam ad sensum requiritur, quod posui 0J, £)enique v. 72. et 74. non dubium est xakov prima longa esse, quum idem poeta etiam v. 76. hac mensura utatur. 10. Ex his igitur, quae vere usurpatae videntur, pedum formis primo hoc colligimus, versum ex duabul partibus constare , quarum prior secundo pede Ionico fi- nitur. Id et Molossi usus arguit, qui aptus est finiendo numero, et frequens admissio syllabae ancipitis, tertium epitritum procreans. Ideoque deberet etiam caesura esse in fine secundi pedis , sed eam in tam fracto numero mi- fius diligenter observari, non est mirum. Quare dimi- midia fere pars horum Versuum habet caeSuram, dimidia non habet. Caesura illa utatur quis forsitan ad defen- dendum hiatum noiy^u , ij v. 4). Sed etsi in diphthongo producta hiatus in hoc genere carminis admittitur, vereor tamen, ut in brevi syllaba, qualis haec est, probatus fuerit. 452 LlB. IL CAP. XXXVIT, 11 : Maxime vero illud memorabile est, quod singu- li pedes Ionici suo proprio nnmero constant, neque pef choriambum vel dipodiam iambicam cum sequente pede continuantur> Nam etsi pleraque exempla non repu- gnant continuationi , ut, si omnia talia essent, ex _is ordinibus compositus esse hic versus putandus foret, ' i ' t ' i — o I _—u— i u _U| i — ^ [ — o— -O tamen syllaba anceps , quae in primi tertiique pedis fine invenitur, nisi quis exempla eius corrupta esse conten- dat, vincit; ut hi potius ordines constituendi sint, ' i ' i ' i ' a ' i ' i ' __, j —v;5 I — - j —O^ II — -< | — — UT7 j — ■ '^ ' . I ' ., I ' -- I ' _ I J -. I J - ) ' quoniam syllaba anceps finiti ordinis index est* Sutit autem exempla ista in primo pede v. i4. et 58. quo re- ferri potest etiam v. 5. nisi in hoc naXuiwv mediam bre- vem habet; in tertio pede v. 76. qui me movit, utetiam, v. 64. nalw retinerem ; et, licet ex emendatione, v.56. Qui versus quum sic apud Stobaeum legatur, fjteyag Igtl T£%viTtjg tiq 9 aTV$ nmoirjnsv avrov, si quis ccvtov omittendum censebit , laborabit tertius pes, ut qui brevi syllaba incipiet , quod negamus fieri posse; sin satis esse aliquis ducet , tiq deleri, in tertia sede prior trochaeus thesin habebit ex duabus brevibus syllabis, quod et sine exemplo est, et concessa hac licentia nimi- um difficilis reddita foret recitatio, Non rectius" quis syl- labas %viifje tiq ktv pro duobus trochaeis habeat. Quare mihi probabilius visum est, versum istum sic scribendum esse: fxiyag IgtI Tf^viTt]Qt aTvyi] nenotyz avTOV. Elegantior tamen est brevis ante tiltiinum trochaeum syl- laba: quae ubi taatilla mutatione, tit v. 8. ubi vulgo DE IONICIS A MAIORE. 455 ftniG&w legitur, restitui potest, quis dubitayj, praela- tam eam a poetis esse ? 12, Venio aa Latinos : ex quibus Terentianum Mau> rum , cuius elegantissimi Sotacjei sunt , praetereo , et potius ad veterrimos me converto , Ennium et Plautum, Atque Ennium quidem in satiris metro Sotadeo usum vi- deri, a quibusdam observatum est, Versus, quosinlianc rem afferunt, servavit Gellius XVIII. 2. ruim qui lepide pcstulat dlierum frustrdri, quem frustrdtur, frustra eum dicit frustra, esse: ndm qui sese frustrdri quem frustra sentit, qui fru- strdtur, is frustra est, non ille est frustra ..«.., Nihil tamen tribuam huic loco, ut qui non raaiore opera in trochaicos numeros redigi possit. Ulud vero apparet, non facile illos posse trochaicos octonarios esse, quod hic numerus non satis cum membris orationis esset conspira- turus. Aptius de systemate dimetrorum cogitaveris: quamquam si verba sensumque consideraveris, suspiceris genus metri aliis, quod sciam, inusitatum ab Ennio ten- tatum esse, trochaicos trimetros acatalectos. Sic enim ©ptirne verba atque aptissime numeris congtuunt: ndm qui lepide postulat alterum frustrari, quem frustratur , frustra eum dicit frustra esse: ndm qui sese frustrari quem frustra sentit, qui frustratur9 is frustra est, non ille est frustra. Non dubium est tamen , alibi Sotadeo metro usum esse Ennium. Nam quem eius versuni Varro de L. L. IV. p. l8. ex Asoto affert, ibdnt malacdm viere Weneridm corollam, scriptor , cuius fragmentum cum Censorino edi solitum 454 IJB. II. GAP. XXXVII. est, p. i5o. Ionicnm septenarium vocat. Videtur ille autem, ut Scaliger et Columna monuerunt, ex Graeco illo apud Hephaestionem translatus esse, Tiolag repfv ai&og ficcXcwov fjtarivaai, Aliurl de Ennio testimonium edidit Festus his Verbis ; Cyprio bovi merendam Ennius Sotadico versu guum dicit, significat id, quod solet fieri in insula Cypro, in qua boves humano stcrcore pascuntur. Idem quum dicit y propter st ag na, ubi lanige- rum genus piscibus pascitur , esse paludem demonstrat, inqua nascuntur pisces similes ranun- culis , quos oves consectatae edanU Neutrum fragmen- tum numeris Tonicis repugnare, in promptu est. Aliud eodem metro scriptum fragmentum Asoti idem Festus in v. tonsam servavit : dlius in mari volt magno tenere tonsam» JLt reliqua quoque fragmenta, quae vel citantur ex Asoto, vel a Columna ad carmen istud relata sunt^ Ionicis vi- dentur numeris scripta esse. l3. Plautum Tonicis a maiore usumesse, uti certum, ita mirum est/ quum, quod sciam, non inveniatur hoc xnetrum apud Graecos comicos. Locos ©bservavi hosce. In Aulularia II. l, 5o. EV. heia , ]} 6c face , quod te iubet soror. M. si lubeat, fclciam. EV. in rem hoc tuam est. M. ut quidem emo- ridr , priusquam ducain. 5 his legibus sed si, soror, qudm vis dare, dii- cam, quae erds venidt , perendie fords ferdtur : his legibus qudm vis, cedo , nuptids adorna. EV. qudm mdxuma possum tibi, frdter, dare i dute : DE IONICIS A MAIORE, 455 jsed est grdndior ndtu, media est mulieris ae- tas. i» edm si iubes, frdter, tihi me p6scerey poscam. De primo horum versuum non contendam , si quis eum anapaesticum esse censeat, quo metro, qui praecedunt, sciipti sunt. Tertius versus ita vuJgo legitur : sed his legibus, si quam dare vis , ducam. In MS. Lips4 Huobusque codd. apud Bothium, et plurimis vett. edd. totus versus deest. Qui etsi potest abesse , tamen , cpii Plautiraorem cognitum habent, minime deletum volent, praesertim quum omissionem ortam esse appareat a verbo ducam, quo duo versus finiuntur. Ac, nisi fallor, si- mili ab?rratione factum est, ut nomen soror , quod hoc in versu reposui , in fine sequentis versus post feratur vulgo additum sit. Versu quinto delevi dare: nam vul- go , quam dare vis. Quaedam edd. ab interpolatore, quom tudare vis. Sequens quoque versus in aliislibm aliter scriptus. In eadem fabula III. 2. EV. redii qu6 fugis nunc ? tene, tene. C. quid tu, stolide, cldmas\ EV. quiq ad tresviros idm ego deferdjn tuum nomen. C. qudmobrem? EY. quia cultrum habes. C. hemy cocum de-* cet. EV. quid commindtuys mihi? C. isiuc male fdctum drbitror , quia non latus fudi. i5 EV. hqmo nullus est, ti scelestior qui vivat hodie , neque quoi dmplius de indusiria mdle plus lu- beris fdxim. C. pol etsi tacedsy palam id quidem est: res ipsa testist. ita fdstibus sum inollior mdgis quam ulhis cj- naedus 456 LIB, II. CAP. XXXVII. sed quid tibi nds, mendice homo, tdctio est? quae res ? 20 EV, etidm rogitds? dn quia minus quafti at^ quom erat, feci% C. sme. at hercle cum mdgno malo tud, si hoc caput sentit. EV, pdl ego haiid scio quid pdst fuqt: tuuw nunc caput sentit. sed in aedibus quid tibi meis nam erdt negcti me dbsente, nisi ego iusseram? vdlo. scire. C, tace ergo* 25 quia venimus cdctum ad ntiptids. EV« fuidt malum, curas tUy utrum crudum dn cdctum edama nisi tu rnihi es tutor ? C. vqIq scire* sinds, an ndn sinds nos coqi^ere hic cQenam, EV. vdlo scire ego item meae domi mectn sdl- va futura. C. utindm mea mihi modo auferdm9 quae dt- tuli , tdlva. 5o me hadd poenitet , tua ne expetam. EV« scio, ne doce : ndvi. C. quid est9 qud prohibes nunc grdtm nos cd- quere hic coenam ? quid fecimus? quid diximus tibi secus quam velles ? EV. etidm rogitds, sceleste homd, qui dngu~ los dmnis medrum aedium et cdncldvium mihi perviam fdcitis ? 55 id ubi tibi erdt negdtium 9 dd focum si ades- ses, non fissile haberes caput mdrito id tibi fdctum est. BE IONICIS A MAIORE. 457 cideo dt meam sent&ntiam idm noscere pcssis: $i dd idnuam huc dccesseris _, nisi iussero, pro- pius, ego t6 facidm* miserrimus mortdlis uti sis. 4o scis idm meam sententiam ? quo abis ? redi rursumi C. ita me bene amet Lav^rna, te idm nisi reddi mihi vds/i iubes , pipulo differam hic ante ae~ dis. V, 11. addidi tu, et v. i5. hem, V. 16. vulgo , neque cjnoi ego de \ndustria amplius. V. 18. delevi miser, quod post mollior additum erat. V. 21. vulgo, cuni malo magno tuo. Plerique codd. cum malo tuo ma- gno. V. 22. vulgo fiat , quod iam olim fuerunt qui in fuat mutarent. V. 25. 26. Libri, quid tu, malum, curas, utrum. Reizius ante utrum addebat ego. -At- que is quidem hos versus iambicos trimetros hypercata- Jectos esse opinabatur Si vulgata servatur, nuptias in duas syllabas contracto , fortasse scribendum ego utru- mne. V. 28. ego item codd. pro vulgato iiem ego. V. 5i. prohibes MS. Lips. Vuigo prohibeas. V. 52. vulgo sequius: plerique codd. secus. V. 57. Libri adeo ut tu. Ibidem vulgo iamiam. Codd. iam. V. 4s. li- hri hic differam. In Sticho I. 1. ab initio scenae plura sunt, si quid. video^ Sotadei metri indicia : sed iam antiquitus videtur locus iste a correctoribus esse refictus, ut nunc non possit nisi audaciore manu restitui. Videndum igitur ne hunc fere in modumpoeta scrip ex his, sollicitae sumus , pendere, addidisse aequum est, Hinc Pinacii nomine adiecto deinceps per totam scenam permutatae sunt vices personarum. V. 5o. iibri post te™ cum addunt loqui. Finem faciam in Amphitruonis loco I. 1. ubi v. i4 — 18. aperte Sotadei sunt: qui autem praecedunt, etsi quis suspicari possit iambicos septenarios fuisse, tamen nonsine audacioribus mutationibus in illud metrum redigentur. Vnde nata mihi coniectura est, il» los quoque versus , excepto primo eorum, qui trocbaicus dimeter catalecticus est, Ionicos es.se, sed trimetros bra- « cbycatalectos , i. e. Sotadeis uno pede breviores. Ita ni- hil mutari necesse erit, nisi, quae re vera nullae muta- tiones sunt , ingratis in ingratiis , et excitavit in con- tractam praeteriti formam excitdt. Sic igitur , nisi fal- lor , disporiendus erit locus iste : . 13E IONICIS A MAIORE, *59 haec heri immodestia cvgit me, qui hoc noctis a portu ingrdtiis excitdt: nonne idem Ti6c luci me mittere potuit? opulento homini haec servitus dura est : 55 Jioc mdgis miser est divitis servos. ncctesque diesque dssiduu satis superque est, quo facto aut dicto cidest opus , quietus ne* sis^ ipse dominus, dives operis, et labvris expers, quodcumque homini dccidit liberey posse returz Qo a^quom esse putdt, non reputat9 labdris quid, sit. In secundo horum versuum cogit maior pars codicum prd1 coegit. Verba aportu in uno JLeidensium <:adicum de- sunt. i4. Pedes, quantum ambigua vulgaris sermonispro» nunciatio colligere permittit, in his versibus hi .reperiun" tur. Primum servato pede Ionico ; I i I — V> V 1 1 — rW-> i i !<~> t II 1 1 • • i i III i i i 1 1 i IV 1 1 1 1 « • • •. • • v i J 1 i * VI VII i ■ 1 VIII 1 i l 1 i J " IX I <*A* i ) — — 1 ■ 16. Vltimi pedis arsin Latini, ut in plerisque versi- l)us , qui in trochaeum exeunt, non dubitarunt solvere. Id factum v. 3. ]2. i5. 34. 58. 45. 44. 48. 53. Omnino autem eo maxime differt Latinorum Sotadeus a Graeco, quod, quum Latini accentum vocabulorum observent, saepe eaedem pedum formae diverso numero sunt, ut longa quattuor brevibus vel praemissa, vel subiecta, quaeformaepro accentununc puri Ionici, nunctrochaeo- rum solutionem continent. Ob eamdem caussam pedea usurpari possunt exclusi a Graecis propter ambiguitatcm^ quam habent, ubi accentus vocabulorum non respicitur, ut qui compositus est ex spondeo et tribracho vel spon- deo et anapaesto. 17. Sed priusquam hoc metri genus mittam, deduo- bus carminibus dicendum est, quae erravi olim quum censui Ionicis numeris scripta esse. Horum primumapud Athenaeum exstat lib. VIII. p. 060. C. et inde partem eius attulit Eustathius p. 1914, 44. Versus isti anapaesti. ci sunt monometri hypercatalecti, quos excipit trochaicus tetrameter. Scribendi videntur hoc modo : t)vd' , i'jv&€ %elidcov, y.u/.ug WQctQ ayouGce, 4fa LIB. II; CAP. XXXVII. HaXovg iviavTovg, inl yaOThQa Xfvxa, 5 inl vcotu /Lickcuva. nctldfrav ov nQOxvxXn ix niovog oixov, oivov Ti dinaoTQor, TVQ0V Tf xdvtOTQOV» 1& nvQcova %tXtfitf)v9 xal tov XiXL&iTav ovx - dnw&eiTai, noTfQ anicofieg, 7} Xctfiojfit&a; Caeteri versus , qui sequuntur, trimetri sunt iambici. V. 2, vulgarem dialectum cum Dorica commutavi. V. 5. Athenaeus atque Eustathius xal xalovq iviavwvg. V. 5. Athenaeus xdnl, Veram lectionem hahet Eustathius. V. 6. ov nQoxvxlsTg, quod est apud Athenaeum, in ov nQO- nvxXii mutavi. £ustathius hanc partem carminis his verbis commemorat: sJra , cog iv ovvoipei cpdvai, ov nw ka&av £?]TOv[.ifv oYvov ts dinaoTQov, d %ekidcov xal Af~ M,&iTav ovx dncofttiTai, et reliqua. V» g. seqq. apud Athenaeum est , tvqov ts xdviOTQOv xai nvQcov ; d %0.i~ dcov xal texi&iTav ovx dnco&fiTai. In edd. d deest, quod fepitome et Eustathius habent. Cod. A. nvQcova %tlidcov. Vifietur hoc panis cuiusdam nomen fuisse. Alioqui cor- rigi poterat, nvQcov t8. Videndum tamen erit, ne verior scriptura sit xul nvQa<, si quidem non Improbabile est, etiam nomen nvQog in iis esse , quae in plurali neutfa genere interdum proferebantur : quorum plura post alios diligenter collegit Passovius in libello Germanice de fine et ratione condendorum lexicorum scripto p. 7i.seqq. Comparari possunt versus similis carminis apud Athenae- um eodem loco p. 55o,. E. io&kol» xoQcovy %tiQa nQogdoTt xqi&cov, z*i naidl tov AnoKhcovog j ij Mxeg nvowv* DE IONICIS A MAIORE. 465 18. Alterum carmen est scolion Hybriae Cretensis, ab Athenaeo XV. p. 6o,5. F. et Eustathio p. %Bj^ 7. ser- vatum, cuius expediendi meliorem viam aperuit Grote- fendius, quum antistrophicuin esse animadvertit, quam- quam hic quoque in Ionico numero consistens , plane au- tem improbandus , quod verba maxime necessaria, tovto) 3tQt£co, delevit. Immo multo veri similius est, in anti- stropha excidisse aiiquid. Ita paucis tantum, iisque le~ nissimis mutationibus opus erit. "Egti fioi nXovTog fiiyag dogv xal £i(fog, aal to xakov Xaiatfiov 9 n@o(2hjuu yoojTog» tovtoj yaQ «^oji, tovtco -#^/£oj, ZOVTO) nUTiO) TOV Cidw OlVOV CiTt UfinilG) * tovtco dmnoTa fivcotug xiv.hjfiui. Tol di fxri toX[acovt t'xftv d°Qv *a* £'V°£> xal to y.a\ov Xaiot/ibv , nQO§h]ftu yQO)Tog9 navTeg yovv ninTt]coTtg ufiov > * xvvsvvtI t€ dtanoTuv, xul fiiyav (juvtirja qjCoviovTi» Tol de fttj TolficovT i%uv nemo non videt esse oT di ptj TolfACoaiv iftiiiv» Metra haecsunt: * \ ' ' i 1 _— uo — — • I — u — — — ^— .«— y— uu — o — I o — s^o — x->— • * Tt.a. 464 LIB. II. CAP. XXXVIIt C A p. xxxviit D e I o n i c i s a m i n o r & ■ 1. De Ionicis a minore graromatici riOn minUs falsa tradiderunt » quam de caeteris versibus, quorum ordines ex quaternis syllabis vei constant, vel videntur constare* j Hephaestio ita scribit : ro an ilaooovog 'Iojvmov OvvtI&£* xai fiiv xal xafiaQOv , ovvTt&tTai di y.al inlf.uy.TOV noo$ zag TQO%aYxag dmodlag, ovTwg, coGTf ttjv nQO Ttjg r^o^cux?;? 4xel yivto&ai n£VTaor]itov -, tovt tOTt TQiTfjv nacojvwrjv, xal rrjv TQO%qi'xr]v , onoiav nQOiaTTotTO Trjg 'lojvlxr^gi yivto&ai inTaorjfiOv TQO^aixijv , tov xahovfitvov dtvTtQov iniTQitov» Eadem praecipit Aristides Quintilianus his verbis p. 55. zo d* an ilaooovog fitTQt7 fiiv 6 novg 6 Cfiojvvfiog* noX~ Auxig di xal 6 dciQO%aiog * ov biav naQalafiftavojfitv , Trjv 7tQ0Xtifxtvt]v dinodlav tqItov nalojvanocovfitv, iva fty tqcojv iqpt£,ijg fianQWv xtifitvojv oxlrjQov yivrjiac to noir,fia. At falsissima haec sunt: nihil enim frequentius est, quam purus Ionicus a minore ditrochaeum praecedens. At enim ducta est haec observatio ex versibus quibusdam Anacre» ontis aliorumque lyricorum, qui Ionici a minore esse grammaticis visi sunt. Eorum exempla haec habet Iie- phaestio : (Atyakco 6 rjint (*, "jEqojq tnoxptv , ojgit %akxtvg, mXixti, %tcfitQfy — « I — uu I — J ( — ou.j — — ■>'!'.■! o^ — u — O j *— <-> j '^ J Fatendum est , ita non modo anaclasin nihil difficultatis habere, sed illud etiam apertum esse, cur amphibrachi et prima et ultima anceps sit. Eadem enim omnia in Ioni- cis a maiore inveniri ostendimus. At obstant alia quaedam. Nam primo in Ionicis a maiore etiam dactylus ille ultimam habet ancipitem: in lonicis a minore autem hic pessem- per purus servatur, atque etsi ex eo, quod substitutus ei amphibrachus ultima ancipite est, ipsum quoque ea- dem licentia frui coniiciendum videatur, tamen neque placebit cuiquam Creticus, neque invenitur, nisi in uno DE IONICIS A MINORE. 467 1 alterove , eoque valde suspecto exemplo. Deinde quum saepe anapaestus iungatur Ionicis a minore, in medio ille positus male interpellaret numerum Ionicum a maiore et vix eius vestigium relinqueret , i . t ' I -— I 0\J J — «_— ..— j ^V — — in quo numero nihil est , quod reprebendi possit; altero, ut compositus haberetur ex anapaesto et arsi nuda , f U/. — | — | s*j — [ — qui ipse quoque gravis est et bonus numerus. Et hanc quidem ut veram rationem esse putem, tum illudmemo- vet, quod ita servatur id , qnod ei commune est cumlo- nico a maiore, duae coniunctae arses cura disyllaba thesi vel anacrusi: unde commune etiamnomen Ionicorum ha- bent, quod aliter inirum foret quomodo impositum fuis- set numeris nulla similitudine cognatis; tum indequoque aliquid momenti accedere arbitror, quod sic soluta po- strema Ionici a minore multo rectius atque aptius, quam si non esset arsis, pronunciari potest, ut in hoc versu, aTg ivtsu nara/eTrai xal yu).*/.ta xQoruka. 5. Iam vero videamus de anaclasi. « Veteres qui- dem artis metricae magistri cur anaclasinin solis Ionicis a minore adhibuerint, etsi in alteris quoque Jonicis et cho- riambis eadem dactyli in amphibrachum mutatio inveni- tur, non est obscurum. Nam versibus istis omnibus in ayzygias quattuor syllabarum divisis, in solis Ionicis a minore dactyJi et amphibrachi commutatio non in una consistit syzygia, sed duarum rationes rhythmicas mutat, pro bis senis quinque et deinde septem tempora substitu- DE IONICIS A MINORE. 469 ens. Inde quum frangi syzygias , addique alteri, quod detractnm de priori esset, intelligeretur , nomen huic rei inventum est alienum ab Ionicis a maiore et choriambis, etsi permutationem duorum pedum earndem exhibentibus. Et hanc illi, ut ex Mario Victorino p. 254o. seq. disci- mus, rhythmicam rationem esse dicebant, ut qua tempo- rum proportiones mutarentur; Heli©dorus autem etluba, ut idem Vicjorinus testatur, sine rhythmi vitio commuta- tionem istam raetrica quadam ratione contingere existima- bant, emnAox^v ad eam rem adiiibentes, quo videntur hoc in mente habuisse, non aliam, sed eanidem essehanc pennutationem , quae Ionicorum a maiore , et choriam- borum , et, quos ipsi cum caeteris veteiibus addunt, an- tispastorum comrnums esset. Sed, si vera sunt, quae paullo ante de natura numeri Ionici a minore diximus, neque carere aliqua anaclasi poterimus, quando , quem. in his numeris amphibrachum invenimus , non jpotest ex dactylo derivari, ut in choriambis^ quia dactylus ex nu- meri lege in Ionicis a minore, i singuli pedes Ionicisuis ordinibus terminantur, nullus est,* neque vero eadem anaclasis, quae in Ionicis a maiore, adhiberi poterit, quia , etsi in temporibus fit iisdem , tamen tempora illa aliorum sunt ordinum. Quamquam haec ipsa diversitas, ut opinor, viam monstrat, qua optime haec res explicari possit. Nam quemadmodum in Ionicis a maiore arsis et dactylus in duos trochaeos mutantur , ita in lonicis a mi- nore, qui numerus illi oppositus est_, arsis et anapaestus xnutantur in iambos duos. Etenim in Ionicis a maiore tempus unum de dactylo detractum, et ad praecedentem arsin adiectum, fticit, ut, quemadmodum ex dactylo isto, ita etiam ex illa arsi trochaeus fiat. Eodem modo , s«d, ut par est in opposito numero, inversa ratione illa , in Ionicis a minore tempus unum de anacrusi secundi Ionici detractum , et adiectum ad postremam arsin praecedentis pedis, non potest non efficere, ut et anapaestus iste iam- 470 LIB. H..-.CAP. XXXVIII. v bus fiat, et idem eveniat in arsi illa. Retinet enimtem» pus illud , quod in utroque numero ad arsin illara nudam adiicitur, naturam suaui, ut de thesi detractum in Ioni* cis a maiore thesis, de anacrusi in Jonicis a minore, ana* crusis raaneat, i . t - | -OU VU. I - I yv. 1 — ' I ' ' I ' ' I ' T ' -<-> I -u o-w- o- I u- I - sive malis ita statuere , secundam arsin in Ionicis a ma. iore, amisso uno tempore , loco suo cedere, locumque eum occupari a thesi, qua praegressa arsis aucta est; in Ionicis a minore autem eamdem secundam arsin, auctam uno tempore, itidem relinquere locum suum, et ibi con- sistere , ubi iam per imminutum sequentem ordinera potest: i _■ '<■■ ' I ' ' I ' ' I ' -«J j liiio Ow- I kj^LX. u- I - Iam planum est atque apertum, qui fiat, quod aliter in- explicabile foret, ut in Ionicis a minore ipge pes lonicus brevem syllabam , quae ante primam arsin est, non ha- heat ancipitem, anaclasi autem facta ea syltaba recte an- ceps numeretur. Nam in puro Ionico anapaesrica anacru- sis est, a qua plane exclusam esse syllabae ancipitis licen- tiam constat: anaclasis autem pro anapaestica anacrus^ iambicam introducit , quam notum est instructam ista li- centiaesse. Est ergo ancipitum in Ionicis a minorehaec ratio : uu. I Vix t.amen utramque irt hxs duobus iambis anacrusin si- mul productam inveniri licebit: omninoque saepius in DE IONICIS A MINORE. 47i priore, quam in posteriore iambo productio illa admitti solet. 6. Diversitates numerilonici a minore tres potissi- mum observavi. Nam lyrici Aeolenses , diligentissime elaborare metra soliti, puro videntur pede Ionico usi es» se : apud quos si tales versus reperiuntur, ut, ^uziez&.fAUv ovaQ KviiQoyivria, vereor ut hi etiam illam formam admiserint, quae est ex puris lonicis. Ionici autem lynci^ ut Anacreon , prouii- gcue diiambum receperunt, solvenies etiam priorem eius arsin ; iidemque interdum etiam Molossumpro Ionico po^ suerunt; quos imitati sunt, qui Galliambos scripsere. Mediam denique inter Ionicos illos et Aeolenses lyricos viam tenuerunt tragici et comfci , ita quidem, ut tragici magis Aeolenses , comici Ionicos sectarentur. Proprium videtur scenicorum esse, quod anapaestum nonnumquam huic numero immiscent. Idque imit^tus est apud no- strates Klopstocfcius , qni exiinie perspexerat huius nu« merinaturam, in praeclaro carmipe: upenn der schimmer von deni monde nun herab^ Sed dicatur de singulis generibus, 7. Dimetro catalectico integrum carmen conditum esse a Timocreonte, Hephaestio refert, hos versus affe- rens : t 2i'Ail.6g Y.oftipog avt]Q TTOtI TCCV flUTiQ ecpa. Etiam Sappho atque Alcman et Alcaeus integra Ionica carmina fecerunt. Illius hoc exemplum affert Hephae^ stio , t/ /as ITavdiovlg gjqkvcc '/tktdcov, cuius emendationem difficilioreni reddit Hesychii adnota- tio, loQava' ye/.tdoWiv OQOfyi}. Satis audacter, nec iusto accentu Blomfieldius scripsit w 'quvvoc y/.Udo7> in Mu- 472 LIB. II. CAP. XXXVIII. «eo Crit. I. p. 22. Alcmanis haec exernpla posuit He* phaestio : 'jExoctov piv Atog vtov rads Molaat ygoxomnloc. Grammaticus MS. in bibliotheca Bernensij qui posf- quam de metro lonico a minore iisdem ipsis verbis, qui. bus Hephaestio , exposuit, exempla miro modo ex Pin- dari carminibus decerpta affert, qua in re incredibilem imperitiam prodit, hos duo versus in unum tetrametrum coniunctos aiFert. Speciminis caussa satis sit, haec, ut in ipso codice leguntur^ adscripsisse: t£tqcili£tqqv xuTot^ IqXTMOV ' d Iv olvimtaSt vtxcov , elty, (pfoitto yv-Qtv» ' * ' i t£TQa[A£TOV CtitaTCiAt]XTOV ixctTOv f.uv dtog viol Tdd£ (awgcxc ijQQxonfnXoi Ofiotov alxaiov itti detkav ipi nctGav naxoTii^ToJv nald e%oiGav» Ad prima verba, t£tquii£tqov xaTuXrjxrtxov , quae Pinda- ri versu coniirmantur , in margine ininio adseriptum est ulxfJtuvog, Illud quidem certum puto esse, Alcmanis verba non modo sensu , sed etiam numero cohaerere, pariter ut Alcaei illa , ifii d£tkav 3 ifii naaav xutotutojv Tifdi/otauv, quae non tetrametrum esse, sed initium systematis exde- cem pedibus Ionicis compositi , bis monet Hephaestio p. 67. (120. 121.) Eaque lege, imitatus Alcaeum, Hora- tius fecit carm. III. 12. ubi vide Bentleium. Systemata ista haud dubie cohaerente numero scripta erant, ut neque hiatui indecoro , neque syllabae ancipiti locus es» set. Ita Horatii illud carmen ex quattuor denorum pe~ dum systematis constat: Miserdrum est , neque amdri dare ludum , neauc diilci mala vino lavere aut exanimdri metuentis patruae verhera Unguae. DE IONICIS A MINORE. 475 Praeter haec ad puros Ionicos pertinere videtur tetrame- ter catalecticus , quem a Phrynicho tragico usurpatum re* fert Hephaestio, to yt fiyjv ^elvca dovoug , loyog wgufQ XiysTUt, oXioav, xa7jOTff.iuv o$i'i ^aAxco '/.stpaXav ' (sic scrihendum videtur: vulgo dovoaig Xoyog , wgnsQ Xi- yfTa&i secundum versura Dorvillius restituit) et a Phry- nicho comico : d tf dvayxa "o& iSQSvotv w&aQsvsiv qpQaoojusv. De aliis tragicorum et comicorum versibus infra dicetur. C A P. XXXIX. De ver sibus Anacreonteis. l. Anacreontem Hephaestio pluribus Ionicorum a minore formis usum esse ceusuit, quas supra quum affer- rera , non aliter eas dixi pro Ionicis haberi posse , nisi si constaret, etiam omissam esse nonnumquara anaclasin. Certo Ionicus est trimeter catalecticus, Avovvoov oavlai BaooaQidsg. • Permirum vero est , nullam ab Hephaestione mentionem factam esse dimetri acatalecti, quem usitatissimum fuis- se , et carmina ista , quae ad Anacreontem referri solent, et multi scenicorum poetarum loci ostendunt. Nempe commemorat quidem Hephaestio versus Anacreonteos p. 16. (r>o) sed tamquam iambicos dimetros catalecticos: at non debebat eum latere Ionicus Anacreontis dimeter. Quod genus versuum quum propter miram varietatem, quae in Anacreonteis xnaxime carminibus reperitur, im- peditissimum visum esset , multi in eo axplicando desu- darunt, successu, nt in tanta vel corruptorum vel inscite factorum versuum copia exspectari poterat , parum felici. Neque is, qui in Diario classico, quod Londini editur, a. 1808. mense Aprili, magno molimine hoc argumen- 4;4 LIB. H. CAP. XXXIX. tum aggressus est, multum ei lucis videtur attulisse: de cuius tlissertatione quid sentiarn, meis ipsius verbis in- dicavit Erfurdtius , qui disputationem illam Germanice vertit in libro , cui index est Konigsberger Jtrcliiv, a. 1812. parte IV. 2. Ex veteribus , nisi alii , certe M. Varro , versus Anacreonteos putavit Ionicisa maiore adnumerandos esse: de quo ita scribit Terentianus p. 244:7« nonmdli metron Hoc magis putarunt, quod sit postera pars Ionicorum, quos dicutit w - J - g o - o - o - u aut Ionico, 4 * ii o — — o o 4 1 /4 s^ — O — O — — Et quum interdum uno in carmine omnes istae tres for- mae coniunctae inveniantur, » 4 O - O — <_> — O 4 — O O — o — o 4 4 o - - o o - - non mirabor , si quis hoc metrum putabit choriambicum esse polyschematistum , quod , ad modum Glyconeomm, ( tertia enim harum formarum Pherecrateo versui conve- nit, qui est Glyconeus catalecticus) collocatione chori- ambi variet, nunc in principio eum habens, 4 _ o o _[o- nunc in medio, 4 o - o - I o - - oo - | u Nec sane ausim , hanc coniecturam prorsus ut vanam re- iicere. Qui exemplis munire eam volet^ vix aptiora reperiet, quam carmina Anacreontis XXIII. %t XXXIV. lllius postremos versus , in quibus hae formae omnes con- ipiciuntur, adscribam: ipol yivoiro ntvuv, DE VEkS. ANACREONTEIS. 479 Tilovtt tf olvov r,dvv, i[io7g ylloig Gvvuvai, dv b dnaKaiGi xolrccig xelelv Tav dq,QodiTcx,v. Penultimi versus forma non amplius in istocarmine inve- nitur, sed ultimi v. 6. ubi recte cod. Vat. il 6 ovv fii} tq nQiaa&cu. Non diffiteor tamen, haud ita certum mihi videri argu- mentum , quod his ex carminibus depromatur. Nam quum plura ex his Anacreonteis rehquiis non y.aTct gti%ov, ut grammatici vocant, sed xaTa g%£giv scripta sint, quis certo iudicare de istis carminibus ausit, quum praescr- tim , quemadmodum plura alia , nihil nisi fragmenta esse videantur? Idin XXXIV. quidem carmine, quod brevis- simum est^ valde est veri simile : sed etiam de XXUI. ut ita statuam , movet me initium , 0 nXovTog ii ys ygvGOV to £?jv naQtiftt <&vf]To7g, in quo particulae u ys sensui repugnant. Quamobrem a poeta scriptum fuisse puto, 6 nXovTog sl de %qvgov to £i}v naQtiftS '&V9}To7g, sed indoctum librarium, qui non intelligebat, fragmen- tum esse hos versus , y£ posuisse. 8. Sed , quod dicebam , monostrophica esse multa exhis carminibus, primo aliquot exemplis confirmabo. Ita- que praeter illum locum_, quem supra in choriambicis verslbus ex Athenaeo attuli, videat mihi aliquis carmen LX. quod ipsum nihil nisi fragmentum est, de quo te- stes habemus Hephaestionem p. 69. et scholiastam eius. Constat illud ex versibus Glyconeis et Pherecrateis cu- iusmodi strophas reperies etiam in fragm. 4. 5. 6. 29« 56. Alius generis est carmen LXI. quod constat ex tribus stro- phis trochaicis \ et LXVI. quod est ex strophis logaoedi- 48o LIB. II. CAP. XXXIX. cis, ita scribendum: ijdvpektig Avaxqitav, rjdifx6kt]g di ^antpto'' . §'• JJivdaGtxov di xv {.wi y.ilog j Gvyxeouaag ng iyyiov * TU rgla TUVTU not doXtl y.al Aiovvoog ihflajv, y* itul JJacplrj }.Mug6%QOog, itavtog "jEctog av ixnieiv. Falleretur, puto , qui priores quattuor versiculos inunam stropham, itemque posteriores coniungeret. Nam una tantum in his integra stropha est, quae complectitur ver- sus tertium, quartum, quintum, sextum; primi duo versus iinis praecedentis strophae sunt; ultirni sunt ini- tium sequentis strophae. Simile fragmentum est carmen XXXV. cuius strophae ex tribus Anacreonteis et logaoe- dico versu constant : narrj v. 4. scribendum, JZidovitjv yvvatxu' Quin etiam ubi omnes versus eiusdem generis sunt, in- terdum strophas notari licet, ut in carmine XXXIX. cu- ius strophae sunt septem ex quaternis versibus, quorum prior ubique haec verba habet, ot iyto nito tov oivov, ex quo apparet , in prima stropha unum versum vel po- tius duos excidisse: nam verba^ Movoag Xiyuivetv uQ%£- ruv, supplementum sunt libiarii. In carmine XXV. aut primae strophae primi duo versus, secundae quaftuorpo- stremi desunt, aut v. 5 — 10. integram stropham con- tinent : otuv nio) tov oivoVf evdovtstv ai piQifivui. t/ ftov novtov , ri fiov yoo)Vt t/ fxov ftiksi ft£Qi/*v(ov ; / ftaveiv f.ie &?, xuv ftt) &iltn* ' t* tov ftiov irluvioftai; DE VERS. ANACR£ONT£IS> £8* Uicofisv ovv rov oivov tov tov xukov Avuiov ° uvv T(p di nivsiv ijftag ivdovoiv al {.tsQiuvcw* Carmen XXXVIII. si quid video, ex duobus vel tribus etiam male compositis fragmentis constat. Ea si tria sunt , ( nullo modo enim versus 6. et seqq. cum praece- dentibus eohaerent) singularem stropham constituunt v4 6—10. Sin duo sunt unius carminis fragmenta, credi* derim strophas ex novem vel decem versibus constitisse4 quorum quartus * itemqlie nonus vel decimus fuerit cho* riambicUs. Primi versus ita scribendi videnturs iyvi ytQcov f*i'v sicu, vioiV nliov ds nivco. %av ijev dsrj yoQSvsiv, GXtJTlTQOV 1'XCO TOV UGiCOPi 6 vuo&rfc d ovdiv tGTlV. fteliqua strophae pars deest, sequuhturqUe alius stro* phae quinque postremi versus cum initio strophae , quae hanc excipiebat. §. His indiciis adductus, mtfgnopere vereor, iie, ufc iambicus ille Anacreonteus et Ionicus unum genus sint, commutarique inter se queant, tamen choriambicus pla- ne ab isto genere diversus sit* ac proinde, ubi inveni- tur, stropharUm constituendarum index sit. Itaque car- naen XXXIV. stropham esse puto vel decerptam ex car- mine, quod ex pluribus huius formae strophis constabat, vel , si integrum est carmen 4 factam ad similitudinem stropharnm alibi usUrpatarum. Videtur autem ita scrU bendum esse : f.ifj fie (fvyrig , oqcogc* tuv noliuv e&tiQaVy (*tjd\ OTl GOl nUQSGTtV uv&og uxfiu7ov, 6)Quq tih £§2 LIB. H. CAP. XXXIX. boa , adv (STeqavoiaw onojg nQtmt, tcc Xsvxu Qodoig HQiva nlaxivTa. Horum versuum quintus et sextus aut primitivam habent Anacreonteorum formam, cuius anaclasis in duobus ulti- mis est, aut polyschematistorum lege ex eo genere, cu- ius sunt primi quattuor versus , deducti sunt. Jllud uti- que credam, si plures strophashoc carmenhabuit, omnes eadem lege compositas fuisse. Carmini veroXIII. vereor ne duo postremi versus aliundeadditisint, cuius reietiam dialectus facit indicium. Brunckii certe correctio , quae disyilabam anacrusin infert, ab hac metri forma aliena est. 10. Haec si recte disputavimus, consequens est, versus Anacreonteos , qui monosyllabam anacrusin ha- bent, duas tantum formas admittere, unam, quae pro- pria est , alteram , dactylo in amphibrachum mutato , Prior illa, quae simillima est versui Pherecrateo, uno tantum in carmine, quod est XXX. constanter usurpata invenitur , in aliis autem admiscetur alteri formae , quae longe est usitatior. Differt autema versu Pherecrateo ea re , quod n.on nisi ab iambo vel spondeo potest incipere, quum hic, ut qui basin in initio habeat, etiam a tro- chaeo ordiatur. Invenitur haec Ionica versus Anacreon- ti forma in his carminibus : XXIII. XXVI. XXVII. Nam XXVI. l. quod legitur, oTav 6 Bdn%og igek&tj , etsi defendi posset ista solutio , tamen ita invenusta est, ut non dubitandum videatur de abiiciendo articulo. DE VERS. ANACREONTEIS. 483 13, Scquitur secundum genusversuum Anacreonteo- ttim^ quod anacrusin disyllabam habet: \^\J J- — SiX kJ mt — I III UU- U — yXvx.fi (jccXovgoc, quae videturetiamBrunckiifuisse&ententia | porroXLVL XLVIIL XLIX. L, ubi v. 8* scribendum , nsmdrj^ivov jf OTtwQctig. Porro LXIV. et ex fragmentisi. cui qui incod. Vat. additi suntpostremi versus, alius carminis sunt, iam- his acatalectis et catalecticis scripti: deinde 5o. 52. 55* cuius secundus versus mutilus dst; 54. 58. i4i. 12. Anacrfcsis quum in hoc genere una syllaba con* atat , longa ea sit necesse est, ut ex contractione duarum brevium orta* Eius rara exempla sunt. VI. 16. XXII. 6» Y,6)(A.0V (AtTtOGV yalQwv. Ttf\yr\ Qtovoa Ttu&ovg* Vide XXIX* 25, 45. XXXVI. 2* 4. 5. f, quod carmen ita aequalibus proportionibus variat pedes, ut nesciam anf pro stropha habendum sit ex tribus partibus composita, quarum priores duae quaternos, tertia quinos versus ha- beat, LXII. 12* l5. Solutio primae arseos invenitur XLIII. 8. cu di cplliOQ fi yswQywv, 6i quidem ita legendum est. Et cuin contractione priraa- rum brevium v. 7. etsi ibi quoque incerta lectio est, Hh 2 484 LIB. II. CAP. XXXIX. %oj7iogu cpigovcsw vhv.b. Secundae arseos solutio admissa est VI. 5. (Ai&utoiuv cc[3qu yelmvTtg. et V. 5. Ttlvwftev «/?()« yeltovTtg. qui tamen parum venusti versus sunt. Aptius exemplum exstat in earm. XXXVII, v. 6» ide, Ttwg ytQuvog odevei* i4. Producta primi iambi anacrusis ff e^uentior apud scenicos est: i t t » Anacreon ita XXXIX. 5. CtTtOQlTlTOVTVa fi,iQlflVCil. Vide v. i5. XLI. 2. 27. Et cum contractione primatnm brevium XXXVI. 11. TY^V r$Vyr\V flOV 'ACCQ(O(T0V9 nisi forte ue scripserat. Non pertinet ad hanc formam XXII. 3. dncclixg celei, de Ivnccg, quum ex Etym. M. constet, Anacreontem etiam cietvdi- xisse : vide fragm. 43. Etsi vero longa esse prima primi iambi syllaba potest, tamen nonpotest ea longa, ut brevis , loco posita , in duas breves solvi. Neque enim credibile est id sibi hos poetas indulsisse, ut , quemadmodum co- mici in versibus choriambicis, anacrusin iambi etiam ex 1 duabus syllabis fieri paterentut. Talia exempla sunt V. i3. XXXVII. 1. naQu coig, Aiovvce, cn*o~ig. ide nmg tccQog cpctvtvTog. At in priore versu scribe Aevvvce , quam formam gram- matici ab Anacreonteusurpatam docent: v. fragm. 64. In altero autem nemo dubitabit , opinor, reponere, DE VERS. ANACREONTJEIS. 485 iSs noyg yavivTog tjqoq yaQiTeg Qodov (3qvovgi>v. ,In carm. LVI. yr^Qalioi et uQyalir] cum contractione po- eita esse, apertum est. l5. Ionica huius generis forma iambicae mixta in- venitur in his carminibus : V. VI. XXII. XXIX. XXXVL XXXVII. XXXIX. XLI. XLII. LI. LII. LIII. LIV. LVI. LVII. fragm. i5. 17. 21. Aliquot versus huius formae ab librariis vitiati sunt : quos dum affero, simulalia quae- ^dam corrigam. Carm. V. (j. ubi qui praecedit versus, for- tasse ex alio caruiine adiectus est , scribe; Qodov , 10 nalg 6 Kv^vQ^g Gziq;£T(u nakovg iovXovq. XXXVII, v. 10. et 11. ex unius versus depravationibus conflatos esse, iam alii intellexerunt. Nisi fallor, locus iste ita corrigendus est: xaQno7g ya7a 'nQoxvnTH, BQopiOTQ£(pig ze va^ia, y,UTaq,vM.ov , xaTax?,o)VOV dali&wv fjv&cae xaQnog. XXXIX. 9. iam olim proposui XvQOnalypojv. Tollenda vi- detur forma Ionica in eodem carmine v. 21. ubi scxiben* dum puto : vnoKVQTio&elg xvnilXocg^ %ov i[iOv voov d vtnXo)Gagy ■&lugo) TiQnofjL iTalQoyv. i, e. turgidus vino. In postremo versu Pauwii coniectu- ram sequutus sum, quae et metro satis facit, et ad sen- sum apta est: etsi hic versus in iis est, de quibus abs- que librorum auxilio nihil certo pronunciari potest, nisi vitiosam es.se vuJgatam lectionem. Ibidem v. 16. scri- bendum videtur , t« di (fQovTidog fieOojuev. XLI. 11, scribe, 486 LIB. II. CAP. XXXIX. dv ov dfinavoaTO Ivnrj. XLJI. 5. iara alii viderunt, scribendum esse ivv $v, LX. 5. scribe: et v, 8. 9. fiaxaQwv qvoTiOQ aQy/iv, ods fztfv tdti^t yviivtjv. LIII. 1. mirum est, tarn diu latuisse veram lectionera, OT£(paP1]ffOQQV fX€T IjQOQ liiXotiat, Qodov TtQecvov QvvivaiQov o£u (uilnew* % Eadem loquutio fugit editores LVIII. ubi scribendum: zov "EQMTa yaQ tov apQOv fxtkofAai ftQvovia filvQaiQ nokvav&ituoiQ deldfiv. Vt rodeam ad carmen LIII. versu 16. scribe? OHVtyto £OT(> d' aVTS T€Qnvov* LVII. 5. scribe, xvd&ovg , MQ dwpQiOTl dvidrjv t€ paooaQ>}0(ji)* Fragmenduro 17. ita scribendum ; inl d' ocpQvow oeklvaiv OTSqjavloxovg .... i&i{xsvQi <&dk€cav OQTtlV dydyoaLiev Aoovvocpi 16. Quae hactenus attuli, satis, puto, monstrabunt, iriagnam istam hcentiam , quae versibus Anacreonteis concessa credebatur, vitiosis lectionibus codicum, per- versisque doctorum opinionibus deberi. Itaque posthac, ut spero, cavebunt sibi, qui his poematiis manus admo- vebunt, ne leges huius metri, quae satis severae sunt, ita, ut hactenus factum est, susque deque haberi pati- antur. Optandum est autem , ut non indoctissimus quis- que, quod toties fieri vidimus, hunc scriptorem attingat, DE VERS. ANACREONTEIS. 487 $ed eorum-aliquis, qui, quod isti non vident, quam dif- ficilis haec sit et periculosa res, intelligat, Sednonprae- tereundum est aliud, quod impedire huius metri explica- tionem possit. Cavendum est enim, ne quis ex versibus, qui politici vocantur , quidquam colligat, quorum quum haec sit conditio, ut spreta iu6ta sylJabarum mensura ut- cumque numero verba accommodentur, falli necesse est, qui ad eam rem non attenderit. Eiusmodi sunt recentis- simorum quorumdam hominum poematia, quae, quod Anacyeonteis inserta sunt, multis fraudem fecere. Carmi- na dico XVIII. XXIV. LXII. et fragmentum tertium: quorum de uno tantum infra dicam: reliqua enim piget attingere. Sed antea dicendum paucis est de recentio- rum versibus Anacreonteis. Valde enim hoc genere de-* lectati videntur, ita ut enucleatius de eo praeciperent, et novam quamdam eius formulam excogitarent. Ac scho- liastes Hephaestionis p. 87. seq,. (171. seq. ) veteres ait iambico dimetro acatalecto nomen versus Anacreontei fe- cisse, quod genus de more in imparibus locis spondeos reciperet; de recentioribus autem sic scribit: ol 6t vtoj- TtQoc dtutQOvotv uvtq tig Tt x&Ua t%, y.ul eig dvo * xal tu ^iev i$ y.oila qjaolv QtY.ovg , xa di dvo yovy.ovXiov ' xal int- di%ovTut, oi y.tv qiy.qi dvunatoTOV , xal dvQ la^ovg , %al mgiTTijv GvlAaflfiv ' oTov, dno tqv Xl&ov ro Qt7&QovK xdl, dno Ti\g qlh]g io>]fiov. TO 6i TOVTOiV %OVXOvXtOV GVyXtlTUb iX Tt TOU ilaGGOVOg Tb)V dtGvXKafiojv nodojvy TOVTtGTC tqv nvQQt%lov , xaj ix tov f.iii£ovog , rjTOb tov onovditQv ' xul t%tt> iv fAtv Ta7g niQtx^ TUtg %OJQUig TQV HuGGQVa, (V $* ^«'ff UQTlQtg TQV (Jtil^ova* qTqv, ctQiTrjg tVGTtqpavov uv&tu dQtipug dylojv 7iiQGtdcctuoju xoGfiov ulojv, xul 483 LIB. II. CAP. XXXIX. Za%uQhv fisyuXov ndyxkvTS xovqs. Ttvsg Ss ovvTUTTOVGtv ccvtojq y.ul ereQov £'£ tvog tojv tstqu-* gvX).u@ojv noddjv tijv gvgtqoqjvjv s%ovtu9 ijyouv £'£ 'fwvw.oti V7V D.UGGOVOg TQLfltTQOV OLY.aTCl\r\*AT0V , OV V.Ut UVUxKojftSVOV (puGtv, £ntds%6fisvov ds TO[Ar]v scp&rjfttfiSQfj , tovv£gt& ftSTix Ttxg TQs7g tov deuTeQou noSog neQutvofitvriv Tijy TOfirjv sig fitiyog XoyoV ofov, uQSrr]g eQyu cpeQetv Sfinovog ijfttj, SGTL S£ 0T£ KCtl UnO %0QtUfl(30U UQ%eTUl 6 TOlOUTOg GTLj0gt Htoc s%st> tov 'Icovtttov dn £kctGGOvog, StU TO CcdlOCtyOQGV Trjg. Tslsmaiag , y.a&d tco uyioj J[ojcpQavioj y.ul u/J.otg uQ%cttQT£z> QOtgSoas7' otov , JCqIgticcvojv fiw/.uQojv sX&sts nu7dsg. xul outqj fjtsv £% tqiojv TtTQaovXlocfioiv ' si ds (Sovlei £a $t- GulXufiojv , £v [jiev Trt nQOjrrj %coqu, TQOftalou* £v d£ rrjdev- t£qu , iafi@ou' £v ds T?j TQiTrj, nuQQtyJou' £v ds tij tstuo- tr\ , onovdsiov ' £v ds ttj ntfinTv\ , nccktv nvQQtylov ' £v ds rfj sicTf} , TQoyaiov , >; Gnovdsiov , dta trfv ddtdcfOQOv* Ea^- dem fere Fresnaeus in Glossario v. xovxouKXtov ex scripto- ribus MSS. de metris aiFert. Nec multum difFerunt, quae JLlias monachus p. 80. seq. scribit. Alia iisdem fere ver^. bis scripta ex libello de metris, cui Hephaestionis nomen praefixum est , ex codice MS. Augustano descripta ha_ beo , ex quibus hoc tantum aiFeram, post versum illiim, qui sic scriptus est, dyicov nsoGtdauov xoofiov dsl cov, addilum legi, eoTtv 6 GTtyog tov 'AvuKQeovTog ouTog. Brevissime hanc doctrinam complexus est grammaticu» MS. in bibliotheca Bernensi, cuius saepius mentionem feci, Is ita scribit : TdAvuxQsovTStov sgti> fiev difiSTQov' imdeffiTut, S£ £v To7g oinobg uutov uvanaiGTOv , v.ut Suo idftfiovg y y.ul filav nsQtTTrjv ovX).a@t]v' ol d* cog TQtfieTQo* XQiloafievot, £v fteVtTtj nQajzyTb&euGb tqoxu7qv' £v ds Tij dsv- TtQU iatufiov * £v d£ tij tqit^ vcul T*j nifinT^ nuQQLitov ' £v $$ T?\ TiTUPT^ GnOvde^OV. £V d£ Tf] ' eHTTJ ddt/UCfOQOJQ. AifAS- DE VERS. ANACREONTEIS, 489 toov iv *y uQXV GvXXapIj Tl?Qt>tt£VOV * HUl 7TOV Tl Xai pQOTOJV CpUTlQ+ ^HfJtSTQGV XCtTCd7]XVM0V ' ' icc t€ ftu&QO)v noXiojv. AlfiiTQOv GvXXuffjj ntQiTT&vov iv ?w tiXeii^ 6 VQQg &ik€t ySQu'iQiCV. OfXOlOV ' 6 voog ftiXet, xw&vftve7v. Sed explicanda paucis haec doctrina est. Etenim oYxovq recentiores isti strophas appellabant, ut Fresnaeus in Glossario docuit, eodem modo , quo ab Italis stanze dir cuntur. Hinc apertum est, 0'1'xovg illos sex versibus Ana- creonteis constitisse, iisque deinde additos esse duos trimetros Ionicos , qui interdum choriambo incipiebant, eosque cuculii nomen habuisse. Videntur autem olxot isti nonnumquam etiam ex quattuor Anacreonteis compo- siti fuisse. Elias monachus p. 80. ( correctum enim da- bo) tov 'Avay.QBOVTilov ol oixob (quod est in cod. Med. ol ' AvatQiovTtg , non damnem : familiaris ista videtur ap* pellatio fuisse) hubiyovTai fiiv uvusiuvotov t %ul dvo iap^ ftovp, xul filav 7V£QiTTi]v ovXXufiiiv , olov, uno tov Xi&ov to qu&qov * XiyovTUi dt dtd piXovg uvu TioouQeg, ofovl Duo hoc metro carmina scripta habemus a Gregorio Na- zianzeno, unum p. 179. quod valde corruptum est, ake- rum p, 252. duo item a Synesio, hymnos primum et se- cundum. Et apud hunc quidem etiam huius formae pau- ci versus reperiuntur, 1 » 1 sed ii partim aperte corrupti , partim dubii : etsi non esr, quare hanc formam , quum veteres ea saepissime usi sint, ab his poetis abiudicanda.m censeamus. 17, Venio ad tragicorum comicorumque lonicos. Et hi quidem versu Anacreonteo saepe, sed in systematis, quae *£ ouolcop vocantur , continuato usi sunt, legem ple- rumque satis severam observantes. Vt ordine haec per- sequamur, tria discernemus Ionicorum genera, unum, in quo Ionicus nUmerus , isque non aliis versibus per- mixtus, regnat; secundum, in quo potior est formaiam- bica; tertium, quod vel anapaesto temperatur, vel cum aliis consociatur numeris, 18. Igitur illi Anacreontei, qui ex duobus Ionicis pedibus constant, quibus adiungitur interdum monome- ter, continuato numero exclusaque ancipite finali in sy- stemata coniuncti , omnique numeri vel mensurae varia- tione puri, finiri solent versu iambicam formam habente eoque ipso quoque in antistropha totidem syllabas ac tempora complexo. Luculentissimum huius generis ex- emplum in Aeschyli Supplicibus exstat a v. 1025. Con- stat illud carmen ex duobus stropharum paribus, quorum primum hac lege factura est, ut stropharum duae partes sint, utraque ex sentem pedibus Jonicis et versu ttvuxto- 4g* LIB. II. CAP. XXXI^ liivM, sed ita , ut prior in anaclasi epitritum tertium pro diiambo habeat. Aequalis harum partium longitudo mo- vit Burneium , ut non, quod debebat, duas strophas ex denis versibus t sed quattuor pentadas constitueret, sol- licitato frustra versu finali. Exempli caussa, stropham tantum adscribam : (T£ {UiV , CCGZVCCVCXttTCCg fiumugug <&eovg yuvusvTtg, Tcoliow/ovg ts y.al ol xsvp 'jEQwivov 7isobva.lovTCio Tialqiov* VTCoSa^uG&e d\ onadol, liilog' alvog di nofov ti]V~ ds UelucjycQv f^eVco, [Aqtf iTt Ntlkov TtQoyoqcg GtficQfitv v^ivotg. Sequitur deinde antistropha, quam quae excipiunt stro- phae, ex decem dimetris Ipnicis et versu dvuxlcQtu£vcQ, iambos puros habente constant» Alia huiusmodi stropha- rum exempla vide in Persis v. 81. seqq. quae ftniuntur simili epodo v. 90 — 96. 19. Supplicum illud carmen ostendit, versus istos flon a toto choro , sed a singulis chori personis cani. Ne- que qui Persarum quem attuli locurn, atque alios, quos infra commemorabo, diligentius consideraverit, idem in his quoque factum esse dubitabit, Nam omnino sy- «temata, quae sunt «£ oiaoicqv, ut vocant grammatici, non universi chori, sed singularum personarum ess*, diligen^ tragicorum comicorumque lectio docere poterit. 20, Venio ad secundum genus Anacreonteorum apud jpoetas scenicos, quod est dvuxXcQfievov. Hoc genus bisj invenitur in Prometheo, primo v. 128. pqdfv cpoflq&r-ig' cpdiu yuq tfds Talig DE VERS. ANACREONTEIS, 4$5 iiTiQvyojv &qcuq dftlXlavg nQogifia Tovde nayov , naTQCoag. «leinde v. 397. ubi ita distinguendi sunt versiis : otIvoj of Tccg ovXouivag iv%ag, tlQOfny&cu • dcMQVGlOTOMTOV 6 an QOOOJV Qadvvov Xitfiofiiva Qi'og naQivdv voTiovg iTiy^a naya7g. dfiiyaQTa yaQ Tadi' Ziv£ d Idlovg vofiovg xqo.tvvojv vmQiiqavov &eo7g to7- Oi> naQog SiUvvovv ai/ftav. IWneius et Blomfieldius, Porsoni regulam , quampluri- mos versus in idem metrum reddiiubentis., sequuti, utro- que in loco dimetros choriambicos constituerunt, non sine dispendio venustatis numerorum, et contra disertam auctoritatem veterum. Doctum enira et antiquum scho- lion ad v. 128. ita habet: 6 Qv&ftog ' Avav.QiovTivog _, ^e- y.Xaofxivog nQog to •Q-QrivriTVV.ov. inidrjfti/oi yccQ Trj '^mx{, Kqmiov Iqojv , xal ijQio&ij (sic scribendum) Hav zo7g fti- 7>iGv tov TQayixov. i/QcovTO 6i avvo7g ovv. iv ndvTv totzoj, all iv To7g {rQi]vrjTixo7g , ojg xal ^oqov.lrjg Tvqq7. Iotv 6e Tav& bfxova toj , ovd' av ft iaosvg fii&vovT oHxad^ dmk&i7v. Ita versum hunc, qui haud dubie Anacreontis est, pri- dem emendaveram, quum ita correxisse etiam Porso» rium vidi. 7vqo1, quod idem reponi iussit, praebuit etiam cod. Augustanus. Sed non opus erat, ut TyroSo- phoclis adhiberetur, quum idem metrum etiam inElectra jhuius poetae usurpatum sit, v. io58. tv Tovg avoj&iv opQOvvftojTaTOvg oiojvovg igoQOjfiivov TQoqpag xr;- doftivovg aqp cov Ti filaoTOj- ovv , aqp cwv t ovaovv iVQOJ- ov, Tad ovx in toag TiXovftiv 1, Hac sola ratione hos versus disponi posse, vel nomen 494 LIB. II. CAP. XXXtX. oicovovg ostemlit, quod non potuit prima correpta dici^ ut visuni est Monfcio in Museo critico P. II. p. 209. Cae- terum apud Aeschylum si recte se habet constans libro- rum lectio daxovGiGTaxTov d' ari oggojv , tum hic necesse est iambicam formam Ionicae opposuerit. Non facit ille tamen hoc alibi : unde quibusdam placuit^ eiicere, quod mea sententia fieri non potest. Non improbarem , si li- ber aliquis duagvo iotocktl d* dri oggojv praeberet : sed sa- tiusduco, vulgatam intactam relinquere. Caeterumnon dissimulabo, quibusdam in locis ita ambiguum esse, utrum lonicus sit an choriambicus numerus , ut nunc, pro utro iudicari oporteat, piane nesciamus, nunc pene fateri cogamur, temere hos nuineros mixtos videri. Et huius quidem generis stropha est in Oedipo Rege v. 485* quae quoniam partim ex choriambis , partim ex Ionicis, utroque numero mire et parum apte interrupto, compo- ^sita videtur, dicam, quae mihi de ea re coniectura sub- nata sit. Apparet rhythmica ratione in utroque genere eadem manente, tamen numerum, prouti dividas rhythmos , diversissimum esse. Nam si Ionicus est, prior quaeque duarum contiguarum arsiurri fortiorem ictumha- tetj sin choriambicus , posterior: 1 i<^0- — .. I I i uu — - — w — — — <-^ o jMfv ovv Zsvq, 6 t 'Anokloiv 'gvvtrol. alti 6 ftev ovv Zsvg , 6 r *AnoXkiov $vviT0i. Haec res facit, ut, nisi interrupto numero, non possit ex altero in alterum transiri. Ea transitio talis foret ab Ionico ad choriambicum : 1 1 ■' 1 ' OU— j ^AJ — - I — UO— • a choriambico autem ad Ionicum : ' .1 J DE VERS. ANACREONTEIS. 495 Neutra habet, quod placere possit; posterior potissi- mim , quae etiam propter rhythmicam dissimilitudinem ordinum insuavis est. Licebit vero hanc pravitatem re- movere, si iiunXowjv adhibebimus, non mutato numero. Nfeque aliud voluisse veteres puto. Nam si nomen nu- meri mutarunt, Ionicum in choriambicum, cboriambicura in Ionicum abire dicentes, rejmtandum est, rhythmorum formas, non numerorum naturam his nominibus signifi- cari. Ista igitur ratio in Ionico numero duplex est : Ul~>. . J C.O — — « ] v(J — — I ^O .— . f qui numeri iam non erunt choriambici, sed Ibnici. Ita vero strophae illae Sophoclis sine insuavi illa interruptio- ne uno genere numeri , atque elegantissime quidem, 'de- current : deiva fitv ovv , deiva TUQaGGev GOyog viwvo&itag , ov- T€ 80H0VVT , OVT ajT0aTiv eifi Oldcnoda, Aapdaxidaig ininovgog ad)]li»v •bxavaTO)v. Comprobant hanc rationem interpunctiones et hiatus. Itaque versus 1. 8. i5. haec metra habent; 1 * vu — — I wU« -»— J L/<-> — ( 496 LIB. II, CAP. XXXIX* Iii postremo * quem interpunctiones ita describi lubent* hiatus , quem antistrophicus in prima syllaba habet, illa ipsa ordinum distinctione mollitur* 2i. Aliter paullo conforrratus est locus in Baccnis Euripidis v. 55o. cuius fabulae carmina melica maximarri partem Ionica a minore sunt : proprius enim rebus Bac* chicis hic numerus videtur habitus esse: gv ds fi , to ftuttctiQct AiQna^ GTi(pavrjq:OQOvg cmco&rj ^taaovg i^ovGav iv goL tl jtt ctvcclvrj ; ti (ne (pivyug ; iTl , VOL TCCV fiOTQVOjdl] Aiovvgov %aQtv otvctg , €Tt GOt TOU BQOfllQV (lihtjGit* 22. Rursum aliter finitur carmen monostrophicum ex tribus strophis constans in Cyclope v. 4o,i5. cuius penul- timus versus Ionicam formam habet, ultimus autein in antispastum exit, hoc modo, Hecte enim vulgo versus divisi sunt mirUmque est et pe- ne incredibile, Burneium non modo dubitare de hac de- scriptione , sed aliam proponere potuisse, eamque talem, cuius numeri in singulis versibus cum orationis decursu luctarentur» Nisi fallor, sic scribendum est. XO. MuxctQtog, 6g ivtu&t pQTQVQW qjllctiGi nrtyaig 4^5 inl Ttojfiiov ittniTaGxriig, „ yiXov cIvSq v7TctyxctX!£ojvt inl dif.ivioig n £avd6v %ktdavi}g i%ojv iTctlyctg flVQO^QVOTOg XtnUQOV /?o- 5oO gtqv%ov ' , ct vda dit &vquv tig o}'£it f*ot; DE YERS. ANACREONTEIS. 4S? KT. nct, na, nd; nliojg fttv ©iVov, ydvvfiui di daiTog ij§r,Q oxccyog ohxdg cog yeftio&sig ttotI GiXfiu yaOTQog uxgug. 5o5 vndyu (i 6 ftOQTOg^ fi^wj» ini KWUOV 9JQOQ COQUIQ, ini /Zvxkconug ddtXqovg* ftQt fioi, &7ve} q>*(/ * doxov ivdbg (aqi, * X.O. XttloV OfiflUOCV dfdoQxcog 310 xuXov ixntQbc fiiku&Qov, % . . q)iXii tiq ijfiug. Xv%va d dfifiivfi dccci oov %QOri- oribus egregie cupiditas Cyclopis exprimi videatur, V. 5i2. seqq. non contenderim , veram me scripturam asse* quutum esse. Vulgo df.if.ieva ddla oov %QOct, %cog TeQSiva vvficjju, et mox oTfq.dvcov d? ovftla %QOtt* 'AfifiivH codex G. praebuit : unde ReisMus dfifiivec. 20. Tertium genus, quo scenici poetae utuntur, in* jigne est admixto anapaesto, quo non solum finiuntur. saepe versus, (nam haec catalexeos quaedam forma est) fiec) etiam incipiuntur, vel medium eum recipiunt. Ex- cmpla exstant in Persis v 66 — 8o. ubi post quinque di- metros Ionicos ita finitur stropha ; 9u4\rttfittVTidog "EXXrjg nohvyoftqiov odtoutt •" Ii 495 LJB. II. CAP. XXXIX. gvyov dfJttpijjaloiv avyivi novwv* Adidem genus pertinentpaullo post Vi 97 ~-- 1 1 3. quorum primi corrupti sunL Exit systeuia ibi in iambicos nu. nieros * . dvintiv > InmoydQiJiag t£ vt,l6vovg , noXtoxv t dtmotdozig. Eodem referendus est Euripidis locus in Suppl. 42* seqq* ubi prior stropha duo complectitur systemata , ut ex an- cipite finali v. 44. intelligitur ; catalexis autem ubique fit in anapaestum. Nam utcumque legas ultimum secundae strophae versum , illud tamen certum est, non eum exire in iambos, ut visum est Burneio in Tentamine de metris Aeschyli ad Persas p. 12. seq. et Gaisfordio in editione Supplicum. Alia exempla in Bacchis exstant, quorumaf- feram, quae correctione indigent. V. 64. scribenduin videtur : gtQ* *Aolag juno yaiag IsqoV Tfiin- Xov dfiiix^iaoa &od£a> BQOfJiloj novov ydvv, xdfiaTOV t iv** itd ftawv , Baxyiov agofiiva &eov. uvt. Tig odw; tig 6do~y$ Tig fteld&Qoig; tx- Tonog Zotcu, OTOfia t ivoDTj^ fxov anag 6oiovo&(n* td vofiio&iv~ tu ydo ahl Atovvoov vfiv^ooj. Vide supra p. 4^. Memorabiles sunt , qui paullo post ie- guntur huius generis Ionici , propter solutionum et con- tractionum varietatem , quam vereor ut antiquior tragoe- dia sibi indulserit. Solvit autem Euripides priorem ar- •in Ionici, et contraxit anacrusin in his v. 78. zd t* fiargog fitydlag oq- fta KvfiiXriQ &( fiiTtv qjv, ava <&vq6ov Te Tivdooojv, itioodi T€ orecpavoj&dg, in antistropha formas pedum usurpans easdam. Conlra» eta anacrusis invenitur etiam v. 11 5. ubi tres dimetri con« DE VEKS. ANACRECNTKiS. 499 stitiiencli vfdentur* finis strophae , post insoientiorem catalexin Ionicoruih choriambum habet* &Qvyici)v i'£ oqzow 'JEl- Xudog eig evQv%OQOvg ayviuq, XOV BQOfJLlOVi Branckius, qui nescio quos anapaestos hic videns* in antistropha u^epulovxo edidit, ea re usitatam catalexin restituit. At uyviug non potest mediam brevem habere, Vulgatam tuebitur Jocus, quem statim afferam^ in quo eadem catalexis invenitur. &i. Etenim aliud insighe boruiri versutim exeruplum praebet eadem fabula v. 5yo. Adscribam stropham , ita dispositam , Ut servetur numerus Ionicus , etsi > quod et Cgo olim putabam j et placuisse aliis video^ pars horum Versuum in choriambos redigi potest. Aptius tamen vi- detur ^ quum nihil impediat , continuari lonicos : kOoia3 noxva &etov, Ooia #% « xatu yav XQvotav nxeovya ^eQeiq^ tdde Uev&eojg aieig,' & uteig ov% ooiav vjjQiv ig tov BQOfAiov , tov JSefieXag > tOif ttuqu KulXiOTecpavottg ev- (fQOOvvacg daifiovu ttqojtov {tuy.uQcov j bg tad *X**> io fttuoevetv Te %oQo7g, fxexa x uvXov yeXuGai>fi dnonuvOui Te ^eQliivug ? Onotav (joxQvog ek&rj • yoivog iv duixl fteojVi *io- i5 coqjoQOtg d' iv &uliuig av~ Squoc xQuxrjg vnvov ufiqji^uXXl^i Observandum est, in antistropha nori iibiqnfe syllabaj ayllabis respondere* Nam versui tertio oppositus esthic, Ii 2 5oo LIB. II. CAP. XXXIX, TO Tt\OQ &USTVXlCt. In septimo autem admissa anaclasis : xul Gvviyu dta- /na nQooto yuQ uXX* ofitog ai- fiiQu vutovTeg oqiogiv. Et in quarto decimo solutio : di xig uv fteyaXa dttoncov* Eiusdem geueris carmen est, quod legitur a v. 5i8. sed ieviter corruptum. V. 526. scribe 'l&ti AtftuQUfifi \ ifiav UQ- Gfvu xtxvSe fiufrt vqduv. uvutpuivto os Tod , o? Buk-± %t,s , 0f](3atg ovofA,a£uv. In antistropha autem v. 545, scribendum videtur^ -— IfA Og pQOyOlGV TUV TOV BQOfiiou ttxya ^uvaxpu. %6v ifiov d ivtog i'yu dto- ftuTog ?jdi] &iugojtuv GXOTiUig Y.QUTITQV tV tlQUTUig. In postremo versu quum stropha anaclasin habeat* caete- rique versus hac in re sibi exaequati sint , haud scio an praestet, GHOTiaiGt KQVnrov siQHTu7g. Epodus ab Ionicis ad alios transire numeros videtur. Eius posterior pars ita^ nisi fallor, scribenda et digerenda est : flUXUQ VJ UHQrlUi oipfTui g' Euvog , rj&i T£ yOQSUGCOV UflU (iuxysv- ftUGl, TOV T (OKUQOUV idiupag "A\tov dXio- GOfxivug MuwtxHug u%u, Aotbluv xf; tov eudui(A.oviag fiQOToTg oXfiodoTuv, TTUTSQU T€, TOV tnXuOV *viirnov ytoQuv vduow DE VERS. ANACREONTEIS. 5oi v.aXXioroiov Xtnaivscv. Legifur vulgo fiaxaio' m UuQia: sed sic etiam in Iphig£ Taur. 646. dixit Tvyag fjiuKaQog» Praeterea vulgo tov Tug tvdaofiovlag. Tertius a fine versus dochmjacus est, quo transitus fit ad numerum Glyconeum. «&5. Sequanrur comici, Atque apud Aristophanem duo maxime sunt loci , versibus Ionicis a minore scripti, quorum unus, qui est in Ranis a v. 523. plures Ana- creonteos continet, anaclasi promiscue admissa. Is locus, in quo etiam Bacchiacus numerus invenitur, ita hahet: 'Icm% , gj nolvTi(iOi>g iv tdQDttg iv&ads vaiow "JaH% , ol 'Twx^, | ild:& tovtf ava fatptavu %oqsvoo)i>a ooiovg ig -&taGojzag V*M nolyxuQTiov fiev twkgo&jv fieol y.Qazl oop Pqvovtu GTtcpavov [iVQicov, &Qaoei d iyy.&Tay.QovoJV nodl tkv axokaoTOv (pilonaiyfiovct ztfiav^ Iuqitojv nXeloTOv eypvoav fniQog ayvav, IfQav ooiotg [ivoTaig %OQtiav. Antistrppha ita scribenda videtur : eyeiQf tpkoyeag Xuft- nadag iv %€Qol Ttvaooojv, Icmy, , w Iax%€, vvitTiQOv TeXeTtjg yojgqpoQog uoti]Q* q>Xoyl qeyyerttt di Xetfiojv^ yovv naXXtTat, yfQOvzom* unooeiovTttt de Xvnag , %QOviovg t izujv naXat,wv ivtavTOvg, isQag vno, Ttfiag* ov 6i Xafinadt (piyysav io* lib.ix. cap. xxxix:, &Q0j3udt.v i"gay in uv&q- Qov i&scov duntdov ^OQOnQtov, [tccxap, ijfiuv* In stropha vulgo nolvTtfi^TOtg edoatg* quod etsiferri po- test, tamen , quoniam optimi codices iv idQutg habent, corrigendum videbatur. In antistropba libri iv yjQOi yt &VQ<*>v qjalvsT uq ijfttv gt q. a\ U yiQOJV , ovfi ijnuxovst; fiojv unolojXsytw Tug ift@a(Jug, /J nooQinoyj iv 5 TOJ GXOTO) TQV dotXTvXoV 7T0U U&m f iiT iqjliyiitjvey TO GCfVQOV yiQOVTOQ OVTQQJ xal tu% av (3ov(2ojv(,o)?]. tl fjtr]v nolv dQtfivTUTOQ y rjv toIv tcuq ijfuvf 10 Htul fioyOQ ovx uy intl&tT, aXl' onOT uvTt§ololi} TtQ, XUTOJ XVnTOJV UV QVTOJf Xl&ov tipng , fkeyev* taya d uv $tu tov y&t&vov ccy&Qoa- Pvt. u. nov , qq tjfiug dttdvtT i^anuTOjv, Xiyojv alg xui qtlud^vutog r\v , ttul J tuv £ufio> nQwrog xuTStnto, iia tovt' odvvn&ttQi DE VERS. ANACREONTEIS, 6o5 iir tGtoQ Kitxai TcvQtTrtov IGTb yUQ T010VT0Q ^aVfJQ, ttfX , (ti yttd , ttVtGTUGO, fAf}$ QVT(*?$ QtUVJQV XO tG&tt, [*.*$ uydvaxTti. atccl yuQ uvijq TcuyvQ ?jmt> TOOV TCQQdoVTCOV TVtTCt &QC<.)t1]Qy OV GTCCQQ iyyiJTQUlQ, IIM- vnay , cu nut, vnuyt. pSGtod. II. i&tfojGttQ tI ftot> ovvt (o 9Z9* $ nttTtQ, fjv GOV TV Si)j$(0 / X. nctvv y , (d nutdlov , diX tl- ni , Tl pOuXit fijtS 7CQ(CtGl}c . 5 ituXov ; otfiac Ss cr* iqfiv u- GTQCtyctloVQ SfjnOV&SV, OJ TCtti' II* fAU Ai\ dXl* iG/aSaQ% co nan~ nla' ijSiQv yctQ \ X. ovx dv, itd Ai , ti xQttAoiGds y vfistQ. 10 JI. [ta Al , ovTaQu 7CQonettipw gs to Xomoy. X. ano yuQ tovo^ ifii tov fiisd-uQiov TQITQV ttVTOV tyStV dk~ g:vtu ,Ssi xai '£vl« xdixpov. CFu Ss Gvxd (i ahuQ. II. Uy£ VVV, (O TCUTiQ , fjv /U*J ttVT» (t\ to dtxaGTtjQiov 'uq%iov ttU&lGp VVV , 7C0&SV ftiV)l~ GQfAS\)r CtQlGTOV; *^**£ *A- 5 niSct ^QfjGT^v Ttva vcov tf 7CQQ0V " EXkaQ IQQV ilnSVV. X. CtTCttTCal, GJSV , dTCUTCttl, CftV, fid At ovx tyoyys volv otcf ono&tv ye Ssinvov tGTat. \0 H. tI fli SfJT , (ti fliXttt fAfJTtQ, iTMTtff iv ifiol TCQayfittTU (3oGitiiv TtttQtyriQ; X. UVOVflTQV UQ , 0) fiv- Xaxtov j, g tffov a/ttlfia. H» [t t) M LIB. II. CAP. XXXX. TLttQtt VIOV GTIVU&IV. In primae strophae v. 6. addidi Xl&co , et delevi ttvtdv. Xegebatur enim eir icpXeyftrivev ovtov. EcpXeyfArjvev se- cundain correptam habet, quam licentiam sibi et tragi- cos nonivumquam et Aristophanem sumpsisse, a Porsono adnotatum est ad Eurip. Hec. 3©2. In nomine Xi&og peo catum etiam v. 24/. fiv] kov Xa&cov rtg ifATtodcov r](iag xaxov ro dQami. ubi Xi&og pro Xa&cov cod. Venetus exhibet. In antistro* phae primae v. l. libri yfoawovl sed metrum requirit al- teram formam , quae exstat apud Ahiphronem III. 6i» vide Matthaei glossaria minora v. %&i$6g+ et Bekkeri Anecd. Gr. T. I. p. j3. V. 5. legebatur xal Xe'ye*v mg qr*- Xa&ijvaiog r)v. Secundae antistrophae versum 6.ubi leoov legebatur, addito elne\v explevi. V. ". semel tantuni scriptum erat dnanal yeu. V. i3. voculae i i extt* versum sunt. w^mm^**^*~~& C A P. XXXX, D e v e r s u Galliamb i*c 9. 1. Fteliquum est, ut de ver.«u Galliambico dicatur. De eo Hephaestio p. 5^. (67) ita scribit : tcov di iv tcS fiiTQO) fiey^&CGV TO fA€V initjrjfAOtaTOV eCJTl TO TfTQafl€TQOV TO l xaTaXr/xTtxov , (sic scribendum puto ) olov itsTt, to tqu 0qvvI/ov tov TQayixov tovti" to y€ (ii]v ie{via dovoag , Xoyog togneQ Xeyerca, olecjat, xdnorefAelv olei yaXxo} xetfaXav* xal ncxQa &Qvvl%tp tco xcofaxco ' d d* dvayxa "g#' leQevtjiv xa&aQevetv opQacrojnev. tovto fAiVxov xal JTaXXiafi^txov xai (11) t Qwaxov xat avaxXto- (levov xaXelrav' vot€qov di dvaxXcoftevov ixfof&q , dia tq itoXla Tovg vecoreQOvg eig rrjv fii]TeQa tcov ftetov yyayuirov- x rcp toT [AirQay iv oTg xal rd rovg TQUovg naicovag ixovTe^ DE VERSV GALLIAMBTCO. 5o5 ftai tov ncdiu@dx%£iov , xul Tug TQO%aVxag udtuqjOQcog na- QalufAfiavovGV nQog rd xa&aQa , f cog Kui rd noXv&QvXXrjice Tttvtu naQtdtiytiara drjloi' JTaXXai , ' [WTijflg OQsing cpiXo&VQtsoi dgo(xddeg9 tcig ivxta nurayuTab y.u\ yaX^u viqqt&.Xu. 2. Dixi supra, Phrynichorum versus videripuros Io- nJcos esse. Id si verum est , GalHambi non alia re ab his differunt , quam quorJ anaclasin, contract onesque et solutiones recipiunt. Itaque versus Galliambicus exduo- bus versibus Anacreonteis constat, quorum secuadus ca*- talecticus est , hac forma : \>^ ^J — - . - i t i uy — — oo ■ap ExempJi loco Gai^fordius p. 527. Diogenis Laertii ver- sus i.n fine libri VIII. a Porsono numerjs suis restituto,s attulit ; iv Mificpu Xoyog ioxl nQofia^ilv t*)v idltjv J2vdo'£op nOTS ftaiQav naga tqv Y.uXXmiQco tuvqov, mvdlv bXilev fiot yaQ no-dev Xoyog; cpvaig ov% tdwxs fiooyco XaXov "Amdt OTOfia. naQa $ avTOv XiyQwg GTug iXtXM^UTO owXqvf 7iQ0(f,av(rig tovto didaaxcov , dnodvcsri fiiOTJjv bfsov ovnco. $16 uai ol Tayetog riX&s. fioQog^ dfxatug nivT inl TQi ow rr-oou sympleeti, Verum quum omnino ratior sit paeonum usus , tum stro- phi, dasii, symplecti , si sunt aliquando usurpati, tamen non certas et usitatas formas acceperunt. Itaque de his sic statuendum est_, jepertos forte non esse temere repu- diandos , sed ubi non ultro se bbtrudant, non debere in- troduci. Praeterea ut in dactylicis numeris sunt, qui jambicam anacrusin habeant, ita etiam paeonici alii cum imnbica y alii cum dactylica anacrusi facti sunt. £o8 LIB. II. CAP. XXXXI. 5. Vsitatissimi paeonicorum versuum sunt primi paeoneSj et in his quidem tetrameter catalectieus in tri- syllabum. Quod genus , ut omnino primi paeones , co- moediae proprium est. Tragoedia enim, ut supra c. XIX. 4. diximus, quartos magis amat. Caesuram hi versus liabent in fine secundi pedie, sed negligitur ea interdum. De hoc versu ita Hephaestio p. 42. (72) inoTrjdtvovot dt ivioi tcov noirjTtov TOvg nQ(OT0vg y.aXovpiivovg naicovag na- QaXuiifiavtiv , nhfv Trjg TtXtvTalug y(OQugy tlg rjv tov Kgr}- TIY.OV nttQaXcxpiSavovoiv. ovtco yovv tq noXvd-QvXXrjTOv t*- rQa[AiTQov GvvTL&taoiv r ov nuQudtiyptct ix tcov 'Aqigtq- cpdvovg JTttoQytov ' to noXt> (piXri KixQonog i ttvrocpvtg 'u^TTixrj, yuiQS } XtnuQov duntdov, qv&uq uyudtjg %&ovog. *iX9*1Tat ^ «*>tc£ aal iv uXXotg dQapiaotv 0 'AQtOTOtfdvviQ, %aX iv Zcpn^v ta fiaxuQt AvTopisvigy tug at ficMttQl£opitv. itttl EvnoUg iv KoXctlt,' cLtjul $£ Pqotoigv noXv nXsiGra nuQtyuv iyco, VLal noXv \iiyiGT ccyu&a ' xavTtt d' dnodel^opitv. ©uod addit, optcog di iv To7g TicoQyo7g AQtGTQcpdvr^g inolrr OS TOV TtTaQZQV nttltOVfX, UVtI TOV nQCOTGV, ov Tt]QriGag TO TTQUITOV nttQUTIIQrjpitt, iv ttyoQu d' ctV nXttTttvov tv diuqjVTtVGOpitv% iv dt Tcug dtvTtQais @tG{,iofAcC) rci (f uv nQtnei fyliuQu ttaTeu&iuv. avTOfiuTu nuvT uyu&d *£)$£ ye noQi&Tctim Sequuntur octo adhuc tetrametri , et ip line trochaicus : qui tetrametri omnes ex puris paeonibus Constant. Nam qui duo versus recedere ab hac lege videntur, 986. 998. ita scribendi sunt : Tccg %aQuxag tjttts noXv ftuXXov eet t$ ttvqU nal tt6qI to yoiQiov iXudug anav iv xvy.Xco. Bmnchius, antistropharum responsione non animadversa, vehementer perturbavit hunc locum. AHi duo tetrame- tri in eadem fabula sunt v. 670. 671. quibus respondent v. 697. 698. 5. Pentametrum a Theopompo in IJuioiv usurpatura scribit Hephaestio : navT uyu&d diq yiyovev uv6qugw ifiijg ano gvv- ovoiug. Quem versum vere paeonicum esse ex eo intelligitur, quod paeones puros servatos esse dicit Hephaestio. 5io LIB.H. CAP.XXXXV 6\ Brunckius , deceptus corruptis quibusdum apud Hephaestionem exemplis^ ratusque in paeonico numero nibil refeire, quis ex quattuor paeonihus adsciscatur* versus noniiullos apud Aristophanem ita constituit, ut nullum ullius numeri vestigium remanserit. Vide eum ad Aves 555. et in addendis ad Lysistr. 816. io55. 1202. p. 178. 179. At recte vetere9 primum tantum et quartum paeonem norant* ut Aristoteles Khet. III. 8* cuius verba supra p. ig4. attulimus , ett qui hunc sequuntut Deme» trius Phal. de eloquut. §* 58. ac Cieero de Or. III. 47* cum quibus consentire videtur Eacchius p. 25. neque* secundus vel tertius paeon , etiamsi in usu fuisset* reci* pi potuisset pro primo paeone, quia, quum arsinalioloco haheat, numero diversissimus est. Omnino autem tan- tum ahest, ut in versibus ex primo paeone factis aliu9 paeon fecipiatur* ut ne solutio quidem umquam videa- tur admissa esse. At obiiciat aliquis Aristophanis locos in Avibus v. 5n. 5i5. 555* nov fi Sq og ixakeoe? tlva tonov aqu Ttori vi+ f4(T(Xt> ; tlva Xoyov aga noti tcqoq y ipi yiXov t%t»v ndgst; ig di dolov ixutecev , TtaQipaliv t ipi rtaga yivog avoaiov, ontQ i£ot iyivito y iit iftol TtoXifuov y itQaq)ij» Quos versus etiam Gaisfordius ad Hephaestionem p. 53i* paeonicos esse putavit* Talesne vero versus Graecis aut paeonicos aut Cfeticos videri potuisse ? aut superbas il* las aures politissimi poetae tam rudes atque incoriditoa numeros probavisse? ]\am sicubi in Creticis numeris solutio admissa est a veteribus, factum est id sic, ut ukro tamen se offerret numerus Creticus, velutiin ho« versu , &vf*tX<,y.dv ll&i,, fidxapy tftloqQovtag lig eQtv, non autem , ut singula pene verba miris modit distrahe* JDE VERSIBVS PAEONICIS. 5u frfcntur ac lacerarentur. At, inquit, qui tribus postre- mis horum versuum respondent, quum paeonici sintele* gantissimi, dubitare non sinunt^, quin isti quoque paeo- nici sint : ovt€ y ov noXiov niluyog - i'o&\ 0 Tt, §i\tTM TU& Q}VyOVT€ f*€', 5i2 LIB.IL cap, xxxxt. de vers. paeon. 7. Paeonici catalectici in disyllabum , itemque ana* crusin iambicam habentes, rarius inveniuntur, Exem- plo sit hic locus in Lysistrata v, 781. qui quum pessirae habittts sit ab librariis, nec quidquam prosit Suidas, mentionem eius faciens in v. dnoQQojyag, *Eqivvvojv dnog^ qoj'$, Melaviojvog u w q. $ov zo~r e Qog , TifAojv, venia eritcon* iectura tentanti, quae librorum inopia sanari nequeunt, fAV&QV (jOvkOfACLt Xt%Ul TtV VfUVf OV TtOT ^XOVff" avTOg ero natg ojv, ovTojg 5 tjv noT€ veog MeXuvlojv ng, og q>evyojv ydfiov dyixeT ig iQt]fA,iav v.dv TOig oqzgiv cuxe* hut iluyo&rjQa, nXe^dftevog uQXvgf jO ^al xvva Tiv ei%eV) xocxtTi nuTrjk&e nuhtv o'tnud vno fAiGQvg* Antistrophici sic habent: ndyoj QovXofAUV fiv&ov tiv v(uv dvTileietk tw Mekuvlojv*» Tlfxtav 5 7jv 119 didQVTog u^utqigvv iv (jy.oikoioi, tu ngogoma neQieiQyf*ivQ$ 'EQWvvog unQQQOj'^ ovwg uq' 6 Tifiojv |0 H*Xe&' vno fiiaovg nolld xuTUQuadfievog uv8qugi> jtqvi]Qo7$* 5*3 C A P. XXXXII. D e q u a t t i s p a e o n i b u &, 1* Secundum genus versuum paeonicorum, quod lambis atque anapaestis simile est, quartos paeones con- tinet. Quod genus quia magnam concitatrOnem habet, a tragicis maxime usurpatum est. Aristoteles Rhet. III. 8. tetrametri exempJum affert: fitxa, di ydv vdttTCt t pjy.Bavov f]opc(viOV fia&S vXvOJV 0(7« TIQ dv XUTaf Te&vfiivw rode ftiXog nayaxono:, 71 ayaqoyd qgevodahjg. Sic etiam in Choephoris v. 8o4. to di y.aku~)Q xTaftevov , co fieya vulojv GTOfiiov , ev dog dvedrjv dofiov avvyog' Integro quarto paeone terminantur inEum. 356. uvuTQonag y OTav ^Qrjg9 Ti$aao$ 03 vt cr/Aof eXr\ ' ini tov ^ di , dwfievav» In anti^tropha dy/.aOev iain olim in dvexuftev mutavi. Ahter enim hi versiis Cierici forent, qui numerus , §i •luid videp, multo minus hic aptus est. Kk 5i4 LIB. II. CAP. XXXXlrf, C A P. XXXXIH De parapaeonicis et aliis lcngioribus numeris, 1. Parapaeonem aliosque ordines, ex longa arsi, et pltiribus in thesi brevibus syllabis constantes quemadmo- dum potuisse usurpari apertum est, ita esse etiam inter- dum usurpatos veri simile videtur. Mirum enim forer, si Graeci, in tanta linguae volubilitate, quidquam innu- meris intentatum reliquissent» Nam etsi certae et stabi- les metrorum formae alienae sunt ab buiusmodi numeris, quos ipsa eorum natura raro et non nisi in maximo ani- mi motu usurpari sinit : tamen, quoniam caussa nulla ex- cogitari potest, quare prorsus reiecti fuerint, non erunt, sicubi inveniri videbuntur , removendi , sed retineri po- tius, adnotarique debebunt. Grammatici quidem et rhythmici si nullam eorum mentionem faciunt, non est quod conturbemur. Nam rhythmici rhythmos tractabant in cantu a musicis receptos , a quibus metrorum numeri valde diversi sunt: grammatici autem quam doctrinam in- venerunt, ea sic est comparata, ut, quoniam non nu- merum , sed pedum quasdam proportiones spectat, prae- termittere hos numeros necessario debuerit, quippe quos versibus in syzygias descriptis ad afia genera referat. 2. Manet tamen in hac re aliquid incerti ? quoniam plerisque in locis, etiam si antistropharum comparatione satis muniti sint , tamen breves syllabae saepe ex solu- tionibus longarum ortae videntur. Ita Boeckhio in Pindari Olymp. X. quod carmen ipsi undecimum est, non potest quidquam, quod rem conficiat, opponi, quum in his numeris, ylv-AV yag ecmw (uilog ocpttiiov £m\i\otfi\ cu9 breves syllabas trochaei solutione positas putat. Contra negari non potest, ea ratione interdum numeros, qui alias mire magnifici et splendidi forent , ad humilitatem DE PARAP. ET ALIIS LONG. NVMERIS. 5x5 ^uamdarn deprimi , quae dubites an consilio poetae non sit consentanea. Ita in Pyth. II. fitya\ono)utg oi £vQaxoGat> , fiaXvnolcfiov TGftsvog "Aqsoq, oxvSqoZv. Qui yersus quis non videt quanto alacriores habeant «f vehementiores numeros, si sic eos metiare KJ U C VU w — >-> — . <~> — . 4 et paullo post : tVCt.QHQt.XOS 'itQOHV iv V. XQttTtlOV T7\kavyiGW uvidr^Gtv 'OQTvylav GTtqavotg, norufAiag tdog '^QrifAidog , dg ovx artQ, si eos in hos ordines describas, __ U U «^^ CAP. XXXXIII. DE PAJElAP. ET AL. etc. nis, alterum Bragae nomine inscripsit, permirum , quiii vix credibile futurum esse, si Graeci, quorum lingua sponte se quibuscumque numeris accommodat, non et paeones et alios longiores numeros fecerint. Veluti quis credat, nort ausos eos esse hosce praeclaros numeros ad- mittere, i j * UA/— — .OU— tWi i— . i I ^s+As __ OU — CV -— v-/0<-> — — . quos Klopstockius usurpavit in his versibus : cla zu dem angriff bey dem walchtrom das kriegslied zu der vertilgenden schlacht. und dem siege den befehl rief. Gredanthoc, qui ab opinionibus, quas semel concepe- runt, avelli se non patiuntur. Ego ita sentio de illins gentis ingenio , nihil ut eos , in quo venustatis aliqua aut sublimitatis laus esset, intactum reliquisse putena. £lj LIBER III. De metris mixtis et compositis. C A P. I. J)e gen eribus metr or um mixtorum et com- , positorum. 3 . x osteaquam in praecedente libro de metris simplici- bus expositum est, nunc ad illa metra progredimur, in quibus plures numeri coniuncti sunt. Eurndem ordinemr sequutus est Hephaestio , qui pro instituto grammatico- rum alia ratione usus, primo fti&ig y.ut uvTinvMzjav,- quas illi vocant, deinde versus, asynartetos , tum poly- schematistos, postremo stropbarum comparationes erai- merat. Qua fai re nibil est , quod reprehendi possit , si quis ex grammaticorum doctrina banc partitionem iudi- cet. Quae his accedunt metra Gvyx£'/y{itvu et dmfiq,ccl^ vovtu, commemorata ab Aristide Quintiliano ,p. 5j. schp*, Jiasta Hephaestionis p. 61. O0^) et Mario Victorino p. 2555. seq. non a compositionis diversitate, sed ab licen«r tiis quibusdam nomen acceperunt. Sunt autem oiyxsyv- (itvu, quorum veri numeri propter solutiones contractio- nesque ambigui sunt; (t7isf.iquivoi>TU autem , in quibus nomina inevitabilia aliam, quam pro vera syllabarum na- tura, mensuram habent. Nobis quidem , qui aiiter, quam grammatici, de natura numerorum et confbimatio- ne sentimus , et divisione alia, et partium alio ordine> opus est. Nam quas iili fii^ug hut uvtiuu^iuv vocant,- 5iS LIB. III. CAP. I. in quibus volunt contrarios numeros, ut iambicos et tro- chaicos , coniunctos esse , eae magnam partam ex iisdem numeris constant , visaeque tantum sunt contrarios cOnti- nere, quia non in ordines suos, sed in quattuor syllaba- rum dipodias dividebantur. Asynartetorum autem , qui- bus jure hoc nomen tribui possit, niulto minor, quara visum illis est, copia exstat. Nec denique de polysche- matistis omni ex parte recte iudicarunt , ut in quibus nu- meraverint metra quaedam, in quibus nulla invenitur diversarum formarum commutatio. 2. Ipsam numerorum naturam si spectamus, prae- ter simplices numeros duo alia invemmus genera, quorum alterum mixtos, alterum cornpositos nu- meros continet, Mixtos voco , qui ex diversis nume- ris in unum confusis constant; compositos, in quibus plures numeri ita sunt copulati, ut aker sequatur alterum. 5. Mixtio duplex est. Nam aut in eo posita est, ut duo vel plures numeri vices suas permutent: quos apertum est non posse simplices vocari, quia quisque al- terius vicem subit, nec solus per se descriptionem'na- * turamque numeri eius , in quo ipsi quando^ue locus con- cessus est, continet. Hi sunt polyschematisti, quo- rum hoc proprium est, quod ex duobus vel pluribus nu-< meris , sed non simul, constant, promiscue modo hoc recepto, modo alio. Altera mixtionis ratio est, quae numeros efficit, quos concretos nominare visum est. Hi duos pluresve numeros simul complectuntur , eosque in unum ordinem coniunctos , ita ut dividi separarique; nequeant: quo differunt a compositis numeris, qui fiunt copulatis pluribus ordinibus. 4. Compositi enim numeri hoc habent propriurn, quod ex pluribus facti sunt nuineris, quorum singuli suis propriis ordinibus constant, seseque deinceps excipiunt. I DE GENER. METft. MIXT. ET COMPOS. §19 Est autem etiam compositio duplex. Fit enim aut per cohaerentiam, quam vvvocyfiav Graecr vocant, quae plerorumque est versuum conditio, aut sine vin» c u 1 o , unde versus a s y n a r t e t i nascuntur. 5. Nemo non videt, hanc partitionem, quam pro- posuimus, latius patere, quam ut ea tantum metra com- prehendat, de quibus hoc libro dicturi sumus. Nam in polyschematistis versibus iure habendi sunt et choriam- bici et lonici, de quibus praecedente Hbro explicatura est. Compositi autem numerandi sunt plerique omn.es versus, de quibus hactenus est expositum , multique eo- rum etiam asynarteti. Verum quoniam non de numeris solum, sed etiam de versibus, qui ex quoque numerige- nere conduntur, disserimus , fieri non poterat, quin, ubi de simplicibus nUmeris dicebamus, etiam versus ex his numeris factos, eosque vel per cohaerentiam , vel sine vinculo compositos commemoraremus. Eodemque modo, quoniam simplicium numerorum quidam nafura sua ad variationem facti sunt, versusque procreant polyschema- tistos, non poterat praeteriri ista formarum alternatio, Nonnulla denique composita metra propter cognationem suam eum simplicibus, vel quia fere cum iis coniuncta inveniuntur, attingenda erant, Verum de quibus nunc dicturi sumus numeris , eorum omnium hoc proprium est, quod , quum non variationes sint simplicium , plane ab his segregari debent. Id de iis, quos concretos vocamus, per se apertum est. Ex polyschematistis autem huc per- tinentilli, quos incertum est, si ex simplicibus ortisunr, ad quos eorum referri debeant. De corapositis ve.ro, sive illi per cohaerentiam facti sint, sive sint asynarteti, eos pertractabimus , qui vel ex diversis sunt mimeris compositi , vel , si ex iisdem , tamen ordinum diversitate faciunt, ut non possint pro simplicibus, unoque nume- ro decurrentibus haberi. 52* LIB. III, CAP. II. CAP, IL J)e persibus Glyconeis* 1. Polyschematistorum , praeter choriambicos atque Ionios, de quibus iam explicatum est, primum, seu po- tius unicum genus, namcaetera hoc nituntur omnia, Gly- conei sunt. Eos grammatici volunt natura antisuasticos esse dimetros: quod , si recte reiecimus traditam ab illis antispasrorum doctrinam , non potest verum esse. Qnum enim etiam a trochaeo incipiat versus Glyroneu*, tolii- tur ea re antispastus. Simul autem trocbaei iamhioue commutatio, qui pedes plane sibi repugnant, a basi, quam no.s vocamus, initium fieri demonsfrar. Vndefor- iua Glyconeorum , quae maxime usitata est, ex basi et ordine lagaoedico constat, . . .. I — -oo — <^_ Sed audiamus primo grammatico«?. Igitur Hephaestio, de ver-ibus antispasticis disserens, p. 53. (56) itascribit; dlfiifTQOv dt axura?ajXTOv , xo Ku).ovtuevov Ukuncovtiov f av- rov tov /'Xuacovog fvQOviog avTO' xdriQug r)viy 6 fiaivo/.tfg odovTt, GY.Vt\a'/.G'/.TQ VCO KvnQidog ftahji wktrre. Idem qnum p. 5y. ( i o4) po)y<*ch<»matistorum hanc defini- tionem posui^set: nolvo^iiuaTtGTu di /uXtirui, ogu kut indoy.Gfiov (Ltev oudtva. (additur in cod. Norfolc. ijruc /a- Ta Xoyov tlvUi v.ut KOtvcoviuv , xul nodo^v Guyyt-' t nur) Tik>r ftog znidtytTUi, Gpffiurtav , kutu 7iQ0uiQ?Giv di l/.lXwg tcov %(jr]Gainivojv 7Tui>]io>V p. 6o. (106) de Glyconeis haec ha- het: dpoicng fri xui inl nov FXuxcovticov TOtavTU v%r,nur\x nuQuXuftfjuverut' oTov iv Tolg KoQivvrig'. y.uXu ytQOiu elfittitf-vu TaiayQtdecHn Xevxoninlotg * DE VERSIBVS GLYCONEIS. &H fiiya ($' iprjg yiya&s nol^ XiyuvQOXOttilrjg tvonr^ «ods aai Todt' y.al ntVT7\y.Qv$ ovyjifilag. Turnebus edidit yigtiu, i« e. yipta, a ytQag. Libri omnes consensu yiQOia^ quae videri potest Aeolica forraa esse pro ytQtia' vide adnotationes ad Gregor. Cor. p. 6o5. seq. Mox ifirjg scripsi pro ifirj^ pariterque dafivum pluralem restitui pro vulgato Xr/ovQoy.oaTiXrig iVonfijg, qui facilius certe, quam genitivus, sive constructionem, sive dialectum spectes, ferri potest. Pergit Hephaestio; JV« $i Kttt nltioatv ttVTrj xi%@r]rai, Gyi]fitto~iv* QovQazog wgv ity inna uara (Atv ^QtfAOUfttvoc, nofov d' inQa&Ofitv , nyoqittvtig rkvzov di rig adcav ntlintat dovtixat. Versus bos , quos etiam scholiastes sic scriptos et dispo- eitos agnoscit, nemo sanus adducetur, ut ab Hephaesti- one pro Glyconeis babitos credat. Cod. Cantabr. xal tk fitv §QVfi6fitvoi. Pro Turnebi lectione rkuxov MSS. yXov~ v.ov. Pro ad(tiv cod. Cantabr. atTdojv , cod. Mohac. drjdc&v. Ed. princeps autem haec ita habet: ylovaoudi Ttg aidcav 7it?.ixtG6i. dovt7iat>. Venustissimum fragmentum, quod. foede corruptum esse apparet, non puto, quemadmo- durn Dorvillio visum est, de equo Troiano accipiendum esse , sed de urbe , repentino impetu equiturh capta, Co- rinna, rebus patriis , ut videtur, valde delectata-, car- men scripsit, cui nomen factuni est xardnXovg. ln eo carmine, nisi fallor, expeditionexn descripsit, qua lolaus Thespiadas in Sardiniam traduxit, ibique devictis indi- genis sedes tenuit: qui*coloni 'loXatJg vel 'loXatiot, postea vocati sunt. Vide Apollodorum II. 7, 6. Diodorum Sicu- lurn IV. 29. V. i5. Pausaniam VII. 2, 2. X. 17, 4, Stra- Lonem V. p. 226. (544) Ex eo carmine fortasse haec 523 LIB. III. CAP. II. cmmia , qu&e hic affert Hephaestio, fragmenta desumpta sunt; de illo certe, aul 7ievzi']xov&> oviptfiiag, tanto minus dubitem, quod quinquaginta numero fue- runt , quos Hercules e Thespii fiHabus susceperat : ut re- cte iam Dorvillius ovxpifiiag pro vulgato 6 vxlufiiag scribi voluerit. Ad idem carmen Thespiae mentio referenda videtur, quod urbis nomen Stephanus Byzantinus a Co- rinna media modc longa modo brevi positum scribit. Haec si veri similia sunt, credibile est, introductum esse aliquem^ qui de beHo cum antiquis Sardiniae incolis ge- sto exponens , urbeni eorum prope repentina incursione captam esse, hunc fere in modum narraret; dovQUTog wgr iqp inniu naQTa ks ^Qi^ofitvob nolvv dorjiQa&OfXsv unQOqjuvig * y\ov\ov Si tiov Tig uoidiwv mleaieooc doveix av. Ita, inquit, utpropter hastam equestrem fe~ roces prope ex improviso urbem cepisse- mus, atque aliquis dulce canens securibus territus esset, quibus nempe portas, aedesque dirui- turi fuissent. Singula quis ausit in tam brevi fragmen- tb certa praestare? 'AnQoyuvig tamen extra dubitationem positumputo. Eo vocabulo usus estOrpheus Arg. ^85. II- lud vero quaeri poterit , an, quum saepius Aeolenses tj pro et> usurpaverint, verior scriptura sit, quae propius ad vulgatam accedit, anQoqpavrjg. Caeterum y.aTunXovv illuin Corinnae hoc ipso metro scriptum fuisse, fragmen- ta docent, quae inde servata sunt ab Apollonio iu libro peyakoG&iMjQ : unde vUaa ov scripsi, ut metrum constaret. Alterum fragmentum p. 365. B. sic disponeu- dum est: . ov yag tiv 6 qp&ovegog dat/nwv ...... Credibile est autem , in strophas quasdam distinctum fu- isse boc carmen, quae, ut solent stropbae Glyconeorum, versu Pherecrateo cl3uderentur : unde fragmentum, quod emendare conati sumus, eo versu finitur. 2. Sed veniendum est ad ipsam explicationem metri Glyconei. Ac velTem repertus esset, qui hocgenusmetri eadem diligentia , qua Seidlerus versus dochmiacos, per- vestigasset: quamquam haec res, etsi operae haud sane niinoris est, fructu, si quid video^ vix aequabit ea, quae ex dochmiacorum explicatione profecimus. Ego quidem quae comparatis , quotquot invenire potui , exemplis re- perisse mihi videor , eorum potissiraa , aliquo saltem or- dine, ut in tam late diffusa materia , disposita dabo. Li* berius usi sunt hoc genere metri lyrici Aeolenses , et ut vere hos versus polyschematistos facerent. Recepti in poesinscenicam3 in antiquissima tragoedia parce et non ut polyscbematisti usurpabantur. Sed iam Sophocles et saepius iis usus est, et ut licentiam polyschematistorum admitteret. Recentior autem tragoedia, labente pauJla- tim pristina gravitate , ita frequentavit hoc metrum , ut iam pene proprium et necessarium in tragoedia habere- tur. Atque Euripides, quo quaeque recentior est eius fabularum , tanto plus sibi licentiae induisit , adeo ut vel a comicis, qui vix sibi idem licere arbitrati sunt, ab eam rem reprehenderetur, 3. Si, quae priraitiva sit forma versus GIyconei_, constituendum est , non videtur alia ponenda esse, quam quae et a grammaticis ad Glyconem auctorem refertur, et 524 LIB. HI. CAP. II. omnium usitatissima , maximeque nitida est. Est ea au- tem ex basi et ordine logaoedico a dactylo per trochaeum in arsin exeunte composita; i I Cuiusmodi pluribus versibus in unum systema vel stro- pham coniunctis consentaneum est catalecticum subiici , qui una syllaba brevior est , et Pherecrateus vocatur ; ' ' \ ' Euripides Androm, 502. (iS iyco %£Qctg ctiflccrt]- QCCQ (Hq6%01G(, XfJcAft/CfVtt TI£ fA.nO {4,ttl> KGtTU *>at(XQ. Eoque genere ex antiquis, praeter po£tas lyricos Ae- schylus maxime usus est, in basi disyllabos tantum pe- cies, trochaeumj iambum, spondeum, excluso pyrrhi- chio usurpans. Neque alibi pyrrhichium usquam in basi horum versuum inveni, nisi in ]ocis corruptis*: de qua re dictum est lib. II. c. 2, 4. Catullus in carm. LXI. in basi plerumque trochaeum, rarius spondeum^ nusquam iain-r bnm posuit, servans caeterum perpetuitatem numeri, ut hiatum et syllabam ancipitern vitaret: unde paucos quos- darn versus corruptos esse intelligitur. Semel ille inPhe- recrateo, qui quaternis Glyconeis subiectus est, spon- deum pro dactylo posuit , v. 25. nutriunt humore. Id in Glyconeo ipso saepe fecit Seneca in Oedipo, eo in carmine, cuius initium est y. 882. 4. Qui polyschematistum facere hoc metrum insti- tuerunt, primo ordinem illum logaoedicum in duos ordi- nes divisere, choriambum etiambum, quo factum est, ut iambus iste anacrusin admitteret ancipitem , spondeo - que finiri versus posset : DE VERSIBVS GLYCONEIS, §28 .. .. I — uo — | - -r* tat apud Euripidem in Hippol. ^41» rag ijkey.TQOcpas^g avydg. Quae ratio simiJem exitum praebet, ut in versibus do- chmiacis, Et quemadmodum dochmiaci spondeo termi- nati finiendo systemati adhiberi solent, ita idem etiamin Glyconeis factum observari Ifcet. Omninoque notatu di- gnum est, rhythmicis duo constituta esse genera dochmi- aca , urjum , quod metrici quoque dochmiacum vocant, alterum autem hoc ipsum, quod a metricis Glyconeum dicitur: de qua re supra monuimus lib. II. c. 21, i. p. 24o. seq. Haec autem forma versus Glyconei, quae spon- deum infinehabet, a solis videtur tragicis usurpata esse. 5. Facta semel divisione ista, aliis quoque modw, et quidem transpositione ordinum, variare versus Glyco- neos conati sunt. Et primo iambum, qui in fine erar, ex illo loco demptum praeposuerunt choriambo : sed eo loco, quia basis praecedit, quam necessario sequitur ar- sis, naturam ille suam exuere, commutarique cum pede paris mensurae, sed ab arsi incipiente, i. e. cumtrochaeo, debebat. Ex quo haec exstitit forma : .... ] — xj | <->v-> — Nam quum trochaeus iste non cohaereat cum sequente numero , thesin ancipitem habeat necesse est: unde uJ- tima etiam longa esse potest: ital mvxri%Qv^t ovipifiioig» 6. Deinde vero etiam basin cum choriambo sedera commvtare voluerunt: quo facto rursum basin exuere naturam suam oportebat: quae quia, utidictum est» non potest iambum praecedere , ipsa mutata est in iambumf unoque, ut videtur, ordine cum sequente iambo coniun- 526 LIB. III. CAP. II. cta , ita;utipsa tantum, non etlam iambus, qui sequi* tur , ancpitem anacrusin admitteret. Ea vero haec for- ma est: «— oo — j t7— <->— - quae par est dimetro choriambico , non tamen ut ex duo- bus choriambis «omponi possit. 7. Haec si in unum colligimus, apparet, dominari in Glyconeo polyschematisto choriamhum^ qui solus im- mutabilis manet ; tenere autem eum nunc medium locum inter basin et iambum, nunc ultimum , praegressis basi et trochaeo, nunc denique primum, sequente diiambo. 8. Minor varietas est versus Pherecratei, Nam quum in hoc versu iambus choriambum nullus sequatur, apertumest, excludi mutationem eam, qua choriambus in fine collocetur. Relinquitur vero alcerum , ut basis , quae- in hocquoque versu est, commutetsedemsuam cum choriambo, quod fieri consentaneum est eodem modo, ut in Glyconeo, i. e. basi in iambum mutata : qui tamen, quoniam sic postremus ordo ex debili pede, amphibracho constat, valde invenustus foret, si longain anacrusin ad- xnitteret. Quare , ut in iambicis catalecticis , finalis Iste amphibrachus anacrusin brevem conservat. Itaque duae tantum sunt Pherecratei versus formae, prima, servata basi f .. .. ] — 00 — o secunda , transposita et in iambum mutata, 1 o 9. Atque haec quidem ita plana sunt atque aperta, ut, si nulla alia difncultas obiiceretur , facillime confici horum versuum explicatio posset. Sed sunt, quae eam valde impeditam reddant. Eaque his duabus rebus con- DE VERSIBVS GLYCONEIS. 52; tinentur, varietate mensurarum , quas sibi indulserunfc poetae, et multitudine versuum , nunc brevionmij nunc longiorum, qui ex similibus numeris faeti, ita cum Gly- coneis consociari solent, ut eos internoscere difficillimum sit. Itaque ut via quadam atque ordine procedat haec disputatio, primo de ipsa commutatione formarum di- cam ; deinde de mensuris, quas qnaeque forma recipit, explicabo ; postremo de dispositione versuura Glyconeo- rum, alioruraque, quae cum iis coniungi solent, metro*- rum disseram, 10. Igitur quum polyscbematistum esse aliquod me* trum ita demum certo colligi possit, si diversae numero- rum formae in carminibiis antistrophick sibi respondeant: primo illud idoneis exemplis demonstrandusBrest, respon- dere sibi illas , quas attulimus, versuum Glyconeorum formas. Atque iu primaria illa forma , quae est ex basi, choriambo, et iambo , illud non opus est ut ostendamus, in basi contrarios pedes trochrfeum atque iambum sibi op- poni, quum id et a grammaticis adnotatum sit, et exem- pla ubique reperiantur. Hoc autem magis fortasse dubi- um videbitur, utrum versus, qui spondeum habent ex- tremum pedem , Glyconeis adnuraerari, debeant, ansin- gulare genus metri sint. Hoc quidem qui eo verisimile esse putabit, quod plerisque in locis et strophicus et an- tistrophicus versus spondeum habeat, errabit, mea sen- tentia. Nam quum hoc genus non modo mediis Glyco* neis insertum reperiatur, quumque, ut supra dictum est, eadem iambi et spondei commutatio etiam in exitu do- chmiordra usitata sit, responsio ista potius ad morem tra- gicorum, pedes etiam praeter necessitatem exaequantium, referenda erit^ Iocique, in quibus iambus spondeo op- positus est , non temere pro corruptis habendi. Obser- vavi autem hos : Sophoclis in Philocteta v. 1128. n5i. $28 LJB. III. CAP.IL (o to£ov (pilov , cti yikwv. TCCV 7IQG0&?V @FllO)V Cch'ACCV* Aldina quidem bic tt^o<7#£, Ut quis de forma ex basi et trochaeo atqne rhoriambo cogitare possit: quamquam id haud satis «-legans foret. Eurip. Hippol. ^4j. ^51. tccg rjksy.rQoqjang uvyag ' %&(ov ivdaifioviav -&to7g> Ilic quidem Brunckius &varotg dedit, quod dubitat an praeferendum sit Monkius. Nec dii, neque homines, si quid video, bic ita universe commemorari pptuerunt. Quare videnduu) puto , ne £iXav. di^ttT , ovd* inl Gregpctvoig. i48. i65. %tQct Tt KQcci inl mvQVfiOv. B Aiyic&ov Iuj[juv ftefiivtt. "Vide in eadem fabula v. i84. seqq. Praeter horum pJera- que, etiam alia excmpla attulitSeidlerus de versi. dochra. DE VERSIBVS GLYCONEIS. 55i p. 555. seqq. de quorum postremo vide Gaisfordium ad Hephaest. p. 3o5. i5. IlJa difficilior quaestio est, an Glyconei etiam hanc formam recipiant, — U U \J s*> — .- quae est dimetri choriambici. Fatendum erit, si quid Corinnae versibus tribui potest, quos emendare supra co- nati sumus ; et magis , si e versu Priapeo res iudicanda est, de quo infra dicetur. Ex tragicis vero et comicis* quamvis in magna versuum Glyconeorum copia , nonha- beo, quod firmandae huic rei afraram. Nam etsi haud ita raro dimeter iste choriambicus GJyconeis consociatur, tamen non observavi respondentem ei aliquam earum formarum, quae proprie Glycoueorum nomen habent, sed servatur sibi ipsi par, ut in Antig. 552. noXXa r« decvd, y.ovdiv av- &Q(*)7C0V dtCVOTBQOV 7Z6/>€1* Quibus respondent hi : xovqpovocov ts q-vlov oq~ vI&mv a{Atov ayti* Neque aliter res comparata est in Pherecrateo. Vide ex- empli caussa carmen, quod est in Heraclidis a v. 554. Nam in Alcest. 0,72. o,85. non dubium videtur, scriben- dum esse , yijgvQ, ovo* ooa 0o7fios *Ag- xXtjmadacg idcoasv. xal tov iv Xalvfiocg dapa- &cg uv filq Gt&aQOV' Non ausim tamen contendere, prorsus illicitum fuisse, has formas permufare, t i 1 .... | — <-m — «y Ll 2 . 552 UB. III. CAP. II. quum eadem permutatio in similibus quibusdam venslbus admissa videatur, iiominatim in eo, qui ab initio una syllaba auctus, pro basi ampbibrachum habet. Sic in Eurip. M«dea, quem locum rectius dispositum affenam, v. \5h il di oog nootg y,aiva lt'xV Q*@{&h xelvo) rods fj.rj %aQaooov. Zsvg ool rods ovvdwqoM' (aj llav TCMOV dvQOfAtva OOV (VVeTCCV. Antistrophici ita scribendi sunt , v. 180. idkXa (3aod vtv dsVQO TlOQfVOOV OMOJV J'£cu* opttcc xixi Tad uvdct. oiievoov di , iiqIv t& %cix6)G(xi> rovg zow* nev&og ytxQ (xayalojg ro T0 KUT tjftUQ e&rai>; rov noTi Tsvgoftac Gixovofiov fiilsog; no&tv iknldog ; ei®', ai&iQog avto ttTtoxddtQ 61-vt6vov dtd nvtvftaTOQ iA(OGl fJt / OV 0 6T «Tjfto. Scd dicendum est, quomodo haec intelligenda putem. Metuendum est enim , ne non modo inaudita , sed etiam abhorrens ab natura linguae iudicetur consociatio parti* culae eli&e cum coniunctivo. Ac sane, qui ti&t cumcon» iunctivo putaret construi posse, multum falleretur. At alia ratio invenitur , qua , si fidendum est aut huic loco, aut duobus aliis , quos mox afferam, particula ei&e , etsi coniuncta cum coniunctivo , tamen eum non regat , sed et ipsa , et coniunctivus aliter explicari possit. Neque enim repugnat, ti&e , quemadmodum apud recentiores ocftXov , solum per se poni, deinde autem per coniuncti- vum, quae usitata eius potestas est, interrogari , an oporteat aliquid fieri : qua in re Latini quoque coniun- ctivum usurpant. Hoc si verum est , sensus loci illius hic erit: utinam — an Harpyiae mesublimem ra- piant? Aliud exemptum hnius loquutionis est in Eu« DE VERSIBVS GLYCONEIS; 555 zipidis Helena v. 269. eid,\ t^ctlttfjp&iiG , tog uy&kfjC ', ctv&ig notkt/v, ttia%t; actl TCtg Tv%otg f**v T<*S xctlttg, ctg vtv tyjWj "JSkXfjvfg imka&ovTO * %ag 6i fiij notnttg iocogov , togmp xdg xoutctg Gw&val [aov. Oodices qu,idem apud Musgravium hic Xctptiv habent , quod sane non est spernendutn. Sed si Aa/fto scripsit poeta , non minus recte omnia procedent. Nam* Helena, an deleta, inquit, ut pictura2 quod utinam fiat, turpem pro pulcra formam induam? (i. e. fac me amittere venustatem formae:) et Graeciobliviscerenturhuiuspraeclaraesci-». licetfortunae meae, melioremque conser- varent, uti nunc conservant malam. Tertium exemplum in conuptissimo illo Supplicum Euripidis loco exstat, qui nondum aut satis explicatus, aut probabili.- ter emendatus est, v. 1024. Is hunc fere \n modumcon- atituendus videtur : iia) (f&g, yctpot ts* $i&tf Tcwg rwig ivvctl (hxctloDV v/.ievcciwv evoentoa iv "AQyzi qjotvoZot> Ttnvoig, oaiog 6" tvvcuog •yctftiTCtg GWTiJX&sig. vvgctig ctdoloi^ '/tvvaictg ctloyu) ipv^ttg. Iiacunae explendae, sensusque indic&ndi caussa posni vocabulum ivoinrov^ non quod ita scripsisse Euripidem contendam. Iam sensus erit: veniat lux, nunti- aeque. quomodo (utinam fiat) torus iusti connubii apud Argivos sanctus inveniatur posteris, fidusque coniux sincero genero- sae mentis ardoreuxori amatus? Interrogat enimEuadna, quodnam oporteat posteris sincero amore iunctum connubium sperare, niai, quod ipsa factura est, 556 LIB. III. CAP. II. perire cura coniuge coniux sustineat. Redeo ad metra. Trochaeus dactylo oppositus videri potest apud Aeschy* lum in Choeph. 786. 79/). Zev> av di viv cpvXdoootg. §^fid.Tcov OQtyfia. At quamvis corruptissimum sit carmeri illud , hoc ta- men certum esse arbitror, ultimum huius strophae ver~ sum ex antispasto et iambis compositum esse : cfoofiivcov fiqfuxTtov oQtyfia. Vride quis coniiciat , strophicum ita dehere corrigi; aXaxov' co ZzZ ? av vtv cpvXaoaoig. IQon diffiteor tamen , quum neque Tug Xuqituq. nuiava fiiv Arf.iudcQ. Aperte corrupti sunt versus in Suppl. 1000. 1025. nQOgifiuv dQOf.iug i'§ iutov ' oi tov &avovT ovnOT iuq» Si coniecturae locus est in versibus , quibus nemo sine melioribus libris certam medelam afferre potest, facilli» mam putem hanc scripturam esse; 538 LIU III. CAP. II. ngog av s3av dQopdg i£ ituwv. ai, tov davovra y\ ovnor ip<$, Certior res est in Helena v. i355. s. insl $ tnavtf silanivag ftsolg (jQOTiiq) ts yivsv quibus versibus qui respondent, i56g, a. nec metro nec sensu integri sunt; wv ov <&t\ucg7 uv& oala, invQcotsag iv ^alafiocg» Scribendum videtur ; iiiv ov &sfiioT , ovd* oaia, nvQcvaag ofifi iv &aXd[Aocg. i5. In iis , qui vere Glyconei sunt, primo de basi videndurn. Ea plerumque trochaeum, vel spondeum, vel iambum, vel tribrachum, hunc quidem paullo rarius, sed satis tamen saepe , raro anapaestum h&bet. De da- ctylo mox seorsirn dicam, Trochaeum quidem et spon- deum et iambum promiscue adhiberi , res est pervulgata, constatque etiam contrarios pedes trochaeum atque iam- hum sibi opponi, ut apud ipsum Aeschylum, cuius ver- *us elaboratissimi sunt: v. c. in Choeph. 6ocj. 6ig* GVfifiETQQv ts Scai (3iov. nviovd- d Kvi6(fQQ)v vnvca, Tribracho saepissime usus est Euripides, v. c. in illo carmine in Phoenissis , v. 210. Tvqcov oldfia lcnova s@av9 Rarua est anapaestus, et ut non temere concedendus sif» Invenitur apud SophocTem in Philocteta v. 1098. iambo respondente v. 1110. ri nor av uoc to xar r^aQ HQaTacalg (tsrd ysQaiv. Pherecrateos enim iicebit in his , quae communia utri- usque generis sunt , in Glyconeis commemorare. Apud Euripidem in Iphig. Tanr. 1100. H20* DE VERSIBVS GLYCONEIS, 53t> ItllVUV & ii?.lGGOVGaV vdtog, fJkiTCtfiecMib dugdaifiovlcc. Vtraque fabula ex iis est , quae cadente iam arte scriptae sunt. Risitque eum pedem, ut parum arti convenien» tem, Aristophanes in Ranis v. 1022, „7iigt§a)X 9 6) Ttxvov , (oXivag," ogag tov noda tovtov ; A. ogm, Aliud exemplum est in Helena v. 555, noda ygipTTTopivog itvaXio). Sic enim scribendum videtur. Ac nescio an etiam Iphig* Taur. n52. huc pertineat, si quidem locus il!e ita scri- bendus est : ifti d avzov ngoXtnovGa (3>j- Gt) nXaTaig go&ioig. In sequente versu, qui dactylicus est, loTia delendum videri dixi in censura editionis Seidleri in diar. htt. Lips. a, i8i5. m. Octobr. p, 2157. Antistrophici sunt v. xiAj* ig auDJ.ag %agiTWv %ahag dpgonXuvrov ig hgiv. Adde hi8 Eurip. Suppl. 1028. si recte supra eum versum emendavimus, boiog J^> ^. \J — ' v> •— t^V — « — v>___- ad Glyconeos et Pherecrateos pertineant, an diversae ab his censendae sint. Aescbylus quidem nusquam dactylo illi alium pedem opposuit; eamque legem etiam Sopho- cles videtur observasse, nec saepe eam neglexit Euripi» des. Exempla huius formae >i© UB. III. CAP. II. vide in Choeph. 3i5. in Oed, Coh 70!. ubi scribendum, nio- . 7] noktv r,[AtTiQav t%(t9 ffro. «» nal xQaTog qjttVfQOv fiovr\9 vXrfiovyog ts naXetTat» qjavrjtf , w rvQowvovQ ft eoojd CTvyovo , ojgnfQ itnog. dtjfiog toI gs mXil yvvat- uvt. u. 54» LIB. III. CAP. II, «wV i'xovaa de fiot fiolotg etQrtvqv cftlioQrov. jjy>£T evqpQoveg , tkaot, . p\ norviat, dloog ig VfiireQOV, ov di} dvdQaotv ov <&tfUTOv ilgoQuv » OQyta oifiv ) tva Xaftnaotv qxxlvSTOv a\u@QOTOv oif>tv, fioXtTOVy eX&STOV , aVTOHi&ay «vif. (t* @fG[to(fiOQco nokvnorvia» ei xal tiqotsqov ye noT inrjKom tjl&fTe9 vvv dcpixeo&ov , ly.e- revofievt ivddde y i)fuv. Libri veteres, ov dy dvdQaotv ov ^&efuTov elgogav ogytct Offivd &ea7v, YvaXufindot, et in antistropha , dvTOfietf ', (o SeofiOcpoQO) noXv noTvta. ei v.al nQOTeQov nor , ( alii el yuQ nQOTtQov noT) inrjitooo TJX&erov , et in fine iv&ub* "jjjn7v. Delevi &ea7v , quod adhaesisse videtur ex v. $48. ubi oQyia oefivd <&eu7v legitur. In tertio posteriorum stropharum versu, qui Glyconeus est syllaba ab initio dempta , in fine autem adiecto Cretico, quod genus sae- pius invenitur , in stropha notanda est crasis in verbis drj dvdQuotv. Dactyli alii pedi oppositi tria alia exempla, quae Seidlerus attulit de verss. dochm. p. 54c). seq. cor- rupta sunt, haec dieo, Sophoclis in Oed. Col. 671. in quo quod posse scribi ait, ev&3 d Xtye7a, certissime re- ponendum est; Iphig. Aul. £71. ubi etiam sensus requi- rere videtur elegantem emendationem Marfclandi: noofiog ivcav 0 fivQtonXfj - &yg. Denique HeJ. i525. ubi pariter sensui accommodatior est aoristi , quam praesentis imperativus , fldXere. Sed pro his aliud exemplum substituam ex Iphig. in Auh si quidem locus ille, ut videtur,, antistrophicus est, v. 5y^. 58o. Strophas islas hunc fere in modum corrigendas puto: jfroXeg, w HaQt^, y re Vv y* <**"€tpavTodtTGt)v nuQOtr- ftev dofiojv og Tug 'hl.ivug iv uvrwnolg fiXeg/uQOig toona didojxug , eQojTc tf avTog inTOw&rjg* inosd. b&ev eQt,g , igig 'JSXXddu gvv 6*oqI Vavci t uyei ig nigyafxu TQOtag. JLiibri f.icf.i^HUTU nvicov vel nXinouv. Versus mutilus est. Deinde ttQiacg epeve , et « V JEXXdda , mox omisso arti- culo tojv; porro §Xeq)dQoiGiv, et in ultimo versu ig Tgoi- ag neQyufta, qui numerus, si quid video^ parum hic aptus est. Aliud exemplum dactyli tribracho respon- dentis mox afferam ? cui addi poterit spondeo oppositus dactylus in Electra Euripidis v. i44. de quo loco infra segm. 24. dicam, Caeterum minime contenderim , hanp formam, ubique pro versu Glyconeo habendafn esse : sed ita statuo, xiunc hos pedes, quum dactylus pro basi est, commutari- que cum aliis baseos formis potest, Glyroneum efficere, nunc autem, quum legitimus ille dactylus est, versum esse logaoedicum. Ita fit, ut, quod in basi non estcon- cessum, solvi dactylus ille possit in proceleusmaticum, quod fecit Euripides in Bacchis 8f5. 8§5. ti to isoopov , a? t/ t© ndXXtov. Kisi forte hic ver§ue ab amphibracho irtcipere putandfii «st. < / 544 LIB. III. CAP.IL j \rj, Videamus nunc ordinem, (.WAQttlojV T £T , inSMUGCCl. Vulgo iioMQaUov t sty, olg infMixocd. Brundkius, ptctHQul** ojv >&* , tog intwuGcii. V. i5;*. legitur, IVCC TOJO £V Ct- qj&eynTCp fxr] nQogniorig vunsi* Scio qurdem , huiusmodi versus ex antispasto et diiambo posse compositos videri. Sed quum vix certa huius me~ tri exempla reperiantur , quumque Glyconei , inter quos hic medius est , etsi a grammaticis ad antispastos relati, tamen non sint antispastici : scribendum puto 7iooneGrtgt quod verbum ut supplicandi significatione saepepro7roo£- ninTUV ponitur, ita etiani accidendi videtur proruendi- que significationem habere. Ac nescio an in alio quo- que Sophoclis loco eadem correctio adhibenda siu Nam quod in Philocteta v. i56. legitur, firj fjie ^M&y nQognsoojv no&tv, licet firmari videatur his v. 46. firj yial ha&ri (xs nQogitiooxv* tamen malim nQonfGOJv scribendo corrigi, quam tians- positione, quae aliis placuit, fi?] nQogneocov fis lccdrj no&iv. Antistrophicum , o*4 d\ ol tshvov, Totf ilriXv&ty, Triclinius , ool di, tsxvov, scribens , ex parte tantum videtur emeiidasse. Nam satis erat w deleri, quo facto hic versus Glyconeus erit, dactylo in basi tribrachum oppositum habens. Nolim tamen haec, nisi librorumau- ctoritas accedat, pro certis numerari. DE VERSIBVS GLYCONEIS. 545 18. Molossum pro choriambo omnino rarissime acL missum reperias, maxime, quum choriambus statim post basin , vel initialem amphibrachum est. Neque eius ex- emplum in promptu habeo, quod certum esse dicam. In Pherecrateo quidem, et qui huic similes sunt catalectici, facifius credam contractioni locum esse, quia in his ver- sibus non magna inde ambiguitas nascitur. Sic in illo So- phoclis , quod infra segm. 28. iterum commemorabitur, Tifoyag, wg itovQog» Sed in Glyconeis, omnibusque iis versibus, in quibtts variat sedes choriambi, idonea videtur ratio fuisse, quare devitandum putarent Molossum. Tantam enim hic pes ambiguitatem versibus illis addit, ut citius quis laborare metrum , quam quomodo concipiendum sit, videat. Nata in hac forma , i o — Molossusfacile aliquem adducet, ut ita versum metiatur, * . • . | — tr | — <->> — at tum laborare finem videbit^ Cretico, non choriambo constantem. Sin hac in forma Molossus erit, * * 1 » ■ "1 ' *. .. I — ■<-> I — &« — rtttsus haerebit lector, dubitans utrum Molossus iste cho» riambi mensuram habeat, an peuultima.syllaba non pro duabus brevibus , sed pro una brevi sit , quod saepe fit, quum iambo finitur Glyconeus : quo facto rursum in me- dio vitium esse videbitur, Cretico posito, ubi ehoriam- bus esse debebat. Prorsus denique incerta res erit, quum Molossus et spondeus coniuncti fuerint. Negue enim patet, utrum ille sic metiendus sit, 1 1 . • • • I •—■" ■ ^-w "- -* I « an sic, t 1 t > „ i . f _ — l «r • • • • j ~ "^ ^ 1 ~" 5 3 -— "* Mm 546 LIB. III. CAP. m an denique ex illo genere sit, quod hanc formam haLetj .... | — w I — | t?*~ 19. Solutiones vero choriambi non sunt adeo rarae. Et prima guidem arsis soluta invenitur in Oed. Col. 186. 2©5. T£TQO(f£v dOv*><4 22. In secunda Glyconeorum foniia, qiiae chotiam* bum in fine habet, ordo ille, qui basin sequitur, trochae- us, spondeus, saepe etiam tribrachus est. Exemplis hi- hil opus , ut in re tritissima. Rarus vero anapaestus est. Is invenitur in Oreste v. 81 2. 824. OiXTQOTCiTCt >&OlvdpaTa xctl. Tvvdaolg idy^GS Takac -* va. Vbi etiam qui praecedunt versus, Glycohei sunt: quos sic restituendos puto: onOTS yovvtag eoig d@- vog vneo tjA&c TavTalidaig. Antistrophici sunt, y.axofpQOvmv z dvdQuv napdvoi- a ' ftavaTov ydo dpqjl q.6@(ti. Compara Iphig. Taur. 81 5. qxovaa * XQvarig aQvog ?]vi% yv ntQi* Trochaeo respondente anapaestus est in Iphig. Aul. io4i. io63. JIifQideg tv datTi #*wV. 7ra7d€g GeaoaXai, nfya yiog. Kecte enim damhatur articulus al post naidfg. Aliud anapaesti exemplum est in hoc versu Euripidis apud Ari- stophanem in llan. i5i6. xfQxid&Z doidov ptXsTag. DE VERSIBVS GLYCONEIS* £49 Et in Helena v. 528. quem locum hac opportunitate me* lius descriptum dabo : rjxOVGU TUQ ■&£GTCl(od0V KOQUQ a X97iCova iopccvq tvquvvoiq doftoiGi (og MtviXuog ov- 525 70» fifluftajuig otytrai dt eQsfiog, %&ovl xQvqp&iigJ qqojk 'AL tl dai; tovtov oqu.q; A* 6qoJ„ AI. TOiaVTL [XtVTOV GV nOLOJV lolfiqg TUfid (tilrj ipiyuv, 55o LIB. IH. CAP. H. uvd to da\dtY,ct[jni%uvov KvQ^v?]g peXonotcov. 24. Choriambus ultimum locum tenens rdnbito an ^VIolossura non recipiat. Nifcil probat versus Antigonae io3„ 120. propter variabilem mensuram vocabuli ^iwoj, icfdv&f]g tcot\ co yQvcriag, !/?«* TCQlV ITOd' ttfteTiQGiV, praesertim quum hic etiam deleto cu choriambus in aliam sedem transferri possit. Nec sanus videtur Jocus in Eu- ripidis Electra v. i44. 161. Gol Y.ovta ydg iviizco yoovg. in Tqoiccq odov fiovkdg. De quo loco minime assentior Seidlero. Neque enim dubium mihi videtur, ita scripsisse Euripidem: ia%%dv 'Aidct-t f.ii?.og A ida , TiaTZQ, goI aara ydg ivinco yoovg. In antistropha autem : niXQag fiiv nikixstog Topdg cdg , 7iaT€p , ntxodg 3 iv, TQoiag odiov povlag. Multo minus adducor, ut sanos esse credam duos locos, in quibus pro choriambo Ionicus a minore positus inveni* tur. Horuin unus est Sophoclis in Oed. Col. 1069. xcct a/n- TTVY.TtjQkct (faXaQU ncohcov. IVespondet v, io54. h'v& olpat tov ' iyQ?(*d'/aVj vel , secundum aliam lectionem , IW oiftat tov oQsi^arav. Huic quidemloco, si quid video , gravius inflictuni est vulnus, quam quorl sine Hbris sanari possit. Tndicum facit haec glossa Hesychii : d[.mvmrtQta , tcc cfalaQa. ^ocpoxlrjg Oidlnodt iv wlomo. Vnde coniicias, cpodaQct DE VERSIBVS GLYCONEIS. 55l interpretamentum esse. H, Stephano taraen iiT indice Thesauri p. 590. A. He*ychius visus est errare. Genui» na si est vox illa , facilius crediderim , ita corrigi locrnn posse ; naaa d qq[iutui, aaut afi-> 71VY.T1}QIU q.uluQOJV 7t(ti\(tiV ccu(3aoiG, ut dfinvKT7]Qia QjuIuqqjv coniungantur. Alter locus e«t Euripidis in Iphig. Taur. 455. 452. iuv nohvoQvvdov in aiav. v.a\ yao ovziQaGt ovfipairiv. Erit forsitan, qui hos versus anapaesticos esse putet: et sic metrum quidem saivum erit ; sed parum verisimile est, anapaestos mediis Glyconeos inseri. Quod si ipsi quo- que ad Glyconea metra pertinent, neuter, si metrum spectes, reprehendi poterit. Prior enim choriambicus, po^terior Glyconeus erit, dactylum in basi habens. At quum respondere hi versus sibi nequeant, uter eorum vitiosus censebitur? Seidlero, qui utrumque aliquid vi- tii contraxisse putat, non ausim accedere. Recte quidem ille ovfJipaifjv tuetui?. Quare vitium ego quidem in stro- phico quaerendum putem. Hunc enim ut corruptum pu- tem, sensus facit, qui copulam requirere videtur. Tan- tum abest enim, ut, quod Seidlero placet, nui v. 45o. cum hoc versu coniungi posse existimem , ut eam copu- lam , qua nihil isto quidem loco frigidius inveniri potesr, plane delendani esse censeam. Tota stropha sic videtur scribenda esse: nojg tuq cvvdQOfiadug ntTQag, nojg Otviidag avnvovg d%Tug ineQuouv 'nuQ ahov uiyialov in AfiyiTQhaq 5 QO&lO) dQUfAQVTtg, onov mvT?jy.ovTu ymquv tujv NrjQijdojv %QQOl 5te LIB. III. CAP. tt„ (iilnovGiv iyxvxkioi, 7tK?]lJl(JTlQ&Gl TlVQOLig 10 cvq^ovtwv xutu nQvpvuu svvaioav w>idu\i(avx GVQUig iv NoTiuiq, rj tivqiougv ZeqpvQQv, rdv noXvQQVt>&ov t inl yuv^ i5 XtvY.dv daTUV , *u4%tXfjo$ dQopoVg xalliGTudiovg JSv^ilVOV 'AUTU nOVTOV* -Antistropha sic hahet : ii& ivy^uiat/ deonoGvvug At']dag 'Ekiva qpika na7g ik&ovou Tvyot, T.UV Tgwuda Imovoa nolw „ %v dfiopi yuhav 5 6qogov aifiUTqQuv iXby&eiGu ku^OTOfj.a} deonoivug x*Q* davv], novvug 8qvg dvTindXovQ ' ?]dioTuv d* ayyeXiav. 10 af£ui(A,£&\ 'JEkludog i% yag nlwTrjQojv h Tig i(2u9 dovXeiug i^i^ev SetXuiug navoinovog. %ul yuQ ovsIqugl Gv^uirtv ivi oixoig noAft ts nuTQwq, tzquvwv vftfojv anoXavHV noivciv yu.Qvv ilXSw. 25. Videtur in versibus Glyconeis idem factum esse, quod in dochmiacis observatum est, ut, etsi ple- rumque systematum more cohaereant , tamen interdum nulla sitconnexio, ideoque et hiatus in fine locuui ha- beat , et syllaba anceps. Exempla hiatus vide apud Seid- lerum ad Eurip. Electr. j.55. syllaba ancipitis autem ibi- DE VERSIBVS GLYCONEIS, 555 dem ad v. 207. Longe maior tamen locorum numerus est, in quibus continuantur numeri, eamque ob rem etiam soJvitur ultima. Exempla vide apud Seidlerum de verss. dochm. p, 260, et ad Iphig, Taur. »076. ub< jnaliro ego deleto articulo scribi v, ^089, oQig , d naQu nSTQivag ut respondeat solutio v. 1106. ol nolXul SaxQvoav lifiadeQ. Aliquot alia exempla in iis locis sunt , quos propter alias rationes iam attulirrus. Rara solutio est producta prae- cedente syllaba: cuius exemplum exstat in Ione in his v. 205, neevTa tov p.tcpuQOv 3mo- itw. oxtxpai v.l6vov iv TslftiGb Xatvoioi riyavrwv» Antistrophica v. 219. ita scribenda, videntur; ot TOi vov naQa yaoj/ av-? $w* &t[UQ yvulow vntQ- firjvai poi nodl levxca; 26. Veniendum nunc est ad dispositionem systema- tum Glyconeorum, quae saepe miram difficultatem habet. Nam quum, ut in dochmiacis, non omnes versus Glyco^ nei et Pherecratei, sed multi etiam vel hreviores vel lon- giores esse soleant, non modo facjle aberrari a vera de- «criptione potest, sed saepe etiam plane ambiguum ma- net , sic an aliter dirimendi sint versus. Plurimum au- tem in hac re prodest, cognitas habere eas formas, quae praeter illos , qui vere Glyconei et Pherecratei sunt , in usu fuere. Earum aliae breviores-, aliae longiores, aliae ex variis formis mixtae sunt. Regnat in iis choriambus, praeterquam in illo genere , d.e quo segm. 47. dicetur, quod debiliorem pedem_, Cretieum, habet, etsi caeteris in rebus Glyconeos sequitur. Choriambi autem cum alio disyllabo pede coniunctio illud est, in quo natura posita 554 . LIB. III. CAP. II. est versuum istorum omnium. Quam.si ad leges quasJ daoi revocare volumus, eae his observationibus continen» tur. Pes ille disyllabus nunc sequitur choriambum. iam- husque est, nunc praecedit eura, et est basis, Hae formae inter se permutantuf : quumque longius ex- tenditur ultjmus ordo, quidquid redundat, cum eo ordi- ne, qui utraque in forma ultimus est, cohaeret, veluti quum thesis monosyllaba additur : * ' \ ' . . .. J — w*-i^ Vbi autem ab initio aliquid ad has formas accedit, id si anacrusis est, facit ea, ut in secunda forma basjs in trp- chaeum muteturs ' i \j — — w .oo. Sin est pes disyllabus , fit ille in utraque forma basis, n secunda forma eo pede, qui antea basis erat, in trochae- um mutato, eaque usitata est Glycpneorum forma : ,. .. I — ^w — | tr-4-» Quod si hic quoque ab initio aliquid additur , utrobique basis mutatur in trochaeum; u*— ~ [ — v^ — I ^ — Sed integer Bacohius si praemittitur, manet basis: DE VERSIBVS GLYCONEIS, 555 ' i ' * i ' r 4 * U j .. .. | >UU [ 7j-~ cuiusmodi exempla afferam segm. 44. Denique inter me° dios ex his formis versus, vel in flne eorum, nonnum» quam cognati ped-s, •choriambus , et Creticu?, sive po- tius arsis nuda , iunctusque ei iambus , tum etiam versus choriambici, maximeque Phalaeceus hendecasyllabus ad- iiciuntur. Accedit ad haec soiutionum magna varietas, de qua in quoque gen^re admonebiinus. 27, Initium faciamus a brevioribus , quarum prima memoranda est ea ? quae pro basi anacrusin habet : Cf | — w/O — p ] u-— U -U I 1 — tT ] — .U<~> — Neque enim dubitandum puto , quin hae eiusdem metri formae sint, recteque sibi in antistrophicis opponi pos- sint, quoniarn in caeteris rebus plane cum Glyconeis con* gruunt , ad eorumque exemplum etiam Pherecrateo simi- lem versum habent hac forma,, 1 — Uw- Responsionis quidem illarum formarum non habeo exem- plum , quod plane certum sit: sed, nisi fallor, restituen- da est ea responsio in Troadibus, ubi v. 5i5. haec legun» tur , quae hoc metro scripta sunt 5 atujov iv dcatovotg mduv iniM]dtioy. vvv ? II. 3o. ChOriambi ultima soluta invenitur iri Heleria ¥* l565* et mox prima , nisi fallor, in catalectico t KvnQcg yilaas re &6at dt&TO t eig %tQctg fiaQVpQOfAOv avlov, TSQqi&UG* alaXayfim. Antistrophica enim , v. i38i. quae riiirurii in modtim cor* rupta sunt, licebit hariolando tentare: xal navvv%idtg fitug, £vt£ vw aQfitaGiv v->. ii£Q£§ate GeXava OQqjva fxeXctvccvyu* 2V«V refertur ad navvviidtg* 3i» In altera forma, quae choriambum in fineha* bet, amphibrachum , a quo initium fit ^ primam postre- mamque syllabam ancipitem habere, uti leges numerorum postulant, ita etiam exempla do- cent, estque ea res satis demonstrata a Seidiero de verss. dochm. p. 261. et ad Iphigi. Taur. 1070. Reliquum est, ut arseos in isto amphibracho solutae exemplum afleramus. Ita igitur in Helena v. 527. aXl iTb HUT OlOfl aMov. 52. Similis, sed diversa tamen forma videtur, quae pro amphibracho tertium paeonem habet, ut in Iphig. Aul. 206. t&v icavsfiov tb nodoiv. 33. Catalectico interdum Creticus vel Molossus , i. e. arsis nuda et iambus adiicitur, ut apud Sophoclem in Aiace v. 1191. 1198. SvGTttvov ovudog 'EXXavoivl DE VERSIBVS GLYCONEIS* 55g Hf7vog yaQ amoGtv dv&Qconovg. Simile genus infra segmk 45. commemorabimus. 54. His Versuum formis adhuc breviores surit illae, quae ex choriambo et uno pede disyllabo constant. Et quidem primo praecedente choriambos • w"j Sophocles Oed. Col. 128. 160* » ccg TQSfiOfitv Xtytiv* Q£V{A.CCTL \iWTQ£%U. Eurip. Electr. 121. i56. uccl GTvysoocg £occg» Ta fisXea XvTtjQ. Quo in genere penultima interdum longa est, ut in He- cuba 657. 646. ccXiog ctvycc&i* itccidctg ccvt]Q ^ovTC/cg, Apparet, posse hunc versum etiam pro dochmio haberi, Quamquam, ubi inter Glyconeos invenitur, dubitaripo- terit, an Glyconeorum potius Jegem sequatur, commu- tarique possit cum eo, qui est ex ^basi et cboriambo. Eiusmodi est versus in Philocteta 177. 188. de quo su- pra dictum est p. 261. 35. Altera forma est ex basi et choriambo. Eurip. Suppl. 0,60. 968. dvgcclcov <5* 0 /v/off." ovt iv To7g q>^i>fitvoig» Vide Seidlerum ad Eurip. El. 445. Solutio primae in choriambo invenitur in Bacchis v. 863. 885. eig ai&tQu dQOcjrQOv. tovq t ayvQWQGvvwv* 56o LIB. Iil. CAP. IT, 36» Progrediar nunc ad cbntrarium genus formarttm, quod continet Glyconeos ttiia phiribusve syllabis auctio- res. Ex his prirao commemorandus est hypercatalectus, .. .» I — w> — u_*~u Sophocles Oed. Col. i55. i65. • l€VT€Q . Tetur: ut in Helena v. 1317. OQiia nots dQOftudv fcwAo» fiuTiiQ &€(ov iav&rt* et, oQtlu noT€ dQOfiadt %&- %(A) f,lUTf]Q ■&€(OV iGV&t]. Vel in Oed. Col. 672. >&a[A,i£ovGa ftakvGT aydcov XXwQaiQ vno ^uGGatQ, qui locus non minus alteram descriptionem recipit. Ne- que vero obiicere licet, aptius vocem cum ipso versu ter- minari , quum non modo interdum ex hac regula strophi- ci versus alteram descriptionem , alteram antistrophici postulaturi essent, sed omnino verborum distractiones in DE VERSIBVS GLYCONEIS, 56i Glyconeis versibus usitatissimae sint. Vnde sic statuen- dum videtur, nisi hiatus, aut aperta aliqua pausa , aut sensus et vis verborum obstet , eam distinctionem praefe- rendam esse, quae usitatos Glyconeos et Pherecrateos praebeat. 57. Altera huius metri forma trochaeum ante cho» riambum habet. Ea videtur priori respondere in Hera- clidis v. 770. y^y. akX , (a noTVia, gov ydg ovdag. cdk ittii goc ttoXv&vtoq OihL Ita Aldus, defendique posse hanc lectionem puto. Novis- simus editor «AA* ircl ooc ttolv&vwg igaiel dedit. Simi- lisversue, sedpro basi dactylum , eumque solutum ha- bens, in Bacchis est 874. 894. GxiccQoxofiov t iv kgveoiv vlag. VOfllflOV , dtl tyVOSL TO tt£q)VY.OQ. Nisi ab amphibracho incipere hic versus censendus est. 38. Simile genus est, quod hanc formam habet: \^o. Sophocles Oed. Col. 119. i5i. iniottiog ov&tlg 6 tiuvtojv, rjo&a cpvia^.fAiog dvgaiow* 129. 161. HC/.l 7lCCQCifl£t^0fi6Gd' fiiSeOHTOJQ. tw, givt ttdfifiOQ , tv cp\).a%,ai. Noli vero Glyconeis aut consimilibus versibus hanc for« mam accensere, .^w. quae potius ex antispasto et ditrochaeo constat. Euripi* des Iphig. Aul. 761. 772. ttavTOGWOi ttvtvoojG avayaat. aGTiioi nal hoy%aig *Azamv* Nn 562 LIB. III. CAP. II. 59. Sequitur aliud genus.pede disyllabo longius, 1 1 — «^ — «^u o *— u Eiusmodi videntur haec esse in Antigona io4. 12 1. AlQKUlWV V7IZ() (Jtt&QOJV (AOlOVGa. itlrjG&fjval ts aal GTtqtdvouftu nvQywv. In Oreste v. 808. 820. dubitari potest, utrum, ut vulgo, distinguendum sit, ndfov avriktf i% tVTv%lag 'AcQtldaig, '£i Jg tvTv%iag ATQtidaig, nuluo nukui- ag uno Gv^tcpogdg dofiwv. £iq>og ig uvydg dtliot,- 0 dti^ut. to d' av kukovq- yttv aGtfittu f.iatvolig. Certum exemplum est in Euripidis Eleclra 706. y4ti* huIHgtwv opfigwv Atbfttv GTtQtHGat. mtivttg , stXttvwv GvyytvtTttQ ddtXywv. 4o. Denique longissimus imius generis versus est Phala6ceus hendecasyllabus, natura ille sua cognatus Glyconeis, et proinde admisceri iis solitus. Vide So- phocl. Philoct. n4o. 11 65. Eurip. Suppl. 962. 970. He- racl. 7 58. 769. et alibi. Delituit hic versus nonnulUs in locis, prava descriptione obscuratus, ut in Aiace v. G^1/. 710. qui versus ita describendi sunt: ntTQaiug dnb detgudog d' ducfl tuv nolvQriQov* ttQvma Y.oha le%i(ov oo*v> Nn 2 564 LIB, III. CAP. It. 7} vctvfjaTctg TIQ tllXiVGiV, Vide Iph. Aul. 554. 569. fS1/. 768. In Herc. fnr. ^frk 801. Erfurdtius non improbabili coniectura legitimum Glyconeum restituendum putabat : vvficpctg zotg H£QOt]idog' ojg* AiQKa — - * Euripides in Bacchis v. 865. 885. i^TTCtlCovaa Xtlpcatog qcYovulg. av^ovTug ovv [tuivofiiva do%a. In Hippolyto v. 147. 15^. dvlsQOg d&vTcov mldvcov TQvpj. Xifiiva Tovfi iv^uvqtutov vuvxuiq. Tn Cyclope v. 4i. 55. na d)j /.ioc ytvvalcov fitv nariQcov» GnuQycovxag (iot xovg {.taorovg %d?,aoov. Alternm genus ex Pherecrateo potius constare crediderim, cui in fine Creticus vel Molossus , i. e. arsis nuda et iam- bus adhaerent, quod in alio genere supra segm. 55. ob- servatum est : .... I — wo — u II — | 7 i Euripides in Suppl. §56. g64. fiixt- 6ilv li0t' xovQOTOxoig iv \4Qydatg* Tuhai- nCOQOb vXllVOTUTOVg iv 'AQysioig? Et v. ioo4. ig "At-duv yuTulvGQva' tfjtfio^&ovl cuius antistrophicus , 1026. non est integer. In Mede$ v. 109. i85. tuy.ov dvoofiivu, 60v tyvizuv. niv&og yuQ fityulcog tq$ oQtiuTUjh. 566 LIB. III. CAP. ir. Apparebit iam, quomodo confundi hi versus possint. Nam si quis eam, quam secundo loco posuhnus, ex Gly- coneo et iambo constare putabit, ' ' 1 ' t ' r hanc quoque formam illa recipiat necesse erit, Atqui haec est prioris generis forma. Ex quo consequi- tur, qui hos versus unius generis esse demonstrare velit, eum ostendere debere , huic formae, .. .. ] — v<~> — ] o. — | cr— - in antistrophicis illam respondere, • ■ ' i ' i ' i - ' . . . . ] — — "C7 j oo— j u — cuius. responsionis ego quidem nullum exemplum novi. Si tamen aliquod proferatur , rursus illa forma, .. .. | U \ « V ] • UO — non huius, sed alius generis esse existimanda erit. 44. Interdum praemittitur Glyconeo Bacchius. So-* phocles in Aiace v. 1205. 1217. IQCOTCOV, iQOJTOJV 0? CCTt£7ICCVG£V, 0.) - jfiOf. ytvolfJiav , iv vXaev tntGTt, nov ~ tov. Et in Oed. Col. 125. i55. nXavaxag , nXavctTag xvg 6 nQtofivg, ovcf. ntQag yocQ, ntQag ' aXX* iva Tcod iv a - tp&eyxToj. Qui loci videri possunt a dochmio incipere. 45. Interdum Glyconeum sequitur Creticus vel Mo- lossus, i. e. arsis nuda et iambus. Ambiguus locus est in Eurip. Electr. 434. 443. ni^novaat yoQOvg (Mtcc JVqQiftdojv. fnoydovg dancGTag icptQOv xevyicov. Vtroque enim in versu contractio fieri potest , nt placuit DE VERSKBVS GLYCONEIS. % Seidlero. Restituendum vero hoc metrum in Ione v. 1256. Xtvaifioi di 'Aarciqi&QQc.l dtGnoiva. Glyconeum ab initio syllaba truncatum Creticus excipit in Herc, fur. 791. 808. ubi recte vulgo: Mqvgwv <#•' 'Elmmvidmv dojfiarv, TlXovroivog dwfia Xtnotv vtoTtoov. Nam respondent sibi diversae formae, -^_Uv— [ ^— | —* J u — ,_j_|o_ Pertinent huc etiam versus Medeae lS.j. seq. de quibus supra dictum est segm. i5, 46. Choriambi Glyconeo subiecti exemplum dedimus supra segm. ig. Omninoque choriambici numeri, ut co- gnati Glyconeis, non raro iis admiscentur. VideSophocl. Vhiloct. 175. 186. Eurip. Iphig. Aul. 171. seqq. 192. seqq. io56. io58. io45. seq. 1067. seq. Vnde non in- frequens est versus ex uno choriambo cum basi, ut in Antigona i56. i5o. @ow,%ev(av tninvtb. t"/, fiiv §fi noXtfitov. Vide Seidlerum ad Electram Eurip, 445. Cui generi addendus alius ex Cretico et choriambo. Eurip. Hel, i556. 1^72. fiUTQog* ooydg , ivintt * pa.Tty otfivai XccgiTtg. fidTQogj o) nal y <&voiag ov Gtfii&vGu #tolg. 47. In primis vero memorabile est aHud genus ver- suum , quod ad exemplum Glyconeorum formatum est, sed dactylo caiet. Eiijs haec forma est? m LIB. III. CAP. II. o . • . . I T7C7 t7 J "3"u v1 ■•■• et in catalectico, • • • • I ^w t7 I *•""■' ^ Luculentum huius metri , quod admodum molles et que- rulos numeros habet, exemplum apud Aristophanem ex- stat in Eccles. 911. vd cu, ri nori mioofiai; OV% ?j%6t, fAOVTUlQOg fiovT] d' avtov Xsinofi ' 1] yuQ fiot fiijTrjQ aXhj. Et tiiox ad primi versus similitudinem anus canere in- cipit, ?jS?j tov aiv 'lcoviag. Huiusmodi versus hic illic legitimis Glyconeis consocian- tur , ut in Avibus v. 680. r)l&ZQ , rj/\&£gf wqp&qg* Eurip. Hippol. 66. al fiiyav mxt ovquvov. Eiusmodi fortasse est versus in Ione 190. 201. Idov , tccvS' a&Q^oov. y.ai fiav Tovd* a&QrjOov. de quo versu dictum p. 294. Et in Supplicibus eiusdem poetae v. 990. 1012. zl cpiyyog , tiv aiylav» OQW d>] TfliVTUV. Et Aristophanis duo versus in Thesm. n4if. s. quos vide supra segra. 16. quamquam hi quidem loci etiam Bacchi- acis versibus adnumerari possunt. Certo ad Glyconeo- rum exemplum compositi sunt hi, in Suppl. Euripidis 1018. ntjdrjOttoa nvQog eocoj cuius strophicus mutilus est; tt in Electra i5S. niniQu qiXTccrov xu),u. DE VERSIBVS GLYCONEIS. 56$ 48. Horum quoque versuum, ut Glyeoneorum, bre- viores quaedam formae reperiuntur, quarum ea , cui ab initio syllaba deest, illud genus praebet, quod supra, quum de versibus dochmiacis diceretur, iambicos ischior- rhogicos appellavimus. Sophocles in Oed. Col, 121. i55, ItVGGUg viv ; nQogdtQv.ov, 7TQogq>&tyyov nuvTa%fj. dkX" ov fidv tv y tfxol TtQog&tjGtig rugd uqu$, Eurip. Hec. 44g. 46o. ittri'&t7o atyi^Oftaio nwQdovg ^iuTot j cpttovg Tifiixv , xu&uquv avo{" / ^avTU xhjdu qpQivwv' iftol fiiv tpilog ovttot iGTui. , In Hippolyto v. jo5. vide ne sic disponendi lint versus ; ctQ&eitjv d* inl novTiov xvfict tu$ 'AdQwvixg. DE VERSIBVS GLYCONEIS. 5? 3 dxTug, 'HQtdavov & vdojQ, l'v&a noQcpvgeov oiaXdo- Govd iig otdfta nuTQog tuIulvui v.OQut (bat&QVTog oixrto , duxQViav rdg iiXtXTQQyatig avydg. Quibus respondent v. y45. vavzatg ovx i-tf odov vlu.ct, GiflVOV TiQfiOVtt XVQ0JV ovQctvov , tov ^ArXug iyih itoijvai t dfiffQOGtat %iov- tv.i Z^ivog [iekd&Qwv naQaxTot, iv d fiwdojQog av^it £«#a* yOojv ivdatfioviuv ia&?.o7g. Sic enim haec , nisi fallor , scribenda sunt. De tiltimo versu iam dixi segm, 10. Illa vero, quae vulgo legun* tur, Zrjvog fiiXudoojv nuQa xoiratg, quomodo intelligen- da essent, nondum exstitit, qui aperiret. Vitiosam lectionem esse arguit strophicus versus , in quo TQtrdkttt- iai manifesta est raetricorum correctio , auctoritate de- stituta veterum librorum. Scholiastae interpretatio, o&ev tx tojv xoitojv tojv oixojv tou Atog yiovTai al mjyoii P ad sen.sum apta est, sed non congruit cum verbis: quae ei aliquo modo accommodat scriptura ed. Lasc. y.oiTag. Vul* gata lectio videtur ex male inteliecta scriptura nuQttxv * orta esse, quum quod supeiicriptum erat ot, non pro terminatione vocabuli acciperetur. In simili nariatione apnd Plutarchum de facie in orbe lunae p, g4j. F. aves ab Iove Saturno afTerunt ambrosiam : oQvc&ag di rtjg ni- TQug xard xqqvqji]v , ovg niTOftivovg dftpQOoiav intcpiQitv uvto) , xul t>}v vijoov ivojdict xuTi%iodui nuoavt oj gmo itt WYVS GmdvttfAtvTj rijg mTQag. 5^4 UB. III. CAP. III, CAP, III. D e p e r $ u P r i a p e o. 1, Explicata versuum Glyconeorum natura , nihil iain difficultatis habebit metrum Priapeum. Compositus cst enim hic versus ex Glyconeo et Pherecrateo , eam- demque, quam illi , in sede choriambi variationem ad- mittit, sed minore cum licentia in mutanda mensura. Hephaestio p. 5g. (io4) metrum hoc ad antispastos refe- rens, ita scribit: ro UQcdneiov, ov fiovov icctupixy zf, dev~ TeQa. %QWfievov, dXXa nal %o()ia(tpixtj • xal tov avTlona- 6TQV iOd' OTf , TOV 7tQG)T0V TOV naVTOQ [AtTQOV , (lg GUOV- dtlov neQaiovoiv , iav ts dno idfifiov ag^TUi , idv T€ dno TQO%alov , v,aTu tq dedoyfievov , iav t€ dno onovdelov\ oTov nao' JEvq)OQitDVi rw XeQQovrjotojTrj* ov (jifiyXog, vj TeleTal tov viov Alqvvgov\ y.ayoj d i£ eveQyeolrjg ojQyLaofiivog rjxaj, odtvwv TLr]KovoiaY.ov zveq>a7og naQa Ttljitt* . 2* Formas recipit hoc metrum hasce: I. ..... I — ^^ [ ~— II .. . . j UO V» II. .\ /. j — tf | — ^O. [| III. — vV— . | o-— o — || — u^— I o — o In basi pedes disyllabi, praeter pyrrhichium, ex trisyl- labis autem tribrachus et dactylus in exemplis, quaenon multa exstant, invenitur. Anapaesto quoque veniam fuisse puto. 5. Credibile est, saepe unam tantum ex his formis usurpatam esse , exclusis reliquis; interdumautemomnes inter se esse commutatas. Secundae exemplum iam de- dimu3 «x Hephaestione. Primae exemplum idem aiFert DE VERSV PRIAPEO. 5;5 p. 34. (09) TjQtGTrjGOL fAiV tTQlOV XinTOV fltY.QOV dnOxXuQ * c avanviojv d- vaxiv&ov, ital fiiXcXojTtvov XaXoZv , nal Qoda nQOQOiGijQoiQ • cu QjiXojv /Jiiv dfiaQaxov , nQOQatvuv di oiXtvay ysXolv t ex- emplum , quod ex scholiasta Theocriti attuli. Apud Ca- tullum unus tantum versus est, qui asynartetorum hcen- tiam habeat, XjX. 4. nutrivi mctgis et magis , ut beata quotannis, Comicos vero Graecorum, omninoque veteres Graecos poetas non temere credam ea licentia usos esse. 7. His addam verba Dionysii Halicarnassensis, ho- minis rei metricae male periti , qui in libro de composi- tione verborum cap. 4. ita scribit: Xttfi{3cciio&oj di nQoj~ ZQV t% TtoV 'OfAJJQlXtoV TttVTl' ( Hiad. ^f. 455.) dXV t%ov wgt£ Tcdctvra yvvtj %iQvi}Ttg dhj&tjg, 9}T£ GTCc&fiQv i%ovoa aal tiQtov , dfttpig driXxto iad^ova , tva itaiGiv dtty.ia fito&ov uootTO. TOVTO TO ftiTQOV JjptotStOV iGTtV , it,ttnOVV > TililOV , XttTtt. Tioda daxTvXov fiatvofitvov. iyoj dtj avTtav ovojucctojv tovtojv f,tiTaxtvfjaag Ttjv ovv&totv, Tovg avTOvg OTi%ovg avri fxlv i^afAiTQtoV nOttjGOJ TtTQafttTQOVg , CCVTl 6i TjQtolXtoV- 7lQ0g0~ dtccxovg (ita scribendum pro nQogtodtxovg) tqv tqouov IQVTOV * d\X* tyov , vjgTi yvvtj %iQvtjTtg rccXccvTtt dXtj&tjg, <*}Ti tiQiov dfiqptg xcct OTtt&fiov i%ovo aviXxit iaa£ovG\ tv dtty.ia nccvGtv uqoito ftto&ov. totavTa tGTi zd UQtdnitcc , vno tivojv dt i&vqiccXXtcc Xeyo-; fliVtt , TttVTt' ov fiiftrjXog , w TiXiTtxt tov viov Aiowoov* xdyoj $' *£ iViQytottjg toQytccofiivog ijxoj. Brevius, qui de eadem re loquitur, Hermogenes p. 92. ed. Ald. p. 76. ed. Io. Sturmii : d yaQ fAtTccfittq&iiiv xdv- TttvOa ttiXilag, tGTat TiTQttfjttTQOv. At quis credat, ver- 8U8, quales Dionysius composuit, a quoquani Graeco?- O o 573 LIB. III. CAP. IV. rum factos esse? Solus is> qui ultimus est, ferri potest: duo priores plane claudi et elumbes sunt, Nisi quid ab librariis peccatum est. Poterant enim verba illa paullo melius in numeros istos redigi: (Yqiov dfigpig iJts xctl ara&^iov 1'yovG* dvikxsj» C A P. IV. D e m e t r o Eupolideo* i. Sequitur versus Eupolideus: de quo ita scribit Hephaestio p. 61. (109) r.al to Evnolidstov , to xcdov(.u- VOV hll10QlOL^lY.QV y noXvG%rjf.iaTlGTOV iGTtV » iv w Tag tqo- %aixag nagd Ta^tv notovot di%SG-&ott tov cnovdslov ' iviQTC di xal dvTiGnaoTixov xa&aQOv notovctv " oTov * svtfiQavag ijfidg dnonsfin oixad' atXkov dV.OGsl 6 ooj(pQ(f)V ts %o) xaTanvyojv aQtOT 7jy.ovcaT7]v. Apparet , Hephaestionem multum a vera ratione aberras- se. Constat hic versus ex Glyconeo, qui choriambum in fine habet , et ex versu ad similitudinem Glyconei facto, sed pro choriambo Creticum habente. .. .. I — V I -uu — )] .. .. I — u I — o Luculentum huius metri exemplum habemus XLV. ver- sus Aristophanis in Nubibus, 5i8. seqq. ubi imperitus scholiastes hos versus trochaicos esse putat. Nusquam Aristophanes ab hac, quam dedimus, descriptione dis- cessit: neque in basi alios pedes, quam trochaeurn, spon- deum , iambum , semel etiam tribrachum posuit v. 55o,. iQv&Qov iJzdxQOVy nctyy , To7g ncttdiotg tv r\v yilojg. Caesuram, quae in fine Glyconei esse debebat, neglexit saepissime. Idque etiam alii comici fecerunt. DE METRO EVPOLIDEO. 5;Q 2» Valde enim hoc genus metri usitatum fuit in co- »oedia. Aristophanes Anagyii fr. IX. apud. Suid. v. na~ QcckovG&ccif uXla navTag %Qtj n&Qa?.ovo-dai y.ul zovg cnoyyovg ■» — iUV. Et fr; XI. apud eumdem in v. dnlr]ycog: Ia 6i zljg ipyjg yXavidog TQt7g dnXrjyldag noidjv. Vidit, hos versus hoc metro esse Erfurdtius in libro, cui index Konigsberger Archiv, 1812. P. III. p. 444. ubi plura huius metri exempla congessit. JSec la- tuerat hoc Porsonum, qui hos quoque versus* cum tribus aliis locis Gaisfordio indicaverat, quemvidead Hephaest. p. 353. Eorum illum, quem Harpocratio. in v. 6%v&vuia ex Eupolidis Ar]uoig affert, ita emendatum dedit: ov %cftv lv ze ToCig TQiodovg , xav zo7g oiv&vuloig nQogTQonaiov zijg no?.eojg xaieo&ac TtTQiyoTa. Vide etiam Adversaria eius • p. 286. ufci Eupolidis fra- gmentum apud schol. Aristoph. ad Nub. 54o. et 552. ita restituit : Tovg 'fnntag ovvtnolrjoa rw qpaXaxQoj tovtco xadojQ?]oaf.i?]Vf monetque ex eodem metri genere deprompta esse Eupo* lidis verba apud Hephaestionem p. 71. (102) eioj&og to xouuaxiov tovto. Epicharmo quidem apud Athenaeum II. p. 60. F. dubi- tem hoc metrum vindicare, quae Erfurdtii coniectura fuit 1. c. p. 444. Pherecrates apud Athenaeum VII. p. 5i6. E. iv&Qi>G'/.oig y,ai PQaxavoig sc«t GTQa(jfyoig iyv ' onoTav tf rjdrj neivoloi oyodQa, noXvnodag vvxtojq ntQiTQOjyuv avTolv Tovg daxTvXovg. Sic fortassehaec constituenda sunt, deletisverbiscj£7i;pf2 rovg ante nolvnodag. Servans vulgatam scripturam ali- quot verba in medio omissa putabat Erfurdtius p. 445. Astydamas traginus in Hercule satyrico apud Athen. X. p. 4ii. A. unde apparet etiam in satyricis fabulis usur- Oo 2 53d LIB.III. CAP.IV* patum esse hoc metrum : dXX' djgneQ deinvov ylatpvpov notxUf]v evoj^lctv tov noif]Tt]v de7 nctQi%etv Toig fteaTctlg tov oocfov* " iv dnir] Ttg tovto Xafiojv , xctl qjctyojv ts xcti niojv, » tassis erui poterunt: . nuQu Tcydt, KctXXict, noXXrj di] <&vfiridlu, • . . . . (IttTidtQ , %ul Xuyco, xccl yvvouxtg tiXinodtg. C A P. V. D e m e t r o Cratinee. ll Metrum Cratineum ab Eupolideo, de quo modo explicatum est , non nisi eo differt , quod in priore parte choriambicum est, ex eo genere, quod ipsum quoque cum Glyconeo permutatur: posterior pars eadem est, quae in Eupolideo : OO | Xj~*>U || .. .. | — -T7 f —v* — Hephaestio p. 56. (96) : icrro yuQ ix %oQittfi{?t,xov iirpplx* T0V9 TOV T^V diVTtQttV ittfi(flttr]V tftQVTQQ , Xttl TQ0%tti')t0U iQp&tjfUfltQOVQ • Evit xiggo%u7t avag , %u7q , tcpuax 'Excpuvridrjg. nctVTtt cpoQf}Ttt , navTtt ToXfirjTtx Ttodt tco %oqco, nXrjv Atviov voftottn, xut £%ot>vicovog9 co Xuqcov. to fitv ovv xu&cxqqv Kqutivhov toiovtov itjTi* noXvcsyr\fAtt- TiGTOv dt ctvTO ntnottjXttGiv ol xcoftmoi. tovq ycxQ onovdiiovg tovq ifininrovTug iv to7q iuft(jwo7g xut to7q tqq%ouxo7q9 nu- Qol Ttt£iv ntxQuXufi^uvovotv iv tcuq fxioctig ov£vyiuig9 Trj TQO%atY,ri VLttl Tij iafipMy. EvnoXig dt iv to7q ^doTQUTtVTOig Mttl ttTttXTOTttTOJQ GVVidrjttt TO itdOQ ' 7ljj fiiv yttQ TOlttVTCC nou79 uvdQtg tTu7Q0t> , dtvQO drj tt)v yvtoftrjv nQ0QlG%iTt, ii dvvttTOv , xttl fir) ti /At7£ov nQUTrovoct Tvyyjkvtu' DE METRO CRATINEO, 585 Tirj di TOlCtVTCC, wul ^weytyvofjiriv del To7g aya&o7g cpayQOtetv* wgtf olov avz6 ^0Qta}i§tz6v imftwtop yevio&at, ouoiov '^VaXQSOVTilCO Twds , 2'i^akop eldov iv %oqm nriKTld* eyjovta Hah]v* nrj de xal alXotg i%Qi)oaTO Klav aTaxToig oyfniaGt. Iterum haec, sed paucis attingit p« 61. (109) aal to KQaTivetot Se to dovvaQT7]Tov ia %OQia[i(jwov v.ai TQOXaixov no\vo%rr {nuTiGTOV ioTtv. aQxeoev tovto Se7'§at 1] naQa§aotg r) iv To7g 'udozQazevzotg EvrcoXtdog naoa, Xva i56. E. quod XVI versibus constat, choriambica forma constanter servata est: dlld diavtav , vv eyova oi uolaxeg , nQog vf.iug lilofiev' dkK' ditovGup'3, (og eGfiev dnuvTa KOfiipol KP.Z DE CHORIAMBICO POLYSCIIEMATISTO. 55o avdmg ' otoigi nowTa fttv nulg axo?.ov&og ionv, aXXoTQiog tu no?.Xu, [uxqov oV ti ndpov avTQ\j\ ifACtTlOJ oV flOV 6v iGTQV yaQltVTt TQVTQ), oTv f.i£Tala{A.§uv(x)v atl ftaTtQQv , i^tlavvoi {ig ayoQav' ixel d' inttdav naTideo tIv avdQa ijkl&iov, nlovTOVVTa d\ ev&vg ntQi tovtqv eifu' y,av ti Tv%ri Xiyo)v 6 n?.ovTa$ , navv tovt inaivo^ %al xaTanhJTTOfia& , doxo~)v to7oi Xoyoiai %alouv* iTt inl ittnvov iQyofJLeo^ a?.\vdt,g u?.Xog r]uoiv9 fia.Qav in a).?Jjq,v?.ov' ov dei yagUvTa noXXu %6v y.o\a'A ev&iwg Xiyetv , i} QjigtTai, •&vQa£e. olda tf * Ah£o~too avTO tov OTiyfiaTiav uu&ovtu. uxtSfjifiu yaQ eln uaeXyig , eiT uvtqv 6 nuig &vqu& i^ayaywv tyovTu y.Ioiqv naQtdwv.ev Oivel. Ita hunc locum scribendum puto ,• partim ex meis emen- dationibus, in lib. III. de metris p. 38g. propositis , par- tim ex correctionibus Porsoni apud Gaisfordium p. 296. In quarto versuPorsonus, (amqov di to xaiivov uvtov, sen- tentia aut non satis commoda, aut non satis apte expressa, ut mihi quidem videtur. Quare servavi quod olim pro- posueram , quodque in libris est, non nisi eo discedenti- bus, quod y.uuov habent. Hoc dicit: servulum ha- beo, plerumqufi alienum, in quo m i h i non nisi paullum quid iuris est. CAP. VII. J) e epionico poly schernatisto. 1. Nnllo modo polyschematistis accenseri debebat metrum epionicum. De eo sic scribit Hephaestio p. 60. (108) Tuyu di y.al to Y.ooy.Mov , tq xuXovfievov inio)vm6v noXvoyrifJLaTiOTQv avvi&eoav. ftuXiOTU dis Arnaldo muko felicior fuit Ios. Scaliger, cui usque ad z&OTV omnia debentur. Reliqua apud Priscianum ita scripta sunt navv & Iv (ed. Iunt. ndv vliv) rw y.uxo) ys tt}v idiav. Sensus est , ubi vel malo homini su- a m viam curreie 1 i c e t. 2. Hoc metrum grammaticis visum est polyschema^ tistum esse , quia compositum putabant ex dipodia iam- bica, et Ionico a minore : O—- <0 » | UV-t j[ o— -o— j uo— - Hinc et nomen ei fecerunt epionici , et dipodias iambicas spondeo in paribus locis vitiari existimarunt. At neque vitium in his numeris est, neque vero vestigium numeri Jonici : sed ita metiendum est hoc genus : <*>u ■-■ — K3 | — »00-^. — || w- — ^ o- j — JNTec mirarer, si mediam amphibrachi interdum etiam sol- vissent. Caesuram, quae in fine prioris partis est , noiv ubique, ut apparet, servarunt. c A P. VIII. D e versihus asynartetis. 1. Asynartetorum definitio, quae a grammaticis pro- dita est, mira laborat ambiguitate. Hephaestio ita scri« DE VERSIBVS ASYNARTETIS, 58; bit p. 43. (85) ylvetat de nal davvdQTfjra f onoxav duo y.cjka (M) dvvdfitva dkXrjKotg Gvva@Tf]&?JMi> , pr}d£ evwGiv *Xtt>v, avxl ivog fiovov naQulafi^ldvrirav gti%qv. Nam quid cst hoc, duo membra non posse coniungi, unaque per- petuitate comprehendi? Naturam numerorum si specta» mus, nullus numerus, qui quidem absolutus et integer est, cum alio cohaeret: unde versus omnes, qui ex plu* ribus ordinibus constant, asynarteti dicendi forent. At hoc quidem non respexerunt grammatici; sed quod illi dicunt, versus asynartetos nexu et cohaerentia destitutos esse, eo nihil aliud volunt, quam diversos numeros in unum versum coniungi, qui ob id ipsum, quia diversi sunt, neque eodem pede incedunt, certis in locis fmera unius numeri , alteriusque initium observari iu- bent. Haec vero dennitio perexiguae utilitatis est : nihil enim interest, utrum similes an dissimiles, utrum conso- ciabiles, an contrarii numeri, utrum integrae, annon integrae dipodiae coniungantur. Quid est enim , quare hos numeros asynartetos esse contendamus , ' \ ' hunc autem negemus asynartetum esse ; O J I — - O sj Nihilominus grammaticis, qui versus non in ordines suos, sed in pedes dipodiasve distribuere consuevissent , ita vi- deri necesse erat , singulare genus esse , in quo aperte di* versi numeri dipodiaeve consociati essent. Eosque illi asynartetos vocarunt. Vnde scholiastes Hephaestionis p. 52. (85) quot omnino formae cogitari asynartetorum pos« sint, definire conatur. Neque diversa est ratio, qua Marius Victorinus p. 2552. seqq. et 258y. seqq. de hoc genere versuum disserit. l?lotius vero p. 2664. asynarte- tos non modo cum polyschematistis confundit, sed eos 588 LIB. III. CAP. VIII. quoque versus hac appellatione comprehendit, in quibus solutio aiiqua adaiissa sit : ex quo satis intelligitur , pa» rurn ei cognitam horuni versuum naturam fuisse. 2. Multo rectius R. Bentleius , vir metricae quoque artis scientia eximius , asynartetorum naturam perspexe* rat: de qua accurate explicuit, ad Horat. epod. XI. non tamen , ut plane rem exhauriret. Nam si versus asynar- teti ex duobus vel pluribus versiculis constant, nulla verbarum perpetuitate iunctis , ideoque in commissura partium et syilabam ancipitem et hiatum habentibus, non potest intelligi , cur istiusmodi metra uno versu compre- hendi, non in plures distingui debeant. Etenim duo ver^iculi , cohaerentia illa, quam blov xtXQtjTuiTy tov iq>&r]fUfieQ0vgf xal onovdeiovg nuQeXufiev iv rw avanaiOTixoj xojXoj ' olov, aOTOJV d' ol ftiv xaTonio&ev 7)0 av ' ol di nolXoL 01 de fiiT avTOv t$ ftiv TOftfj adiaqjOQojg e^Q?jouvTo , ojg- niQ Kqut7voq* ^atp', %{7uv Tt]v nQOjTi]v dt%OftitriQ» dvvuTUt di xultig tq'itov dvu- nuiGTov (non opus, ut ex Hotchltisii coniectura tig y dvanuioTOvg scribatur) dtaiQe^o&ca, ei dno onovdtiojv uq~ yoiTO , olov to IVunqjovg , uvtu 6i ov, KuXXiona» tov ngogodiaxov 6v (sic scribendum puto pro ev) xul tovto iidog , ro i§ 'fojvixov xul %OQiuft(lMOv ovyxeifievov» ro Toi- vvv uvunuiortxQv ti tiq qvtm diaiQOiTO, evQrjoti xw nQogo- DE VERSIBVS ASYNARTETIS. 59i dtaxco icpuQfio£ov. iuv fiev yaQ onovdeTov e%y t6v nQcoTOv, rovg di i£~j? dvanaioTOvg , Tug tov devTeQOv dvunaioToy dvo §Quyeiug nQogTtdeig tco onovdeito, notrjoet 'fcovtxov dno ptei^ovog , oTg i£qg %OQt'uft(i>og. Svvutuv 6i xav dno dvanaU otov , xdv ano daxTvlov uQyr\TUt to dvunutOTtv.ov , cog 'lco- vtxov kelvftevov nuQuXufipuveoftut , tov it-ijg yoQtufipov ye- vouivov ' dtu tovto xul ano iufifiov aQyovTuc iv rto dva- naiOTtxtp, togneQ AQyiloypg iv tlo, 'EQuGfiovidrj XuQihue , tog dvvufiivov xut tov naicovog devTeQOv dvtl *fcovixov tov ano fteiCovog nuQuXuftfiuveo&ut , tvu fxr\ dneotxog to> noog- odiay.uj yevryrut to avanaiGTixov. nuQutrov vtuv tqivvv tovq iv fiioo) onovdeiovg, Xva fir\ ulXoTQtov yevrjTUt tg dvunut- gtixqv tov nQogodtuxov , oneQ iotiv il- Jlcovtv.ov v.ui ypot- aupr/.ou ' dvvaTac di Tig fitu&uevog xal igqg ovtcov dvo onovdeicov, tog naQ 'AQytXoyca , doTcov $ oi fiiv xuTonto&ev , tov uqcotov onovdeiov xul Tr]v nQtoTfjv (deest in libris ngco* Tt]v) tov devTeQOv ovklafitjv MoXogGov notrjGug, xal Xufitov uvTOv dvTl "ftovtxov tov dno uei£ovog , tov i&jg ypQiufifiov notrtoat' ll fi*] aQa iv tco nQOgodtuxco ?j ovvaiQeatg tov "fcovtxov, tovt eoTtv o MoXoooog , fii) iftninTot. vnovotj- oete $ dv Tig xal TQhr^v dtatpOQuv eivut tlo AQytloyto nQog Tovg fJteT av\6v y xu& i]v avanuioTcp doxel tco nQioTco %Qr)- c&at, iQe'coy nolv cpi\TU& tTaiQtov, TeQtpeat tf dv.ovcov, cptXeetv OTvyvov neQ iovTa, firjde dtuleyeo&ut. cJ ovx iyQr]oavTO ixe7vot ' cpaiveTat d ovtf uvTQg xeyQiifte- vog ' dvvurat yuQ aficpOTeQu v.utu ovvexcpcovrjotv eig wfidov neQtiOTuo&ut' rj di tov uvunuioTOv cpuvTuoiu yeyove dtd Trjv fcovtxr]v iv ixuTiQcp diuiQeotv' cogTe Tug nQoetQr\fiivug dvo ftovag dtucpQQug eivut To7g vecoTeQOtg nQog tov iafifionotov 'AQiiXoypv, KQUTtvog di otuv leyrj iv tq7q *AQyi\o~ 'EQUQfiQvidrj Ba&mne , tcov do)Qoliiwvf S92 LIB. III. CAP. YIII. toutO to [i£tqov ayvos7 bxi ovk avTMQvg fi^iurat zOv 'Aq^ %lX6%QV. TOV 'HJQCCfffA.Ovldf}» 7. Attuli haec eo fine, tit intelligeretur, quot quam» que inanes quaestiones grammatici in rebus apertissimis movere stfleant. Numeri huius versus sunt dactylicicum anacrusi iambica , et trochaici: ' ' ~_ . _ 1 ' Atque in primo dactylo Archilochus etiam spondeum fe- rendum iudicavit : unde , ubi primum spondeorum men- tionem facit Hepbaestio, in ed. Turn. scriptum est, xccl cnovdsiovg nao£X(x(3sv iv tw dvanatGTtYM xw?>cp dvo. Nec sane crediderim , pro secundo quoque dactylo spondeum admissum esse, quod eo in loco hic pes numerum nimis gravat, et insuaviter tardum reddit. Anacrusis quum sit iambica , i. e. monosyllaba , anceps est. Non videtur autem Archilochus disyllabam anacrusin posuisse : quod et ex iis, quae hic disputat Hephaestio, et magis ex illis intelligitnr , quae idem p. 27. (4^) de anapaestis disse- rens scribit : ubi quum hunc versiculum f 3EQuo[AQVidri XaQiXas, anapaestictim esse dixisset, addit: ixQ^oaTO 6i tw tcqojtm Tiodl nal lafi($M, ojg naiin tov maQadsiy^iaTog iaTt d^Xov, xal anovdsko, Ar)[A.r}TQi T£ X£^QaS ave%(ov. dvanaiaTM 6i Ttw tiqojtoj nodl inl dvo ftovov o~ti%o*v MXQrt~ o&ai 8okh, i^ioj nolv ylXTad'7 haiQOJV, ual naXtv , cpiXtitv OTvyvov nsQ iovTU* lavTa di afiyoTSQa jcara ovvsv,(pQJvrjotv iaf*fiov *£** tov tiqojtov noda* s DE VERSIBVS ASYNARTETIS. 595 8. Prosodiacum vocant grammatici numerum, qui ex Ionico a maiore, sive paeone secundo, Molossove, et choriambo constat. Scholiastes Aristophanis ad Nub. 652. 6 di ivonltog , o xcu nQOgodiuxoQ xulovfxivog vno n* vcov, ovyxitTut ix onovdiiov nui nvQQtyiov xul idfifiov. gvv epninTit dt ovTog ijrot TQtnodiu avunatGTixfj , y fidoeot dvolv , '/(ovixrj xul yoQtafifitxri. Respicit ad hunc locum etiam ad Aves v. ySS. ubi versum, qui syllaba longior est, prosodracuin vocat: legebat enim ibi, vanatg , xOQvtpuJg t iv OQiiutg. Etiam Hephaestionis scholiastes p. 52. seq. {85. seq.) his similia habet : ex quibus haec tantum afieram : Ja^ bze ydg xul Tag tufifitxug intfttyvvovot Taig xuTitliyfxivatg ov- £vylutg, Trj Ti^Icovixij, xul rrj yoQiuiifttxfj, -xdltv nQogodtu- xov KaXovvTig, wgmQ EvnoXtg iv tu7q Holiotv * o» dicnoTU , Ttul Tude vvv uxovoov , *av liyco coi * icp&rjittfiiQig yuQ iufi§tx6v tco nQogodtuxco tco xw&uqco int- fiifitXTUt , xul ftQOQodcaxov ofioitog xalitTat. -ioTiov di, oii to nQogodiuxov diyiTat 'fcovtxov uno f*ii£ovog, nuicova div~ TiQfQv, r\ MoXottqv , v.ul yoQiufi§ov% on£Q ctnofiofaj TOV TiQtoTOv nodog notu uvunutGTtxov to i^,rjg. lta scriben- dum. Vsi sunt hoc metro Aristophanes in fine Vesparum inde a v. i5s8» et Eccles. 58o. Euripides apud Athen. IV. p. i58.F. dubitatque Gaisfordius, an duobus versicu- lis in unum coniunctis hoc metrum restituendum sit in Medea 990. 996. Idem eodem loco p.-54i. haec quoque exempla , a Porsono sibi indicata , commemorat : Eubuli apud Athenaeum III. p. io5. F. Diphili ibidem XI. p. 499. C. Phrynichi ibidem XIII. p. 564. F. et 6o4. A. Duos alios Cratini apud eumdem scriptorem locos, quos idem citavit, emendatos adscribam. XII. p. 555. E. •&unuXov di GtGVfipQtov , ij qoSov , ?J xQivov naQ ovg i&dxit ■ tiuqu %iQol di fitjkov iycov oxincovu t qyoQu&v. Et VIII. p. 344. F. ubi hic versus cum alio altemat, S94 LIB. m. CAP. VIII, Aafinoivat tov ov ^QOtiov ijjtjqpOQ dvvatai (pteyvgp delnvov yticov dnsiQynv. vvv d* av&tg iQvyydva» Pqvh61 yaQ anav to naQOV TQlykrj d* xdv ftd%oitQ. g. Addam his pauca. Caesuram Hephaestio dicit ab Archilocho constanter factam esse ita, ut posterior pars esset versus ithyphallicus : tJ— tTU— -UU— . Xj I — Vs-fcU-i-iS' Sed recentiores poetas promiscue nunc in hac syllaba, nnnc in ea, quae praecedit, incidisse. Vnde quis conii- ciat , fuisse , qui hunc versum sic distinguendum puta* rent: X? — —* <**> — I U — w)— .w — -t? %ouq y oj fiiya %Quoyilo)Q ofuXe, za7g inlfidatQ : quem versum ita scriptum dedit Ruhnkenius ad Timaei lex. Plat. p. 120. Ed. Turnehi 6utXetr&. Ed. princeps o filtaiQ. Cod. C. ofiiletiiv.* Cod. Monac. op talg, cumla- cuna. Sed quum illi, quos Hephaestio tovq uitd tov 'u^QX^oxov vocat, comici esse videantur, non dubito eos eamdem, quae Archilicho placuerat, divisionem probas- se, sed, ut in Priapeo, in Eupolideo, in Cratineo versu, ita in hoc quoque negligentius observasse caesuram. 10. Aliudplane, sed simile metri genus est, quod Cratinus in Archilochis posuit, logaoedicum ordinem pio dactylico usurpans: 1 s * 57 — . \JU — . U — t7 { ■— « U— Ui— .£? 9£>QaQf*oviSt) Ba-&mm tojv aojQOteloiV. 11. Secundum genus asynartetorum ex Archiloch» his verbis affert Hephaestio p. 5o. (88) dXXo di to ia da- MTvlutijQ TttQanQdlus 9ial tqv ctvTOv i&vqpaMtHQVj ohv iatt TQ TQtQVTQV** DE VERSIBVS ASYNARTETIS. 595 ovx t&* ofuog <#«AA«? unalov %Qoa* xccpifttcu, ydo ylviTai <3e 6 zsXsvtouog Ttjg TiTQCtnodlctg , dtoc t*}v inl t«- kovg ttdtuyoQov , xal KQfjTtrXog , xnov imiv owog* xai fiijGCFag oQeojv dvgnamaXovg , oTog tjv iih)(j£iv* nttQtt dt Kqcctivo) iv To7g 2iQi an hunc versum noluerit asynartetum esse, quamvis praeeunte Archilocho. Spcndei in priore parte ubique recipiuntur, excepto quarto pede. Hunc enim purum servari oportuit, quo ne metrum videretur catale» cticum esse, quemadmodum illud , quo Cratinus in Se- liphiis usus est: quod non dubitandum videtur, quin etiam trochaeum in quarto pede admiserit. Caesuram, sed in vocabulo composito , neglexit Simonides in epi~ grammate, cuius mentionem feci: tqjv ixQQijyyotv avxXov fteAiyfiQvv 'Innovmog. Pp 2 596 LIB. III. CAP. Vllt. i5. Pergit Hephaestio p. 5i. (89) tqitov da itm notp '4(>%ik6%ot dovvaQTtjTOv , ix 6axTvXcxov nev^fAtfi€Q0vg itccl iajnijMOv Soustqov axaTuh]XTOV * dlXa fi 6 Ivoifishig^ 01 ra?jp£, dayvaTav no-Bog. Vsus hoc versu est Horatius epod. Xr. et ita , ut syllaba anceps et hiatus non dubitare sinant , quin asyuartetum esse voluerit: ut v. 5. 10. i4. 2f>. Inacliia furere , silvis honorem decuiit* arguit et latere petitus irno spiritus. fervidiore mero arcana promorat loco* Ubera consilia? nec contumeliae gravesj 14. jOmisit Hephaestio aliud gehus asynarteti ex iis- dem versiculis, sed inverso ordine composirum, quo Ho» ratius usus est epod. XIII. Nam hunc quoque ver^um ad Archilochi exemplum formatum esse, contra Atilium For- tunatianum contendit Bentleius ad epod. XI. non modo Diomedis et scholiastae Blandinii auctoritate fretus, qui Archilocheum hoc metrum nominant , sed ipsum etiam Horatium testem advocans , qui modos Graecorum non esseab se mutatos dixerit. Est autem hic quoque ver- sus vere asynartetus, ut haec exempla docent, v. 8. 10. i4. reducet in sedem vice. nunc et Achaemenia* levare diris pectora • sollicitudi/iibus. findunt Scamandri flumina , lubricus et Simois. 15. Revertamur ad Hephaestionem. Pergit ille p. 5.1. (90) ivdo^ov iortv iniovv&ewv xal to dimv&rjutfitQig, to iyttoofiiokoyMOv ttahovftevov, bniQ ionv ix daxTvfokOV nev- ^fifAtfiaQovg 3 xal iafifiixov tov 'ioov, 0} xiiQriTai fiiv xal Al.xa~iQgivaoft.aTi,, ovt]dQ%rh t) $ tTL AvvofiivH to) TvQQaxtjqt TaQfteva XafinQa xiar iv fuvQOivtjqt. MXQV™ d£ *c*l 'uivctxQioDV iv nkeiooiv aoftaotv, (fr. 120.) DE VERSIBVS ASYNARTETIS. 5g7 oooolonog uiv "Agt;g cfdizt fuvalyfiav, ' Emovvftttvv quid sit, scholiastes docet his verbis : im- cvv&ztqv dff, xo. ix dtaqo f,ojv nodolv ovy/.elfievov , aovit- g:a')v(ov ctkbf/.oig y.uTcl zr,v nQoormu , diov>.).ujojv y.ul toi- ovkkaSwVt De Alcaei fragmcrnto longas criricorum dis- putati' r.es, quibus nihiJ tamen effectum est, congestas exbibuit Gaisfprdius p. 542. seqq. Illud unum extra du^ bitationem est, Dinomenem quemdam ab Alcaeo com- memorHtuju es-e, cuius menrio etiam in alio fragmento facta est apud Athenaeum. XI. p. 46o. D. his \prbis: i# di noTr.pJojv ntWSQQ Ai.vvofA.iif} nupladojv. Blomfieldius in Mus. Cantabr. voJ. I. P. IV. p, 438. nojvtjg in nivrtg niu- tavit, metrum, quod ex choriambis et diiambis sit, ita po>tulare ratus. At de metro res valde incerta est. Ita- que multo etiam incertior de emendatione, praesertim quum sensus , «quem illud nivr,g praebet, satis mirus esse videatur. Sed mittam hoc fragmentum, in quo certius qurd, quam qualia plura alicui in mentem venire possint, desideramus, et potius ad alteium redeo. Libri veteres, divvouivri toj tvocx/xxoj et iv uvqolvoj» Cod. Dorvill. fivQ- qivvoj. In cod. Monac. divoitiv?] toj cum spatio vacuo, la- cunae signp , et /,au.nQu yiyrc iv fwgolvoj , omissis reli- quis , legi adnotatur, Consentiens apud Hephaestionem et Athenaeum scriptura Aivvofiivij adducit rne , ut, etsi vehementer improbo eos , qui nescio quid magnum se egisse putant, si cuique scriptori dialectum, qua eum ipsi grammaticorum obseryationibus moti usum censent, temere et re parum explorata obtrudunt, tamen more gentis suae Azvvoiiivt] scripsisse existimem. Vltimam vo- cem in hoc versu Tvpoaxma fuisse , non est eiusmodi. ut credi nequeat. Neglecta a creticis est Tyraca sive Tyr- rhaca, quam Vibius Sequester paludem Syracusis esse re- fert. Quainquam nolim hoc testimonio alium in finem uti, qnam ut nomen hoc non inusitatum fuisse indicern. Nam quis sciat hodie , quis pagus, aut quod cppidulum 598 LIB. m. CAP. VIII, fuerit, unde ortus erat ille Dinomenes? Gravius laborai alter versus , in quo ^£ut aperte metro repugnat, Nam ut vere asynartetum sit hoc metrum , de qua re tamen valde dubitari potest, tamen in media voce non potuit syllaba produci, quae in fine tantum vocabuli anceps ha* betur. Itaqne suspicor hoc quoque in versu nomen pro* prium latere, ut sic fortasse scripserit Alcaeus, ?; q STb Asvvofiivrj rw TvqQux^ox TUQ[iSVU9 ^iafinQUxiu T tV [IVQGbVWVb ; Non est mihi quidem exemplum nominis AafinQuxiag m promptu: 8ed nihil jllnd puto offensionis habere, ut et recte formatum ab dxog , dnsie&ab , et terminationem ha^ bens Doriensibus et Aeolensibus valde usitatam. 16. Sequuntur apud Hephaestionem p. 5i, (91) me- trum iambelegum , Platonicum , Pindaricum , elegiacum : quae non sunt asynarteta. Ac de elegiaco quidem versu supra lib. II, c. 28. explicatum est: caetera infra suo loco commemorabuntur, 17. Pergit ille p, 55. (g5) dXXo ccgvvgcqt^tov opolcog y.md ti]v nqoixrpf avTtnw&siav i£ iapfiiy.ov di[iiTQOV axaTc*- h\xrov xul TQO%ai'itov £cp&q[Ai,[iSQ0vg9 tov xaXovfiivov Ev- Qimdsiov qTov to £v Toig dvuySQopivoig sig *Aq'/IIoiov Io^dxfpig • A^mjTQog dyvrjg xul KoQfjg xr\v nuvr\yvQW siSojv. « 18. Et deinceps : uXXo tovtov sXuttqv xutu riqv ts- AfVTaiav ovXXapr]v9 to xaXovfASvov EuQinidsiov TSGGaQsgxui* dsxuGvXXufiov ' olov naQu [isv avTW EvQinidrj, (fr. inc. 198.) £o)og vvl% InnoTug s^£Xu[iyjsv « ndffocv, ov$ tQavvav. Ita Hephaestionis verha ex ed. Flor. dederunt Hotchfci* sius et Gaisfordius, Turnehus , quem Pauwius sequutus esr, ediderat: tovtow 6*t to fitv dtvttQOv, drjXccdtjTO tq:&rr fiVfitQn tyov (ioQ(j)r]v , KXttg dyocntjtd drjXov iffTiv dno Ttjg zofiijg oti> ov ffvymiTcci, et reliqua. Cod. Dorvillii: tov- tojv dt to fitv dtvttQov , drtXccdr] to iqj&rjfUfiiQig , to ificpt- QtJ tyovooc ftoQtptjv. Apparet hanc interpretis adnotatio- nem esse, in qua lihrarius quuni per errorem scripsisset ityftrriMfAiQigi adiecit statim veram leetionem ifxqtQrj^ sed aut delere oblitus est alterum vocabulum, aut punctasup- posita ah iis , qui haec descripsere, neglecta sunt. Multo magis corrupta sunt, quae scholiastes adiecit, Ea sic 6oo UB. III. CAP. VIII. videntur corrigenda esse: ylveTat* t Qoy^a^Aov jtqo- narakrjTCT (fKOv. oXov TQ0%aiY,6v Xomov eoTat, ei naQaX^- Xd'£eig tov diovTOg Tonov tijv TOfiijv* nQoxaTaXtjKTMov di, dt,a to ftfj y.axa tov diovTa Ttjg naTahj&oog totiov ovfifiai- vevv 'tij-v. TOfiijv, wg i'§ijg vnoKet/iav. %Qvoiotoiv avft i- fiotoiv. iav elg to %QV yivijxm tf TOfirj , evQioxovTat rioocxQeg TQo%a1o& qul TQtlg 'Lafi§Qi nal ovXXafir}, xai 1) tq- fxr] ov Xrjyei elg Xi^tv ' idv de 1] TOfii) yivijTao tiqo puag ovX^ Xaptjg T+jg deovoijg eig to n d l'g , xal eig Xi'&v Xyyei , xal evQiG)teTa& to bXov TQo^alaov. ra de dvo to. icpe'^ijg, i% tqo- %aio)v ual idfificav ' to fiiv pieTa tovto, to i ficpe Qtj e%ov- oa (io Qcprjv , did to neQiTTQovXXafiov , ........ . , edei yaQ pte-d^ hiQOiv ovXXafiujv TeTfiijo&at. Valde do- lendum est, non modo quod Hephaestio non plures, quam hos tres versus attulit, sed etiam, quod ne is quideni ho- rum versuum , ex quo certius, quam ex duobus reliquis> de huius inetri ratione constare posset, integer servatus est. Blomfieldius in Museo Cantabr. vol. I. P. I. p. 25. quum ita hunc versum corrigeret, ificpeQrj fxoQcpdv iypioa-, KXeTg fitv dyancxTa, non cogitavit, mutatione ordinis verborum, qua hiatus tolleretur, in tragico, non iri poetria Aeolensi opus esse; piiv autem hoc loco ferri plane non posse. Sed utcum- que hic versus legendus sit, illud non potest dubium es- se, ex his eum pedibus constitisse, , , t , Quum vero ipse Hephaestio , ut apparet, incertus animi fuerit , quaenam ex tribus, quas attulit divisionibus vera habenda esset, quid nos ea de re statuemus? Hoc qui- dem quisque videt, errare, qui plures, quam unam pu- tet harum divisionum admitti posse. Alia enim aliam tol- lit. Nam si haec vera est, > . 1 DE VERSIBVS ASYNARTETIS. 601 ^eeessario octava versus syllaba longa , nona autem bre- vis erit. Atqui contrarium est in tertia divisione^ cum neutra autem secunda consentit, ut in qua et octa- va et nona syllaba ancipites sint? » — <->■ > sJ j v — •& || -3: o— | y V Sed baec tamen, si ulla ex his divisionibus, sola vera ba- benda erit, quum certe reliquasnon excludat, quodet pri» ma et tertia faciunt. At quis tamen sibi persuadeat, ele- gantissimam poetriam verba tam misere inter tbesin et anacrusin distorsisse, ut factum videmus in his, Jot* fioi xukd naig %gv - aioiGfv dv&iuoio&Vj ctvrl zdg iyto ovde ^dvdl - av n&nsavx ovd igavvuv, quamquam prior borum , ut infra ostendam , excusari potest. Credant boc ii , qui digitis quam auribus versus metiri malunt. Mibi vel ipse Hephaestio, quam prave incederent hi versus, sensisse videtur: aliter non erat de caesura in alios locos transferenda moniturus. Tanto ma- gis vereor, ne , si ille in metro ipso non erravit, negle- ctae contractiones vel depravata scriptura eum deceperint, Videamus varietatem lectionis , quam inriicare neglexit Gaisfordius. Ed. Flor. in primo versu dv&iofioioiv _, et sic etiam infra , ubi Kepbaestio partes horum versuum repetit. In edd. Turn. et Pauwii primus versus bis dein- ceps scriptus est, sed cum diversa distinctinctione pe- dum. Semel eum scriptum babent ed. Flor. et cod. Mo- nacensis. In secundo edd. Turn. Pauw. lyovou fiooq:>jv y,XA'g dyunr^d. Ed. Flor. et cod. Mon. eyovou [iogq,dv x?,e'i'g dyunuxu, nisi quod codex ille xkeg, Totus versus in additamento quoque illo , quod in edd. Turn. Pauw. et cod. Dorv. legi supra diximus , ita scriptus est , ut vulgo, prirnaque eius verba , it.iq.zo7} eyovou fiogq:uv, etiam scholiastes aflert: quo minus probari poterit Tyr- 602 LIB. III. CAP. VIII. whitti coniecturs , i^(psQ7j fiahuv eyovaa fiOQyav ', quae etiam ad sensum frigidissima est. In tertio versu edd, Turn, et Pauw. dvxl rag d* (infra zag eQfj i'%oiffa fiQQq;dv , KXug , Khtg dyunuTa, dvTi Tug iyw ovde Avdluv nuffuv, ovtf Iquvvuv, Caeterum hoc Sapphus fragmentousus estPlotiusp. 2665. ita scribens ; compositum Susarionium fit quattuor pedibus trochaicis praepositis , et subiuncto penthe^ mimeri dactylico , ZQvffeoiGiv dv&tpotffiv Tav Sifiiv ovQaviav. Alteram partem sumpsit illo ex versu/ quem Hephaestio p, 5i. (91) affert, 7TQOJTOP fi£V tvSov/.QV 0c'fA(V QVQUVlUV* 20. Pergit Hephaestio p. 56. (96) 'AvanQtcov di ovx iuupixaj , dh.d )V)Qta[i(ji%cp intfiiHtw noog Tug iufipt%dg inr\yuye tq i&vqpuMw.ov, (fr. i5y.) tov kvQonovov tJQOfajv Xtquttw , ei Y.0fir]ff£t. 21. Deinde, postquam de Cratineo exposuit, de quo supra in polyschematistis disputavimus ; p. 5y. (101) ita pergit : xul to ix twv dvziffnuffTiyMv 8i aaTahjHTtxiov 8lUtTQ0)V dMUTuXriKTOV, O&fQMQUT^ig tVOJffag, GVfiTTTVXTOV dvdnuvffrov xuXe7, iv Trj Kooiavvo7% avdQtg nQogff/tTa tqv vovv i^SVQTjUUTL 'AUIVO), GvunTVMToig dvanuiGTotg, Apparet ex his , fuisse , qui binos Pherecrateos «no ver- su comprehenderent. Vereor autem ne non recte inter- pretatus sit Pherecratem Hephaestio , si vera sunt, quod valde probabile est, quae scholiastes metricus Pindari ad* Ol. IV. stroph. <-. scribit : oi yaQ Gnovdeiov GVfinTvxTOO dvdnvuGTQt KfyovTtti, ojg xul tu eig crwr»;o« Xqlqtqv tov w- 6o4 &IB.1II. CAP. VIII. QuconvltojTtiv inb xov ftaQftaQQ.v avca tcov l£w#fi/ nvXwv $ onov i&yQuqttiTat JovGTtvcuvog xal 6 fiiyag KwvgtuvtivQ£. Videtur enim Pherecrates non de hisce versibus, qui ab ipso nomen habent, sed de anapaestis spondiacis loqui, quos , ut puto , statim prolaturus erat,. 22. Sequuntur haec a.pud Hephaestionem : koI to ix rcov iufificxoiv £q>&*]ficfi£Qcov dcxuTaXyxTOv. KaXXifiaxogi (epigr. 4i.) /L>)ftf}TQt zrt nvlalfi , rrj tovtov 6ux UfXuGyojv, oneo 7iQ0tTu'&v iniuvv&iTOv , tov ix duxTvXcxijg TWQuno^. £iag xul i&uqpaXXcxou , Tovde, 'uixQlOCOQ TOV PrjOV idelfAUTO TUU& 6 NUVXQUTLTIIQ* 25. Et deinde : xul to i'£ i&uqpuXlcxcov dvo q 2anqp$ «Tsnotyxe , , devQO, titvte Moiaat, %qvg£ov Xcno7ow. 24. Denique: xal to ix ypQtufificxcov icp&tjfUfAtQcijv, tcZv eig Trjv iufi$cxt)v xuxuxXndu 9 t] avTtj nocrjTQcu, 6X8ce yuftpQi, aol fiiv dtj yafiog, ojg ccquq, ixT£T£l£GT , £%ecg 6i nuQ&ivov, av uquo, wd 6 novg Gvvijxpe vt]v Xs%^ f4£llyjjog d in ifiaQTw xiyvTac nQogconco, Jn postremo versu Flor, fisXiyQog & impfQTio- C. fi£Xi%Q0~ dvGuXolvtav xiGGOcpOQQig inl di&vQ(x(*(3otg. Corruptus est ultimus versus, qui in cod. Vat. p. 6i5. sic scriptus est, <&rjxav ioateqpavcov fttav txaxt, Moinav. Bentleius in epigr. Callim. LI. (huic enim hoc epigram- ma tribuebatur) &euv ante ioGTfgpdvuv collocavit, simili numerorum sono deceptus. Nisl fallor Movaav aut plane delendum, aut in initium versus reiiciendum, quod in- teriit : &fjxav ioGTSyavwv &6av iaaxi. Cae*ura*diligenter servata est, etsi negiectio eius noa lwaguam oiFensionem habitura erat. 6o6 , LIB. IH. CAP. 1X> 26. Deinde Aristophanis versus his compositionibua adnumerandus est, qui estex dimetro trochaico acatalecto et dimetro paeonico catalectico, in Lysistrata v. iOi4&io5b\ ovdiv ioTC t&r}glov yvvatxog a/na%G)Tepov, ovdi tivq, ovd md avatdyg ovdtfiia noQdaXtQ* Qui sequuntur duo versus, male ab librariis et criticis itt trochaicos tetrametros transformati sunt. Habent illi idem nietrum, quod praecedentes et sequentes. Scri- bendum : TavTa fiivTOv gv %vvttio ^ tha noktut7g ifiol, igov ta novqpi aot pijjata y ifi t%ttv qpiXqv ; Caesura saepe neglecta est. Paeon semper purus serva- tur , nec cedit Cretico. C A P. IX, J) e v e r s u Saturnio* 1, Versibus asynartetis fortasse adnumerandus estis, quem Jjatini Saturnium vocarunt : de quo genere metri magis propter celebritatem eius, quani quod aliquid dif- ficultatis contineat, accuratius explicabimus. Originem haud dubie duxit ab Etruscis, a quibus priscos Romanos, quidquid artium cultiorisque disciplinae habuerunt, acee- pisse constat. Itaque et ante, quam Graeci fontes aperti sunt , vates Romanorum isto genere metri canebant, et, cognitis iam Graecis litteris, aliquamdiu adhuc vetus con- suetudo tenuit, donec Ennius versum heroicum inferret. Vnde sic ille cecinit : scripsere alii rem versibus , quos olim Fauni vatesque canebant, quom neque Musarum scopulos quisquam «&- peraraty nec dicti studiosus erat : nos ausi reserare. DE VERSV SATVRNIO. 607 Horatias autem Epist. IL 1, i56. Graecia capta ferum victorem cepit, et artis intulit agresti Latio. sic horridus ille . defluxit numerus Saturnius , et grave virus munditiae pepulere: sed in longum tamen aevum manserunt, hodieque manent vestigia rwis. 2. Metrum illud quum satis rude ab antiquis vati- bus et poetis fusum esset , non est miruin 3 grammaticos, prosodiae veteris non satis peritos , falsa nonnulla in me- dium attulisse. Ea notare et corrigere debebat Io. Fri- der. Christius, poetices quomdam in Academia nostra professor, qui a. cioioccliv. dissertationem edidit, in- scriptam hoc titulo, Saturnia carmina9 metrum, pe- dis genus, quam ipso praeside defendit Theoph. Guil. Ir- miscus. Sed congessit ille magis , - quae a grammaticis dicta videbat, quam ut ipse quidquam lucis attulerit; quin obscuravit potius omnem rem. 3. Diomedes p. 5i2. ita scribit: Saturnium in ho- norem dei Naevius invenit9 addita una syllaba ad iambicum versum, sic: summas opes qui regum regias refregit. Asconius Pedianus ad Cic. act. I. in Veriem c. 10. dictum facete et contumeliose in Metellos. Antiquum Nae- vii est 9 fato Metelli Romae fiunt consules : cui tunc Metellus consul iratus versu responderat se- nario hypercatalecto , qui et Saturnius dicitur 9 dabunt malum Metelli Naevio poetaei de qua parodia subtiliter Cicero dixit, te non fato, ut caeteri ex vestra familia, Servius in Centimetrop. 1825. Saturnium constat dimetro iambico etithyphal- lico9 ut est hoc: 608 LIB. M> CAP> IX, Isis pererrat orbem crinibus solutis» Fragmentum Censorino adscriptum p> \5 nonrepugnantlegibus carminis Saturnii, utinquo, quem- admodum in iambicis et trocbaicis versibus, dactyhis pro trochaeo poni consueverit. Puto tamen eum pedem ab ultima sede exclusum fuisse, Spondeos ubique admitte- bat rudis antiquitas. 5. Antiqtiissimura , de quo acccpimus, carmen ver- sibus Saturniis scriptum , Saliare fuit, quod axamenta dictum esse, Festus tradidit. Fragmenta huius carminis collegit Tobias Gutberlethus in libro, quem scripsit de .Saliis. In his fragmentis tria sunt longiora , ex quibus de numero coniectura fieri poiest, sed unum dumtaxat ex his satis planum , apud Varronem de L. L. VI. p. 70. divom exta cante, divom dio supplice cante. Dio scripsi pro cleo. Gante pro canite dictum docet Varro. Reliqua duo gravius cOrrupta sunt, quamutsine melioribus iibris restitui possint. Neque enimrectesatis, opinor, omnes conatus retundat aliquis illo Horatii, Epist. II. 1, 85. iam Saliare Numae carmen qui laudat, et illud, quod mecum ignorat, solus vult scire videri, aut aliis similibus aliorum dictis, dum modeste et puden- ter de his rebus disputetur , ut factum est ab Ios. Scali- gero ad Varr. p. 116. Multa enim sunt in huiusmodi re- hus, quae ab nobis, licet et temporis ingenti spatio in- teriecto , et amissis plerisque praesidiis, melius rectius- que perspiciantur, quam ab ipsis Romanis: cuius rei eaussae in promptu sunt. Alterum illorum , quos dixi Jocorum , qui exstat apud Varronem eadem pagina , re- stituere conatus est Scaliger in Coniectaneis p. 109. in tertio, quem servavit Scaurus de orthographia p. 2261. nisi illa duo fragmenta sunt, tiihil aliud dispicio, quam mentionem factam esse urbis Luceriae. DE VERSV SATVRNIO. 6i5 6. Eximium et valde memorabile exemphim numeri Saturnii ex antiquo monumento in luce-rn prolatum conti- net liber Caietani Marinii Romae a. 179J. boc inriice edi- tus, gli atti e monumenti de fratelli arvali. Ibiintab. XLI. fratres arvales dicuntur cum tripudio in haec verba cecinisse, ter, ut solitum erat, eadem repetentes. Po- nam autem verba , ut edita sunt a Marinio : ENOSLA SE5IVVATEENOSLA5ESIVVATEENOSLASESIVVATENE VELVAERVEMARMASINSINCYRREREINPLEORESNEYE LVERVEMARMAR .. .. NSINCVRREE.EINPLEOR1SNEVEL VERVEMARMARSERSIN CVRREREINPLEORISSAT VR F V REREMARSLIMEN .. ..ESTABERBER-SAT VR.FVFEREMA TvSLIMEN SALLSTABERBERSAT VRF VFSE.EMARSLIMEN SALLSCABERBER VNISALTERNEIADYOCAPITCON CT OS5EMVNESALTERNEIADVOCAPITCONCTOSSIMVMSA LTERNEIADVOCAPIT OSEN OSMARMOETVVATOE N0SMARM0RIVVATOEN0S3IAR3I0RIVVATOTRIVMPET RIVMPETB.IVMPETR1VM PE. I.aborarunt in his veisibus explicandis Marinius et Lan- zius: ex nosrratibus Grotefendium audimus eos expkna- turum esse. Mihi quid in mentem venerit , non celabo. Omissis repetitionibus carmen istud, servata scriptura la« pidis, qualem accepimus , ita constituam: enosy Lases, iuvate: neve luerve, Marmar , sirs incurrere in pleoris. satur fufere, Mars: limen sali , sta, berber: semoncs allerne , icim duo capit conctos. enoSy Marmor , iuvato. triurnpe , triumpe. Sensus videtur bic esse : nos , Lares, iuvate : neve lu- em , Mamuri, siris incurrere in plures : satur fueris, JMars: limcn^ i. c. posiremum, sali, sta , vervex: Scmones altcrni, iam duo capit cunctas. Postrema til ita interpreter* ipsa illa tabula me movet , quae boc carmen continetj in qua singuli dii, quibus sacra fiebant, 6i£ LIB. III. CAP. IX. nominatitn commemorantur, et unicuique verveces numero duo immolati dicuntur, quod scriptum est sic, vereec. n. ii. Caeterum apparet, cadere in hos versus id, quod Quinctilianus dicit IX. 4, n4. poema nemo dubitaverit imperito quodam mitio fusum, et aurium mensura et similiter decurrentium spatiorum observatione esse generatum, mox in eo repertos pedes. Quibuscum conveniunt Sei vii verba ad illud Geor^. II. 585. nec non Ausonii, Troia gens missa^ coloni versibus incomptis ludunt : carminibus Saturnio metro comptis, cjuod ad rhy- tlimum solum componere vulgares consueverunt, 7. Proxima his aetate sunt carmina Cn. Marcii va- tis. Festus: negumate in carmine Cn, Marcii vatis significat negate, quumait: quamvis moven- tium duonum negumate. Ingeniose Scaliger : quamvis induitium duonum, negumate: i. e. quamvis initium bonum sit. Sed incertum hoc est, et facilius etiam molimentum coniicias. Dolen- dum vero est, quod Livius XXV. 12. et Macrobius I. Sat. 17. qui aliquot versus horum carmirmm commemo- rant, prisca verba usitatioribus commutare, quam serva- re illum vetustatis situm maluerunt. Vnde nunc vix con- iectando assequi possumus, quibus verbis carmina illa concepta fuerint: sed si est coniecturae locus , hoc te- nendum erit, nihil nisi verba formasque verborum nimis obsoletas aut poeticas mutatas videri, additasque particu- 3as quasdam , nectendae orationis caussa. Itaque sic for- tasse Marcius : amnem , Troiugena , Cdnnam fuge , ne te alie- nigenae cogdnt in campo DLomedei manus conserere: sed nec credes tu mihi, donec complessis san^ gui DE VERSV SATVRNIO, 6i5 campum, miliaque multa occisa tua tttulerit i$ cimnis m pontiim magnum ex terra frugi- fera. piscibus, avibus, ferisque, quae incolunt ter~ ras , eis fuat esca carnis tuai ita luppiter mihi fatus. Vnum de his adnotabo , quod id ignorari a plerisque vi- deo, etiam sanguis^ sanguiy genitivo dativoque casu dictum esse. Charisius p. ya. sanguis masculino ge- nere dicitur , et fctcit hunc sang uinem: secl Ca- to cle habiiu, ui declinaretur, ait , sanguen , san- guinis; s anguis , sanguis, sangui* Itaque sanguem accusativo casu , quoo* tabitla ista apud Mari- nium habet, ex qua carmen fratrum arvalium supra pro- tulimus , non est quare quis mendosum putet. Alterum Marcii vatis carmen, quod etiam apud Macrobium est, perplexius scripturae genere fuit? ut Livius ait : ex quo credibile est , piura eum declarandi sensus caussa mutas- se atque addidisse : suntetiam_, quae orniserit, utexMa- crobio intelligitur, qui alia , quae posita erant ab Livio, omisit , sive quod obscuriora , sive quod non necessaria viderentur. Hoc carmen ita fere scriptum fuisse conii- cias : hostem, Romani, si ex agro vos protelare voltis , vomicamque , geniium quae venit longe, Apollini vovendos censeo ludos , ciui quotdnnis communes Apollini fiuntoy quom poplicitus duint , uti pro se suisque, eis ludis faciundis praefuat isce praetor, qui praetor ius poplo dabit plebeique summum. decemviri Graeco ritu hostiis faciunto. haec si recte faxitis, gdvissitis semper, jietque res melior: nam is divos perduelles stinguet vostros, qui vosiros cdmpos pascunt placide. 6i£ LIB. III. CAP. IX. Vnum monebo, quod in primo versu posui, vos , ita de~ mum ferri posse , si pro accusativo habeatur. Sic enim amabant veteres loqui. 8. Aliud memorabile Saturnii carminis exeniplum idem Livius servavit, lib. XL. 52. tabulam Regilli, sed, praeterquam quod hic quoque aliquid mutasse videtur, pessime depravatam^ Scimus autem Atilii Fortunatiani testimonio, qui primum versum afFert, titulum istumver- sibus Saturniis scriptum fuisse. Habebat, si recte conii- cio , ita ferme : duelto magno dirimiindo , rcgibus subigiindis, caput , patrandae pcici , pugna haec exeunti JLucio - Aemilio , Mdrci filio , llegillo auspicio imperio felicitate ductuque eius inter Ephesum, Samum, Chiumque inspectante ipso eos An- tiocho , cum exercitu oinni, equitdtu, elephdntis, clas~ sis regis jintiochi incensa9 victa, fusa, tusa, fugata est : ibique eo die de rege naves longae sunt dmnibus cum sociis cdptae tres decemque. ea pugna pugnatd rex Antiochus regnumque eius in potestatem populi Romani redactum. eius rei ergo aedem Ldribus permarinis vo- vit. g. Non abhorret a verisimilitudine, etiam tabulam , quae a Ti. Sempronio Graccho in aede Matris Matutae posi- ta est, Saturniis versibus inscriptam fuisse. Sed si ita fa- ctum est, plus sibi licentiae sumpsisse videtur Livius, ubi titulum istum affert, XLI. 55. quam ut sine magna audacia de restituendis versibus istis cogitari possit. Cer- DE VERSV SATVRNIO. 617 to non tales fuere, quales putavit Georg. Ludov. Wal- chius in Emendationibus Livianis p. 254. 10. Idem vero recte animadvertit p. l5y, oraculum Delphis allatum , quod Livius V. 16. aflert, ab aliquo eorum, qui circa Marcii, Fabii Pictoris, Cincii Ali- menti, Aciliique tempora fuerunt, numeris Saturniis aptatum esse. Non tamen de ratione assentior viro do- cto , qua versus illos restituere conatur. Versus enim , quos dedit, neque in verbis orationisque forma vetusta- tem redolent, neque numeros habent, quos quisquam, etiam qui asperrima quaeque ferat, pro Saturniis acoi- piat. Ulud in hoc genere curandum, ut videas, quid recentius sit, quam ut antiquo scriptori tribui possit: quo invento facilius est prisca eruere. Est autem car- men illud nitidius etiam , quam ut Marcii vatis tempore conditum videatur. Verba , mutatis , quae ab Livio emoliita videntur, haec ferme fuisse crediderim : Jiomdne, aquam Albandm lacu cave contineri, cave in mare immandre suopte flumine siris: missdm manu per agros rigdssis , dissipatani rivis exstinxis : tum tu insistito hostium audax muris , memor , quamper tot dnnos circum 06- sidis urbem , ex ea tibi his ? quae nunc panduntur fatis, victoriam daldm: bello perfecto donum amplum dd mea victor templa portato : sacra patria nec curata instaurdto } utique adsolitum, facito. 11. Venio nunc ad Livium Andronicum etCn. Nae- vium, poetas , qui in primis carmine Saturnio inclaruere. Eorum Livius Homeri Odysseam versibus Saturniis ver- tit, Naeviu* autem septem libris complexus est bellum 6ia LIB. III. CAP. IX. Punicum primum. Fragmenta Odysseae Livianae, ut olim? nunc quoque, quae mibi i.rmotu<3runtt ordine affe- ram. Initium operis servavit Gellius XVUI, 9. quod ille in bibliotheca Patrensi in libro verae vetustatis sic scri- ptum testatur, Virum rnihi, Camena, insece versutum, Homerus : avdga fiot twent , Movaa , nolvTQonov» Friscianus VII. p. 7^1. pater noster 3 Saturni filie. Laurenbergius in Antiquario in v.filie, nescio unde, de- dit Iuppiter pater. Vide etiam Merulam ad Enniura p. 23 1, Homerus cc 45. et 81. ai ndreQ ii^ireQe, KqovIS^. Charisius p. 64. puer feminino genere dictum ostendens €x Odyssea aftert: mea puer , mea puer , quid verbi ex tuo ore audio. Priscianus autem VI. p. 697. puera agnoscit , apud quem sic legitur : mea puera , mea pu~ era, quid verbi ex tuo ore profugiU Sic Ald. et edd. pleraeque : sed quaedam edd. vett. profluit. Duo codd, Zwiccavienses semel tantum mea puera, et sic etiam duo codd. bibliothecae Paullinae. Praeterea Zwiccavien- «es super fuit, alter divisim, alter iunctim. Codd. Paullini super fugit. Scribe: mea puera, mea puera, quid verbi ex tuo ore subterfugit ? Vide de h. 1. etiam Merulam ad Enniuni p. 55. Homerus «. 64. T8xvov ifiov , nolov as tnog cpvyev tQnog oSovtojv; Apud Priscianum VII. p. 7.^9. neque enim te oblitus sum, Laertie noster* Codd. fere Lertie. Zwiccav. sec. omittit enim, prb qua voce alter Paullinus tamen. Primus Zwiccav. omittit te. Homerus «. 65. 7iuig m tnea 'Odva?jog iyw {Jeloto la&olfi^v ; DE VERSV SATVRNIO. 619 Ouod statim subiicitur apud Priscianum , Livius in Se- renu } cura nunc Laertie velle para ire Ithacam, etsi videri potest ad Odyssearn, et quidem ad e. 162. pertinere : tamen alium poetam nominatum a Prisciano es^e apparet. Zwiccav. sec. Lucretius $ pri» mus et liber D. Iacobi, ut editum , Livius. Aher Paul- linus Levius. Omnes in Sireno , nisi quod Zwicc. pr. in Syreno. Omnes etiam circa: et tres Lertie. Non puto damnandum esse imperativum circa; i. e. retio verte te. Scriber.dum videtur : Laevius in Sirene: circa nunc, Laertie: vela para ire Ithacam. Apud Nonium in v. polubrum p. 544. argenteo pollubro et aureo gutto. Sic eddf Plantiniana Antwerp. i565. et Parisinae 1 585. i586. sed veteres et Merceriana aureo et glutro. Ho- merus a. l56. %tQviftot (f CCUCflTTOXog TlQOyOO) ITltytVi (piQOVGCC itaXrj , yQvoehij vntQ ccoyvQeow ).e§r\Tog. apud eumdem Nonium in v. disertim9 p. 509. non no- minata Odyssea : tuque mihi narrato omnia disertim. Edd. quas dixi tres tumque. Veneta a. 1496. disertim omnia. Homerus a. 169. v.ll aye (noi> roSe eine aal a.TQey.eog xaTuletE.Qv. Apud Priscianum VII. p. y5'2. quae haec ddps est ? qui festus dies ? Error est ed. Putschii, in II. Odysseae: nam et edd. vett. ex primo libro citant, et codd. nostri, quidam etiam non numero posito, sed diserte in primo Odysseae scri- ptum babentes, ut codicum Paullinorum unus, et edd. Ald. et Coloniensis 1528. Ac MSS. qui, non quis9 ut cditi quidam. Homerus v. 225. rig dulg , rig de 6f.u?.og btf enltTo ; Festus in v. procitum , non nominata Odyssea : 620 LIB. III. CAP, IX. . . . mdtrem procitum plurimi venerunU Homerus v. 248» TGGGOC [A,1]TtQ IfllJV ftVQtJVTai. 12. Ad secundum librum referam, quod Gellius III. 16. simpliciter ex Odyssea citat: quandd dies adveniet, quem profala Morta est. Homerus v. 99. elg OTS v.iv (nv Moiq oXotj y.adilriui Tuvrjleyiog &avuroio. Eadem verba leguntur Odyss. y. 207. t. i44. m. i35. Festus: ommentans Lipius in Odyssea quum ait, in Pylum - adveniens > aut ibi cmmentans, significat obmanens, sed ea significatione , qua saepe Jieri dicitur : icl enim est mantare. Legitur apud Fe- stuin advenies. Homerus v. 517. iji UvXovd ik&cov , tj uvtov Tatd tvl dtjfiau Isidorus Orig. XIX. 4. sine Odysseae nomine : . . . . . . . tuncque remos iussit religcire struppis. Homerus v. 422. TrjlipuyoQ § tTUQOitibV inoTQvvaq ixiXtvasv OTtXoiV aTZTEG&ai. Quae leguntur etiam 0. 287. Videtur Livius haec libe- rius interpretatus esse , sed respiciens ad d. 782. et ■&. 55. ubi sic Homerus : rjQTwavTO tf iQtTfia TQOnolg iv SfQiiazlvoiacv. Petrus tamen Scriverius in exemplo Collectaneorum suo- rum, quod possideo , ad p. 6. de h. I. haec adscripsit: liaec Ijivii Patavini esse , non Andronici, persuadet amicus noster eruditiss. Io. Isac. Pontanus. Vidc eius Epistolam. i5. Sequitur liber tertius. Nonius in v. dextrabus p. 495. non indicato numero libri: t» DE VERSV SATVRNIO. 621 denique manibus dextrctbus. Sic Veneta et Merceriana. Sed Plantiniana et duae, quas supra memoravi, Parisinae deque , adnotata altera lectione. Homerus v. 55. %£QOlV T 1]G7ia£0VT0. Gellius VII. 7. ex Odyssea hunc vcrsiirn servavit: ibi denique vir siimmus dpprimus Patroclus. Inserendum videtur et post denique : credibile est enina aliud et sequutum esse. Homerus v. 110. IV&a di IlaTOOV.hog , fisocpw fnjaioiQ araXavTog. iv&a <5' ifAog tylXog vlog. i4. Ad quartum librum fortasse referendum est, quod Priscianus VI. 679. ex Livii Odyssea aftert. . ...... atque escas habemus meritionem, Consentiunt libri in habemus. Sed nisi Livius in alium locum hanc loquutionem intuht, quam in quo apud Ho- merum invenerat, habeamus eum scripsisse crediderim. Homerus v. 21 3. dooiiov d* t£,uvTig fiv^GWfxe&a. Festus in v. nequinont: Livius in Ocfyssia: . . partim errant, nequinunt Grdeciam redire. In Livii verbis pro nequinunt legitur neque nunc. Ho- merus , quem liberius expressit Livius , v. 4g5. nollol j.dv yap Toivds duptv , 710XX0I de Iluovtg. Ad eumdem librum pertinere videtur hoc apud Priscia- num VI. p. 697. sdncta puer Saturni, filia , regina. Homerus nihil aliud quam norvia "JlQfj v. 5i5. Priscia- nus VI. p. 685. sine operis indice: . . apud nympham Atldntis filiam Calypso- nem. Homerusjv. 55y. (et *. i4. o. i43.) 622 lib. HI. CAP. rx. MfAdpyQ iv fxzyoiQOLGb Kcdvxpovg. Diomedes I. p. 566, Priscianus IX. p. 861. et X. p. 904. ...... nexehant multa inter se flexu nodorum dubio. Diomedes tantum verba nexebant multa inter se aiFert: sed legitur nexabant. Apud Priscianum, quem nondu- bium est nexebant legisse, in priore loco nexebant et sese edd. Ald. Putsch. et aliae; in aitero nexabant et se. Codd. Paullini utroque loco nexabant, et liber D. Iacobi quidem utrobique se : cod. secundus autem in priore lo- conihilnisi nexabantmulta, Codd.Zwiccav. ambo inpo- steriore loco nexabant ; in priore secundus nexebaniy quod primus quoque, in quo nexabant scriptum fuerat, et ex correctione primae manus, et iterum supra scriptum habet. Ambo utroque loco inter se. Homerus v. 678. ol d' evdo&c (.irjriv vgjcuvov. i5. Quinto libro haec tribuenda videntur. Apud Servium ad Aen. I. 92. . igitur demum Vlixi cor frixit prae pavore, Eadem verba etiam integrum versum , sed eum minus ele- gantem praebebunt, si demus scribatur, quodproffe??2z^?z ab Livio usurpatuin esse Festus auctor est. Homerus v. 4o6. itctl tot 'Odvoofjog Xvto yovvaTct kcci qplkov i)toq. Scaliger in Coniect. p. 5i. huc referebat, quod Festus in v. ocrem sine operis indice citat: . celsosque ocris , drvaque putria, et mare magnum 9 ut expressum ex his, v. 4n. &'%TOG&fv ju£v yciQ nayoi o^eeg, cipcpi ds xu,«k fitpQvyw qo&iov , Itoot} i()Ov avt^ fsixov xai xgiu nol\u %ul aWontt olvov igv&QQVi 2i. ^tertio decimo libro adscripserim * quodestapud Nonium in v. fite : Livius Odyssea : fit quoque fitum est. Scribendum puto : '* * • i * i i ♦ i $ie quoque fitum est. Homerus v. 4o. j$rj yug TStiteGTUi, , d fiot> tyilog tf&tXe flvfiog. 22. Ad quartum decimum Kbrum referri potest, quod Gellius VII. 7. ex Odyssea affert* d t i i parcentes praemodum * . * Homerus v. 92. et n. 5i5i vxrniaTa daQddnTOVGtv vnigfiiov * ovd* tnc ipU$iu. 20. Ad quintum decimum Scaliger retulit hoc, quod apud Festum in v. adfatim sine operis indice affertur; 4 ....... ^ affatim edi? hibi , lusii Homerus v. 372. cuius postrema verba non recte intellei- xit Livius : xiav iqsaybv t* intbv ts f xul uidoloiGtv idom<&. Rr 626 LIB. in; CAP. IX. 24. Sexti decimi libri esse videtur, quod exstat apud Priscianum IX. p. 868. . . . . . • ; - * quoniam audivi, paucis gavisi. Quoniam in codd. qm cum lineola scriptum est, utetiam quum significare possit. Homerus v. 92. . rj {.i.ulv. pev xuzadanreT cl-AOvovTog q.i).ov jJtoq* 25. Ad septimum decimum librum retulerim hunc locum. Festus: vacerram Aelius et alii complures vocari aiunt stipitem , ad quem equos solent religa* re ; Ateius vero philologus hoc nomine significarima-' ledictum magnae acerbitatis, ut sit vecors etvesanus, tesie Livio, qui dicit, vecorde et malefica vecordia. Scaliger, illa his expressa ratus, MivvoQ aTaQTfjge, Prisciani V. p. 64/. Livius in VL iam in jtltuM expulsa lintre: quae ego quidem nescio an T. Li- vii yerha sint , sed ea an in superstitibus librig exstent, viderint, qui recentes sunt ab huius scriptoris lectione* Edd. quaedam Prisciani diserte iji sexto» Codd nostri in yi. sed in libro D. Iacobi supra scriptum ///, Idem paullus Memla p. 255. ex L. Calpurnii Pisonis libris de continentia veterum poetarum haec profert : non maU Livius Andronicus in Odysseai ah vestros^ ve- stros, dum hic mantatis 9 irruet nervos perduelles, pro nervos scribens moeros* At huius- jnodi sententia nusquam in Odyssea invenitur. Si fides illi Calpurnio, sive, quo solo auctore innotuit, Paullo Merulae, mira praesagitione de eo scribenti in praefa- ^ione p. 16. haec eius Continentia {vox illa 6vvt%tw Graecis) Parisiis (ubiesse indicarat mihi olim JS, V* WolfgangusZindelinus, quo Germanorum Prin-* eipum rmmine Venqtijs agente familiariter sum usus) servatur in Bibliotheca & Victoris , utinam religio- siusi timeo enimilli aplagio; novi quorumdam Cri- iicorum mores. coniuncta erat cum Lucano jkf. „& cui suae ad marginem adiectae notae , rei non ma- gnae: factum esse enim, quod meUiere hic se ^ldtf te* staturLaur. Santenius in margine exempli, quod possi* deo, his verbis^ Calpurnius nunc ex Lucani codice a* vulsus et sublatus est: igitur si fides est Calpurnio, sic potius scripsisse Livium putem : ah vestros, vestros> dum hic mantdtis, curtet ' , nervos perduellis* Possun|t haec etiam aUter disposita versui Saturnio accom- roodari. Similia his sunt apud Homgrum d. 684. fx^ (AVfiGTtVGUvteg , fitjd' u\ho& dfMfoioavTtg VQTaTa mkI nvfidTOi vvv iv&udt dtmvijotiuv, oi tiixfi oiyiiQonsvM (Hqtqv k&tqmsIqits nolXoi'* DE VERSV SATVRNIO. 629 5o. Venio ad Cn. Naevium s quem idem Merula in cOmmentario ad Ennium p. 45. Sangae cognomen habu- isse ex Calpurnio coniicit. Ab eo J bellum Punicum pri- mum, in quo ipse stipendia fecerat, ut GelHus XVII. 2 J . ex Varrone refert , versibus Saturniis sc-iptum, id- que carmen a C, Octavio Lampadione in septem libros distinctum esse , satis notUm est. Vide Cic. in Bruto c. 19. de Senect. c. i4. Sueton. de illustr. gramm. c. 2. Fe- stum v. Saturno. Huius quoque carminis pleraqtig fra« gmenta afferam, 5j. Exordium Merula ad Ennium p. 4i. seqq. apud Calpurnium ita scriptum inveniri dicit : qui terrai Ija- tiai omnones tuserunt viros rudesque Poenica fahor., Fortasse haec ita scribenda : Qui terrai Latidi hemones contuserunt viros frudesque Poeni, fdbor* Orsus erat Naevius a fuga Aeneae. Macrobius Sar. VL 2. in principio Aeneidos tempestas describitur, etP^e^ nus apud lovem queritur de periculis filii , et luppi- ter eam de futurorum prosperitate solatur, hic locus\ totus sumptus a Naevio est ex prinio libro belli Pu^ nici* illic enim aeque Fenus Troianis tempestate la- borantihus cum love queritun et sequuhiur verba lovis filiam eonsolantis spe futurorum. Servius ad Aen. I. 198, et totus liic locus de Naevii Belli Punici lib. transjatus est, Idem ad Aen, L 170. novamtame/z rem Naevius hello Punico dicit , unam navem habu-. isse Aeneam* quam Mercurius fecerit. Et ad IX. 715. de Prochyta: hanc Naevius in primo Belli Pu- nici de cognata Aeneae nomei% accepisse dicit. Idem ad IV. 9. cuius filiae fuerint Anna e^ Pido, Naevius dixit* Et ad I, 270. Naevius et Ennius Aeneae ex filia nepotem Romulum conditorem urhis tradunt. Haec de Aeneae adventu in Ttaliam narratio, sj libri.apud 63o . LIB. III. CAP. IX. quosdam scriptores recte indicati sunt, non in solo pri- mo , sed etiam in secundo, tertioque libro tractata fuit. Ex primo citat Servius ad Aen. II. 797. de Anchisa et Aenea fugientibus : eorum sectam sequimtur multi mortales. . Eodemque pertinet, quod idem sine libri indicio affert ad Aen. III. 10. ita fortasse scribendum: amborum vxores noctu Troiad exibant capitibus opertis, fientes dnibae, abeimtes lacrimis mul- tis. iLegitur Troiade et lacrimis cum multis. Priscianus VI. p. 679. et 689. inerant signa expressa, quomodo Titani, bicorpores Gigantes, magnique Atlantes9 Runcus atque Purpureus , filii terras. In secundo Joco, quae post v. Atlantes sunt, in uno codd. Paulli- norum autem , quae post bicorpores , omittuntur. Is codex in priore loco Athalantes habet. Omnes codd. Ilunchus. Fortasse haec ita scripta fuerant: . inerant signa expre'ssa, quomodo Titani, bicorpores Gigdntes, mdgni Atlantes, Runcus, Purpureus, filii terrds. Alia protulit Merula ad Ennium p. 5o. 4io. 448. Eodem pertinet, quod Macrobius VI. 5. ex libro primo affert, silvicolae homines, bellique inertes , de quo Merula p. 55. 4iO. Priscianus VI. p. 679. ei venit in meniem hdminum fortunas, Vnus codd. Paullinorum , ei evenit in mente. v. Me- lulam p. 448. Charisius ex primo libro p. 10 5. affert; . . .. Maniiis Valcrius consul partem exerciti in expeditionem ducit. If. pio M. emendatio est Merulae ad Ennium p. 92. 598. DE VERSV SATVRNIO; 65i 02« Ex secundo libro haec afferuntur, Apud No- nium in v. liquidum et percontat p. 535. et 4^4. hlande et docte percontat , Aeneas quo pacto ' Troiam urbem liquerit. v. Merulam p. 5o. 11 5. et Ludov. Carrionem Antiq. Lectt. III. 10. in Gruteri Face critica III. b. p. p4. seq. Varianfc lectiones nonnihil apud Nonium, Apud Priscia* num VI. p. 697, prima incedit Cereris Proserpina puer; l Ex secundo libro haec etiam in codd. Paullinw et antL tiquissimo Zwicca viensi, in quo supra scriptus est numerus, citantur, quorum in altero est incedet. Sed Merula p. 55. < observat, Nestorem Dionysium Novariensem in Glossis afferre hoc ex libro VI. Et P. Scriverius in margine ex- croplaris mei adscripsit : VI sic diserte MS, JPrisciani exempla. Habetque hoc cod. Zwiccav. secundus. Ex secundo libro affert Macrobius Sat. VI. 5. haec, quae cum isto apud Priscianum fragmento fortasse coniuncta fuerant, uti iam. Merulae p. 55. et 4i0. visum est; . . „ . . . . . deinde pollens* sagittis, inclutus drquitenms , sanclusque Del^ phis progndtus Tythius Apollo. videtur Pythius duabus syllabis pronunciari voluisse. 55. E tertio libro Nonius in v. gratulari p. 116. haec affert : is qui sursum ad caelum sustulit suas res ammullus gratulabatur dipis» Ed. Ven. 1496. isque et anulus. Aliae ammulus. H. Stephanus in fragmentis poet. vett. Latt. p. 21 5. habet Amuliusy recteque suspi* catur vocem manus deesse , et res mutandum esse in, rex. Scribe : manusque sursum ad caelum siistuUt suas rex Amuliusz gratuldtur dwis. Idem Nonius in v. airox p. 76. 65$ LI-B. III. CAP. IX. sifftul atrocia porricerent exta ministratores. Veneta , quam dixi , proiecerunt. Ed. Merceri prosice- rent, H. Stephanus hoc in fragm. poett. vett. p. 2i5. ex quarto libro affert. v. Merulam ad Enn. p. 425. Ex ter- tio libro duo alia fragmenta afferuntur, quae facilius quis suspicetur in primo fuisse, Deinde apud Probum ad Virg. Ecl. VI. haec inveniuntur: postquam avem ad- spexit templo Jtnchises, sacra immensa penatium or- dine pommtur: immolabat auream victimam pul-> crwn. Quae bonos in Saturnios, sed verbis ita traiectis, ut vel qui transpositionem facillimum et lenissimum re- medium esse censent, nonnihil haesitaturos putem, re- degit Scaliger ad Varronem p. is4, Ego facjJius adduear, ita scripsisse Naevium : postquqm dvium adspexit templa Anrfiises ? sa.°» vra in mensa yendtium ponuntur ordine; immolahai auratam victimdm pulcrdm. Vtruraque fragmentum attigit Merula ad Ennium p. 4q. Aliud libri tertii fragmentum idem p. 417, ex Calpurnio affert, sed ut vix possit fraudis suspicionem effugere. Id ipse sic scribit : sis Painei contremiscunt arlibus ; universum magnei metus tumultus pectora possidet; caesum funera agitant; exsequias ititant; temulentiamque tollunt festamf Quomodo haec apud Calpurnium scripta sint, non adno- tavit, nisi sic ab se in sis mutatum esse. Scaligerum Uuiversim corrigere ait. Socundum versum etiam apud Nonium in v. metus p. 21 4, 9. reiiqua autem, sed valde* corrupta apud Festum in v. temetum legi monet. Se- cundum versum , quem Nonius sine operis indice affert, facilius ex tragoedia aliqua sumptum crediderim. Sed si fides est Merulae , certe in mediis Naevii versibus quae- dam omissa sunt; DE VERSV SATVRNIO, 055 sic Tocni contremiscunt drtubus universimi magni metus tumultus pectora possidet : , . , , f . . . cdesum funera agitant, exsequias ititant, temuUntiamque tolhmt festdm. ' Caesum pro caesorem magnopcre vereor ne irnportuno vetustatis studio debeamusv quo Merulam nemo supe- ravit praeter Hem*cum PlancMum , qui Ennii Medeae reliquias edidit. Denique quod apud Priscianum legitur VIII, p. 801. Naepius in III. Hectore proficiscente tunc ipsos adoriant, ne quis hinc Spartam referat nuncium, ubi cod. Zwiccav. sec. adoriatur , id non ex Bello Punico, sed ex tragoedia Hectore sumptum esse, recte mihi videtur iudicare Ger. Io. Vossius ad fragm, trag. p. 70. qui quod Priscianus eius MS. habeat, Nae- vius in Hectore proficiscente : Tum ipsos adoriant, scribendum putat : Naevius in Hectore: Proficisentes tum ipsos adoriant. Etiam codex veterrimus Zwicca* viensis habet : Nevius in Hectore proficisente. Tunc ipsos adoriant. Sed ego quidem hanc ipsam scripturam veram esse, tragoediaeque illi nomen fuisse Hectorispro- ficiscentis puto. Ita habebimus exigua mutatione facta bonum versum trochaicum : tunc ipsos adoriant, ne qui liinc Spartam re-? ferat nuncium. Non citatur quidem alibi , quod sciam , haec Naevii tra- goedia, sed notus est ter memoratus Ciceroni Hector Kaevianus , dicens , laetus sum laudari me abs ie, pater , a lau*- clato viro, Q. Tusc. IV. 5i. Epp. ad Div. V. 12. XV. 6f 54. Ex quarto libro , sive, ut edd. antiquiores; ex tertio, affert Noniusin v. auspicari p.468. virum prae- tcr adveniet, auspicat auspicium prosperum» Non 634 LIB. m. CAP. IX. babet lioc fragmentnm ed. Ven. 1^96. In Plantiniana Hadiv Iunii et Parisina , uncis inclusum est prosperum, adnotataque lectio , verum praetor adveni et auspica. Scribendum videtur; verum praetor advenit: auspicat auspicium. Apud eumdem Nonium in v. concinnare p. 90, 28. ex quarto , sed in vet. cod. apud Merulam ad Ennium p. 423. etined/Ven. 1496. ex tertio, hocaffertur: transit Melitam Homdnus exercituSi insulam integram urit, populatur, vdstat, rem hostium concin- nat. Nolim quidquam mutari: viaetur ultima prioris versus syilaba cum sequente versu coalescere. Apud Nonium in v, danunt p. 97, 38. edm carnem victoribus danunt. v. Merulam p. 425. Apud eumdem in v. vicissatim p. 385, i4. vicissatim volvi victoriam. v. Merulam p. 426. Is p. 45. ex Calpurnio addit aliud libri quarti fragmentum : inhospitalis victrices absorbet unda Latium legiones hominum» Apud Calpurnium victrix es et neminum legi ait» Vide eum etiam p. 45. 35. Sexti libri haec sunr«. Apud Nonium in v. su~ perbiter et contemptim p. 5i59 30. 55. superbiter contemptim conterit legiones. Apud eumdem in v. censere p. 267, 18. censent eo venturum obvidm Poenum. H. Stepbanus omittit JBoenunu Apud Nonium in v. ili- co p. 5^5. , septimuin decitnum dnnum - ilico sedent. . DE VERSV SATVRNIO. 655 V. Merulam p. 456. Apud Nonium in v. /ocflp, 2xi, 5. . . . . . . . . convenit, regnum simul dtque locos ut haberent. Praebent haec verba , ut ex Livii Andronici versibus quidam , pulcrum versum heroicum. V. Merulam de b. I. p. 45g. 56. E septimo libro Nonius in v. paciscuni p. 4^4. < tres versus affert, sic fortasse scribendos : id quoque paciscunt , moenia cissint , quae Lu- tatium reconcilient : captivos plurimos eidem Sicilienses paciscit obsides ut reddant. Apud Nonium legitur ut moenia sinti sed ut omittunt edd. vett. et Stepb. Deinde apud Nonium in ed. Ven. i4g6. est t quae luctantium reconciliant captivos plu— rimosx id sicilicenses. In Hadf. Iun. ed. adnotatur alia lectio : Idem : Captivos plurimos Cicilienses. Mer- ceriana id vel idem plane omittit. Apud Stephanum, quae post plurimos sunt, omissa, et p. 254. in fragmen- tis incertorum carminum reposita sunt. Mernla bunc lo- cum attigit p. 438. Lutatium ultimis syllabis contractis pronunciandum. 57. Ex incertis libris haec sunt. Citrosam vestem ab Naevio in Bello Punico dici adnotavit Macrobius Sat. II. 1 5. Indidem non nominato auctore Festus : citrosa vestis appellata est a similitudine citri: videturque hic etiam in v. supparus mentionem huius loci fecisse. Verba servavit Jsidorus Orig. XIX. 22. p. i5oo, 6. pulcram ex auro pestemque citrosam. Apud Priscianum VI. p. 647. et 696. ( v. Merulam ad Enn. p. 455.) • . fames acer augescit hostibus. 656 £I& III. CAP. IX. In priore loco cod, Zwiccav, sec. aug-escet. Et VI. p« ^99- magndmque domum decorimqae ditem vexa- rant. . Sic dedi ex cotl. Zwiccav. secundo. Primua vexrant. Alter codd. Paullinorura , diemque vexant. Editi et li- ber D. Iacobi t vexerant. Et p. 704. de quo Merula ad Erm, p. Q2. 4j5. 445. , 4 • zamque eius mentem fortund fecerdt quietem. Mediara syllabam in quietem brevem esse, ex Prisciano colligitur. Et VII. p. 770. de quo loco Merula p. 4i6. senex fretus pietdte deum, dlloquutus summi deum regis fratrem Neptunum , regnatorem marum. Alter codd. Paullinorum f pietate dui allocutis sumi dei regis. Zwiccav. secundus, semideum. Expleri potest Iiic versus verbis a .Varrone p. 74, 5o. allatis, . , patrem suum optumum dppel(at suprer- mum. Apud Festum in v. quianam> de quo loco Merula p. 4i6. ♦ • • summe deum regnator, quiaridm genuistfi. Sic Scaliger. Apud Festum est genus isti. Arhid eum- demin v. rumitantt ex Bello Punico sumptum videtur hoc : simul alius aliunde rumitant inter se. Diserte Bellum Punicum citatur in v. sarddre^i . . * . quod bruti nec satis sardare, queunt. Et ih v. slupruiri: seseque ii perire mdvolunt ibidem, quani ciim stupro redire ad suos populcms. , • Ibidem : DE VERSV SATVRNIO. 65? sin illos deserdnt fcrtissimos virorum* magnum stuprum poplo fieri pergetis. . . P^irorum pro viros debetur Scaligero : sed alia ille prjae- ter necesLitatem rnutabat. Caeterum v. Stepbanum in riagnii poett* vett. p, 236* Apud Nonium in v. castitas p. 197, 25. res divas edicii, praedicit castus. Apud Donatum ad Terentii Andr. I. 1, 28. plerique omnes subiguntur sub suum iudicium. Stephanus habet subiungunt. Varro de Lu L. IV. p# 57, 9. quum carceres in circo a Naevio oppidum appel- lari dixisset, scripsit poeta, inquit, . * . . » dictatdr ubi currum insidit* pervehitur usque ad oppidum. Vt hoc, ita etiam quae de monte Aventino et de Balan- tio9 (sicPalatium vocavit) scripserat Naevius, quorUm mentionem facit Varro p. i4» 4. 16, 16. ex Bello Punico eumpta videntur* Diserte huius carminis mentionem fa- ciunt Gellius V. 12. Lucetium Iovem commemorans^ et Festus in v. sublicium et sujjparus. Idem Festus sine operis indice in v. sagmina haec affert^ quae ad Bellum. Punicum videntur pertinere : . . ..*•*.. ius sacratum lopis iurandum sagmine. Paullus eodem loco ex Naevio afiert : scapos atque ver- benas sagmina sumpserunt : uhi verbenas videtur in* terpretamentum esse. Et in v. summussos : • odi, inqu.it, summussos : proinde aperte dice, quid sit, His adde , quos supra in loco Atilii Fortunatiani iam ap- posuimus, p. 2680. ferunt pulcras creterras , ailreas lepistas, quem ita emendavit Bentleius in Resp. adBdyl. p. ia3. et, novim lovis concordts filiae sorores. 658 UB. III. CAP. IX. Non est autetn Naevii, quem Diomedes p. 5i2. affert: vide Atil. Fort. p. 2698. . summds opes qui regum regias refregit. illud vero addubito , an versus, qui a Gellio VI. 8. affe- runtur, etsi Saturnii videntur essef ndn sint ex Bello Punieo. Ii sic fortasse scribendi : ' . • . . ■•■ . etiam qui manii res magnas saepe gessit gloriose, cuius fdcta viva vigent , qui apud gentis solus praestat, eum suus pater cum pdllio uno ab amica ab~ duxit. Editum est etiam qui res magnas manu saepe, et, cU- ius facta viva nunc vigent. 58. Epigramma, quod sepulcro suoincidivoluitNae- vius, versibus Saturniis scriptum, servatum est a Gellio I. 24. Mortdlis immortdlis flere si foret fas, fterent divae Camenae ISaevium poetam. itdque postquam est Orcino trdditus thesauro, obliti sunt Homae loquier Latina lingua. 5q. Habuerunt Romani etiam alia antiqua carmina, quorum pleraque versibus Saturniis scripta fuisse credibile est. Et Marcium vatem quidem, praeter vaticinia, etiam ,praecepta composuisse accepimus» Fragmentum ab Heu- singero adiectum MalliotTbeodoro p. q5. praecepta pri- mus apud Latinos Marcius vates composuit : ex qui- bus est illudi . . . . . . . postremus loquaris, primus taceas. Nullum vero numeri Saturnii vestigium video in bis, de quibus Festus in v.faminius camillusi sicut Eabetur in a/itiquo carmine, quum pater filio de agricultura DE VERSV SATVRNIO. 6% praeciperet: hiberno pulvere, verno luto, gr andia farra , camille , metes: nisi quis sta- tuat, in his carminibus canendis non mensuram syllaba- rum, sed, ut vulgus facere solet, communem pronun- ciationem observatam esse. 4o. Saepius commemoratur a veteribos Nelei car- men , quod neque a quo factum sit, neque quid argumenti habuerit, a quoquam adnotatum inveni. Videtur tamen Livio Andronico posterius esse. Ita enim Charisius p. 64. ut in Odyssea vetere, quod est antiquissimum carmen ? mea puer, mea puer, quid verhi ex tuo ore auclio? ei in ISelei (vetus codex apud Merulam ad Enn. p. 53. Menelai) carmine, eoque pri- sco: saucia puer filia sumam. ubi tamen Varro puera dictum putat , sed Aelius Stilo , ma- gister eius, et Asinius contra. Pro sumam scribendum coniicias Summani. Festus in v. numero: iteminNe- lei: numquam numero matri faciemus volvi. Scaliger, faciemus volup. Fortasse scriptum fuerat^: numqudmne numero mcitri faciemus volup ? Nam etiam alibi trimetri apparent. In v. stuprum : in Nelei carmine : foede stupreque cdstigor cotidie. In v. topper i in JSelei carmi/ie : topper fortunae commutantur hdminibus» Putatur idem carmen apud Festum in v. strigores cita- tum fuisse. A Neleo , patre Nestoris , ductam appella- tionem esse coniiciat quis ex simili appellatione carminis ab Attio conditi, quod videtur versus Saturnios habuisse. Varro de L. L. VI. p. 70, 27. in carmine Priami apud Attium quod est , veteres , Camenae, cdscas res volo profari, et Priamum, cascum significat vetus. Legitur apud Varronem Ca* 64o LIB.III. CAP.X, smenas, et deinde et primum pro e£ Priamumi V. Sca* ligerum. Postremus , qui versus Saturnios faceret, for- tasse ipse Varro fuit. Certe Nonius in V. meret , duo ex eius Euuaenidibus fragmenta afiert , quae hoc numero esse videntur, p. 544. et 545. quia plus , inquit, merere debet^ in quo est virtus. primum isie, qui meret sesteriios vieenos* 4i. Nemo non videt, quam incerta dubitationisqu4 plena res sit , tam brevia t tamque corrupta fragmenta in numeros suos redigere. Si tamen in bac re aliquo suc» cessu gavisi sumus , iuud in primis ad cognoscendam constituendamque legem versus Saturnii memorabile est, quod quum ex natura' huius numeri syllaba, qua prior pars versus finitur, ancepsesse, et proinde solutionem detrectare debeat, tamen non raro soluta reperiatur.i Sed est hoc eiusmodi, ut, quamvis a Graecorum arte ac di* ligentia aHenissimum sit , tamen llomanis illis veteribus condonari possit facillime. C A P. X. De versibus secundum antipatliiam com- positis* 1. Dicendum nunc est^ de iljo genere versuum, quos grammatici xcct dvTLTici&Hav [imtovq appellant, Eos paucis tantum attingam, quoniam ut appellatio parum apta, ita natura horum versuum longe alia est, quam visum est grammaticis : unde dennitione posita, totum genus aliud esse censendum est, 2. 'AvTinaQuctv ilH vocant , quum contrarii numeri uno in versu coniuncti sunt , ut trochaei et iambi. Ita hic versus, quem ipsi in asynartetis numerantj DE VERS. SECVND^ ANTIP. COMPOSITIS. 64i itoog fp>L% InnoTctg i'£ihufx\pev ccGTqg, vere dicendus foret y,av dvTvnu&eiuv compositus eese. At non ita illi : sed quum more suo versus in syzygias quat- tuor syllabarum dividunt, si ex ista divisione contrarios numeros prodire vident , eos ver.sus xut uvTinu&uav «*- movQ vocant. Quod si ordines, ex quibus versus isti constant , considerassent, plerumque nihil discordare nuW meros animadvertissent, Et, ut discordent , qui tandem hoc eiusmodi est, ut propterea singulare genus numerorum constituendum sit, quum leges non haheat alios, quam si concordant? Sed videamus exempla, quae affert He- phaestio. 5. Primumiile ponit p. 45. (78) epichoriambicum Sapphicum hendecasyllabum , quod sic metitur: At constat hoc metrum ex his duobusordinibus: .— u — tr 1 — uu — w— o TtowiXo&Qov cc&ccvctT ^ AqzQodhu* 4. Deinde p. 46* (79) Pindaricum hendecasyllabum, quod sic dividit : o — — — «*V I ~ tw>0— — I U~— -w quum ex his constet ordinibus : 1 1 i O . — U I — <^> — o — I — — o~ I — — o — quod sic potius metiri debebat : ,(^i^> «W£ ' 'Anollov , ncu fxsydko) Aiog, 1\ 642 LBB. II!. CAP.X. 6. Porro"aKud epionicum, Alcaicum doc!eca$yllabumf quod sic disponit: O __ U I | — — — U <*J | — KJ (-— U quod sola anacruseos aecessione a Sapphico differt: lonXo'A c\yva lAecltyofiude £at((po7. Non ausim formam (,udi%6piid£ propterea, quodalibinon invenitur, reiicere. Quid obstat enim, quin a fiudog du- cta censeatur? 7. His addit epionicum tetrametrum catalecticum , cuius banc formam esse vult: w— _v^ — I — *-—<-> J — *-W— — w I — U — At describendum est in hos ordines : 1 1 ' 1 ' «j^— U— *«t7 I .— - Ov^ —- «w .— 17 j ^— U— -- toiovtoq etg &tjpctg Ttatg uQ^ozeao^ opifiivoQ. fiolig fiiv ivvij Xemov a%oiG in ctTQaxTCp Xlvov. In primo horum versuum vulgo dQfiaTeoGi %rifisvoQ* Gais- fordius cum Bentleio dedit aQfuxTeoo oxijficvoQ* Ego ve- rius puto, quod cod. Monac. praebuit. De 0 pro a ab Aeolensibus posito vide Koen. et Bast. ad Greg. Cor. p. 455. 906. In secundo versu recte* opinor, Blomfiel- dio in Museo Cantabr. I. P. I, p. 26. tvvtj non nomen proprium, sed verbum , nebat , esse videbatur, modo ne ab ivvioj vel tvvruii factum putasset. 8. Sequitur apud Hephaestionem epionicum a mi- nore ? quod recte describit: i t i i i yj O I <^~> I s>U- — thqiooov * ai yctQ 'AnoXXojv 6 Avxhoq* Ivco oaXaoGOfiidoio av dno juaodojv. De posteriore versu v. Gaisford, ad Hephaest. p. 55/. DE VERS. SECVND. ANTIP. COMPOSITIS. 643 g. Denique aliud epionicum addit, quod anaclasin habeat. Id ex his ordinibus compositum videtur: O— — kiy\ iJittTiiQ iii Jff^ara (3aiveig. 01» dlX* iQW' OV A/UQ J^ft» XCtTttXQvqtUV* X. fiaxQa fiilXnov' dlld Ta%vvov. 01. Autov igtc tiv , cj. -X. dnoyovov; OL ro %6 AupduXiduv ytvog; JC. d Zev* DE NVMERIS CONCRETIS. 64; OI. a&Xvov Oidmodav ; X. cv yuQ 6' 648 LIB. III. CAP, XI. w tpiloij nov tuq Ad-y]vaq qjctolv IdQVG&cu %&6vog ; Epitritorum vero multo gravior est et lentior incessus, ut in quibus secundus quisque pes non trochaeus habeatnr, sed longior trochaeo sit. Quod si hos epitritos, qui da- ctylicis numeris iuncti usurpabantur in carminibus ad Do- rios modos factib, quos modos graves et magnificos fuis- se constat, trochaeorum instar pronunciari, i. e. primam arsin fortiorero secunda esse volumus, numerus hic, qui omnis gravitatis expers est, tam male consociatur dacty- lis lllis , ut nihil fingi a Doriae harmoniae splendore alie» nius possit. Veluti, XQWta tyOQfiiyi, ' u4noXX(ovog nal lon\oY,oiii(nv ovvdixov Moiouv aviavov, Recitet hos versus aliquis ad legem trochaici numeri, W TT — uu — o^. I I et sentiet, quam inconcinna parumque accommodata sit haec trochaeorum levitas. Quod contra, si epitritos ad- hibebit, et secundam quamque arsin novo et graviore ictu notabit, pleni ponderis spondeus aptissimos praebe- bit et splendidissimos numeros: / J t 6. Deinde non solum caesura trochaeorum carent hi epitriti, forraasque habent plane alias, sed ipsa etiam mensura monet, ut eos longe a trochaicis numeris diver- sos esse statuamus. ISam in trochaicis spondeus non proprius pes est, sed propter ukimam dipodiarum anci- pitem vice fungitur trocbaei, nec vere spondeus est: un- de non necessitate quadam , sed magis cum aliqua venia toleratur. In epitritis atitem istis necessarius est sponde- DE NVMERIS CONCRETIS. 64g us, constanterque servatur: et si quando permutaturcura trochaeo, ita hoc fit, ut non, quemadmodum in trochai- cis versibus, longa syllaba pro brevi, sed brevis pro longa ponatur. Quod quum proprie non aliter quam in fine simul et numeri et vocabuli fieri deberet, tamer> ,'oe- taecommoditatis caussahoc sibi indulserunt, ut etiamme- dia in voce x et , licet raro , numero nondum finito, bre- vem pro longa ponerent. Quae sane pravitas quaedam mensurae est: sed quoniam in thesi monosyllaba est, non magnopere vitiatur pronunciatio vocabuli , si syllaba ictu carens satis scite , voceque caute suspensa extenditur. Eadem licentia in primo quartoque pede versus heroicj interdum invenitur, ut, TLvftiov ttaXeovGtv intavvfiov. f.irj juag ojq mp7ai/ Vivov ccXovre navayoov, Vt fortasse etiam his defendendis adhiberi possit, (AaiTiog ctiaov, er, dvexptov "/,xa\i(voio* Vide, quae dixi lib. I. c. 9, 7. p. 4i. et lib. II. c. 26, 22« p. 347. 7. Aptius autem visum est, ibi maxime hanc Kcen- tiam admittere , ubi propter finem membri omnino incer- tior eet temporis observatio. Is finis autem non solum in extremis , sed etiam in mediis versibus invenitur. Et primo, quum alii numeri succedunt, velut dactylici. Pindarus 01. VI. 5o. dvdgl xcofiov deonoTt/. ndgeoTV ZvQaxoGio}. Deinde, quum cognatus numerus , Creticus , sequitur: 01. XI. 16. ev&a Gvyvto)im$uT • iyyvuGOftai. Denique quum idem quidein numerus, sed seiunctus a praecedente, sequitur. Etenim quum saepeunus tantum epitritus , plerumque duo , interdum tres , ut in tertio 65o LIB. III. CAP. XI. carmine Olympico , in unum m.embrum consocientur, Aooqioj qpojvav tvaojLiogac ntdlkoj, ubi quattuor epitriti coniunguntur, placuit poetis, binos uno membro complecti. Ita factum est, ut secundus eo- ium et quartus ultimam ancipitem esse paterentur, Ita in initio stropharum Isthm. III. cuius carminis pars vulgo quartum carmen Isthmium numeratur; tvxKiojv d toyoov txnowct %Q}] fitv vftvrjaai . %ov, tadlovt ut v. 19. qui secnndum vulgatas editiones primus est quarti carminis, inserto fxtv ita scribendum videatur: tGTt, fiiv fiOV •d'i(OV tXCCTC flVQlU naVTU Y.iXtV&OQ* De caeteris Pindari locis , qui in medio horum epitrito- rum cursu brevem syllabam pro longa habent, dixi in dissertatione de quorumdam metrorum mensura rhythmica p. 7. seqq. eosque corruptos esse ostendi, in qua senten- tia postea magis etiam confirmatus sum. lam enim ne- que ab nomine proprio excusationem repetendam essear- bitror, neque in carmine Isthm. quarto, quod vulgo quin- tum est, quidquam esse puto, quod hanc, quam propo- sui, rationem labefactet, modo primi duo stropharum versus rectius, quam hactenus factum est, describantur. Tales enim eos esse puto: Mutiq * AXlov , nolvojvvfxs Qelaf cio y tuctTb xul [Atyao&tvrj vofimuv. Ita, quae toties in iis hrevis syllaba pro longa posita est, ubique in fine numeri erit. Etenim qui locus solus irn- pedire visus est , quo minus hi duo versus in unum sy- stema coniungerentur : dico autem versum 55. qui vulgo est 65. is quum iam veteribus interpretibus multum ne. gotii fecisset, bene factum est, quod scholiastes vesti- gium servavit verae lectionis, qua recte intellecta omnis tollitur difficultas. ^Scribe. iv nolvcp&OQO) 2al&.fi} Tsgnvdv imCTa^cov iuqw. 8« His quoque numeris interdum anacruais accedit, eaque, ut par est in tam gravi numero, plerumque Jonga. Vt Olymp. III. Aiv7]cidafiov naidl cvfifii^at, nQsnovTOjg. q. Ad hoc genus pertinent, quae supra in asynarte- tis ab Hephaestione commemorata omisimus, iambelegus, et Platonicum , ac Pindaricum metrum. Nam ille quum de versu encomiologico exposuisset, quem ex quinque dactylicis totidemque iambicis semipedibus compositum putat, quam distinctionem non reprehendam quidem> sed diver* sum puto versum esse, qui sic distinguitur, '* ^ Vw _ 1 J_^±_ ut apud Pindarum 01. III. 25. 652 ltb. m. cap. xr, "Igtqov ccno GXtccQav naydv ivuv.iv, ita pergit p. 5i. (91) ro di dvTiGTQafifiivov tovtoj , iafifti-. Xsyog 'AuXfiTai. tovtoj di iv ovve%iia ovx tofiiv rivd aexQV" (.livov , difonaQfiivoog de' nQCJTOV fliv iuftovXov 0SflttV ovQctvlav. HiiVOJV Xv&tVTOJV GOIQ VTlQ %£QGtV , titVu£. ylvtTat di xccl TQtmv&^fiifiiQig tx tovtojv, to xaXovfii-' vov UKaTcovixov, tv «) Ta fiiv ey.ccT&QO&ev duo duy.TvXtxcl eiot> ntv&fjfitfitQ^ , to di fiiaov, iaufjinov * xt'%Qt]TCU di av-> IW IIlciTOJV iv ACCVTQlCUg ' %iMQ£y nalawyovojv avdQojv &6cctojv giikXoys noat- TOGOqjOJV. Versus hic ita potius metiendus videtur ; / 1 Deinde : dvTtOTQctfifitvov di ioTb tovtoj to HwdctQwov xct- XoVfliVOV* og xal tvnttg dyvoj nelixu TtxtTO gav&dv 'A- ftavctv gogjqI ts accl to ftqdiv Jcyav tnog (xtv?joav ne- QlGGOjg* 10. His Doriis epitritis tragici quoque usl sunt, nunc unum alterumve huius generis versum admittentes , de qua re tamen ambiguum iudicium est , nisi tota carminis conformatio epitritos trochaeis praeferri iubeat, nuncau- tem eos , ut Pindarus , cum dactylicis numeris consoci- ant: et de his quidem carminibus minor dubitatio est, quum plerumque tota graves illos Doriae harmoniae mo- dos prae se ferant. Quod si rariora apud tragicos huius- modi carmina sunt, caussa haec est, quod hi numeri in magna gravitate tamen tranquilli minusque actuosi sunt, quam plerumque in tragoedia opus est. Apte usurpavit eos Aeschylus in Prometheo v. 525. seqq. 886. seqq. In primis placuit hoc genus Euripidi in Medea , qua in fa- DE NVMERIS CONCRETIS. 655 bnla fere omnium carminum primae strophae hos Dorios modos habent. Vide in ed. Pors. v. 4n. seqq. 627. seqq. 820. seqq. 972. seqq. sed nullum horum carminum est, quod versus satis recte dispositos habeat. Non videtur tamen operae pretiuro esse, ipsa carmina apponi, quum ea quivis, qui non alios in iis numeros, quam dactylicos et epitritos et pedem Creticum inveniri meminerit, ipse possit recte disponere. C A P. XII. De compositione numerorum universe* 1. Deserui consulto ordinem rerum eum, quem in primo huius libri capite designavi. Nam quum numero- rum , qui non sunt simplices , duo genera posuissem, mixtos et compositos , mixtorumque alios polyschemati- stos , alios concretos , compositorum autem alios per co- haerentiam coniunctos , alios asynartetos esse dixissem : debebam deinceps polyschematistos, concretos, per co- haerentiam iunctos, ex quo genere fere sunt, qui a grammaticis v.ux avTtnu&tictv fir/.rol vocantur , denique asynartetos pertractare. Sed quoniam in hac tota dispu- tatione, quae de numeris non simplicibus est, illud sum- nium est atque ultimum , ut de strophis dicatur, is ordo videbatur aptissimus esse, quo quasi gradatim ad illam numerorum varietatem, quae in strophis est, perducere- mur. Itaque a polyschematistis ad asynartetos, ab his ad compositos secundum antipathiam, inde ad numeros, quos concretos appellavi, progrediendum esse ratus sum. 2. Nunc, priusquam ad ipsas strophas accedam, pau- cis univexse de condendis carminibus dicam. Qoae res etsi non expers est legum, tamen, quoniam leges illae non nisi ex sensu eius, quod aptum ct convenien3 sit, 654 LIB. III. CAP. XII. pendent, fieri nonpotest, quin tam variae ac mutabiles sint, ut nihil de iis certi constitui, sed tantummodo ob- 8ervationes quaedam in medium afferri queant. 5. Continetur autem onmis carminum condendorum ratio duabus partibus, electione et tractatione: quarum electio in genere numeri, quod cuique rei aptuin sit, inveniendo , tractatio autem in apta ho- lum generum conformatione et coniunctione versatur. 4. Ad electionem quod attinet, muha et musici veteres , at Aristides Quintilianus p. gy, seqq. et rheto- res de vi et natura cuiusque numeri disseruerunt: quae etsi cognitu non iniueunda sunt , tamen cavendum est, ue obliviscamur, ebsdem numeros, ut iu musica sonos eosrflem, prouti his aut aliis sonis numerisve consocien- tur, aliam et saepe contrariam naturam induere. Quare operam dare convenit, ut sensum harum rerum multaiu- staque exercitatione acuamus. Duobus utar, iisque lu- culentis exemplis. Trochaici et iambici versus unum communem numerum habent, pariterque dactylici et ana- paestici. Mira tamen omnium inter ipsos diversitas est. Iambici enim propter ordinum, in quos dividi solent, multiplicem varietatem , ad sermones recitationemque aptissimi sunt. Trochaici autem propter aequalitatem or- dinum, multo magis accommodati sunt cantui. Anapae- sticivero, in quibus eadem cernitur ordinum aequalitas, magis ad gravem quamdam et splendidam recitationem, quam ad cantum idonei sunt, ea caussa, quia per crebras solutiones contractionesque rursus minuitur aequabilis ille decursus. Ex dactylicis denique ii , qui plenam pe- dum mensuram habent, propter ordinum aequalitatem syllabafumque stabiles vicissitudines cantui bene conve- niunt : quod contra illi , qui pedes habent irrationales , etsi propterea , quod arsin non patiuntur solvi , recte ad DE COMPOS. NVMER. VNIVERSE 655 canendum adhiberi possunt, tamen propter ordirmm mi- ram varietatem aptiores ad recitationem videntur. Eo- dem modo ex consociatione plurium merrorum admirabi- lis quaedam varietas enascitur, quae rursum , quamvis diversa sint metra, quasdamcommunes notas habet, quas sentire, quam describere facilius est. Vt quisnon vi- deat qui his rebus operam dederit, aliud in tragicorum, aliud in lyricorum numeris ingenium expressum esse'? quorum tragici numeri concisum quid et plenum conten- tionis, lyrici etiam in summo fervore remissionem quam- dam et nescio quid solutum habent: ut, si uno verbo discrimem indicandum sit, tragicos numeros actuosos, lyricos cantabiles appellare possis. 5. Tractatio, quae partim in singulorum numero- rum conformatione, partim in plurium coniunctione Cer- nitur, in singulis numeris has partes habet, ter- ininationem, eamque et totius numeri, et membrorum eius ; mensurarum vices; denique licentias, quae vel in caesurae o bser vatione, vel in mutatione mensurae, vel in tempera- mento prosodiae positae sunt; inplurium autem numerorum coniunctione tractatio ad con- gruentiam numerorum, adnexum, adpropor- tionem spectat, eaque proportio aut longitudinis est3 aut ponderis. Dicam deinceps de his partibus singulis. 6. Finem in omni numero praecipue notari constat. Non solum enim , quoniam finito numero pausa succedit, aiiquamdiu quasi resonant in aure novissimi soni , sed etiam ex fine integrum esse absolutumque numerum co- gnoscitur. Itaque priina iri tractandis numeris cura circa t erinin a tion e m ver6atur, quam decet talem esse, ut apte conquiescat numerus, finirique , non abruinpi vi 656 LIB. III. CAP. XII. cleatur. Apertum est autem , fiuiendis numeris in uni- versum aptiorem esse clausulam eam, quae legitimis or- dirubus brevior sit. Vnde elegantissima terminatio habe- tur, quae fit ordine catalectico, j. e, breviore. Sed tro- chaici nurneri, qui natura sua non vehementes sunt, etiam quum acatalecti sunt, bonum exirum praebent. Sive enim iambici versus plena dipodia finiantur, longa finalis apte sinit vocem requiescere; flive tro- cliaici, vel in triplici ordine , trochaeus thesin et per se levem, et minorem arsi hahens^ nioliem suavemque exitum facit. Asperior dactylus, ma- gisque etiam paeon est : unde paeonicos numeros in da- ctylum vel trochaeum , vel ipsam arsin, dactylicosintro- chaeum vel arsin solam exire consentaneum visum est. Anapaestos autem, qui si , ut in tragoediis Senecae, ple- na dipodia finirentur, propter aequalem dipodiarum in- cessum abrupti potius, quam conclusi viderentur, ab- scissa parte in trochaeum terminari placuit. Choriambi- cos numeros, qui vehementissimi sunt, plerumque au- gendo quidem ultimo ordine, sed ita augendo finiri vo- luerunt, ut, quod abundaret virium, in duos dactylos, vel ordinem logaoedicum effunderetur : [irjdiv allo qpvTtvorjQ tiqot{qov divdgtov n/nniXoj. dsvri vvv, afigul Xolqitsq , xaXXixopot t( Mo7ocu. Facile autem inteJligitur , quo insignior est finis , quo- que maior pausa consequitur, eo graviorem et sedatio- rem debere catalexin esse. Vnde, si in mediis strophis facilius dactylo in fine versus venia conceditur, in stro? DE COMPOS. NVMER. VNIVERSE. €57 pliae fine multo aptior est arsis in fine, vel trochaeus, vel spondeus. 7. Sed quemadmodumtotusnumerus aptam termina* tionem habere debet, ita etiam singulae eius partes cu« randum est ut idoneos fines ac terminos habeant. At- que haec pars tractationis in constituendis caesuris cernitur, quod his partes cuiusque numeri discernuntur. Caesurarum autem constituenriarum regula haec potissi- mum est, ne partes numeri nimium similes, nimiumve dissimiles fiant : in qua re tamen et numeri cuiusque et loci et argumenti conditio, spectanda est. 8. Secundapars tiactationis, quod ad singulos nume- ros attinet, in mensurae usu posita est. Multum in- terest enim, utrum solutionum levitate volubilem nume- rum reddas ., an contractionum pondere gravem fieri ve~ lis. Qua in re qui iustum tenrf eramentum adhibere ne- gligunt, etiamsi nihil illicitum admittant, tamen vel ve- nustatem numeri perdunt, sicut recentior tragoedia in versibus iambicis et trochaicis fecit , vel non id , quod possent, consequuntur, ut si quis in versibus dochmia- cis vel anapaesticis tardos citatosque pedes argumento ac- commodare nesciat, o,. Tertia denique pars , quam in singulorum nume» rorum tractatione considerare convenit, in licentia- ru m usu versatur. Est autem triplex ratio licentiarum : nam aut in caesurarum observatione vel ne- glectione cernuntur, quoniam quidam versus, vel quaedam argumenta caesuras magis minusve custodiripo- stulant; aut in mensurae modo positae sunt, quum alii versus, ut comicorum iambi , vel epicorum dactylici, irrationales pedes admittant, alii diligenter servari pro- priammensuram velint; autdenique pr oso dia e tempe- ramento continentur, quod aliis aetatibus, aliis in gene- Tt 658 LIB. III. CAP. XII. ribus carmimim, aliis in argumentis aliud es&e con* stat. 10. "Venio ad plurium numerorum coniun- ctionem. In huius tractatione primo congruentia numerorum spectanda est. Quo in genere admirabilis cernitur veterum ars et sollertia : cuius caussas et ratio- nes si quis in singulis exemplis investigare atque expla- nare vellet, multa docte possent et subtiliter disputari: «ed initium quis facilius in hac materia, quam finem in- veniret. Itaque praestabit, opinor, uno in exemplo ostendere, numeros, qui aptissime concinunt, vel perex- iraa mutatione ita inconcinnos reddi, ut nullo modo inter se congruant^ unumque quoddam ac totum effici- ant. Nam quis ferat huiusmodi stropham : Descende caelo , et dic, age , tibia regina longum Calliopea melosy seu voce nunc rritivis acuta, seu fidibus lyrave Phoebi: et tamen nuilus est horum versuum, quin per se bonus sit et reprehensionis expers. 11. Secundo loco de nexu numerorum videndum est. Multum enim refert, quo gradu, quo inodo, qua conversione nexi iunctique sint numeri. 12. Et gradus quidem nectendi tres sunt : primus qui in sola consequutione positus est, quum finis versuum etiam numeri finis est, quod est etiam in non- nullis eoium versuum , qui ad asynartetos relati sunt a grammaticis. Secundus gradus est is , quo asynarte- torum natura continetur, quod valde laxum vinculum est. Tertius cohaeren tia cernitur, quam cvvu^uuv Graeci vocant, quae perfectissima coniunctio est. i5. Modi autem nectendorum numerorum hi sunt: ex arsi in arsin, quae fortis et mascula coniunctio DE COMPOS. NVMER. VNIVERSE. 65$ est; ex thesi in arsin, quae omnium est lenissima et suavissima; ex arsi in anacrusin, quae inter has duas media est; ex thesi in anacrusin, quae debilis et soluta est. i4. Conversio denique, quae a tragicis inventa videtur, in interruptione numeri per contrarium aliquem numerum posita est. Quare in his tantum carminibus locum habet, quae uno similive pedis genere decurrunt, modis- que utitur his , quibus ex arsi in arsin aut ex thesi in anacrusin transitur. Vsurpatur fereinfine systematum, ut quum anapaesticum systema versu dactylico flnitur. ve» lut apud Euripidem in Hecuba v. 2i5. tov ifiov di (3iov , Xwfiav Ivfiav t ov fAiTa^Xaiofiai' aXXa •&avsiv fioo \vvTvyioL xQelooojv iavQ^aiv, vel quum dactylicum systema finitur versu anepaestico, ut apud Aristophanem in Nub. 288. uXX' dnoonodfAivac vicpog ofifiQiov d&avdzag Idiag , inidcofii&a TqXiGtiono) OfifiaTb yalav, i5. Tertia tractationis numerorum pars in propor- tione versatur. Ea quum duplex sit, longitudinis membrorum , et ponderis, utraque tota ex argumenti natura consilioque poetae pendet. Nam aequabiJis et si- hi constans animi affectio aequalia, neque aut per se ni- mis magna vel exigua membra , neque multum dissimilia requirit; vehementior autem et variabilis motus numeris ut natura sua diversis, ita magnitudine dissimilibus gau- det. Quod si interdum ipsi numeri iustam^proportionem partium indicare videntur, tamen hoc non fit aliter, nisi percepta intellectaque indole eorum. Vnde in versu he- roico communis ordinum divisio ea est, quae in medio tertio pede fit, quo loco versus in duas nec plane pares, Tt 2 66o LIB. IH. CAP. XIII. nec valde dissimiles partes dispescitur. In trochatcis au« tein iambicisque versibus quae clausulae apud comicos in- veniuntur, numquam aut brachycatalectae sunt, ut libro I. c. 11, 4. et libro II. c. 18, i5. i4. p. 181. ostendimus, quia sic proportio, quae versuum iUorum ingenio conve- nit, turbaretur. Contra quis improbet, ac non admire- tur potius diversissimae longitudinis membra in his Ae- schyli versibus in Prometheo, i83. 71K TC0T6 Tttivdt TtQVOiV %Q1J G£ TtQl.lCi fcfA- goivt igidttv • /i«. 5. Orthium non memini me, ubi sic integri membri instar esse videatur, invenire. Quod si hic pes ita usur- patus est, factum id esse crediderim in epiphonematis quibusdam , ut aiaj, ysv q>tvi sed baec ubi in ipsisver- sibus sunt, usitatam mensuram habere solent; ubi autem ipsa singulares versiculos constituunt, temerarium foret, deficiente proportionis indiciOj orthii mensuram adhibe- re: etsi non incredibile est, factum id nonnumquam esse., 6. Metricos nullam orthii trochaeique semanti men» tionem fecisse, non est mirum. Nam quum horum do- ctrina non ad cantum et musicos rhythmos pertineat, sed in sola recitatione versuum , quae simpli tantum et dupli mensuram habet, versetur: duae illae syllabae, quas or- thius et trochaeus semantus continent, etiam si in cantu duodenum temporum essent, tamen in metris describendis quaternorum temporum numerari debebant, utquae, si verba poetarum spectares, nihil nisi coramunem spon* deum praeberent. 7. A musicis orthios et trochaeos semantos interdum consociatos fuisse, ex Plutarcho de musica p. n4o. con- iicias: jcai tov fu£oXvdt,ov di tovov oKov TiQogs^vpijo&ca, XiyiTCto , xac tov Tijg oq&Iov uf^Mdlag tqotvov tov xara Tovg OQ&lovg nQog tov vr\uuvTov tqqiuiov. Ita corrigen- dum videtur , quod vulgo legitur , nQog tqv oq&iqv 6tj~ paVTQV TQ0%ui0V* 664 UB. III, CAP. XIV. C A P. XIV. D e s t r o p h i s. 1. Deducta eo est disputatio nostra, ut iam de stro- phis dicendum sit. In qua re maximam diflicultatem de- finitio nobis obiicit, quum, quid strophasit, neque a veteiibus satis exphcatum videatur, neque, qui novissi- mus hoc argumentum attigit , Boeckhius nobis satisfadar. Hic quidem lib. I. de metris Pindari cap. i3. . et lib. III. cap. 5. sententiam suam aperuit. Nos cur rem nondum exhaustam existiniemus , ex iis, quae statim dicentur, intelbgi poterit. Nam quum coniunctae sint et cognatae notiones versus , systematis , et strophae , aliquid his omnibus commune , aliud autem singulis proprium sit ne- cesse est. Laboratur autem statim in versus definitione, quam apparet omnium primam constituendam esse, quia et syatemata et strophae ex versuum quadam coniunctio- ne fiunt. Hepbaestionis quidem definitio adeo arbitraria est , ut non ex rei natura , sed ex maiore parte exemplo- rum petitam esse appareat. Is p. 65, (116) ita scribit; cri%og iavl noodv ftiye&og jnergov » bneg ovvs sXolttov loxl tquov o~v£oyi(ov, ovif (jlh^qv TfGGctQwv. Nec melius est, quod p. 44, (^6) significat, versum non posse ultra tri- ginta tempora complecti. Boeckhius vero versum vocat aut unum ordinem sive perfectum, sive catalecticum, qui absokitus sit neque aliis connexus, aut plures sibi con- nexos, ab aliis autem distinctos ordines, quae di&tinctio fiat silentio ' i. e. pausa. Haec definitio per se ipsa re- prehendi non potest: quamquam repugnat usui. Com- plectitur enim etiam systemata, ut iam systema nihil sit nisi versus longior : et ita profecto sentire videtur Boeckhius. Sedut hocquoqueconcedamus, quidiamstro- phis fiet? Nam quum non paucae reperiantur strophae, quae uno systemate constent, has nihil a versibus differre DE STROPHIS. 665 fatendura erit. Sed hac quoque in re sibi constat Boeckhius. Nam lib. III. cap. 5. stropham aut ex uno sy- •temate fieri ait, quo facto eam a versu non1 discrepare nisi longitudine, auc ex versibus variis inter se perfecte disiunctis condi. Sunt haec, ut apparet, et subtiliter disputata, et probabiliter. Verutntamen relinquitur in his definitionibus, quod merito displiceat. Nam si systemata a versibus sola longitudine differunt, quemter- minum constituemus , intra quem versus appellatione, ultra quem autem systematis nomine utendum sit? Stro- phas vero eas , quae uno systemate constant , cur omni- no strophas vocabimus, quum , quo a versibus vel syste- matis discrepentj non habeamus ? Nam strophae qui- dem definitio, quam posuit Boeckhius, quum versus , ex quibus constet, unam compagem efficere dixit, aut ita ambigua est, ut etiam in versus ipsos quadret , aut ita distincta, ut, si plures versus , plurave systemata stropham efficere debent , uni systemati vel versui non conveniat nomen strophae. 2. Has dubitationes omnes ego ex ambigua ver^sus notione ortas puto : quod nomen quum non una signiii- catione usurpetur, singulis diversitatibus recte constitu- tis atque distinctis reliqua sponte consequentur. Satis constat, nomina GTi%og et versus proprie id significare, quod Germani zeile dicimus , i. e. ea , quae una in linea scripta sunt. Quae notio quum ex usitatissimis Jibrorum tabularumque formis hausta sit, magnitudinem orationis notare coepit eam, quae fere una in linea scribi potest: quae quoniam talis esse solet, ut commode uno spiritu proferri possit, nomen hoc, ad numeros translatum , si- gnificat numerum, qui intra unius spritusde- fectionem continetur. Sed haec definitio , quae tantummodo, quid non sit versus, indicat, nihil utilita- tis habebit, nisi res certioribus finibus circumscribatur. 666 LIB. III. CAP. XIV. 3. Nam spiritus ut pro termino esse possit intra quera consi&tat versus, tamen ad naturam versux defini- endam minime idoneus est, quam* in eo necesse est po- sitam esse, utnumerus, qui uno spiritu proferri potest, etiam per se totum quoddam atque absolutum efficiat. Fit hoc autem partim perpetuitate, qua partes numeri inter se cohaereant, partim perfectione, quae posita est in eo, ut pro natura cuiusque numeri nec deesse quid- quam, neque redundare videatur. Itaque iam versus erit numerus unus et integer, qui uno spiri- tupronunciari potest. 4. Ille in hac re magnus error fbret, si quis pausam vel silentium, quod fit in fine quorumdam numerorum, in definitione versus commemorandum putaret. Nam quod extra numerum est , non potest pars esse numeri. Sed etsi ad definitionem versus non pertinet p?usa, ta- men ad differentiam quamdam versuum constituendam ali- quid confert. Nam si consociationem plurium versuum spectamus , alii versus nexi sunt, alii non nexi, alii seminexi. Nexi versus sunt, qui una perpetuitate numeri cohaerent; non nexi, qui pausa vel silenriodi» rimuntur; seminexi, qui, ut libitum est , vel conti- nuato vel per pausam interrupto numero sunt. Et hi quidem sunt , quos ego asynartetos vocari velim. Nam quos grammatici ita appellant, potius plures versus sunt, pausa disiuncti, sed qui propter brevitatem uno spiritu in pronunciando comprehendi possint. 5. Iam systematum et stropharum natura intelligi poterit. Est enim systema numerus per* petuus e versibus nexis cohaerens, stropha autem numerus ex pluribus versibus utcum- queconsociatis compositus. DE STROPHIS. 667 6. Apparet ex his , systema ndn nisi tmo eoque per- petuo et cohaerente numeri contineri, stropham autem. etiam interruptos numeros admittere; proinde systema tantummodo ex versibus nexis fieri, stropham etiam ex non nexis et seminexisj itaque systemate stropham non nisi unam , stropha autem systemata plura comprehendi posse. 7. Rem omnem exemplis declarabo. Simonides epigr. 85. (91) fivrjGOficct , ov yctQ ioixev avojvvfiov iv-&ud* *Aq*/i-_ vavveoj yitiG&ab &t]Qujv. Hic non modo singuli versus uno non interrupto numero decurrunt , sed omnes inter se eadem perpetuitate iuncti sunt: unde iis systematis appellatio convenit. Iidem 668 LIB. IIL CAP. XIV. vero versus, si non perpetuitatem numsri, sed conspira- tionem partium, similitudine sua et convenientia totum quoddam praebentium t spectamus, strophae nomine ap« pellandi erunt. Tolle enim perpetuitatem numeri, et fac omnium versuum postremas syllabas ancipites esse : manebit stropha , systema autem peribit. Iam adde his tribus versiculis reliquos quinque : iv.ov vuv inl Aij&ixiov dlvrjGtv ' <&Q6oxa{Jclwv uvdQMV iyxu&oQt» noliv %uIqovg*' ou yuQ avrjfitQOvg noifittivng no\w]taQ. Omnes octo coniuncti recte praebebunt unam stropham: nam sic quoqueex his duabus partibus, quarumunatres, altera quinque versus continet, recte apteque totumquid componetur : systemata autem manebunt duo , numero in tertio versu pausa finito. Non poteris autem ex poste- riore systemate , quamvis longiore , duas strophas extun- dere. Quomodo enim numeri decursu nondum finitc* stropham , quam pausa finiri necesse est , terminabis 1 8. Postulat haec materiaj ut paucis de illo Hephae- stionis praecepto dicam , p. i4. (26) nccv ftivQov iig ziXei- av neQtttovTttt Xihv, quod nuper etrixasacerbiores, quam pro tantilla re, et versus immanis ac monstruosae longi- tudinis peperit: quorum ad instar si tragicorum systema- ta describenda essent , novis chartarum formis , immo loiis quibusdam potius , quam foliis , opus foret. Sed abstinuissent , opinor , ab his conatibus , qui nunc tanta cum cupiditate de huius inventi gloriola contendunt, si iis in manus venisset Hber Friderici Richteri , scriptoris facetissimi, quem vnlgo Ioannem Paullum vocant, in- scriptus hoc titulo ,. Flegeljahre : cuius in libri volumi- neprimo, quod editnm est Tubingae a. i8o4. mira prae- sagitione et occupatum est hoc praelongorum versuum DE STROPHIS. 669 inventum, et festivissime illusum, maxinae p. 48. et io4. et 107. Hephaestioui quidem ego non tantum tribuam t ut huius auctoritate verum esse praeceptum illud credi velim. Solent enim grammatici ex usitatioribus exemplis praecepta sua depromere , quae , ubi ad rariora ventum est falsa esse intelligas. Verum hic tamen res ipsa mo- net, et esse aliquid veri in illo praecepto, et quid illud sit. q. Pertinet enim ad versus non nexos, quales plerique sunt. Quorum in fine quoniam pausa et siien- tium succedit, consentaneum est, una cum versu etiam vocern finiri, ne vocabulum inchoatum , pausa in medio facta, abrumpatur, atque utraque eius pars trunca et mutila haereat. Minime vero ad versus nexos extendi hoc praeceptum potest, qui quoniam una perpetuitate numeri cohaerent, nulla interposita pausa, nihil est, quod finiri versum in media voce prohibeat. Strophae vero et systemata, quoniam semper pausam in fine habent integra voce, ut versus non nexi, finiri debent. 10. Apertum est, versuita, ut nos fecimus, defi- nito nihil in hac quaestione aut ambiguitatis aut obscu- ritatis relinqui, litemque illam, quam quidam nobis 111- tendunt, non in re, sed in verbis versari. JNam qui versus nexos negant versus vocandos esse, sed systema- tis quae ex illis versibus constant, nomen versuum tri- bui volunt, quid alfud , quam iu sola versus definitione ab nobis discedunt, pausam, quae in fine numeri sit, ad versum pertinere iudicantes? At exhacre nec lucriquid- quam, et magna perturbatio nascitur. Quid enini ? Num hos versus Sophociis in Oed. Col. I2i5. iml nollci ph al fiaxQal d^UQCXt HCtTl&tVTO fo] ? quia continuari numerum hiatus prohibet, duos versus 670 LIB. III. CAP. XV. esse contendemus , hos autem , qui statim sequuntur , Xvnag iyyvTigco* ra tsq- novra d ovx av tcJoig onov, quia in media voce finiri versus nequeat, negabimus esso duos , et in unum coniungemus ? Mihi quidem hoc val- de ahsonum videtur. Praeterea vero tantum abest, ut ista plurium versuum in unum coniunctio utilitatem ali- quam haheat, ut etiam non mediocri cum damno con» iuncta sit. Nam quum versus eo fine distinguantur, ut facile animadverti ab legentibus numerus possit, quo ne alienos numeros in pronunciando adhiheant, quis iam in versibus aut propter solutionum multitudinem impeditis, aut propter varietatem numerorum ambiguis, 6i plures nno longo versu comprehendantur, numeros , ex quibus constant , facile perspicere recteque. exprimere poterit ? Prioris generis exempla in systematis dochmiorum apud tragicos non sunt rara. Alterius quum alibi, tum in Pin» daro luculenta exstant documenta. Laudabo, qui sine xnagistro talem versum recte recitaverit: nayaQatlov gtoXco • 'AafxaTcodicov di nXayav axog vyirjQQv ev ys fia&vnidco Nepia tq xaklivwQv cpijosi. Piget vel verbum addere. C A.P. XV. De generibus stropharum. i. Quantum ex iis , quae ad nos pervenerunt, reli- quiis iudicari potest, antiquissima Graecorum carmina ex versibus unius generis , iisque non nexis constiterunt. Sed quum poesis ex epici carminis magnitudine et gra- vitate ad breviora et tenuiora arguraenta transferretur , numeros quoque apta aliqua complexione concludi opor- tebat. Ita inventi sunt epodi, quorum antiquissimum DE GENERIBVS STROPHARVM. 6;i genus versui heroico subiectum habuit pentametrum , ex duabus heroici partibus factum: eaque consociatio no- men nacta est carminis elegiaci. 2. Excoluit hanc epodorum rationem maxime Archilochus, nunc duos simplices versus consocians, ut, nctxtQ ^ivadfi^a, notov icpQaooi xode; tlg odg naQqeiQfv q.>Q8vag; nunc priorem ponens asynarteturn , ut, zolog yaQ yiXoTrjTOg tQwg vno xaQdlrjv i?>i%&$ig nokXijv xaT d^Xvv ofifiaTOJV ayevsv, nunc posteriorem , ut est in hoc Horatii , liorrida tempestas caelum contraxit, et imbres nivesque deducunt Iovem: nunc mare, nunc siluae, nunc utrumque , si quidem id iam Archilochus , et non alii post eum instituerunt. Ita in hocSimonidis, nokkdxt, di] tfvXrjg * A*apavTidog iv %oqo1gi,v T£Zoab dvojXolv'§av xioooyoQO&g inl dt&vQaiifioig. ' Et ut minor versus praecederet, qui proodi potius vo- cantur : JPetti, nihil me sicut antea iiwat scribere versiculos , amore percussum gravi. 5. Multae huiusmodi epodorum et proodorum formae vel ex Horatio, vel ex aliis poetis colligi possent. Sed quoniam in plerisque nihil difficultatis est, nihil in hoc genere morabor. Iuvat tamen unum afferre exemplum, in quo numerus choriambicus regnat. Id in duobus sco- liis apud Atbenaeum XV. p. 6g5. C. invenitur, quorum priori restitntum est primum a Grotefenclio, a quo tamen in eo mihi dissentiendum est, quod priorem versum or- dine logaoedico finiri putat, quem ego ex duobus dacty- lis con^tare credo, ut in stropha Alcaica, ad quam quum pervenero , huic rei argumenta dicam. Prius illud sco- 672 LIB. III. CAP. XV/ Hon ita scribendum videtur; Um TiXafAwvog , Alav aly^xi]Ta , kiyovGi as ig TQOiav ccqigtov iX&eiv Aavawv pez 'A%iXXtcL tov TeXa^iaiva nQOJTOv, AiavTa di devTcQov ig Tgotav XiyovGiv iX&uv Aavaojv nai 'Apllia. Alterum hoc est: JEI-&S XvQa v.aXrj ytvol{.ivlv iXecpavTivti, aai fts xaXul nctideg yiyGitv Aiovvgiov ,ig ypQov\ sid' dnvQOV xaXov yevoipijv ftiyct %qvgiov9 v.ai [A6 xa/.r] yvv)j qpOQoty , y.adaQOv <&efiiv?] voov. Accedat his> epodicum carmen , quo usus est Gregorius !Naxianzenus in carm. iamb. XXIII. p. 24o. ex duobus iambicis dimetris , altero acatalecto, altero brachycata- lecto : ?; noXXd, noXXd yivnab (jiaxQw XQQ**? @QOTo7g* 4. Propius iam ad eas , quae plerumque strophae vocantur , accedit trium non nexorum versuum conso- ciatio , qualis est in hoc Theocriti carmine : 'Aqx^o^ov xal Gta&t, aal itgtda tqv ndXat noir^dv tov Twv ia{.i(2cov, ov to juvqcov y.Xiog diijX&s y.r]nl 1/wcra y.cu n-Qog «cc. Pertinent ad hoc genus Syrinx, Arae, Securis, Alae, Ovum , qui poetarum quorumdam lusus in Anthologia vol. II. p. 6o5. seqq. ed. Iacobs. sec. leguntur, ex pluri- bus versibus non nexis compositi. 5. Stropharum appellatio complectitur quam- cumqueplurium versuum consociationem, quaecertalege fiat. Itaque et epodi , proodique , et plurium non nexo- rum versuum coniunctio recte dicitur stropha. Plerum- que tamen strophae angustiore quodam significatu di- cuntur, exclusis epodis proodisque? non exclusis autein versibus nexis. DE GENERIBVS STROPHARVM. 6;5 6. Earum tUio potissimum generae sunt, antiqui- ores sive minores, et recentiores sive m a i o » res, de quibms ita scribit Dionysius Halicarnassensis in libro de comp. verb. c. 19. p. 262. oi fiiv ovv dgya7oi fie~ Aonocol, hiyoj de 'AXnuiov t£ uccl 2Lun q; oj , fiWQag inot- OVVTO GTQOqag, 6)QTi iV ollA/OlQ To7q Y.QjXoIQ OV TZOlldg £lQ- fjyov tc\q ft£Tupo?,dg j incodo7g T6 navv iyQOJVTO ollyv.ig* ol di n£Qi ^ctjGiyoQov t£ ual IlivdaQOv , fui^ovg IgyuGOififvot tag n£Qcodovg , eig nollcc fitTga xccl y.oj?m dciveifiuv avTctg9 ovx ciXlov Tvvog 13 T~g fitTccj3olr,g £qqjtc. oi di ye dc&vQUft- ftonocol xaiTOvg TQonovg fi.fTtpaM.ov, Aojgiovg ts xal 0qv- yiovg r.at Avdiovg iv toI avTco v.GfiUTt noiovvTsg * xal tocq fieXoidiocg I^KXuttov, tot! fiiv IvuQfioviovg noiovvTfg , to- t! di yoojfi.aTCY.dg , tOtI dt dcuTovovg ' Y.ul To7g Qv&fio7g xaTcc noXlr,v o.duav ivttov Gia£ovTeg 6 'm tkovv * of ys d?j y.u- tcc &i?.o££vov ttul Tifio&cov xul TeX£GTf]v ' inel nctQu ys ro7g uQyuioiQ TiTW/fiivog i\v ttui 0 dc&vgaupog, 7. Igitur antiquiores illae, quibus non modo Aeolensespoetae, sed etiam lonici, utAnacreon, usisunt, amplitudine breves, compositione simplices fuere. Et quemadmodum hi? quos dixi , poetae carmina ex uno genere versus composuerunt, quae hcctcc GTtyov scripta vocantur, ita et epodico illo genere usi sunt, stfopbas ex duobus versibus facientes , et, paullo longius pro- gressi, tres, quattuor, quinque, octo versiculos in unam stropbam coniunxerunt , qui versus plerumque nec gene- re metri valde diversi sunt} neque complicatam composi- tionem habent. Raro iis, quae feminino genere epodi dicuntur, usos scribit poetas illos Dionysius. Neque ex- emplum in his reliquiis, quas hoche habemus, invenitur. Omninoque minus accommodata haec ratio videtur bre- vioribus illis carminibus. . 8. RecentioTes autem strophae, ut magnitudine antiquiores illas longe superant, ita numerorum varieta- Uu 674 XIB. 111. CAP. XVL te, artificiosaque compositione, quae et versuum nonne* xorum et systematum multiplices formas eomplectitiir^ magnis, gravibus, vehementibus animi motibus expri- mendis multo aptiores sunt. Quae varietas quemadmo- dum augetur epodo duabus strophis subiecta , ita y prae* sertim si longa sunt carmina , epodi illae nimiam in eo^- dem affectu perseverantiam suavi quodam temperamento mitigant et leniunt. Hinc apud lyricos Dorienses haec epodica ratio caeteris praelata reperitur. Tragici autem rarius eam usurparunt, et sic tantum, ut strophae atque antistrophae tertiam ab his diversam stropham adiungc- rentj non etiam, ut tres istas strophas saepius repeie- rent. Repetitio enim ista aequabilitatem habitura fuis- set propriam lyiicae poeseos , quae magis in contempla- tione , quam in actione versatur : quod contra in tragoe- dia , quam actuosam esse decet, aptior visa est una tan- tum cuiusque strophae iteratio. C A. P. XVI. De strophis minorihus* i. Antiquiores illae Ionicorum atque Aeoliorum poe- tarum strophae his maxime modis compositae inveniun- tur: primo ex eiusdem versus repetitione absque perpe- tuitate numeri. In his apertum est , fines stropharum aliis, quam metri indiciis cognosci. Cognoscuntur au- tem ex oratione certis semper locis finita, maxime si ea- dem verba vel in initiis, vel in finibus stropharum posi- ta sint , ut in Anacreontis carmine XXXIX. cuius singu- lae strophae, quae ex quaternis versibus sunt, his ver- bis incipiunt, ov iyo} nlcQ tqp qIvqv* \ DE STROPHIS MINORIBVS. €;5 2. AHae strophae ex iisdem quidem versibus com- ponuntur, sed continuato numero, cuiusmodi est illud Horatii, III» 12. miserarum est, neque amori: cuius formain praeiverat Alcaeus, decem Ionicos a mi> nore uno systemate , unaque stropha comprehendens. * 5. Nonnumquam in huiusmodi strophis postremus versus , quo facilius fims strophae appareat, alia lege nu- meri formatur, ut in similibus Ionicis strophis apud Ae- schylum in Persis v. 81. seqq. et in Suppl. i0'25. ana- clasi , et quidem duobus modis facta. 4. Aliae strophae ex uno vel pluribus systematis ver* su catalectico finitis componuntur, ut quae sunt ex Gly- coneis , cuiusmodi exemplum supra allatum est ex A na- creonte, cap. i4, 7. 5. Aliae strephae ex versihus non nexis , numerum hahentihus eumdem , sed magnitudine vel forma diversis fiunt : ut haec choriamhica : quem tu , Melpomene , semel nascentem placido lumine pideris. 6. In primis frequens est consociatio quattuor ver« suum, quorum tres eodem metro, quartus eiusdem ge- neris , sed apta catalexi instructus est. Vt in choriamhis : Scriberis Vario fortis et hostium victor, Maeonii carminis alite, quam rem cumque ferox navibus aut equis mites te duce gesserit. Quo in genere Horatius et spondeum in hasi constanter posuit, et in tribns primis versibus caesuram in fine pri- mi choriambi diligenter observavit. 7. Solo tertio versu ab hac stropha differt Ula : Uu 2 676 U%. III. CAP. &Vi. Quis multa gracilis te puef in rosa perfusus liquidis urguet odoribus grato , Pyrrha , sub dntro ? cui fiavam religas eomam. 8. Aliter compositum est genus proodicum, cjuo Hb* ratius usus est I. Carm, g. Lydia , dic , per omnis te deos oro , Sybarin cur properas dmando ? Cuius secundum versum constanter ab epitrito secundo incepit , caestiris factis duabus , una in principio primi choriambi, altera in fine eius. Eodem exordio utitur in versibus Sapphicis, de qua re multis disputavitBoeckhius p. g4. de metris Pindari. Alcaeum, seu quisquis Grae- corum hanc stropham invenit, neque ditrochaeum de- clinasse, neque observasse caesuras istas, persuasum habeo» 9. Ex trochaicis et logaoedis numeris composita est, quae Sappbica stropha vocatur. Eius tres primi versus, ex his ordinibus constant: 1 u J *— -O^ — w— o Male enim Hephaestio p. 45. (78) incyoQiufipiY.ov fiivovv, to JZaTHpixov nu?,ovfitvov iv6i%uovllu§ov , olov, noiKiXod qqv , a&uvav * Aq)Qq61tu» tovto 6i %r\v fitv 7tQu)Tf]v cv^vyluv i'%ti tqo/uix^v itaGrjfiov ?; imaorifiQv ' Tt]v 6i 6tVTtQuv, %0Qiafi(3t,x?]v ' xr]v 6i kutu- v,lti6u *£ iufifiov zat Tr)g adcaqpoQov , ojgTt tlvui r« navTa 6vo apiftUTU ntQi rrjv t6tuqttjv ovMupijv, nfj fitv pQU%ti- av f£vofA.iv7]vf nfj 6i ftuxQuv. &aTiQOv fiiv ovv o^fAa, x69 noixrio&Qov , atruvuT 'AyQodhct, 71Q0XHTUC' •&UTFQOV 64, ullu tv16' tk{f , ui noxa xaTiQWTu. o)gre ilvuv rov y,uv6va towvtov, BE STROPHIS MINORIBVS. 677 Ptxfia paap .«/?/? /?«$? /?«a/? a/?a $ort dt aat nao' 'Ahxuito. , «a? ddriXov onOTiQOV ioziv zv- Qrjuu, ti xai JZancptxov xaXelrat, olov , /a?(>f KvlXavag 6 ftwtov oi yd.Q fiot. zotovrotg yQMVTUt tqigIv etg ixaoTtjv gtqoqp^v' *iv intqpi- Qovot to TtTaQTOv , mvTaovAkafiovj yoQtafific/.ov nev&?]fit- flfQig, OWtfiTlinTQV daXTvkiVM) TO> itg diVTiQOV TQOftUlOV, CiOV iOTt TO, nQTVtar ftvfiov. 10. Sappho qua ratione his strophis usa sit, prae- «lara quaedam carmirium eius fragnuenta docebunt. Sed eorum haec sors fuit, ut, quo saepius ederentur, tan- to pluribus contaminarentur vitiis. Coniuras.se enim do- ctine dicam an indocti videnturad corrumpenda haeccar- mina: qui , dum Aeolicas quasdam formas , easque ma- gnam partem aut absurdas, aut alienas ab his carminibus reponerent, sensum, linguam, inetrum , denique nihii non susque deque habuerunt. Primum horum carminum, quod servavit Dionysius Halicarnassensis in libro de comp. verb. c. 20. ad hunc fere modum, nisi fallor , cpr- rigendum est. Hoixdo&QOv , a&avaz *AcpQodiTu, itui Atog dolonloY.e , Xiooofjtai oi , (4.ij fi doutot , fjtfjd3 dviatot daixva^y nOTVta^ ftvfiov ? 5 dlld Tvid? iltf , ui noviu x«V*jpa)r« tag ifiug uvdug dioto' unaiTU ialvig , nazQog di dofiov ?uno7ou 9 IQvotov yh&fg uQfi vno£zv'£aoot , %a?.oi di o uyov 10 cox&g OTQOv&oi, mol ydg fjnluivug nvxvd dtvtvvTtg nTiQ , dnpQQUVQ) ai&i- Qog dtd fiiooo) ' 678 LIB. III. CAP, XVT. al\j.icc d i^UovTO' xv d\ cu fiaxaiQa , fietdtanuG d&avuTto n^ogtonta , l5 tjiis 9 QTTi tf ?)v, zo nenov&a, xojti, ti? i)v , to xaXrjui, xcoti ifioj fiuXtGt idiXco ytvlG&ui ftutvoXct dvftco, tIvu d' uvts nsi&ta ncKtJGa'/t)V£VGai> tptXoTUTa * tIq , %ul nXuGiov udv j — w— U in quarto denique ambo rursus coniuncti in unum, 1 __ ^U •— — \JsJ — — • sj — O 18. Hic quoque primo Alcaei aliquot exempla po- nam. Apud Athenaeum X. p. 43o, A, vtv fAtv 6 Zsvg, iy. d' oqckvlo Liiyag %ei(A,oi)v ' 7ihny.yv.Giv d vddzcov qockL Ibidem: xilppaHe xov xttp&v P tm /ntv Ti&tlg 688 LIB. III. CAP. XVI* nvQi iv di itiQvuig olvov ucpudiwg (AeXt,%Qov * uvtuq dftqjl aoQGa [icd&axov dfiquyvoqjuXlov • 1 Apud Heraclidem Ponticum Alleg. Houi. p. i3u ed» Schow. TO fiiV yctQ iV&iV KVfitt itvUvdiTui, to d tv&iv' afifag d* ctv to fiiooov val' qiOQ7j(ne&tt ovv fiilaivtti %UfiOJVi fioy&ivvTig fayaloi xdkw* ' .ntQ fiiv yctQ civTkog iGTOnidctv i'yu , XcuqiOg di nav ^adrjXov ■rjdtj , nul XctxiSig fuyaXat xut aVTQ* %uXdoc d* dyxvQav. KaXtav reposuit Blomfieldius > dissimulans, ut videtur, ducem sibi fuisse Schowium. JJtQ dedi pro naQa. Sic Alcaeus apud Apollonium Dysc. de pronomine p. 390. A. ut vidit Bastius ad Gregor. Cor, p. 616. omoj ts n*Q ool Y.al ntQ ttTtfilaig. Apud eumdem Heraclidem ibidem : TQ& ttVTi XVfitt T(a nQOTiQOJ vioV OfiOGTiyn . . nuQt^u tf dfifit, novoiv nolvv • . uvr)S]V. Hoc fragmentura parum feliciter tentavit Petrus Elmsle- ius in Diario Classico vol. XVI. p. 5g5. Aliam plenam Alcaei stropham praebet Athenaeus X. p. 45o. B. ov %Qr} ItUXOtGlV &vfiov imTQtnuv * TiQOxoyjofag yuQ ovdtv doufavoiy w Bvxyi' qjuQfxuxov & aQiOTOV olvov ivuxctfiivotg fiidvo&rjv. Et ibidem paullo post: vvv XQV [if&voxuv , xcti Ttvct nQog filav nivttv , inudfj xvtT&avi MvQOtlog* Legitur nottiv apud Athenaeum, quod recte emendatum puto a Casaubono. Quamvis enim elegans sit coniectura docti cuiusdam viri , xal %&6vot nQog fiictv naiitv , tamen DE STKOPHIS MINORIBVS. 689 <|uis propter imitationem Horatii tale quid statim ample- ctatur , praesertim quum nesciamus , an ille suum nunc pede libero pulsanda tellus ex iis, quae sequebantur apud Alcaeunij hauserit? Aristoteles Rhet. I. qt 2Q. toigntQ xul Zunq^oi nenotyxev , tinovTog tov 'u^Xxuiov, ^&iXxa tc Fnnrjv , uXXu fis nwXvsc etidcog* ixi d Txs a ia&Xwv if.ttQog ?] y.uXoov Kctl fiij tv Fttnrjv yXoaaa' iy.vxu xaxov, aidojg xd rtvg ovx ei'/fv onnux , uXX iXtyig nsol tto dixaloj. Miror, qui in formis Aeolicis, quibus numquam usi sunt Sappho et Alcaeus, introducendis satagunt, non ad ea potius animum advertisse, quae non latere debent eum, qui salva esse baec fragmenta vult. Nam quod nuper editum est, ovtt omtux ei%iv9 non solum, quia non ne- cessaria est transpositio, sed etiam quia falsa , ferri ne- quit. Cur autem falsa sit, non est, quod peritos mone- am. Adde his versus alius poetae apud Athenaeum XV. p. 695. A. . » » . *k yrjg iQt] xuTiduv n?.oov, ii Tcg dvvccvTO , xul nuXttf.l7]V tfoc* inel di x iv novTOi yiv^TUV, tc5 nuQtovTC tq£%6vv uvuyntj. 19. Ex his Alcaei Sapphusque fragmentis haec col- liguntur: in duobus primis tertioque versu priorem ordi- nem hac forma esse, syllaba anripite et in anacrusi et in ultima thesi locura habente; deinde caesuram , quae in fine huius ordini» esse debebat, haud raro negiigi; denique tertium quar- tumque versum etiam perpetuato numero iungi, quod tamen nulla necessitate factum videtur , sed quia , ut Xx 69a LIB. 1U. CAP. XVL in Sappliica stropha, lenis est et facilis a trociiaeis ad daetylos transitio^ 20. Horatius hac quoque iri stropha seVeriori lege usus est. Nam quo graviores faceret numeros, in pri- mis tribus versibus priorem ordinem Bemper longa tbesi terminavit. Nam III. 5, ifi si non periret immiserabilis captiva pubes, vereor ne recte Glareanus coniecerit perirent, Neque vero necessarium videtur, ut, quod Bentleio placet, ad- missa hac coniectura , etiam immiserabiles «cribatur» Quin etiam anacrusin plerumque longam esse voluit Ho- ratius : ex quo appaiet, ita eum hos versus recitasse, ut a nostratibus fieri solet^ non usitata, nec ienui ferar penna biformis per liquidum aethera vcites , neque in terris jnorabor. Raro brevis invenitur anacrusis : quam in primis quidem duobus versibushi loci habent: I. 9, l. 16, 1,9. 27, 17. 3i, 17» 55, 5y. 38. 37, 22. II. 1, 6. 20. 9, 5. i4, 6. III. 1, 2. 26, 5, 22. In tertio autem hi: I. 29, 7. 07, i5. II. 5, 5. 17, 3. 20, 11. Caesuram in primis duobus ver- sibus strenue observat. Non officit autem caesurae eli- sio, ut I. 16, 6. mentem sacerdotum incola Tythius. Sic 81, 6. 54, 10. i5. 55, 10. 25. 55. II. 3, i5. 5, 21. 9, 18. ii, 21. 17, 10. III. 1, 5, 2, 5. 5o. 5, 55. 51. 4, 6. 49. ,6, 18. 21, i5. 29, 17. quo pertihent etiam hi duo versus, in quibus simul synecphonesis fit, III. 4, 4i. I 6, 6. ' vos lene consilium et datis, et dato. hinc omne principium , huc refer exitum. DE STROPHIS MINORIBVS. 691 Si quando neglexit caesuram, fecit id in verbis composi» tis, Ita I. 16, 21. 37, 5. II. 17, 21. iwstile aratrum exercitus insolens. antehac nefas depromere Caecubum* utrumque nostrum incredibili modo. Semel etiam in non composito, IV. i4, 17» spectdndus in certamine Martio. Cui addi potest alius locus I. 5yt i4. mentemque lymphatam Mareotico, riisi hic scripsit a Mareotico. Semel etiam legitimo hia. tu partes huius versus disterminavit, II. 20> i5» iam Daedaleo ocior Icaj^o. Qualera hiatum peritiores non in licentiis nnmerabunt, sed elisionem hic improbandam fuisse intelligent. In tertio versu etsi saepe caesuram , quae ordinibus consen* tanea est, servat, ut, I. 9, n. deproeliantes , nec cupressi9 tamen plerumque arctius coniunctis ordinibus aut in pro* xime sequente arsi, aut in thesi^, quae eam sequiturj in* cidere amats deprome quadrimum Sabina» sedes Atlanteusque finis. Et haec incisio elegantior est, si in vocabulo fit etiam secundam versus arsin comprehendente > quara post eam arsin incepto, ut in hoc, I. 26, 11. hunc JLesbio jsacrare plectro. Perpetuitas numeri etsi nulla est inter singulos Versus, ta- men raro hiapt fines atque initia , casu saepius , quam consilio , quoniam longe plurima verba a consonante in- cipiunt. Atque inter primura et secundum versum hia- tus est I. 17, i3. 25. 5i, 5. 55, 9. II. 5, 9. i5, 21. III. 2, 7. 4, 9. Inter secundum et tertium I. 9, i4. 17, 6. 5i, i4. 55, 58. U. i5, 26. III. 5, 10. 46. IV. i5, 10. Inter tertium et quartum I. 9, 7. 57, 11. II. 9, 5. i5, 7. 11. i4, 5. Observandum est autem, minus ©ftensioni* Xx 2 ■-69-2 LlB. III. CAP.XVL habere hiatum, si in longa, quam si in brevi syllaba; si cum interpunctione aliqua , quam si in continuata orati»- one fiat. Vnde non laudayerim hoc> II. i5, 7. sparsisse nocturno cruore hospitis. Tertium vero et quartum versum ad Alcaei exemplum nectit interdum .perpetuato numero: II. 5,27. III. 29, 55. sors exitura et nos in aeternum exsilium impositura cymbae. tum pace delabentis Etruscum in mare> nunc lapides adesos. In quarto denique semel productionem in arsi admisit, II. i5? 17. caeca timet aliunde fata. Est autem praecipua huius versus virtus in eo posita > ut pedibus bene nexis decurrat, neque aut singulae voces singulos pedes impleant, aut duo amphibrachi iungan- tur^ ut si hunc versum, quae varet ora cruore nostro, ita immutes: ora carere cruore nostro. 21. Multa adiici pdssent de elegantialiuiusstrophae» Sed horum pauca tantum breviter attingam. Non ma- gnopere laudantla est. vox monosyllaba in caesura -maio- rum versuum posita, praesertim si interpunctio praece- dit, ut III. 29, 27. non est meum, si mugiat Africis* Vide IV. 4, .^7. 69. 70. i4, 55. 4i. 45. Neque elegans est in fine posita vox monosyllaba , ut II. 11, 10. cur non sub alta vel platano vel hac pinu iacentes ,. Alia posita est in elisionum commoditate et elegantia, ex quo genere hae minus suaves sunt, III. 1, 5i. 29, i5. BE STEOPHIS 3MttNORIBVS, 6q5 eulpante,. nunc torrentia agro.s^ coenae , sine aulaeis et ostro. Maxima vero. et in hac et in aJiis similibus strophis ars cernitur i.n membris orationis apte variandis. Nam etsi oratio ut plurimum versuum stropharumquefinibusaptan* da est , tamen , praesertim in longiore carmine , mo-f. lesta est r.imia membrorum et periodorum similitudo* saepeque etiam in laudis parte numerandum,, siultrastror phae nnem protendatur oratio. Sentient hoc , qui Statii caimen in Silvis IV, 5. comparare cum ea libertate^ qua Horatius utitur, volent. Sed licet oratio continuari ul- tra iinem strophae possit ,. tamen numeros non recte quis uectat, non tam quia singulas strophas novo numero in- cipere par est, quam quod connexio illa per thesin et anacrusin fieri deberet, quod yalde inconcinnum est, ut, quemadmodum ante Bentleium legebatur II. i5, 7. hospitis: ille venena Colchicax et quidquid usquam concipitur nefas. 22. Sequatur stropha, quae yalde frequentata Grae- cis , ab Latinis non est usurpata. Eius plurima exempla exstant in scoliis apud Athenaeum XV. p. 694. seqq. Ea duobus Phalaeceis additos habet hos dups yersus^ UO JL«J^ - I Jyj^ 4 J =*- | — 9i UB. III, CAP. XVI. lud requiritur, tit, qaantiimvis diversi numeri consoci* entur, apte id fiat, et sic, ut ad sensum aliquid , quod unum totumque sify, efficiatur. In hac quidem stropha ab numero logaqedico cum basi, cjui fortior est simplici iogaoedico , transitur ad Creticum , ab hoc ad choriam- bicum, sed apto adhibito temperamento , ne neuter ve* hementior sit, quam logaoedicus ille pati videatur. J£x* Cmpla apud Athenaeum haec exstantj Uahlug Tgnoyivib , uvugg 'A&ava* oq&ov Tijvds noltv T£ aai nokicag, arfQ ttkyicov aal GTaoiojv v.a\ &avavoiV (xcoqojv , gv je xul 7ipar»/o, Aliud scolion : UKovtqv ($&£()*'* ^OXvf.inlav dddoj Attft?1TQCiV , GTiCpttVrjCfQQObg iv txJQttig" oi ts , nui Atog , UsQGtq,6vip %ulQteQv , £v di T?}vd' u^tq,in£TOV nofov, Aliud : *Ev Aijlty noT trbXTS nutdu AaTia, 0oi§ov yQvooxopttv , uvttXT Anollojv , lXtt(pf}p6lov t* ayQOviQttv "AQTtfibv, a yvvabnojv fiiy *£#«* XQdTog, Aliud , quod ita scribendum : ~£l Uctv , 'AQxadittQ fiidojv xlstvvag, QQpiGTa, BQOfiittig onccdi vvpcpatg, yslaGstag, w Uav , in iftaig tvcpQoovvtttg uobdulg ns^ttQjjfiivoQ. Aliud : Ei& &nv , 6no76g Ttg i\v sxuoTog % . TQ GTTjdog dbSXQVT , SnSlTtt tqv vovv igkdovTtt, yilsiottVTtt ncxlbv , uvSqu cpilov vofil&bv ttdoXw OjQZvl* Aliud j 'Tytalvstv pisv aQiOTOV dvdol &vttTty, Ssvtsqov di, y,ttX6v cpvav ysvio&ab* DE STROPHIS MINORIBVS. 6a5 td tqitov ds , n7,ovTiiv udolojg' yxxi to TiTctQTOv, t)§av fistu Ttov (piXwv* AKud : Ev [avqtov uladl to Zicpog ]Goj , wgnSQ 'AQftodiog n 'AQtGToystTcuv, OTS TQV TVQUWOV HTttVSTfJV, ioovoftovg t 'Airijvag inoirtGa.Tr\v, ^iXtuS' 'AQfAodt \ ov tL nov Tixrvrjxa^1* vijgoiq d iv fiuauQojv ae cpuoiv sivuo, ivu nsQ nodojxrjg Ayilsvg, Tvditdrjv ts cpuoiv AiOfittdsu. iv (xvqtov Tiladl to £lto>TctTQig Xoyotg» Ttaw, didat-ov* C A P. XVII. D e strophis m a i o r i h u s» 1. Dicendum iam est de strophis maioribus, quales Stesichorus, Pindarus, Simonides, tragici fecerunt. In quarum compositione aperienda multam, sed , ut mihi quidem videtur , parum fructuosam operam consumpsit Boeckhius. Qui etsi recte observat, has strophas ple- rumque ex pluribus numeris una perpetuitate iunctis com- poni, tamen, quae de hac ipsa ordinum coniunctione novis etiam nominibus inventis disputat, vereor ne non multum aut lucis aut utilitatis allatura sint. Nam ut tan- tisper ei concedamus, in perfecta compositione et prima- rium numerum , et exordium aliquod , et clausulam esae debere, quid lucrabimur , ubi audiverimus , posse modo exordium , modo clausulam abesse; posse et haspartes, et ipsum numerum primarium ex pluribus partibus con- stare ; posse denique clausulam simul exordium esse alius BE STROPHIS MAIORIBVS, 697 numeri? Haec enim ille omtiia ita esse contendit p. 181. seqq. Quae mihi quidem eo redire videntur, ut Je- ges illae semet ipsae tollant , resque omnis denique sen- sui permittatur, qui quoque in genere, quid aptum et conveniens sit, videat atque expendat. Itaque nos, mis- sis his subtilitatibus, alio modo de harum stropharumna^ tura disseremus» 2. Etenim hae maiores strophae quoniam aut ad graviores , aut ad vehementiores animi motus exprimen- dos adhibentur, quum omnino longiores et ex partibus longioribus esse debent, tum numeros habere partimgran- ditate severos atque magnificos, partim varietate inaequa'- biles et rapidos. Granditas enira , extollens animum , gravitatem afFert: varietas autem , in diversa eum rapi- ens, addit vehementiam. Est autem et granditas duplex, et varietas. Vtraque enim aut in natura numerorum, aut in comparationibus inest : in natura , quum numeri tem» poribus tardi velconcitati sunt; in comparationibus, quum aequali membrorum proportione incedunt, vel brevia membra longis miscentur. His rebus quum id, quod com- mune est stropharum maiorum, tum diversitates earum, designatae sunt. Nunc dicam de singulis. 5. Atque commune harum stropharum illud posui, quod et ipsae longiores, et ex partibus longioribus sunt. De ipsarum longitudine non opus est quidquam adiici: nemo enim non videt, ad magna apte exprimenda breves strophas non satis accommodatas esse. Similiter se res habet in partibus stropharum. Leviora enim et tenuiora argumenta facilius breves numerorum terminationes ad- mittunt: quod contra magna , grandia , severa longius continuari atque evolvi numeros postulant. Hinc pro- prium est harum stropharum , plures, eosque diversos Kumeros una perpetuitate iunctos habere, ut, si in par- 69S LIB. III. CAP. XVII tes suas dividantur, minus ex Versibus pausa terminatis, ut illae breviores strophae, quam ex cohaerentibus; ver- sibus, compositas esse appareat. Quod si interdum etiam in brevioribus ilHs strophis numerus continuatus reperj- tur, at eo tamen a maioribus illis diiFerunt, quod nonni- fii eumdem numerum , ut Glyconeum, vel Ionicum, per- petuatum habent , quum in strophis maioribus etiam di- versi atque dissimiles numeri cohaereant. 4. Diversitatem stropharum maiorum in gravitate e% vehementia numerorum posui. Quae res ut sibi quo- dammodo oppositae sunt_, ita inserviunt discernendis iis harum stropharum generibus, quae quasi extrema 6unt. Has brevitatis caussa Dorias atque Aeolias strophas no- minaho , quoniam alteri generi Doria f alteri Aeolia har- monia convenit, ut in dissertatione de dialecto Pindar} ostendi. Doria enim harmonia graves iilos et severos numeros requirit, Aeolia vehementes et concitatos. Me- dium inter haec duo atque ex utroque temperatum illud genus est, quod Lydiae harmoniae conveniebat: quare has Lydias vocabimns. Quamquam mihime ita haec no. mina accipi velitn , ac si cuique generi hanc tantum, a qua ei nomen imposui, neque aliam harmoniam conso- ciari potuisse contendam. 5. lam naturam numerorum si consideramus, in Da? riis illis strophis graves, tardi , ponderosi numeri con» spiciuntur, quales in primis sunt epitriti Dorii, de qui- bus supra explicatum est, iuncti dactylicis numeris; tro-r chaeus semantus, Cretici numeri, quaedam trochaeorum atque iamborum formae, item formae quaedam antispa-r sticae. In Aeoliis autem strophis celeres, concitatos, rar pidos numeros invenitnus, cuiusmodi sunt omnes , quj vel natura sua multas Lreves syllabas contineht, ut paeo- nes, vel qui per solutiones accelerantur, ut formaequae- DE STROPHIS MAIORIBVS, 699 dam dochmiacae, vel qui pedes atque ordines inaequa- les habent, ut qui ex paeonibus in trochaeos, yel ex. dactylis in paeones abeunt, 6# Comparationes autem numerorum si spectamus, in Doriis strophis membra aequaii quadam proportione exaequata sunt, nunc multitudine syllaharum, nunc, ut in trochaeo semanto , temporum pondere. Aeoliae an- tem strophae , quae ad concitandos perturbandosque ani- mos factae sunt, inaequalitate membrorum gaudent, bre- ves versus longis miscentes? nullamque certam observan- tes proportionem, 7. Mediae inter utrumque genus et quasi ex utroque temperatae eae strophae sunt, quae ad Lydiam harmo- niam canebantur , in quibus et magis compositi sunt nu- meri , quam ut vehementiam Aeoliorum referant, et va- rietate maiore distincti, quam ut ad Doriam gravitatem accedant, 3. Doriae strophae exemplum hoc esto, JCqvgicc 0Q - ftvyi AnoXXm- VOQ Xttl lOJlXoHUfAtOV cvvdrAOv Mob - guv xt£] - (3av qiQojv fiiXog tQ%Ofiac dyysXiav TSTQUOQiug iXsXix&ovQQ) svuQftaTog 'Hqojv iv u xQaTiojv TiqXavyiGtv dvidrjGSv 'OQtvylav GTSQpuvotg, TtOTUfiiug sdog '^Qriiiidog , dg - ovx utsq xsivug ayuvuiGtv iv %sqg\ notxtXuvlovg iSuftuGGe neoXovg. Manifesta in his est et dissimilitudo membrorum," et nu- merorum vehementia, tum per eeleritatem pedum effectat tum per illud genus numeri concreti , cuius ordines syl- labarum theticarum multitudine crescunt. Lydii generis duo exempla ponam : 01. V\ 'TipqXdv v.qstuv - xat gtsq}uvojv doj - xov yXvnvvf Totv OvXvfxniu, 'SZxsuvov &vyaTSQ% MUQdlcc ysXuvsl , dxafiuvTOnodog t dnqvag diitsv» *Pav[itQQ ts dojQa. Et Nem. IV. "Aqigtos svq;Q0Gvva « novojv nsitQtftsvojv iarQog ' al ds GOcpal JMotGuv '&vyaTQsg dotdal •&iX^av vlv dntofisvoLt, ' ovde &6QfA.6v vdojQ tqgov ys ftdX&axa Tsyyst yv7u, toggov svXoyia q^oQfityyt gvvuoqqq. Qijfta d° iQy/uuTOjv %qoviojtsqov (ttoisvsi,, O Tt MS GVV XuQlTOJV TVftU yXooGGa cpQSvog iiiXoi (Swdsiag* 701 C A P> XVIIL De sirvpharum in membra sua distri- butione* i. Acce&mus aa rem valde impeditam, quae etsi re* gulis quibusdam comprehendi potest, tamen in quibus* dam carminibus non nisi paullatim et ruuko diuturnoque labore ad maiorem adduci perFectionem poterit. Quum enim in aliis metris ambiguuna sit5 quos numeros habe- ant, alia autem ex quibus partibus constent, non satis exploratum sit : non est mirum , in versibus stropharum disponendis alios alio inclinare , quorum dissensus saepe ziullo pacto , ut nunc quidem metrorum scientia compa- rata est, componi certoque iudicio dirimi potest. In quo genere haec duo maxime vitanda sunt, unum , ne quis temere sensum suum sequatur , praesertim non multa di- ligentique metrorum pervestigatione exercitatum atque excultum; deinde, ne regulas audiat, idoneo fundamen- to destitutas, quales ex parum accuratis observationibus, vel ex erroribus veterum , vel ex opinionibus clarorum hominum promanant. Et hoc quidem, quod postremum commemoravi, illorum potissimum caussa dixi, quiPor- sono auctore, viro doctissimo , sed rei metricae non ul- tra notissima metra perito , nihil prius sibi agendum pu- tant, quam ut versus, si fieri possit, omnes ad eamdem metri formam redigant: quod quam perversum sit, et supra p. 495. et olim in praefatione ad Hecubam p. 70. indicavi. Nam etsi bona est Porsoni admonitio , curan- dum esse, ut eadem metri species quam saepissime re- currat, tamen neque ipse Porsonus satis caute ea usus est, et imitatores eius, ut solent, qui toti ex alieno ore pendent, multo gravius in hoc genere peccarunt. 2. Qui versus strophicos recte disponere volunt, an- te omnia videre debent, aa in iis nota aliqua et usi- 702 LIB. III. CAP. XYIlU tata metra reperiantut. Veri simillimuiii efiim itidi* care oportet, eas versuum formas , quas alibi usurpatas videamus, facilius, quam novas quasdam atque insuetas reponendas esse, si quidem nihil sit, quod repugnare tali descriptioni videatur. Sed haec res adhuc nonnihil ambiguitatis habet, propterea quod multae metrorumfor- mae nondum aut in lucem protractae , aut ex omni parte satis explicatae ac determinatae sunt, Quare augeri dein- ceps numerum notorum et usitatorum metrorum necesse est : quod ipsum fieri non potest , nisi alia sint indicia > ex quibus initia finesque versuum cognosci possint, 5. In his primum locum tenent interpunctio* nes et fines sententiarum* Consentaneum est enim, quum non oratio metris, sed metra orationi ser* viant , sensui verborum potiorem Jocum concedi , atque ibi, ubi vel tota sententia, vel partes eius finiuntur, ver- suum quoque terminos constitui. $ed haec quoque res iion ex omni parte certa est , tum quod semel constitutis metris, oratio interdum aliis limitibus opus habet, tum quod nonnumquam etiam virtus quaedam in eo est, si ultra metri terminos eat oratio. 4. In poetis scenicis ad hoc genus pertinet m u t a t i o personae: quae quia cum fine orationis, etsaepeetiam cum pausa aliqua coniuncta est, indicium praebere solet versuum disterminandorum. Sed hac quoque observa- tione caute utendum est, quoniam haud raroetiam inme* diis versibus mutanjur personae. 5. Aliud indicium iiniti versus in fine vocabuli positum est. Hoc quidem ad eos tantum versus, quos non nexos appellavimus , pertinet- tum ad systematum stropharumque fines. In quibus omnibus quoniam pausa succedit, perperam ea in medio vocabulo constitueretur, ut 8upra? quum de genenbus versuum disputaremus, de- DE STHOPH. IN -ME3MBRA SVA DISTRIB. 700 inonstratum est. Sed nehoc quidem indiciurn plane cer- tum putandum est , quum interdum veisus etiam nuila perpetuitate numeri cum praecedente coniunctus, adne- cti ei divisb vocabulo possit, ut in stropha Sapphica fjeri supra ostendimus : nec Pindarus id sibi non licere iudica* Vit: qui quum in Ol. XIV. etropham ita incepisset, Kaq>ioi'(av vdccTow Xayoloai , ulze vai&s 'ACiXXlnwkov id^av^ in antistropha scripsit, itQTvi ^AyXaia, yihioi- fX0).7li T EvCfQQCVVOL , &60)V V.OV.TliJTOV. Frustra enim esse jmto , qui haec corrigenda putant. 6. Sedulo etiam attendendum est ad syllabam brevem i n fine versus positam. Nam quum ul- tima versuum syllaba multo saepius longa , quam brevis esse soleat , de qua re dixi in praefat. ad Orphica p. g. saepissime brevis syllaba in fineposita indicium est nume- ri nondum finiti, sed longius progredientis. Quare si quis versus aeque in stropha ut in antistropbabrevi sylla» ba finitur, plerumque continuatum deprehendimus nu» merum , nec finem versus eo loco constitui posse intelli- gimus , idque tanto certius, quo plures sunt strophae, ut apud Pindarum. 7. Certissimum vero argumentum praehet syllaba continuationem n»u meri impediens, Apertum est eniin, syllaba posita? quae interrumpat perpetuitatem numeri , alterum numerurn finiri atque a sequente dirimi. Duplex est autem conditio syllabarum, quae continuatio- nem numeri iropediant. Nam aut in hiatu posita est, aut in mensura ancipite. Atque hiatum quidem nemo non videt hitf eum intelligi , qui in quoque genere illicitus habetur. De qua re et in libro primo, et insin- gulorum metrorum explicatione dictum est. Similiter se res habet in mensura ancipite. Nam ea tantum , 7o4 LIB. III. CAP. XVIII. quae in mediis versibus non est concessa, fimti numeri signum est , non ea, quae est concessa. Cavendum est enim sedulo ab errore, qui nimium diu restitutioni me- trorum obfuit, quum crederetur syllaba versuum ultima, quae ex metri lege anceps est, ubique in mediam vocem posse incidere. Quod in arsi omnium numerorum, in thesi autem plures quam unam syllabam babente iieri ve« titum est, quia sic et prosodiae ratio omnis, et iusta verborum pronunciatio tolleretur. Exemplis rem planam faciam. In Aeschyli Agamemnone v. i457- legitur: opev , zlg av iv xa^et fir\ negiojdvvogt fi7]ds dfftvwTiiQiig. Prior versus, qui e duobus docbmiis constat, ultimam gyllabam per se quidem brevem habere posset, nisi con- tinuari poeta numerum voluisset. Quare nihil impediret, quin alter versus a vocali inciperet. At, quod in anti» stropha positum est, v. 1477. Salfiov , bg ifinitvsig dojiiaai, aal diyv- slav TavTaXldaioiv, quis iam ferat producta syllaba ista, quae mediumin vo- cabulum plane alienam atque inauditam mensuram infe» rat? At enim scripserat Aeschylus : dalfjiov , bg iiiniTve7g dcoy.aot ual diqjvl- oiai TavTaXidaiaw, In eadem fabula v. i34. quis hoc tolerandum putabit, oTov [*>] Tig a- • Ta freoxrev yivegjdarj nQOTvntv otoliiov iieya TQolag, eo adductus, quod prior versiculus dactylicus dimetersit, cuius ultima possit anceps esse? At scripserat poeta ctya, Eadem conditio est duarum quidem, sed sensu ita con- iunctarum vocum , ut propemodum unius loco sint. Ita nemo non sentiet, pessime vulgo legi apud Aristophanem Nub. 1049. dlk* eo{r' OTO) {rgaovveTaC dtjXov ys to A^fc iatl Tav&(jojnov* DE STROPH. IN MEMBRA SVA DISTRIB. 7o5 Optimis codicibus si fidendum est, scripserat Aristopha- nes: dXX ea&' otoj {rQaovviTW drjXov tq A^' iatlv Tavd-Qoonov* Itaque sic tenendum est, mensuram ancipitem in fine vocabuli indicium finiti numeri esse in arsi cuiuscumque numeri, in thesi autem ea tantum, quae estex pluribus syllabis vel temporibus: Inachia furere , - silvis Iwnorem decutit - levare diris pectora - sollicitudinibus 'Aca firjGaag ogstov dvgnamalovg , - oTog r)v i(p' rjftrjg; Nam in media vece servanda est iusta mensura : tojv i%0QrjyrjGsv xvxkov fxeli - pjovv '/nnovinog. Temporum plurium theseos exempla sunt in epitritis Do- riis, ut apud Pindarum Isthm. IIJ. 7. (11) fvxlecov d eQyoov unoiva, et in lonicis a minore , ut apud Aristophanem in Vespis v. 280. TCtya b* av 6id tov %fti&vov ccv&qo)- nov , bg rjfiag SiedvtT . Excipienda est arsis quorumdam dactylicorum versuum, ut heroici, quam constat vi sua efficere, ut etiam in me- dio versu syllaba vocabuli ultima , quae natura brevis est, producatur. Atque ita quidem res est in versibus non nexis. 8. Alia ratio est versuum nexorum, qui quoniam una perpetuitate numeri cohaerent, non ubi numerus fi- niatur, (non finitur enim nisi cum ipso systemate) sed ubi partes eius disterminandae sunt, quaeritur. Atque hic quoque primo de usu videndum est, si is ex natura numeri vel apta verborum dispositione intelligi potest. Cuiusmodi est, quod in numeris Doriis diligens obser- vatio docet, plerumque ita partes esse dispositas , ut, quae syllaba et tbesis praecedentis et anacrusis sequen- Yy n06 LIB. Ilt. CAP. XVItt. tis ordinis esse potest, ea potius thesis nuftierantla deatur, quam anacrusis. g. Deinde autem etiam in versibus nexis nmltmii confert ad membra reete distinguenda mensura: cipitis observatio. Sed ea in l>oc quidem versuum . riere non nisi in thesi spondiaea indicium praebet finiti numeri. Nam in tbesi plurium syllabarum atque ia arsi interrumpit continuationem numeri, quod in hisver- sibus fieri non potest; in thesi trochaica autem usitataest etiam in mediis membris, ut non possitpro indicio membri finiti esse. In thesi spondiaca vero non sojum in fine vocis, quod per se intelligitur, sed etiam in media voce syllaba anceps finitum esse membrum indicat: de qua re dictum est in epitritis Doriis. Invenitur autem haec syllaba etiam in quibusdam asynartetis, qui fere an- tispastis sociari solent, quod genus nescio an epitritis his potius, quam trochaicis numeris adiungendum sit: ut in Persis v. 282. 288. k&SGCCV, Cll Cti, - GTQttTQV tydUQtVTQg. iHTiGdv tvvt* - dag ijd avavdQQvg. 10. Non minus idoneum argumentum a divisio* ne vocabulorum depromitur. Eius haec virtus est, ut numerum vocabuli salv.um esse patiatur. Quum enim qUodque vocabulumeo ipso una sitvox, quod in pronun- ciando una numeri perpetuitate cohaeret, consentaneum est, si dividendum sit inter duo membra , fieri id con- $#rvato vocabuli numero , quia sublato eo vel interrupto aut aliud , aut duo vocabula exstitura essent. 11. Nunc quum in omhi vocabulo autarsis et thesis alternent, aut duae arses coniungantur, anacrusis autem non nisi in initio vocis locum habeat: apertum est, in universum hanc principalem esse regulam , n e , si fieri possit, anacrusjs in media voce aut in fine DE STROPH. IN MEMBRA SVA DISTRIB. 707 eius constituatur. Potest autem anacrusis inniedia voce tribus modis constitui: aut post arsin: _ _ — I _ — ■ w_. __ I __ aut post tbesin : 'Aqc '- attidtjg BeXlego - yovTfjg 1 J __«_ I O— — __,__ hAlxt - (itdtov 'AXxpci - vldug 9Ao%t, - fifjdfjg JEuf] - otidfjg aut post aliam anacrusin: nam initium vocabuli in tbesi prioris versus collocatum , in ipso vocabulo anacrusis est : u I _ —. _V - l(Xfi(QV _,__- _Tw - «pazT/s -.,__ '_/ - jioAAcuv i ___# - nXeidriQ 00 1 0 — £evo - (fccvfjg 4 uu 1 _-•— ruvv - ftfjdfJQ In._ne vocis autem tribus modis , post arsin; i Hool - Tog i Hfj - levg _— 1 ^v Mvq - TiXog 4 . w j ^ 0 1- I JJ aut post thesin : ■„f_ wU ■ WJ .uo uu u>> ££V0 °- qDwv i_VAs - oy^o? Ala - koV „&W - ag T>]Xe - yovo? Alx*1 - og Htlld - &;$ *Aq%Hq - %oq 'AqhsgI - Aag 'Aq%£iio - te^eos aut post anacrusm: -l- sJ Qi - TlQ "n - ioq "A - paQ Ni - CxoiQ et sic porro , si alterutra aut utraquepars expluribus syl- labis est. Nemo non sentit, numerum horum nominum^ sisic, ut indicavi, dividantur, plane corrumpi ; facilius tamen ferri anacrusin arsi subiectaoi , quia sic coniungi tamen duo numeri possunt; deteriorem esse theseos et anacruseos coniunctionem , quia sic pausam in media vo- ce fleri necesse est; peiorem autem hanc esse , si anacru- sis finiat vocem, quia sic pars vocis ultima omni numero caret ; pessimam vero esse anacrusin alii anacrusi additam, DE STROPH. IN MEMBR A S VA DISTRIB. 709 quia sic prior illa , ut quae nulJa cura arsi cohaereat, prorsus omnjs numeri expers destituitur. 12. Ex his consequitur, optimas vocabulorum divi- siones has esse; primo, qua arses et theses iu eadem vo« ce alternant, ur, %Qvoiu yoQfAiyi AttqXXo)- voq y.ul ionkonufAwv. Deinde, quae arsin arsi additam habet: xal oooo7g, ix tf iyivovTO OTQaTog, peior tamen fit, quum longa est anacrusis, ut Nem, IV. 82. . NtOTiToli i.tog ff d~ ntiQO) dvunQvoia. 18. Ouartus dividendi modus, isque omni ex parte pessimus esl, quum utraqne pars ictu caret, quod sic to« ta vox in duas numero destitutas partes diffluit. Vt Olymp. I. 3. ixTi diunQifric vv-- y.tl uiyuvoQog i£oya nXovTOv,, et v. 161. vtiutov toytTav nuv- tv Pqoto)* iui di OTiqpavwoat.. Pyth. VIII. 65. i'A TiaTiQOiV 7ZV.I- ol Xrjpa. 'Qaiofiat, oa vrj - GTifeg dvgoQixot* Idem dictum volo de versibus dochmiacis, in quibus sae- pissime dividuntur vocabula , maxime quum ultima sylla- ba in duas breves solvitur, Exempla apud Seidlerum pro- stant, quum aliis in locis, tum p. 61. 21. Ad haec omnia denique sensus accedat necesse est neque natura a venustate abhorrens, et exercitatione bene cultus , ut quis , qui quoque in loco apti et conve- nientes numeri sint, videat recteque percipiat. Ad eam rem autem opus est , ut quis poetas non verborum gram- maticarumque nugarum caussa , sed eo fine lectitet, ob quem illi carmina sua condiderunt, tantaque arte elabo- rarunt. Sed hoc in genere , si ullo in alio , criticum co- gnoscas, utrum humanitatis aliquem sensum habeat, an nihil nisi syllabas rimetur. Vt, quis credat, praeclaros vereque divinos numeros, quos Aeschylus , quo nemo in numerorum inventione perfectior est, in Persis v. 64q. adhibuit, ita a quibusdam constitutos esse, ut experiri voluisse, quomodo illi numeri turpissime corrumpi pos- sent, videantur? Quod contra neminem fore puto, qui quidem non prorsus ad sensum eoruin, quae pulcra, de- cora, sublimia sunt, occalluerit, quin ita composuisse Aeschylum versus illos intelligat : 714 LIB. III. CAP. XIX. tj ylkoQ uvi]q, tyttog o%&o$. cptioc yao xftiiv&tv ?;#•/;. ^jLidoiVtvg d? dvynQpnog avilr\q3 'sJiowveug, oiov ccvwatu Aix^itava^ In solo iildnoo versu scriptura incerta est. Versuum ho- rum priuiuj» < 'horiambicus est , secundus Anacreonteus, tertius et quartus lonici a minore, quintus ex choiiambo et dochmio. C A P. XIX, J) e usu antistr opharum summatim* 1. Antistropharum usus in Graeca poesi patet latis- sime. Illis enim temporibus, quibus natura excellentU bus ingeniis artis leges dictabat , nec dum novandi cupi- ditas, rectis saturata , ad vitiosa confugerat, ultro poe- tae ea consectati sunt, quae in quoque genere absolutis- gima esse maximeque rotunda viderentur. Hinc non mo- do tragoedia nulla aut cpmoedia, ut apud recentioresplu* rimae, etiam apud eos, qui imitari Graecos studuerunt, iusto exordio aptaque conclusione caret, sed ne in epica quidem poesi orationes eorum^ qui verba facientes intro- dticuntur, aliter quam integro versu et incipiunt, et fini- untur, Quae aequabilitas, egregte accommodata ad per- mulcendos audientium legentiumve animos, quum in pri- mis etiam in numerorum eorumdem repetitione cernatur, non est mirum , si in plerisque generibus carminum hanc quoque venustatis partem , ubicumq^ue apta videretur ; adhibendam iudicarunt. 2. Sunt autem carminum, si repetitiones illas nume- rorum spectdmus, genera quattuor: primum, quod con- tinua repetitione eiusdem versus continetur: quae car- DE VSV ANTISTROPH. SVMMATIM. 7i5 mina a grammatlcis vara gti%ov scripta vocantur. Tn eo genere nobilissimum est carmen epicum ; levissimum for- sitan illud , quod ex versibus Adoniis Sappbo fecisse di- citur, ut his verbis testatur Terentianus Maurus p. 245i. continUasse pedes istos in carmine solos dicitur haec eadem praeclara poetria Sappho. jingere nobis tale licebit: primus ab oris .Troius heros, perdita flammis Pergama linquem* exsul in altum \>ela resolvit : saepe repulsus Ausone terra, moenia fessis sera locaviti itnde Latinum post genus ortum, altaque magnae moenia Romae. Eademque tradit Marius Victorinus p. 2564, 0. Secundum genus est, quod grammatici xv.rd o#«- giv compositum vocant : in quo maxime simplices sunt epodi vel proodi, duorum versuum continuam repetitio- nem habentes. Ad quae proxime accedunt carmina mo- nostrophica, in quibus eadem stropha saepius iteratur. Haec usitata fuerunt lyricis , qui breviores strophas fece- runt. Hephaestio p. 68. (122) (lovoGTQoyMoi fiiv ovv ;/- Giv, ogcc viio {.uag GTQoqjijg 'AaTUfUToeixaLy itu&ttntQ tcc *A\y.aiov j y.ul tcc £anq>ov$ , xui iTi r« 'AvuxQeovTO?. Ma- ior iam varietas est in epodicis, quae ex stropha, anti- 7i6 LIB. III, CAP, XIX, stropha, et epodo composita, easdem tres strophas deh> ceps saepius repetitas habent ; cuiusmodi pleraoue Pin- daTi carmina sunt , qui perraro usus est inono&trophi-T cis. Magis adhuc variatur in choris tragic; rumv qui quum bis tantum eamdem stropham poni patiantur, fa- men plerumque ex pluribus diversarum stropharum pari- bus constant ,, epodum aut nullam, aut unam admitten- tes. Hephaestio p. 68. (12 5) ita de epodicis scrihit; $it iXuTTQV fiivTOt TOU TWV TQltoV UQfdfAOU oux uv yiVOlTO Ttt zowutqv* inl tzIhov di ovdtv uutq y.wlvit ixTiivzcdat* yi- viTut yuQ y wgntQ TQtag inmdtmj , outco aai TiTpug , ttul iisvTug , y.ul inl nXsiov. cog tu ys nlsloTu TTtvoo, 0 xul £if.i(ovldov nsnoinTUt. Quae , praeter Pindari et Simoni^ dis mentionem, repetit scholiastes metricus Euripidis ad Hec. 629. Pindarus et Simonides triade usi sunt, Tetras foret, quae tres pares, unam autem dissimilem stropham haberet: quod genus neque apud Pindarum, nequeapud tragicos invenitur. Denique maxima varietas est in iis partibus tragoediarum , in quibus vel diversae chori per- sonae, vel actores aliqui, vel chorus et actores simul in- ter se canunt. In quibus carminibus etiam ordo stropha- rum mirince variat, 4. Tertium genus est eorum carminum , quae pro- pter vehementiorem animi motum repetitionem numero- rum adspernantur : eaque grammatici dnoXslvfiiva vo- cant. Eiusmodi erant, qui voftot dicebantur, et recen- tiores dithyrambi : suntque etiam in tragoediis et comoe- cliis huiusmodi carmina. Operae pretium estafferre, quae de his scribit Aristoteles Problem. XIX. i5. dtd tl ol vo- fiot ovx iv uvTtOTQQ(potQ inotovvTO , al ds allat todal al yQQtxat; ij b*t ol [isv vofiot dytovtGTCov rjaav , tov ijdij fit- ftsia&ut dvvufiivcov ttal dtuTiivto&ut , 1] codrj iyivtTO ftaxQct xal noXvstdrjg. tta&ansQ ojjv y.al r« QijfiuTa, huI ra fttXrj Tfi {upijOH rjxoXavdtt, dsl tTtQu ytyvofttva. fiuXXov yuQ DE VSV ANTISTROPH. SVMMATIM. 717 rcu uelet dvuynr] (utue^G&at , i] to7q Qrjfucoi. St 0 itul ol dt&vQa(Jt§ot9 inetdr) (u/aijtwoI iyivovTO, ovtt ert eyov- GtV UVTtGTQOqjOVQ ' nQ0T6Q0V 6£ 6l%0V. ailtOV 6*i, OTt TOna- Xutuv oi iXev&eQOt itfOQevov uvtoL nolKovQ ovv dycovtOTt- kojq udetv yukenov t]v , qjot6 ivaQfiovta (tuXXov (ieXr] ivfjdov* (l6TU§uXXetV yctQ noXXuQ (A6TU($oXdQ TM tVl QtKQV; ?) Tq7q TIOX- Io7q ' ttui tw uyojvtOT?] , r) to7q to ydoQ qvXuTTOvot. dt o dnXovGTfQCt inoiovvTO (xvto7q tu (teXt] ' r) di dvTioTQoqog dnXovv. dQt&ftOQ y&Qojnot ' wv ioriv 6 %oqoq' dto aal uQ(i6^et uvto) to yoeQotf y.ul r}GV%tov -ii&OQ v.u\ (xi\oQ* av&Qojntnu yuQ. tuvtu c5' *'-* yovGiv ui dXXat uQ(ioviut' ?)vitGTa di avTiov ?) vnoqQvyiGTi"' iv&ovotucTiM] yuQ itai (3ux%tw) zutu (tiv ovvtuv- t?]v nuGftOfiiv Tt' nu&r]TMol yuQ ol uo&evetQ (ictXKov tojv dvvuTOjv eioi' dt o xal avTt] uQ(iOTTet to7q %qqo7q ' y.utk de ttjv vnodojQtGTi vui vnOqQvytOTl nQUTTOfjiev ' 6 ov% ol- y.e7ov ioTt %oqoj' eGTt yuQ 6 yQQQQ tir]devT?JQ unguxTOQ' ev- votuv yuQ (tovov nuQh%6TUt oTq nuQeoTt. Et probl. 5o. dtu TL 0VT6 vnodmQtGTL 0VT6 vuoqQvytGTl ovy. eoTtv iv TQuyoj- dia ypQLYcQv ; ij otc ova eftet dviiGtQoqov , dX)? dno onrjv^f. (4t(u]Ttiwi yaQ. 718 LIB. III. CAP. XX. 5. Quartum denique genus est, quod gramniatici uttpiMx aTCMW nominant. Continet id versus usitatos quidem , sed non certis repetitionibus dispositos» Eius» modi dicunt Margiten fuisse, qui Homero adscribebatur, de quo videndus scholiastes Hephaestionis p. 72. (120) 6. Sed ut redeam ad repetitiones stropharum , varii illi ac multiplices inodi, quibus antistrophae tuin inter se ipsae disponuntur, tum partibus consociantur non anti- strophicis , quo plus saepe difficultatis ad investigandum habent, tanto magis rationem eorum legesque cognovisse oportet, si quis vel recte iudicare de hac re, vel emen- clationem aggredi scenicorum poetarum vult, in quibus quasi domicilium est huius artificii. Hanc latissime dif. fusam materiam, quam si semel aggressus sis, vix finem invenias , ita persequi animus est> uthacomni varietate ad capita quaedam revocata, de singulis, quae maxime tligna notatu videantur, afferam, eaque uno alteroveex- emplo confirmem. C A P. XX. •j De responsionibus metrorum in di- verhiis. 1. Tantopere autem delectati sunt Graeci illa repe- titionum aeguabilitate, ut ea non solum in iis partibus fabularum , quae canebantur , sed saepe etiam in ipsis diverbiis usi sint. IVemo vero non videt , huic rei non ubique potuisse locum concedi , sed ibi tantum , ubi non vehementior aliquis , simulque inaequabilis et variis vi- cissitudinibus obnoxius animi motus exprimendus esset. Quare ubicumque constans sibi atque aequabilis affectio colJoquentium conspicua est, ut in sciscitando narrando- DE RESPONS. METROR. IN DIVERBIIS. 719 que per colloquium ; ibi aequalibus vicibus versus inter personas, quae colloquuntur, distributas videmus. 2. Fit hoc autem plerumque ira, ut singulae per- sonae singulos versus recitent. Vt in Agame^nnone a v. 276. in colloquio chori et Clytaemnestraej et a v. 54^. in colloquio chori cum praecone. Ac plerumque, ut in. his ipsis locis, quos indicavi, longior aliqua aUerius per- sonae oratio exordium, pariterque finem facit, quo ne nimia aequabilitas taedium creet. Alibi singulae perso- nae duos versus recitant, ut in Eumenidibus a v. 714. et in Choephoris a v. io5i. Interdum ita dispositae sunt vices, ut altera persona semper unum, altera autem du- os versus habeat, ut in Prometheo a v. 39, Alibi varia- tur, ut nunc singuli duos , nunc unum quisque versum recitet, ut in Oedipo Rege a v. 543. Aliquando autem interrumpitur haec responsionum aequalitas, quum quid intervenit, aut augetur animi commotio , ut in eademfa- "buJa v. 354, ubi mox rursusin ordinem redit eolioquium. Saepe etiam , quum 'singuli singulos versus habuissent, ubi magis exardescunt, versus unus inter binos distribui- tur , utroque nunc plura , nunc pauciora verba dicente, sed in eo tamen servata aequaJitate , quod utriusque di- cta uno integro versu continentur. Ita in Oreste a v. ?64. ed. Pors. et a v. i6i4. et in Phoenis.sis a v. 612. Inter- dum unus colloquentium pro integro versu nihil nisi bre- vem exclamationem profert, ut in Agamemnone v. i5i6. Alibi per huiusmodi exclamationem convertuntur v5ces, ut in Prometheo v. 979. ubi quum Prometheus dixisset oj^oi, explet versum Mercurius: quo fit, ut sequens ver- sus, qui huius esse debebat, Prometbei sit. Quin etiam epodica quaedam conformatio invenitur in Agamemnone v. i55c. AT. onioi TitnXrjY^OLt, naiglav nlrjyriv ioco. X*a. olyoi\ xlg nhijyijv mhtl nuiolojg ovTUGfttvog ; 720 lib. m. cap. xxr. AT* cofxot /waV uv&t,g devregccv nenlrjyfiivog. X.$. tovQyov eiQydtj&ttb doxu fiov puoUecog oifito- yfitxti. Quibus versibus deinde ab alio clioricorum senum alius trochaicus epodi loco additur, ac tum reliqui senes singu- li binos recitant iambicos trimetros. C A P. XXI. D e parabasi. l. In comoedia vetere praecipue memorabilis est pa« rabasis quae vocatur, cuius partes quaedam repetuntur, aliae autem non repetuntur. Hepbaestio p. 71. (101) eotv de tvg iv ru7g Htofxcodiavg xal fj v.a'kovfievv\ naQa^a- g vg , inevdav eigel&ovteg eig to ^eatQov , xai dvTvnQogco- 7T0V dkhjXovg otdvteg ol yoQevtul nuQe^avvov 9 xal eig to ■freaTQOV dnoftlenovteg, eXeyov Tiva. tcc di eidfj tijg naQa- fidoecog eioi tuvtu ' nofifiarvov, 0 xul nctQu to7q nulav- o7g novf]ta7g covofiao&fj ' cffjol yaQ Eunohgy eico&og to ytofifiutvov tovto> devteQOv di eidog iotvv 1] Oftcovvfttog tco yevev xcdoufuvq n aQup ctovg' xal tqitov, to ficatQov nQoguyoQevofte- i/ov , o xul cpufiev eivctv intfif}KeoteQov ' ov fttjv dV.d uul dvd to dnvevotl Xeyeo&uv, idonev eivuv ftay.QoteQov. tuvtu ftev ovv ioTtw dnoleXvfJifievu * ereQu de ioTV tu xutu oxeoiv yeyQUfifievu to re fielo gf jca* to i n Iqq?j ftct, oneQ mg iul to nle7oT0v vg f)v otlycov , v.&\ tco fieXev dvtiotQOcpov' xal to yiulovfxevov uVTeniQQ?ifitt, oneQ ijv tcov iocov yttoXcov tco invQQfjficttv. Pollux IV. 111. tcov di %qqvxcov ttOflUTCOV TCOV MOfllltCOV £V TV HUl fj naQapaovQ 9 OTttV a 0 nov>]Tf]g nQog to fteutQov §ovh]tuv leysvv , 6 yoQog nuQeX" ftcov Xeyfj TuuTU. invevytcog di uvto novovovv ol ttcoLtcodonovf]- tttl, TQaywdv di ovk eOTvv , dl)! JEuQvnidfjg uuto nenoifj- xev iv nollo7g dQaftuGiv» iv fiiv yuQ talg duvttioi> tou yo- DE PARABASI. 72i qov tdg yvvounag vntQ cxvtov n noiyoag na.Qtintiv , iyj.a- &6fitvog , (og uvdgag liytcv inoirjot rw o/rjfiuTi rrjg Xi^tojg ■ tug yvvaiaug. nal JZoyoyJSjg 6i uvto ix x/jg rrQog iativov dfillfojg noiti Gnaviay.ig , ojgntQ iv 'Innovou rijg fttvTOb nuQa^uotojg rijg ttcoftatfjg inta dv tir\ fitQrj , v.o fi ftdrtov, naQupaGig, fiay.Qov, GTQoqjtj, ini q Qrj fic, dv- tloTQOCpog, u,vt tn iQQrj fjta^. drv to fiiv xoftftUTiov %UTu(johi Tig iorl §Qayiog ftiXovg' r) 6i naQdj3aovg ojg to noXv fxiv iv avanatoTiy.oi ftirQoj' ti S* ovv zal iv uXXoj, dvunaiGTa to inlxXrjv t?%H. ' (Numquam enim ex trimetris constabat : v. Bentl. diss. Phalar. p. m. sive ed. Lips. p. 262.) ro $i dvofia£o/utvOv fiaagov , inl rfj nuQuBdotii @Q0l'/V fAtXv^QlOV iOTLV , dnvtvGTi d6ofttvov. rij 6i GTOO- tyfj iv xojXoig nQOao&tiorj ro in l q Qrjftu iv TtTQUftirQOig ina.ytTav. nul rtjg uvno t o 0 qpov rij GTQOqfj uvTotG-dti- orjg, tq avTtntQjiijfta TtXtvTuiov 6v r?jg nuQapuGtojg, iOTL TtTQUfltTQU, OVH iXttTTOJTQV UQl&flOV TOV iniQQfjftttTOg. Scholiastes Aristophanis in argum. I. Nubium : 0 /OQog St 6 xojfiMog tigt;Q%tTO iv rij oQy^GTQa , tca vvv Xtyoftivoj Xoytioj. xul OTt ftiv nQog rovg vnonQiTug SuXiytro, eig rr]v onrjvrjv iojQa ' btt 6i dntXdovrojv tojv vnoxQiTolv tovg dvu- nuiorovg Sithju, nQQg rov Sijftov untOTQiqjtto' y.ul rovro ixttXtiw GTQOCpij. -ijv Si t« iaftptia TiTQUftttQa. tha tt]v dvr iGTQOCpov dnoSovrtg , naXiv TtTQUfitTQOv intXtyov doojv GTiyojv' rjvSt ntQi to nXttOTOV ig' iicotXiiro 6i tuvtcc incQQr]fiaTU. rj 6i oXtj naQodog tov %oqov ixaXiiro na- Qufiaoig. Et ad Nubium v. 5i8. nuQupao ig di ioTtv, otuv iic zijg nQOTtQug OTUGtojg 6 yoQog fitTa(5ag , dnayyiXfo; nQog tov d*jftov uyoQajv. tidr} 6i nuQupaotojg inra , unlu fiiv tqiu, V.UTU 6t[oxioiv TioouQa» tdfjiiv ovv dnld ictl ravTu* v.OfifiuTtov' nuQufi uocg Ofiwvvfiojg , ij x«t dvdnaioTO g uaXtiTUi, intl noXXunig iv TavTrj to} uva- natOTO) xqtjtui,' nviyog, 0 *ul fiaxQov. tu Si naTu o%ioiv , gtqo qjij 9 uvTiGTQOcpog, ini QQ7j ficx , dv- rtniQQr]fitt> ovvtfininTOVGi yaQ dXXr,Xoig natd to fiitQOv Z z «22 LIB. III» C»AP. .X.X.I» xotl td xcZla. ?] yaQ GtQOcp?] t%ti, ofioiav iavt?J t?jv vvxt- GTQocpov 9 xal to inlQQrjfia cogavtcog to dvTtniQQ?]pta* n,vtg di TTOOgTl&tCtGl Xttl Cpd?]V9 Xttl dvtCp6?,V. l'%OVGl ■ '/l o xctl TCtvTct g%£giv nQog dXX?]Xa. rj fiiv ovv nuQafiaGig ?] ix tovtcov Gvyxtifiiv?] ttXtia iotiv. £igI di xai dtikeig n&Qo." QctGtig. In vita Aristophanis p. i4. ed. Kust. dvaxojQOuv- tcov di tcZv vnoxQitcov , intaxig iGTQtcptTO 6 ftOQog, nQOgt~ ycov icp* ixdttQa fttQ?] tov 'dtttTQOu. ixctietto dt tco yivtt, to toiovtov bvGfia Tijg OQ%?]Gtcog naQa /? aotg ..... oftcovu- ptcog tco yivtt. to \ tqvcov , fictxQOv, to y.al nv7yog' to it-4 taQTOV , GTQOCfrj, ?] lodrj* to niftTtTOv , iniQQrjfia* to txtov , c\vt ioT Qoopog, rj dvTcpd?';' to tfidoftov , dvT tn iQQ?]fia. Ita constituendus hic locus. Poiro ad Nub. v. nio. y.dvTav&a naQafiaGig iGTiv. iyti di ov ndvTct Ta fieQ*] Ttjg naQafiaGtcog , dXXd fiovov to ini(JQttf*a9 iv co t&og ij '/QTjGTa ovfApOvXtvtiv t?$ noXtt,9 ij oxamwtiif tovg novrjQOvg. ti&tvtai yaQ ov fiovov tiXttctt naga§^tig? dXXd xal fJLtQr] twd avtcov. Et ad Pacem v. ^35. n&Qu- fictGiv di tovto ixdXovv dno tov notQctfiaivtiv tov %ooov ano tfjg vtvofUGfAtvrig GTaotojg tig t?]v xatavnxQv tov {ttaTQOV bxfjiv , onoTt ifiovltTO 6 not?]T?jg dialt%$i]vai tv tioj ttjg vno&iGtcog dvtu tcov vnoxQiTcov nQog- to <&iaTQOv dia tou ypQOV. iotQtcptto di 6 %OQog , xal iyivovTO GTOiyoi ( ita scri- bendum) d' , tha duX&ovTtg t?]v xaXovfitvr]V naQa^aotv , iotQtcpovto ndXiv tig t?jv nQottQav oTdoiv. dtjXov di uutoI novovotv ol noi?]Tai9 to GTQtcpto&at, G?](xaivovTtg xal Tona- Qapaivtw* JHaTcov iv tco UaidaQup, , ti fitv fi}] ti lidv, co \dQtg9 t]vayxa£o[ir]v GTQtipai, dtvQ*, ovx dv naQt^?]v tig hifyv totdvd' incov, ( V. Suid. in v. nuQafiaGig) dficpco orjfidvag , xal to GtQt- cptG&ai , xai to naQapaivtw. KQat7vog di iv t?] Uvlaitt d?]Xol, oti £$ ioti, gvyd tov yoQov* Praeterea xofifiattov idem scholiastes attingit ad Nub. v. 5iO. et iniQQ?]fiot ad v. 5?5. nvlyog autem ad Acharn. 65g. Vide etiam Etym. DE PARABASI. ?25 JVI.p. 565, 46. emendatum a Sylburgio, et Bulengerum de theatro II.i5.in GraeviiThes. Ant.Rom. T. IX. 2. Imperfectae sunt illae duae in Nubibus parabases, quarum in priore deest, quod f.iuy.QQv vel nvlyog vocatur posterior autem eam tantum partem habet, quae angusti- ore significatu parabasis ciieitur. Omnes septem partes habet parabasis , quae est in Equit. a v. 498. et in Vespis a v. 1009. et aliae. 5. Non autem in sola patabasi hae repetitiones usur- patae fuerunt, sedmultae etiam aliae rjartes comoediarum, eaeque interdum longissimae aequali metrorum compara- tione sibi respondent. Vt in Avibus , ubi a v. 55 1. pfiU mo stropha, deinde tres et sexaginta tetrametri anapae- stici sunt, quorum in fine systema positum est ex dime- tris anapaesticis : eaque metra deinde omnia eadem leee repetuntur a v. 626. 4. Nemo haec credet temere esse a poetis instituta, aut vanam eos laudem inutilis diligentiae affectasse : sed gravis quaedam caussa fuerit necesse est^ quae eos ad-, duceret, ut tantam huic rei operam curamque impende* rent, Quod nisi egregie falJor, chori diversae stationes, locique, quos actores in scena occupabant vel aliquam- diu obtinebant, regulam huic rationi modumque prae- scribebant. Nam nisi his in rebus , quae oculis cernun- tur, aequalitas quaedam observata fuisset^ nemo ad il- lud attendisset, utrum totidem versus , an plures pau- cioresve, quam antea, recitarentur, praesertim ubi tot versus sunt, ut facilius universe diuturnitas temporis ad recitationem eorum necessaria, quam numerus ipse note- tur. Sed de hac re viderint, qui rem scenicam veterum explicare aggrediuntur , meminerintque, metrorum per- vestigationem, qua nondum quisquam ad hunc fmem usus est, in Uac quaestione maximi raomenti esse. Inde conditionibus cognitis, quibus istae metrorum responsio- Zz 2 7 2£ LlB.ill. CAP.xXtf* nes usurpatae sunt, simul, ubi nulhis earum usus sifcj intelligetur. £ A P. XXItv t) e c d r m in ib u s c Ujcjr i cis% i. Praecipuus est antistrophicorum usus in carmini- tus choricis. Sed haec carnaina quemadmodum inter se ipsa differunt^ ita etiam, quod ad rationem antistrophi- cam attinet , nliquid divereitatis habent. Loquor autem nunc de iis tantum canticis, quae ab solo choro canun- tur, non de iis, in quibus etiam actorum aliquae partes sunt. Et in tragoedia quidem longiorum chori carminum duo genera commemorantur , parodus, et stasimum. Aristoteles de arte poet. c. 12, j, %oqmov &i9 mxQodog fiifj ri 71QOJ19] It&S bhbV %OQQV* GTVGIUOV dt, flikog %OQQV XO OCViV dvancciGTOv xccl tQO%cciov. Scholiastes Euripidis metricus ad Phoen. 210. in ed. Valck. tovto to fiilog gtccgi{xov hi~ 'jtTvu otolv ycCQ 6 %OQog fieTcc Tt}v nccQodov liyy tl fiilog, ccvfjxov TtJ vno&iGetf ccnivtjTog fiivwv, iTTccGtfiov nccXfiTcci' nccQodog di Igtlv vodn %QQOu PudifrvTog, qdopivr) ccpa TiJ ilodo), ojg to, c7yct, ff7/«! AfjrroV tyvog ccQ/Jvhjg Ti&tti. 2. Non ex omni parte consentiunt hae definitiones parodi. Norrien si consideramus, verior videbitur scho» liastae illius sententia : sed quum non possit dubitari quin interdum chorus , ubi primum canit , non totus ca» nat, sed aut hemichoria, aut singuli etiam cantores, haud scio , an Aristoteles , qui non temere videtur totius chori hic mentionem fecisse, non quemcumque primum chori cantum, sed primum concentum universi chori In- telligi voluerit. Qui «tsi saepte a stasimo nihil differre DE CAHMINIBVS CHORICIS. 725 vrcletur, tamen non abhorret a verisimilitudine , coniun- ctuni eum fuisse cum incessu quodam chori , stationem suam occupantis, et ordines explicantis ; quam rem a sta- simis alienam fuisse credibile est. 5. Ac, nisifallor, etram in stropharum ratione est aliquid, quod parodi proprium sit. Vtrumque genus, et parodus et stasima, hoc commune habent, quod anti- strophica sunt, et quidem ita, ut strophain statim sequa- tur antistropha , et sic deinceps, si carmen non ex dua- fcus, sed ex pluribus, stropbis constat. Eae strophae au- tem etsi interdum ex simili genere metri factae s.unt, ta, 11. Comoedia vetus, etsi chorica carmina xnulta ha- bet, tamen ea multum a parodi tragicae et stasimorum gravitate aliena sunt. Quare interdum monostrOphica sunt, ut in Equitibus v. 970. seqq. alibi autem, quod tamen rarum est, proodum et raesodum habent, ut in Thesmoph. n36. quod carmen supra p. 54i. emendatum dedimus. De distributione chori in his carminibus spe- ramus aliquando accuratius quaesitum iri. 12. Sed ut ad tragicorum parodos et stasiraa red- eam, miram saepe in his difficultatem habent epodi. Quarum etsi quaedam ita .aperte epodi sint, ut nulla plane dubitatio relinquatur, tamen aliae tanta sunt metrorum similitudine factae, ut antistrophicorum spe- ciem etiam obtrudere videantur. Quo in genere diligen- ter cavendum est, ne haec res fraudem faciat, quaeque epodi sunt, in antistrophica cogantur. Id quod et mihi et aliis accidisse memini. Tantoque proclivior via ad er- rorem est, quod ubique prius de antistrophicis, quam de epo- do vel alio responsionis experti carmine cogitandum est. Exempla epodorum , quas facile quis pro antistrophicis habere possit, inveniuntur in Prometheo v. 420. v. 900. DE CARMlNIBVS CHqjUCIS. fli in Persis v. 93. in Hecuba v. 943. et alibi. Contra , aliis in lo- cis quae vulgo epodi putabanturj si non totas, atexparte salrem antistrophicas esse non dubium videtur, ut in Oreste v. 832. de quo loco dixi supra cap. 5, 16. p. 54i. et in Iphigenia in AuJide v. 5^4. de quo loco dictum ibi- dem p. 542. Neque aliter sentio de epodo in Phoenissis v. 681. quae, nisi egregie fallor, ex his constat anti- stiophicis : \ t * r r XDCl G£, TOV nQOfiUTOQOg . GTQ* 710TE yive&Xov , c6 Aiog "lovg t ixyovov , ixodea , ixulea , ico, dagfjocQOi /?o«, iw, ^uQ§aQOiGiv iv XiTcilg * ficc&i, /?a#* Tuvde yav' aoi viv exyovoi> wtWj C? dlCOVVfiOC &£Cilt UVT, HeQaeqjuaGU , xul qlXu AufiuzrjQ &eu , ttuvtoov uvuggu , naVTQjv Se /« TQOqog^ i'AT7]GUVT0 ' TziftTCe 7lVQ0)0Q0Vg $~eag * ufivve Tade ya ' nuvTU d* eviteTj] fteoig. Vitiatam enim esse vulgatam lectionem arguere videntur codd. Florentini, quorum unus 'lovg t ev.yovov , alius tiot " JEnuyov exyovov habet. Itaque de his, quae vere epodi sunt, ita tenendum est, saepe in iis eadem metra repetita , sed mixta etiam aliis metris , inveniri , ut ea re interdum partes earum sibi simillimae sint. Nam quod in Britannorum Diario classico, si bene memini, ab ne- scio quo proditum legi, binos semper aequales versus in epodis esse a tragicis coniunctos, id eiusmodi est, utmi- Ter in mentem cuiquam venire potuisse. l3. Praeter parodum et stasima commemoranda sunt etiam ea carmina , quibus interdum finiuntur tragoediae. ?52 LIB. III. CAP. XXIL / Haec parodo , quam stasimis similiora sunt. Constant autem ex antistrophicis. Eiusmodi est chorus eorum , qui in Aeschyli Eumenidibus Furias ad destinatas sedes deducunt, et in Supplicibuseiusctempoetae carmen, quod Danaides cum anciilis suis alternantes canunt, l4. Non minus memorabile est aliud carminis genus, quo et tragici et comici utuntur : cjuod ita factum est, ut cx una. tantum stropha constet, cuius antistropha non statim , sed post aliquot actorum versus , atque inter- dum post satis magnam fabulae partem sequatur. Huius» modi strophae nunc longiores sunt, ut in Philocteta v. 3qi, et 507. Aeschylus autem in Eumenidibus, quae fa- bula plura continet huius generis exempla, etiam eadem , verba omnia iteravit , quod ille etiam in stasimis non- numquam et commis fecit, ut in Septem ad Thebas, in Agamemnone, in Supplicihus. Nuncbrevioressuntstro- phae istae, compositae plerumque ex genere dochmiaco, ut in Aeschyli Septem ad Thebas^ et in Supplicibus. i5. Perraro stropha chori invenitur solitaria, omni- que antistropha carens: quod non videtur, nisi in ma- gna quadam et insolita animorum commotione admissum esse. Huiusmodi exemplum est in Trachiniis v, ?o5. de quo scholiastes: ra ^ihdagiov ovx taro orao^woj/, ak^ vno triq fjdovijg oQyovvvm* Videtur autem et hoc carmen a diversis chori partibus cani, et sic etiam separatae illae ab antistrophis suis strophae non esse universi chori. 16. Multo certius etiam illa chori carmina non ab universo choro, sed a diversis eius partibus cani in promptu est, in quibus non cuique strophae suae anti- stropha subiicitur, sed, ut in commis plerumque fa- ctum videmus, artificiosior aliquis ordo stropharum est„ Perrarum hoc ^enus est in carminibus solius chori. DE CARMINIBVS CHORtCIS. j?55 Exemplurh exstat iri Choephoris a V. 781. in quo his est stropharum ordo: «\ /5'. a* y. fXf(TO)dog. yt <5\ /S'. d\ C A P. XXIIL 2)e systematis antistr ophicorum* i. Monetautem ipsererum ordo, ut iam de artificiosa illa copulatione stropharum dicamus, in qua dici vix po- test, quantam poetae Graecorum seenici operam colloca- verint. Propria est haec ratio illorujn canticorum, quae vel a solis actoribus sine choro , vel a choro cum acto- ribus verba conferente, vel a partibus aliquibus solius chori altematim canuntur. Et plerumque quidem inter chorum et actores haec cantica divisa sunt : quae in tra- goedia xo^if.ioc vocantur. Aristoteles de arte poetica c. 12. nopiioq di, &Qijvog*%OLVog %oqov xcxl ano GXTjvrjg. Saepe tamen etiam soli actores haec carmina habent, eaque sunt, quae ano oxi]vfjg vocari videntur. Quae si Aristoteles in loco, quem supra cap. 19, 4. attuli, negat antistrophica esse , meminisse debemus , quoniam sibi problemata il!a scribebat, negligentius eum loquutum esse, neque aliud voluisse indicare, quam actorum carmina saepe, et recte quidem , carere antistrophis. Raro solus chorus in par- tes divisus alternatim isto modo canit : cuius rei exem- plum attuli in fine praegressi capitis. 2. Non est autem putandum, temere poetas et sine certa ratione a simplici stropharum atque antistropharum consequutione discessisse, sed semper hac quoque in re aequalitatem illam, quae tot aliis in rebus cernitur, ad- mirabili diligentia observarunt. Breviter , nec satis ex- plicate indicata haecratio est ab Hephaestione p. 68. (125) his verbis : yiccrdt m^nioii^v de ivnv avofiQiopiQtj , onoaxv • 754 UB. III. CAP. XXIII. 'ix&dpevog 6 noir}Tt]Q onoou dij noTS GVGTrjfiuTCt didyogu, inayayr{ ix twv uvtojv GVGTrjfiaTOiv GWSGTtooav nfQw.ontjv' ojqts tu (ih iv i/.aTiQu r) ixuGTrj nsQixonrj GVGT^axa uvo- fxota ilvai dlXr]XoiQ, tctQ di nfQtxonaQ afiqpOTipaQ akhjkaiQ oiioiaQ, rj ndoaQ, Nam non modo admqflum varia est haec stropharum dispositio, sed saepe etiam plura stro- pharum systemata , (ita enim vocabimus , quas neoixo- ticcq dicit Hephaestio} vel adnexa sibi, vel inter se con- iuncta sunt. 5. Non est obscurum , hanc pene incredibilem dili- gentiam , qua istae responsiones elaboratae sunt, prorsus inutilem futuram fuisse , nisi loci, in quibus actores cho- rusve vel dispositi erant, vel deinceps consistebant, pari arte designati , statim oculis spectatorum ordinem illum, cuius rationem et virtutes in legendo vix ac ne vix qui- dem animadvertimus , aperuissent, et quid quoque tem« pore , atque a quo canendum esset, certo indicio signifi- cassent. Quamobrem minime dubium videtur, poetasin coraponendis hisce carminibus designatione qtiadam et dvt.y. ifiiyaQTu 'Attxcov; fiuvvGQv fioi, flttWGOV , fiUTtQ. E. uvdco, ntti, dvgqyfiovg qdfiag* irc. ixyyilXovG 'AQytiojv dotju.i tyijqoj Gug ntQi fiot \pv%ag. Tf. oJ ditvu na&ovG* , cu nuvTlafAcov, uvt, u . %0 dvQTUVQV flUTfQ fiiQTagp oiuv , oittv av gov Xojpav, kojfiuv i^&iGTttV, QlftOt, UQQtjTttV T QJQGtV daificov ; ovxht gql nu7g atf' ovxirt Y,ttl ^ifltQ, QflflttG t>, X. (it&sToav dfonQTttQ Qtov (as yvaka Tttd* sigt,Ssivm /. dficoat dt tivcov xijjffffd f ddfioov; X. Hakhidog epotntt toocpifjitt (tiltt&Qtt TOJV iflbJV TVQttVVOJV» JittQQvoag Qy dfupl Tttd* tQooTag. 5, Multo magis mira conformatio est carminis , quod est in Ranis Aristophanis a v. 208. Id sic restituendum Tidetur, XA* coon ojt, cootv on, uq. HM. pQtxtxtxeZ xodjz md'i. gtq. ci. HM. figsxsnsxii nodt v.od^. dvT. a'. 1 KOP. ItfJtvaitt xQfjvtav Tixva, y l5 xal xtQofiaTaQ Hdv 6 xaXafio- i'i cp&oyya nai&v 9 nQogeniTiQTtt-* 15 xui 8 6 (poQiuxTag 'jLnoXXoiv, 16 evexct dovaxog , ov vnoXvQtov 17 ivvdQOV iv Xiftvaig TQeqpio. 18 XO. fiQexexexi£ xod'% xod%. A* iyol di qpXvxTaivag y eyja.9 4vr* ?• %(o nQOJXTOQ 16 vz* ft'+ 2 navaaa&e. KOP. fidXXov fdv ovv 5 q>&£y£(ofie&' 9 ti drinov ev- 10 fiXloig iv dfieQaimv 11 ijXdfieo&cc dtd xvneiQOv 12 xal qpXiw , yaiQOVTeg (odijg i3 iv noXvxoXvfjt^otot, fiiXevw, i4 ?; Atog qpevyovreg oppQOv 15 tvvdQOv iv (Sv&oj %OQeiav 16 aioXav iqp&fy^dfitG&tt 17 nofiq)oXvyonaq)?.dofiaoiv. 18 XO. poexexexil xod% xoa£. jflK LIB. HI. CAP. xxiy. A. TOVTl nWQ VflCOV Xccfifidvco. CTQ. jf. KOP. duva tviqcc niiGoiiiG&a. A. dtivQT£QM (5' iycoy i\avvcov> il dvttQQuyt]iJOflttl,. XO. (jQiXiXiXil- xod£ nod£. A- oifiw&T' ov yctQ poi pilu. $vt. tf. KOP. alltt firjv KmQa%6fAiG&a y qjtqgov t} qjvcQvyg dv ijiicov %ttvddvr} oV iifi6Qag9 XO. ($Q€X£y,{iti€ XOtt£ KOttj;, A> tovtco ydcQ ov vrAi]oiT(. incod, KOP. ovdi kiy^v i)fiug av ndvTCog* A. Ovdi fAfJV V- iiiig y ifi ovdincoiroTs. nfxQa^ofiai yuQ, xav iie dti, oV yftiQctgt iCOg ttV VflCOV inMQttT?iGCO tov xodj;. XO. fiQiKixtxi); xod^ xod%. Versiculum, quem in tertia stropha omisi , non habet optimus codex Venetus. Idem in secundae antistrophae v, t5. itQXvKoXvfifioiGt praebet, qUod est etiam apud Sui- damin cpllcov. Addidi |y, et in strophae v. 12. /uiv, Co- ryphaei personam distinxi a choro. Hoc in carminestro- pharum haec esse debebat dispositio: 7TQ0Md. «. «. /?. /?• i* i. iTTCod. Sed turbat hoc systema Bacchus, qui facit ut ei aliud, ex stxophis y, yy inter quas media est mesodus, interpo- natur. Id interponi debebat inter strophas /?', fi : sed te- mere ille interloquens perturbat ordinem. Ita fit_, ut quum ipse antistropham /?' exordiatur, chorus verba eius excipiene pergat: sed omittens aliquot versus statim ex tertio versu ad decimum transit , catalexi tertii versus in dipodiam trochaicam , quae decimo decrat, trausfor- mata. DE INTERPELL. ANTISTROPHICORVM. fio 4. Quaedam in comoedia antistrophicorum interru- ptiones tantum abest ut librariis imputari debeant, uE ipsi poetae risus captandi caussa aliquid perturbasse vi» deantur. Eximium huius rei exeinplum , nisi magno» pere fallor, in Aristophanis Ecclesiazusis est a v. QOO. in quo non modo alii versu9 cantico mixti sunt, sed etiam tria verba inserta omni metro carentia. Neque enim quemquam ita puto a venustate et leporibus alienum in- ventumiri, qui non sentiat, pauca verba, si apta voce gestuque rei accommodato proferantur, prosa oratione in poesi adiecta ob id ipsum maxime ridicula esse. Neque orationem prosam ita a comoedia exclusam esse ut nus- quam locum inveniat , satis testantur praeconum procla* mationes, ut in Thesmophoriazusis v. 2q5. quales locos qui hodie metris scriptos putabit eum satius erit a prosa veterum pariter atque a poesi manum abstinere. Igitur carmen illud ita scribendum videtur : distinxi au- tem t quae antistrophica sunt, signis quibusdam et nu» meris versuum : 1 NE. ,.fl)J ty&OVtb TCUGbV viaiGb* QTQ. «'• 2 „to tqv($?qqv yuQ ifiniqvxa 3 „TOig unaldiGb fiijQOtg-* 4 }fxuni to7q fnj/.oig inctv&it * (* cv o ) oj yQuv, 5 „naou?,iXe^ubi MuvTirQbipab 6 „to) ftuvaTO) f.iekr/iua.<< 1 JHP. „tV.rt£GQb TOV TO TQrjfia, #VT, «'. 2 »TQ t irelxXbVTQOv unofiulobo, 5 ",%pov\ofiivri Gnodtla-dab, 4 )> Ttctnl Tijg xlivrjg ocrbv «£~ 5 »Qoig ts xat nQogelnvoubo, 6 „ fiovlofiivrj qi\~}ffo>.b.e< 1 NE. „ul ui, t/ nOTi neioofiab} utq. ($, 2 »°v% $*** fiovTulQog, 5 tffiO^VTj d* avTOv XtinofA , tj 746 LIB.III. CAP.XXiV, 4 »)'<*$ t*oi fjiriiqp a\h}<€ pi@rjK£t Kui TOt Tukla y ov-r 0fv rd fAtta tuvtu dsi liytw. 5 >} aXX , a) ftal , ixmvoufv , %a* 6 9tXu tov OQ&uyoQuv , bntag 7 ,, GuvTtjg uv iautovui , uvTifioXto QS* (* 1 TP> t^l&n *ov un 'loaviug** *«>?.$> roonov , tuIuivu , XVqGlUQ^ do*slg Si fxo* xal Xufidu uutu Tovg ^ifo^iovg. 5 „ alX ovk uv no&* vqpuQnuGUiQ 6 „ TUftu nuiyviu ' tt}v tf iptjv •7 t,uiQuv ovx unolsig, ovff unohtyu.'* De posteriore stropha atgue antistropha iam supra mo* nui cap. 5, 5. Huiusmodi lusu etiam in Vespis videtur usus esse Atistophanes v. 017. ubi senex in domo suainclusus^ 5 y,xovoov* dllu yuQ ov% ohg t 4 w* ra , ut, si quae sint antistrophica , ea ne uos fugiant, deindeautem, quod multo diflicilius est, abstinendo a temeritate corrigendi : qua in re multum refert scire, pri- mo | qui usitati et probabiles numeri sint ; deinde quid in quoque numeri genere permissum sit ; denique quae emendandi ratio non a verisimilitudine abborreat. Sed haec quidem , quae ad critici artem atque officium perti- nent, non sunt Inuus loci, Nostrum nunc est, de ra- 748 LIB, III, CAP. XXV. tione et constructione carminum , quae dnoXiXvfiiva va* cantur , explicare, 2. Atque Hephaestio quum p, 66. (1 19) hanc defini- tionem posuisset : d n 0 X e X v fi i v a di , d tixij yiyQanzat nat dvtv fiizQOv (oQtaftivov" oTov eiatv ol vofiot ot xt&a- Qwdtxol Ttpo&iov p. 69. (126} ita scribit: dedttyfxivov a , xal zd dvofiotoozQO j$\ &li0V nQQQtfiuliV CCQf.lU1 zdv TiQog tontQuv xiXsv&ov OVQUV0V nQOgUQflOOUGa fiovonoi\ov ig dw * inTunoQov di dQOfirrfict UtXnddog qtq. & tig odov allav Zevg fiiTUpdlXet, tojvdt t dfitlfitv tcI tiuvvgtutu d tig ipt xul ytytTuv ipov ijXv&t 60 pojv noXvnovoig dvayttaog. In penultimo versu ,non debebat ijXvftt in ^-A#£ mutari. Vsitata haecest dactylorum inpaeonicum ordinem transi- tio, sequente praesertim versu itbyphallico. Vide supra cap. 11, 5» p. 647. 5. Plus dubitationis faciunt naQQfiowGTQOya, in qui- bus quoniam similes sunt strophae, facile quis adduci potest, ut, quae dissimilia sunt, libcariis, quam poetis tribuere malit. Itaque sedulo cavendum est in hoc gene- re ne nimio antistrophicorum indagandorum studio pec- cetur, refinganturque et in responsionem cogantur, quae libera sunt responsionis necessitate. Est autem triplex stropharum inter ipsas similitudo; nam aut generenume- ri fere eodem constant, aut initium habent idem, aut liniuntur eodem modo. Atque haec quidem similitudo, quae in fine eodem posita est, multo saepius, quam quae est in initio , invenitur. Ula infra in exemplis quibus- dam cerni poterit. Nunc usitatioris formae exempla da~- bo. Et primum Euripidis in Phoenissis v. io3. quod carmen Seidlerus de verss. dochm. p, 24o. numeris valde reluctantibus in antistrophica coegit. Observandum est DE CANTICIS SOLVTIS. ?5i atitem, in huiusmodi carminibus paracatalcgen videri ad- hibitam esse , quae , ut hodie quoque in cantu , quem recitativum vocant, fieri solitum est} certis et plenis nu- meris terminatun Vnde similitudo illa clausukrum est, quae plerumque dochmiacae sunt. Idem dictum volo de his carminibus , quorum strophae certo initio inceptae per paracatalogen deinde in alios nuineros abeunt. Suot autem naooiioioGiQocfa in recentiori maxime tragoedia usurpata : etsi huius quoque rei initia apud Aeschyjum inveniuntur in Septem ad Thebasj quem locum Seidlerus de verss. dochm. p. 181. seqq. non debebat totum in an- tistrophica redigere. Igitur sic Euripides. A. QQtye vvv, QQsys yeQutdv vitf vtQ. a\ %itQ uno xXttiuxojv nodog IftVOQ tnuVtiKKoiV. TI. idov £vvaipOVi nuQ&iv * eig kuiqov d* t^gh tuvovpfvov yuQ Tvyyuvtb IliXuoytttov CTQaxtvfia t ycoQi£ovat> (f clkh)l(x)v ?.Q%ovg. A. io) noTvtu nut Aatovg gtq. p\ 'jExdtai xaTuya?.xov anuv ntdiov c* gt gdnv? t* JJ. ov yuQ tv (pavkwg ijk&e TIo).vv£i%f}Q y&ovu, nolXotg fiiv Ynnotg , fivQiotg d* onlotg pQtftotv. A> uqu nvlac y.Xei&Qotg %a?.xod6Tu t ip$o?.a <5tq. y. ?>utviotqtv 'AfjKpiovog oQyuvotg T£i%(QQ ^QiiOOtat; U. &aQoet,' xd y tvdov uoqjU?.tag tyu noUg. dll' ligoQa tov noonov , ti (jovkn (.tadtiv* A. Ttg ovTog 6 XevKokoqpag gzq, #. nQonuo og dytitat, otq&tqv ndyy Nifiioi ttul Aiog (3uQV@QOftot §qqvtuI} XfQUVVlOV T£ nVQy ctl&uXoev , ov toc fJteyoXfjyuQiuv vnsQ- UVOQU KOtfli^Otg» od eoTtv , ui%ftuXcoTid'ug otq. ly . og doQl Gtj(3aiug Mvv.i]vutot AfQ- vuict tb dojoet xQtuivct, Ilooetfiowioig 'Afivftojveiotg vduGt dovXtlUV 71 £ Qt(j uloiVl fiii n0T£ , (U?; noTt Tuvd' , co noTviu, gtq> td . Bbb 54 LIB. ttl. CAP. XXV* ;) 2^v6£0(3oaTQvxov w Aidg eqvoq, ^uigiifJth dovXoovvav tluhjv. Omnes hic strophae aut dochmio finiuntur , aut Cretico^ quod in duahus factum , decima, et tertia decima. Vn- decimae strophae duo ultimi Versus vereor ne paullo ali- ter a poeta conditi fuerint, quem vix crediderim ultimas dochmiorum breves posuisse , non sequente alio numero* Neque in tertia decima stropha nihil ah lihrariis peccatum contenderim. Quum enim codd. dcooitv habeant, et scholiastes pro Verbo , quod omissum est , inuffiKXs%M posuerit, videndumne* hiplenifuerint dochmiaci, AtQvaln % iv%*Tut, tqiuIvu dwonv. Caeterum si in hoc et iis, quae deinceps afferentur, carminibus versus nonnullos ita de- scribimus , ut verbum non recte inter duos Versus dividi videatur, reputandum est , quosdam Versus , propter ambiguitatem , quam aliocfuin habiturus esset numerus^ ita disponendos esse, ut non tam versuum aut ordinum, quam novi numeri initia indicentur, ut in iis versibus, qui ex aliis , maxime ex dactylicis numeris, in dochmios abeunt. Succedat huic aliud carmen ex Ione v. i45q> quod sic describendum videtur. AjP. oj t&v.vov } w (pwg firjTQi ttQiloGov vViov, gtq.u. cvyyvajGiTcti' yuQ 6 &iog , iv %iQo7v g' i'%(a aslntov evQfjf/j ov nttxtd yug ivfQOJV yftoviov find UiQ6tq,o- va$ t idomovv vaiitv. I. dl'K > <£ GjiKyi fioi firJTiQ , iv liQolv oi&iv gtq. /?'. 6 XttTdcCVOJV TS HOV &ttVOJV (fttVTttgOfAttt» KP. 1(0 lOJ XtttlTlQUg tti&ZQQQ ctyixcrt/a/j TlV ttvdttV CtVGlOy pottooj ; no&sv fiot> Gvviy.vQG ddoMjTOQ tjdovcc ; no&sv ii.afjOfiiv ftttQotv ; /. ifiol ysviodttt ndvTU fidXXov uv noTS OTQ* y. f.(t}UQ , TtttQioTTi t£jV&* ? Q71MQ GOQ iifl */<»• DE CANTICIS SOLVTIS, 755 KP. tTl tyOfio) TQtflO). 1. fioZv ovx tytiv fi tyovoa $ KP. Tug yaQ iknidag gtq. <¥. uni§u\ov nQOCJO). io) yvvui , no&tv , nodtv k'Ka5tg /- fiiov (jQtcpog dyxuldiv ; rtv dvd ytQa doftovg i'§a Ao^iotf; l. &t7ov xod ' o.llu TaniXotna Ttjg Tvyrtg gtq. i. tvdatftovo7fitv , oig Ta nQocj&t dvgTvyrj. KP. Texvov, ovn dddxQVTog ixloytvn, yooig oi ftuTQog ix ytQcov oQiiri • vvv di ytvtidcjw nuQu oiOtv nvio), fiaxaQltoTUTtf.g Tvyovo r]dovag. t. tovfJtov Xiyovvu xal to tjov xoivtog liytig. GTQ.g\ KP>> unuidtQ oiixiv ioftiv > ovd atfxvot 6o)(xutu 6 i&TiovTai, « rdds d? tyic TvQavvovg' dvrjfiu d' 'EQtydtvg, o ts yi]ytvhag doftog ovxhl vvxTa otQXtrai, dtXiov d? dvufiXinti XufindtJtv. 1. pijTfQ, nuQo')v ftov xv.l natrtQ fitTuoyiTca utq, £\ ttjg fjdovijg T)jgd\ r]g tSo)y vfitv iyo). KP. 0) TtXVOV, tl Qj)]g ; oTov, oTov dvt7.iyyof.iai, I. ntog tlnag^ uKXo&tv yiyovu yuQ^ uMo&tv ; Tixvovp tTiXTt oov xaQa. L alaly nicpvxa dvgytvtjg , fitjTtQ, no&tv ; gtq. &\ KP. ttjTco roQyocrova. L ri tovt tltl-ag ; KP. d oxoniloig in ifioTg tov *- "Katocfivi] ndyov &dcjcjtt,t /. Xdytig ftoi dofoa, xov oacpij Tudt.> KP» nuQ drtdoviov nivQuv 0oijjO) L ti &o7jjqv avddg; Bbb 2 756 LIB. m. CAP. XXV. KP. KQvnx6(AiVov Xe%og rjvvdo&riv. I. h£y • tog zQiig Tti Y.edv6v evTv^tg t£ (iot. otq* L KP. dexaTCo ds oe (ifjvog iv yvyXco YQvcpiov codlv erexov &oi@cp. f. w cpilTUT einovo' , ei leyeig iT?;TV(ia. gtq. la. KP. naQ&tvia d i(idg (laTtQog GTMXQyctvt afityiftoltt ooi tck$ ivrjijja, *££- xidog ificcg nXavovg. ydXaxTb d ovx intoypv , ovde (iaoTto TQOcpela fiaTQog, ovdi IovtqcI yevQo7v dvd o* dvTQov eQr,(iov oicovcov ya(iqj?jXa7g cpovevpa <&oiva(id t eig "jltdav ix(3ahlrj. I. w ditvd, dewd TXdoa prJTeQ ' KP. iv cpofito ctq. */?'. xaTade&e7oa oav ivv%dv dntfialov, iexvov. txTeiva ff' dmvo* I. i£ i(iov t qv% ooi e&vrj- oxeg. KP. ico , deival (tev al tot8 ti^cm, deilaia de xal Tacf • tA,ioo6(4,eo&' ixel&ev iv&dde dvgTVftiaiow, evTV%iag Tt naliv * , (Jte&ioTaTav di nvev(iaTa." (AevtTW tu naQOt&ev dXtg xaxd* vvv § ' iyevfTO Tig ovQog ix xaxcov, na7* ' In octava stropha yiyova pro yeyovag scripsi. In undeci- ma onaQydvia scripsi: quod, satscio, vituperabunt, qui talia auctore indigere existimant. In duodecima stropha dei/vd geminavi. Neque enim verisimile videbatur, care- re hanc stropham trimetro. In ultimae strophae fine na79 pro cJ na7 dedi. Videtur enim catalexis esse illa , cuius supra mentio facta est, quae ithyphallicum habet dacty- lis paeonico ordine terminatis additum. Atque hic qui. dem paeonici ordinis postrema arsis soluta est. DE CANTICIS SOL.VTIS. ^7 6. Fropius ad mixta antistrophicis nagofioioovQoqpa accedunt ea carmina, in quibus aliquae strophae vel ma- gis similes , vel certo quodam ordine collacatae videntur. Eiusmodi carmen in Troadibus exstat , v. 25g. in quo n©n magis Seidlero, antistrophas inferenti, quam in illo Phoenissarum carmine , assentiOr. Verba haec sunt, jS7. xods , rod* 6j qilao cc TQowdeg , 0 cpofiog r)v fiot nd\av. 7. r,dfj %&tli]QO)o& , el toS" r]v vfitv qjo^og. E. al al, tivcc y tf $ A. Seooakiag noliv rj ip&iddog ilnag , tf Kadfiilag %&ovog ; T. xar' civdQ txdoTrj, v.ov% 6fiov leX6y%aT€. E. tiv dg a rig el a'/e ? Tiva nosfiog evTv%r}g y. 'ikidiojv fiivet ; T. ov d* d\X ixctova nvv&avoV , ftrj nav& ' Ofxov. E. TOVfiov Se Tcg dg ekayev Texog, evvene d'. Tkufiova Kaooavdqav ; T» i^aiQiTov viv ekafiev *Ayafiifivoiv avu£. E- rj Ta ytaxtdttifAQVta WfjHpot, i. dovlav ; co fiov fiot. T. ovx, dkkd kixTgojv oy.OTia vvftqevTtjQia E. r) vdv (boiftov %A. nuQ&ivov , a yigag 6 %Qvobx6ftag edojx dkenTQQv £o)dv ; T. iQOjg fro&vo avTQv iv&iov MOQrjg. E. QinT£, TbY.vov ^u&iovg £Z?. vtkrfiag , xut dno XQodg ivdvTojv ottcpi- ov leQovg OTolfiovg. T- ov yaQ fiiy avvrj (juotktxojv kixTQojv Tv%ilv; E. tl (f, 0 veoyfiov dn ifii&ev ikd- tj . fiiTt TVAog, nov fiot; T. Jlokvlivrjv ike£ag , vj tiv ioTOQttg', E- tuvtuv to) nukog e£ev£ei?; •& • T. TVf/.^o) TtTaxTat, nQognoXilv 'Apkkmg. 75& LIB. III, CAP. XXV. E. w fiot, iyco , zotqxa nQognolov inxofiav. iB, draQ tIq bd' i\v vofiog, rj tv <&i0fiiov> to cplkog , 'ElXavtov; T. tvdatfi6vi& ndlda g>]v " e^et, xa?*togn E. zi toS' kXaxtg ; uQa ixou /a, dilCov fevGGet,; T (%tt> nOTfiog viv , 6j(jt dmiWdy&ai novcov, E* ri <5'; n di tov ^T^ %cditeot4,iTO()0.g "EmoQog ddftag ylvdQOfiuyri Takatva, riv e%ev Tv%av ; T. nvtl rtjvd* *AyiXlicog klctfia noug ilaJQeTQv- E. iyco di tco ly V» KQognoXog d TQifiafiovog %eQi djtvOfiivu fiv.KTQov yeQaica xuqcz ; T. I&(XM]g 'OdvoGevg efa% <*V«£ dovfoiv G\exetv, E' £ , e , jiQOtod. OtQttGGS V.QV,W '/.OVQlflOV, ehft owysoGi dinTvyoy nttQStav, * \ , r 10} 10} flOl flQl, , (JTQ. fivaciQPj dolico ts liloyya qjcotI dovXevetv, nolefiio) diy.ctg, nctQotvofico ddyec og ndvTa Tttxei&ev dvT, XdiT uvTinct)* ctv&tg iyteloe dvnTvyco ylojGGa cpiltt tcx nQOTSQ otcpila Tt&ifievog naVTojv. youG&> , oo TQomdeg, fte, inojcJ. (Sifiaza dvgnoTfAOg , viypfiai , d tdXcttv , a dvgvvyiGTaTO) nQOginatGa xfo]ocof Non absurdum est suspicari, excidisse stropham cum tri- metro suo post stropham, quae ordine septima est, ante verba %l if , o v£0%fiov. Nam mirum est , imparem esse stropharum et trimetrorum numerum ; mirum etiani, quum inter secundam stropham et eius antistropham tres mediae sint strophae, inter septimam, et quae huic simillima est , dccimam duas tantum interpositas esse, Quod si exxidisse stropham sumimus, omnia aequali proportione DE CANTICIS SQLVTIS, 75§ disposita sunt: i a. A. y. d. t» A. ?. B. f. q. &. B. 1, post quae novum systema incipit, ex stroplia , antistro» pha, et epodo, in qua ipsa stropha atque antistropha mediae sunt, Non putarem dubitandum esse de hu. ius descriptionis veritate, si strophae Z?. B. sibi plane re- sponderent: sed quoniam hae similes tantunij non ae- quales sunt, non ausim certi quid pronunciare. 7. Sed quamvis magna in his paromoeostrophis va- rietas reperiatur ? tamen suspicari licet, hic quoque cer- tum queindam responsionis ordinem plerumque servatum esse. Cuius rei indicia quaedain ex metris peti possunt: certiora haheremus a si de modis musicis constaret. Veri simi!e est enim, cantum liberius evagatum, certis locis in viam eosdemque modos rediisse: quos quum consentane- iim sit etiam metro fuisse eodem, erit sane metri eiusdem repetitio signum aliquod responsionis, sed nontale, quod fallere nequeat : quoniam sic tantum vera est responsio, si etiam modi sunt iidem. Exempla afTeram. In Hecuba a v. io56. carmen est tTtQOOTQOQjQv ex duabus strophis, quas litteris A et B notavi , in quibus si non alia , certe fines, d, d, sibi respondent. co fio 1 iyco , na pco; na ; na xiltrwj A* Ttroanodog fjdcw &7jo6g oqsotsqov Ti&ipevog inl %iiou xav iyyog; no'iavx 37 Tttvrav , i\ mtlvav , 1] tavtf i'£ralXd'$,a) , rag dvdQOq,6vovg {idgipav XQij&v "Ikvddag, av pe 8v(altoav, Takavvav aoQav, Talaivav &Qvydiv' 10 Y.aTaQarov , nol v.o.1 fi£ (pvyijc nTwoaovov nvyoiv ; tiQs i*ov oppaTov alfxawev fttJqjaQov dxtoav, dy,ioavo? rvqpkov,' AKvs, a. ~6o LIB. III. CAP. XXV. / qtyyog dnakkdijag* a a, aiya, atya' XQvnTav &. pdatv aia&dvopai Tavdt yvvaMOjv. na Tioo tnat,ag, oagxojv ooTtcov r lfinXt]adojx ftoivav ay^iojv ^qojv Ti&tpivog, (xQvvfAtvog lcjfiav, Xvfiag dvxinovv ificcg, a> rdXag, ' Ttoi, na qigoftat , tskv iQtjfta Itnojv JBaycyatg " Atdov dtafxotQaaao, aqaxzdv nvat n qotviav daiv avt}- fitQOV r ovQtiav ixfiokdv ; na otqj ; n$ ttdjui}JO) $ na fiw , vavg bncag novTiotg Tctiajuaat, ktvonQoxov Tt qaQog CTtllojv, ini Tavdt avdtlg TtKVOJV i(xojvqvlax «'. oXi<& q tov »o/r«i/;' Si vera est unius codicis scriptura in quarto a fine versu, na /?&7; na xdftipoj ; alia adhuc responsio constituenda est duorum anapaesticorum : na ftw ; ncc Gtoj ; na xiXaoj ; na otoj; na @qj ; na xdf.tipaj ; Tertium a fine versum addito xi dochmiacum feci, non solum , quia etiam in priore stropha eo loco dochmiacus est, sed etiam, quod sensus hanc particulam requirere videbatur. Septimus carminis versus ex Cretico et do- chmio est. In fine qvia^ in qvXax? mutavi : rectene an secus^ alii iudicent. 8. Alia conformatio est, nisi fallor, carminis, guod in eadem fabula a v. 1088. iegitur. In eo qui sibi re- spondent versus , ordinem legitimum habent , sed perrai- xtum solutioribus numeris : ' a" ' ' ' nf ■ a. p. y. y. cc. /?. Verba naec sunt. a l a l , i ft) 0 q ij x fj g « DE CANTICIS SOLVTIS. ?6i loy%ocpooov , evonXov, evvnnov , nA>- qei y.dzoyov yivog. ico * Ayuioi , ico 'ATQetdai. /? fiodv, (joccv uvtcj, fiouv; y cu it£, to ere, fioXeTe, nQog -decor. y xXvec Tig ? r\ ovdelg uQY.ioei ; xi piXXeie ; yvvuiy.eg coXecrdv fie, yvvuixeg uiyficXojTtdeg, deivu, oetvd nenov&uuev. wfiOL ifiug Xo.)(3ug. u not t q anol (,ia i, noi ito o ev&o) ; /5 etidiQ' dfinrdpevog ovquviov vipmneg eig fiila&Qov, 'Qqiov tj JZeJQi-og ev&u nvQog cpXoyiag dcfhj- civ oaacov avydg^ ?; tov ig ' Atdu' fieXuvoe/ocoTU noQ-&ftov a^co TuXag ; Secundus horum versuum ex Cretico et dochmio constar, Pio aid-iQ dfinTUfievog valde placeret scribi aidiotog «/tt- TtTCinevog. Ita hi tres versus systerna paeonicum forent. 9. Similis ratio videtur esse carminis, quod in Pboe- nisgis est a v. 1704. A. l& eig (pvydv Takaivav oQeye %iQu cpiXav x d. nuTeQ yeQate, noftni fiuv e%cov eii, (OQTe vuvainoiinov uvquv. 01. idov, noQevofxat , Tir.vov ' av fiot nodayog d&Xia yevov. A. yevoue&u ? yevofied-3 u&Xtol ye d?/Tu Sr\datuv fidXtaTU nuQ&ivcov ' OL no&t yeQuiov iyvog Ti&)j(it; flaitTQu nQogq.eQ , oi Tiy.vov. A. Tude: kude fiu-Q-i fiot ritde, xude nbdu TitJei. 763 LIB. III, CAP. XXV, Sqt ovttQOV i$ivv. 01» l£Q£ig ovsidog; «T» unuy £ Tct nctQO g €vtvx?] iiotT uvdojv^ Tccds a* ine^eve (.lilta nudeu, qvyuda nuTQtdog ano y£v6(i£vov, to nuT£Q , •&avuv nov, no&etva 8uvtQvunaQucpiXut,Gt> nuQ<& ivotg a, Xmo vg un£ific nuTQidog unon qo yuiug, cinaQ&evevT uXcofiivui OL cp£v, to xQtiGkfiOv cpQ*yo*v, A« eig n ctTQog y s GVfiqo quq evytXca f.i s &f}G£i. tuXuvv iyoj cvyyovov & v /? qvg fi drojy, og ivt dofioov viy.vg u&unTOg oiy£Tuv. fjtiXtog, ov , h fi£ nal ftuvuv , ncxT£o , %Q£cov9 GvtOTiu ya v.uXvipoj. OJ. nQog fjXtxag quvij&v cug» t. A. uXcg odvQfictTOjv ifiwy. 01» gv tf ufiqjl pojfiiovg XiTug, £> A. y.OQOv £%ovg iftoov nuaojv. OL £#* uXXu /? QOfttog 'iva t£ Gti- (1. %og uSutoq oQ£Gt> Muvvudoov. A» Kudficiuv ol vtpQidu GTQXidojGupivu noT iyoj DE CANTICIS SOLVTIS. ;G5 liQov oQiatv dvtyoozvijti, |J\ yaoiv w/ v. Q itov stg "&eovg dcSovaa. fn hoc carmine haec invenitur responsio : a. ft '. y . y . b . u. e. e. fl. $ . vel, si versiculos statim repetitos. y, y, et /, /, oinittas, Labebis banc formam, d. (3.6. #. /5 . d'. » quam apparet nibil esse aliud? quamunamstropbam atque antistropbam , aliis metris permixtam. Dignum notatu •st, in initio autistropbae alium ordinern versuum esse, quam in stropha, nisi quis versum, dnuQxttvivT d?.o)fic'i>u, ante eum, qui nunc praecedit, collocari velir. 10. Magis etiam, quam in illo carmine, quod ex Troaciibus attuli, aliis in locis paromoeostropha sibi re» spondent: eaque proinde vel antistropbica paromoeostro- pba , vel paromoeostropha antistrophica nominari pote- runt. Exemplum simplicitate sna ad banc rem deroon- strandam aptissimum in Hecuba exstat a v. 09. Ibi quin- que systematis anapaesticis mixta sunt parojnoeostropba proodica, ita ut in medio primo systemate, proodus coU locata sit, docbmio terminata: idjjttt, qiGf.zi , m'f(^6T d-~ flnccre i'Ov dtuug ' deinde autem utraque stropba media sit inter duo ana- paestorum systemata, ho.c modo : a. />'. A- y'« «3 . A% i* Constant autem stropbae illae ex duobus versibus heroi- cis , sed prior duos iis docbmios subiectos babet, tldov cfOjjfodv oxpLV , tiic.Qov y tdo.rtv\ posterior spondeum cum dochmio, Qi/.ZQOjg* y.cl xoda dtluu y.oi. 7Si LIB. III. CAP. XXV. Et hoc quidem genus fere in initiis stropharum sibi re- spondet. 11. Aliud huiusmodi exemplum est in Phoenissis v. 298. quod violentius in antistrophica redegit Seidlerus de verss. dochm. p. 255. Caraien illud hoc modo , nisi fallor , disponendum est. X* w Gvj/yivtia tw*v AyrjvoQog tihvwv, £ftwv tvquvvwv , wv aniGTaky\v vno, yovVntTtig sdQag nQognvtvw g 9 UVUlj, TOV OlXO&iV VOfiOV GtfiOVGU. t(3ag, t@ag, w %QOvw ydv nuTQutuv. 10J , noTvia, fjiolt nQodQOfiog, dfmiTUGov nvhag. nXvtig , w Ttxovoa TOvSt fxuTtQ; ti fiillttg vnwQoqiu fiika&Qu - ttsquv, ftiysiv t wlivuiGi tsxvov; 10' ®oiviGGuv , O) vsdvidtg, 1 fiodv sgw dofiwv yXvov- gcl Twvdt yr}- qu TQOfitQuv sakw Ttodl nodog (Zugiv. I o) i o) t i y, v 0 v , t i x v 0 v a . vqovw gov bftfia fivQiut-g £v dfitQUtg nQogtidov * afiqiifialkt fiu- GTOV wkivULGl flUTSQOgf TTUQfjtdwv t oQtyfia , §0- GTQvywv Tt uvuvo%Qwtu %Q-i-* rug n\6v,afiov gkiu- £o)v diQuv tfiav. lw lw "fioXig qpuvtlg u. utlnTu %dd6itt]Ta fiaTQog wlsvaic)< tI q>w gs$ nwg unavTU %ul #fpo7 vLui "KoyoiGi nolviXmTOv ddovuv itLilGi YjUI to dtVQQ ybi* DE CANTICIS SOLVTTS. n£Ql%OQiVQVGa Z£Q~ ipiv nulaiuv hufica yuQfiovuv; ioj, > ziitOQ, ifAQV zixOQ, SQrjflOV nUTQOJOV ifomQ SofiOV^ qtvyuQ unoGTuXilg ofiuifiov lojj3u» 1) noQ' eivog ylXoiQ, /?'. i) no& £ iv 0 Q Gy {3atQ. @> . O&iV tfAUV T£ ltVXO'/Q0tt HiiQOfiUl ' d aiiv a iuyft uzo)v y. 1 r GY.OTIU XQVnZ 8TUI. GS d? , cu zixvov, v.ul yufiQiGV Br] xXjjo* £vyivTU nuidonoiov udovuv '^ivQVGlV iv doftoiQ £Xftv> £ivov Ti nrjdoQ UfiCpinuv% ukUGTU flUTQl Tuds A.U- tca ts rw nukuvysvii, yafiojv inaxTuv utuv. tyco d ovts GOi nvQOQ avijipa qo)Q vQfiifiov iv yufioiQ, ojq nQtnu fiUTiQt, fiuuaQla ' uvvfiivuw $ 'lofnyvQQ inqdev&fi 766 LIB. IIL CAP. XXV* Iovtqoqjqqov %liddg* dvd ds QvftttluV nofov tGiyd&rj aug egodog vvfiqjug* (iXoiTO TVtd' , tlTS GlddQOg th iQig , ths naTfJQ 6 oog ccaiog^ ilTC TO 8tttfiOVlOV 'AaTiXCQflttGi dcofiuGcv Oidt,noda * nQog if*t yaQ xuxdtv tfxoXs tmv§3 «#>?• Verba zinog, ifiov Tt'y.og9 pro quibus vulgo Ttxog tantutil legitur, uni debentur ex coda\ Florentinis. 12. Haec, quae postrema attuli exempla , etsi itire TiaQOfioioGTQoqia dici possunt , tamen iam propius ad mi- xtum illud genus accedunt ? in quo soluti numeri antistro» phicis iuncti sunt. Antistrophica enim videri possunt^ numeris stropharum idemtidem a iusto cursu deflectenti- bus. Venio nuno ad ea, quae non dubie mixta sunt. Horum maxime simplices formae epodica sunt et periodi- ca. Epodici generis unum exemplum afferam , quod est in Oreste v. 1002. ubi antistrophicis subiicitur carmen Jiberum responsione ex dactylicis et dochmiacis, quod sic scribendum videtur: y,aivtTt , nalvtTt, fttlvtTt, blXvtt, dlnTV%a j diGTOfia QjttGyuva niftntTS in %SQog iifitvoi, tolv XiTTonutoQtt , lcnoyufiov <&' « nlttGtovg txTavtv 'jElluvMi doQtv TcaQa noraftov oXofA.ivovgt o&i ddy,Qva ddvtQUGi GvvintGtv , tntGt oidaQtotg piXtGiv dfiqX Tag 2Jaatuav8Q0v dtvag, Duo, qui ante uliiinum sunt versus, Cretico ternii- nantur. i3. Periodica fefellerunt nonnumquam crificos. Vt in Hecuba v. 684. cuius cartninis prior pars periodica, posterior mesodica est. $ic autem constituendum vide- tim Neque enim Seidlero assentior, qui haec attigit DE CANTICIS SOLVTIS. 767 p. 231 E* to Ttxvov , to Ttxvov* hqq. cu cci, xttTUQyoftttt vofiov Bccxyuov , t% cclaGTOQog toQTifia&ijg xccxcov. B, tyvcog yag cctijv ttaidog, co SvGTrjVt gv ; B. untOT , dniOTa , xaivtt j v.aivcc 6tQV.0fxcci. tTtQcc 6 occp htQcov xccxd xav.cov xvQtt* gtq.cc. ovSi tiot doTtvccxTog dSav.gvTog d- [iiigcc intoyfjott. X. Stlv , co TaXaivtt) Sttvd ndoypfitv v.cxhoc. E. tb Ttxvov , to rixvov TttXttlvag fiazGGg, uvt.u. rlvt fioQco , r/ ld£ug$ yQVGOV tog l'%ot, XTCcvtov; E. ttQQVjT , ttVCOVOflttGTtt , 'tJttVfXtt.lCOV ntQtt, ovy oot , ovd3 dvexrd ' nov Siv.a £evtov ; uvt. ff. (6 xaTaQaT dvSgcov, tog SttfiotQttGca XQOtty otSuQtcp TSficov tpccoydvcp fxtXttt rovSe nouSog , ovcf toxTtoug. In epodo verba iv ipaiid&cp XevQu Hecubae tribuenda pu- tavi. Ancillam enim , quae nuncii officio fungitur, non nisi trimetris uti decet. Caeterum trimetri hoc in carmi- ne non sunt responsionibus comprehensi. In secunda 768 LIB. III. CAP. XXV. stropha , culus primus versus satis certam reddit respon* sionem ultimae strophae , vulgata lectio # ydvpa fjiiXa- vonrtQOv , av Zqh§ov d(Aq)l g , quae vel per se propter in* solentiam numerorum suspecta erat, corrigi debebat. i4. Aliud periodici carminis exemplum diu latuit in Aescbyli Prometheo v. 568. seqq. V. 5y6. a verbis vno di MiQonkaoTOQ otoptl dova£ stropham incipere, cuius an- tistropham interpositis quattuor trimetris. sequi y. 5y5 — » 609. in commentario ad Aristotelis librum de arte poetica p. i45. indica vi. Postea etiam Elmsleius ea de remonuit, ac Monkius in Museo critico T. I. P. V. p. 58. seqq. dis- positum dedit hoc carmen , plerisque versibus eodem mo- do correctis, ut a me quoque emendati fuerant: sed in aliis neque dispositionem eius, neque correctiones veras puto. Periodicum autem boc carmen appellavi, quia stropba, quam canit cborus v. 680. ut argumento, ita metrorum similitudine epodus videtur huius carminis esse, sed ea longius remota ab suis antistrophicis. i5. Haec quidem carmina, in quibus antistropbica certo ordine et servata aequalitate descriptionis cum solu- tioribus stropbis coniuncta sunt, non permagno labore expediri possunt. Illa autem plurimis sunt et maximis dubitationibus obnoxia, in quibus antistiophica vel paro- moeostropha ita sunt solutis strophis permixta, ut neque de ipsis strophis satis constet, neque descriptio ad aequa- litatis legem facta videatur. Nam in boc genere carmi- num , quod non est ex legitimis antistrophicis composi- tum , ne descriptio qriidem totius systematis ubique ae- qualitatem servat. Id luculento exemplo ostendam, quod exstat apud Sopboclem in Oed. Col. a v. 117. X. OQa' gtq. «'. tiq vcq i\v ; nou valtv; nov %vq(7 i/.TomoQ ov&£iq 6 nuvzwv, DE CANTICIS SOLVTIS. 7% 6 nttVTOJV (ty.OQtGTClTOQl XevoG3 uvtov, nQogdt'Qaov9 nQOgcp&iyyov nctVTU%?j. nXttVCCTCtg , nXttVUTUQ TIQ 6 nQtofiVQ , Ol'6 iy%WQOQ ' TlQOQtfitt yUQ QVX tKV 710T UGTl>(5tg CcloOQ £Q TUVO^ df.ittlfAttXeTUV hoquv, ug TQifAOfiav Xiyeiv, aal nccQtt^Ei^o^ao^ ccdiQXTcog, ctqjojvojg , dXoyojg, to tccq £V(f>i][A.ov GTOjua qQovTtdog iivTtg * TU de vvv tlv fjxetv Xoyog ov% a£ov&', ov iyoj Xtvauojv 7l£Ql 7COCV OVTtOJ dwctf.tat Tt'f.ieV0Q yvolvaty nov (aol uots vaiei. OL 00° ixelvog iy oj' qawij yuQ oqoj to cpctTiCoftevov. X. Ioj ioj, deivog iitv oqixv , dcivoQ de xXvtiv. Ol. fli] fl9 ixSTfUQJ , TTQOQtS^T OLVOflOV. X. Zev a?.f£iJTOQ, TiQ no&> 6 nQi y> 2 cw yiQov, uxovtu Tig u%tu 5 01. nQofiw; X. trt/ ficttvs noQOxa. 4 OL tti>; X. nQOpl(}a£if TiOVQK 5 nQQOOi* ov yccQ uittg. 6 A. Into (ictv, tnt qjS? ctfActvQo) 7 kojXqj , naitQy a o ctyoj. 8 X. toX[ia, %t7vog inl givtjg, q oj tXu[iqjv , o Ti xui noXtg 10 TiTQoqptv atptXov, ctnooTvytiVi XI ual to QjlXov oifito&uu OI. ccys vvv ov [tt, ncc7, (i\ 7 iv ctv ivotfilug int^uivovTtg, 8 tq fiiv linojfttv, zo tf dttovGQjfiiv, 9 xut (ifj XQilct noXtfiojfitv. 10 1 X. ccvtqv* [iiixiTb Tovd* etvTtntTQOv dvT. y. *2 pfifAaTOg i'§co noda xXivyg. 5 OI. ovTxag; X. aXig, ojg dxovitg. 4 01. tG&oj. X. Xi%Qt,6g y in ccxqov 5 Xctov pQuyvg oxXaoug. 6 ji. nCtTiQ) ifiOV tq$ 9 h uov%ulu, DE CANTIGIS SOLVTIS. fjx 7 ita (jloI jioi, fiaGtl fid.Giv uQjnoGttk j>i q/uio v t g %iQ& gqj f*a g ov nQOnlivug

dv gqpQOvog iitut^ 8 X. ou> tXdft o)v , qts vvv %a?.qgf 9 uvdttGOv 9 tig tipvg ^QOtuv, 10 xig 6 nolvnovog uyri; tiv dv i h oov natQio ixnv&oifiav f 01. oj '£ivot, A. anomolig. dk?.u juij^ JCi xl ro£ dnsvv in tig~, yspov; OI. fiq, fifji fAi) fi dviQy, tig, f*n§s ittQtt ft i^tidGtig ftativojv* X. tl tod* ovv ; OI. ditvd ipvGig; X. uvdcu &' Oli tinivbv , to fioi fioii t/ ysyo)vo) ; ef Xi tlvog tl aniQfiaTog* ol> g S*W> (pwvtt, nuTQO&tv; g' 01, di fxdi iyojt ii nd&o) j ihvOv ifi6v ; gtq.{;'; A. liy , insinsQ in sg%utu fiaivstg. OI. dh?i i$v), ov yuQ syjb) xuTUitQvquv, dvT. tf. X. ftttXQU fAiXkiTOV ' akkct TU"lWOV. 01. Autov iGts tiv X, di. 01. unoyovbv ; istQ, 97. to ih Ac^dumduv yivog ; X. cw Ztv. OI udliov Oidmoduv ; X. 6v yuQ ad* ti; dvt, %t OI. diog i&xeT* fl-rfiiv ba avduj, X, ioj , dj, d). 01. dvgfiOQog. X, 00 , $. ctQ. $•'.- 01 'ftijydttQ, ti noT avTtfta hvqgsi,; X; h%V) noQGO) ^aivtts %WQug* dpt: #r; OI d d* vnioiio, nol uatttdqGtig ; X, ovdivl fxoiQidlu Tiaig tQ%ttui) I tov nQonu&tj , tO tivtiv, dtnuTtt «f ditdtuig itiQUig ittQtii nuQapuX?.Ofiivct , •novov , ov %aQw, dvtididoGtv iyjiv; cv ds Ttovtf idQuvcov 772 LIB. III. CAP. XXV. Tiafov tnTOTiog ccv&ig occpOQfiog ifxdg %&OVOg tX&OQt, fllj T C 71 £QCi % Q £0 £ ifltf iv noXtv TCQOgdipyg. ' A* io ^ivoi, £ ttidocpQOvtg , dlX intl y t q cttov .tzoct t qcc xovd ifiov ovn uvixluv tQymv cctxov- T($v dtovTtg ocvdocv, uXX* ifit tuv fitliocv , ittiTtvofitv, I co %ivoi, o iitTt IqccO-* , cc ea. 7T0CT QOg VTttQ TOV * flOV flOVOV dvTOftCtfy ixvTOfiav , ova ccXccoig nQogoQoofJiiva "bfificc oov ofAfiotGvv , dig Ti>g dcp aifiocTog VfttTiQOV TCQOCpCCVilOOC , TOV CC-&XiOV ocidovg kvqgocc' iv vfiiv , ajg <&tto, xtifit&cc Tlccfjiovtg' dlK* at9 vtvoocTt, TOCV ddo'A7]TOV %UQIV. ICC. TiQog o* 6 ti> ooc cpiKov ir. oi&tv, ccvTOfiat, 9] Tixvov, n Kiyog, y %Qtog , y <&tog' ov yocQ idoig ccv d&Qwv ^qotov ovtiv dv, bgTig dv , ti fttog ccyoc, ixcpvy t~iv dvvociTO. Hic strophae d, d, quae ex Glyconeo numero in ana- paesticum abeunt, plane sibi respondent. Harum utram- que excipere debebat stropha atque antistropba f}' , fi, quae totae ex anapaestis sunt: sed stropha $ integra po- sita est post stropham d , antistropbae {? autem sex tan- tum versus post antistropham d collocati: reliqui quat- tuor sequuntur demum stropham y , cuius antistropha in septimo versu interiectione ioj fioc fiov , et post eum ver- sum tribus aliis versibus? quibus nihil usquam respon- det, interpellatur. JSJisi quis in antistropha , quae his responderint, excidisse putabit: qnod aliis deficientibus indiciiy , metrorum caussa , ubi semel perturbata est re- sponsionum aequalitas , non ausim facere. Caeterum DE CANTICIS SOLVTIS. 775 dno primi stropharum y9 y versus non anapaestici, sed choriambici sunt. Post antistropham y sunt paromoeo- stropha A IAI9 sed ita^ utinter strophas z/et /, quarum antistrophae statina sese excipiunt, mediae sint breves strophae i, it g' , 4, £', £', V , »i» #', &' : quarum prio- res potius versus antithetici sunt, quales. in huiusmodi carminibus saepe. inveniuntur. Vnde qj uot f.wo pro w fioty et pro Gnsgpazog r £s7vs , seribendum putavi aniQr fiurog , w |«W. In antistropha y , et in strophis At A% quae sibi non respondent, in strophis /, / autem , quae respondent, diductis litteris indicavi. Nam antistrophae / inserta est responsio versus ex choriambo et Cretico compositi. Ambae autem strophae /, /_, quae dactylico metro sunt, sed prior in anapaesticos ordines discedens, exitum habent eumdem : quamobrem in stropha lv nokso pro noXit scribendum videbatur. In antistropha viderint alii, an recte restituerim ovtlv av , quo versus intege* esset. Est igitur carminis huius descriptio talis : (ici. iv) » r! ' fjf ' Si\ ' A ' ' ' r ' fJ ' si r ' nr r\f r > r v.fi.cc. fi.y. (p)y.A> t- f.s.g.^. c/. ii^i.d .&.I.A. L 16. Augentur dubitationes , quo maior similitudo est paromoeostrophorum : quae quum tanta est, ut levi mutatione hic illic iustae antistrophae videantur restitui posse, non est mirum , de emendatione facilius, quam de servanda dissimilitudine cogitari. Verurn ubi tota carmi- nis conformatio magis ad paromoeostropha inclinat, abs- tinere potius, nisi fallor, ab revocandis antistrophis de- hebimus. Quamquam vereor, ut haec res umquam in singu- lis locis ad liquidum perduci queat. Duo promam illu- stria huius generis exempla. Horum unum in Phoenis- sis est, v. i4g5. seqq. de quo non assentior Seidlero , antistrophica restituenti in libro de versibus dochmia- cis p. 535. seqq. Carmen illud hoc modo scribendum videtur. /7 | UB. III. GAE, XXV. A» ov nQoxaXvnzofiiyct fioTQvojd£0& ^k d§Qa naQr}tdog9 ovff yno naQ&sviag tqv vnQ filiqnx- Qoig tfolvut , iQv&tjfia nQogojnov, Ktdofliva cptQOfiat/ @u\x%u v.mvow, youdtfivu dixovoa xoftug un ifidg ^ToXida %QO%o£OGav dviio~u TQvqpag, ^ysfiQvtvftu vskqoIov noXvoTOvov' al a!9 ioj (aqu. fti \ JIoXuverAtg etpvg uq inojvvftog. di fiot, Sij^ap^ GU d* tQcg ovm £Qig9 uXXa qjqvoj (povog Qidmodu doftov ailsoe, ttQuv&dg u'iftUTi feivoi, uifiuTt XvyQoi. zlvadenQogojdov, JB. u. ij Tiva fiovoonoXov GTovuyuv ini $axfiV0bt ddxQv&iv, cu doftog, J %tov nQonaQotd^ svysvtxdv ir£QQ§ 1'tXu novtav roffftwo* qifiaTOg df.i£Qiov fi. TQiad' uy£a PWATQiVflUGl TV~ oviuv, av shuyv Atoag , ojnuos 0 AQ?]g. %aXxoxQOTOv de Xufiovoa vsxoojv nctQa qaoyuvov , siooj oaQxog i(juifjsv , ayst ds tlavojv eneo afiqt Tixvotoiv. nuvTU d iv ufiuTt toj6s ovvuyayiv KiitriQotot doftototv u%?i &eog, oj nttTSQ , ogTtg Ttxds TSAsycu. Antistrophica hic paromoeostropha sunt A, A, B, B, T, F, ex quibus A, A nullam aliam partem, B , B autem epodum, /^ jTproodum, mesoduin, et epoduin habent. Variae his insertae sunt singulorum versuum responsio- nes, et quidem strophae B , versuum u, u; proodo stropharum j* X1 , versuum $, $ ; mesodo earum , ver- suum y , y ; antistrophae B, versruum d' , d' , i, s , 5, DE CANTICIS SOLVTIS. 777 i, €', £' } epodo stropharuin B, B, versuuin *J, 7}, hoc modo : (i.i) [fff.fi (i-y) (3'. QOudu, cfQouda , yu, yd, ^uq^uqolov dQajfioig. ai ui, na cpvyco , £&vaiy noXtov aldiQ uiiitTuusvog , q novTOv , av coxtuvog 6 TavQOXQavog 10 dyxdXaig tXlo- ocov avxXol %\>6va; X. t/ d* tOTtv , 'Ektvrig nQognoX , Idulov xuqu; 0. "IX lov , "IX tov , co (.101, &Qi>y tov d. uotv nuXXificoXov , 'I- i5 dag oQog l€Qov , d) g g* dXoutvov GTtvco aQfjdTfiov, aQuaTtiov uilog fiuQQdoco ftoa. 773 LIB. III. CAP. XXV. dt> oQVt&oyovov ofi/na xvkvotttsoov xakloGvvag A^dag oxvfivov dv^elivag 2Q| >QW neQyotfiwv Anolloyvlcov iQtvvvv, OTOTOl, ia /. ifi cov , lal ifiwv*, Accgdavlci zXafiojv rctvvpjdeog innoGv- 25 vug, Atog evvivtt. X> oaq&g Xiy -qpjv av&' txctGTa rav dofiotg' za yctQ tzqIv ovx evyvoiGTu GvfifialovG* i^oi. 0. a'il ivov, uiltvov uq%uv &uvutqv u. § dgfiaQot, XiyovGtv, ul 5o ui, 'AGtddc qjaivtt , ftttGtliojv ozttv cufia Xv&$ XttTtt yttv QyzGb GvdttQiotGiv 'Atda. ql&ov eig dOfiovg , 'iv uvd1' &- KttGTtt GOb Xiyta leovTtg "EXku* 55 vi g Svo didvfioj* TW fliV 6 GTQttTfjlttTCtg Tlttr* T}]p ivlfaTO9 0 ht Tcaig Ztqog)iov , itay.ofitjTtg uvtjQ, oTog 'OdvGGevg, qtya doktog, 4o TUGxog 6k qllotg, ftQctGvg tig ulytttv^ %vvtTog nokifiov, qjovtog ze dQuaoiV. fQQOb rttg fiGvypv nQOvoL etg , xaxQvQyog div. 01 dt nQog &Qovovg taco fio* 43 livTsg ctg tytjft d ro£o- zag UuQtg yvvawog* oftfiu daitovotg ntqvQfiivot, Tttttttvol 2£ov&* 9 o fitv ro sttt&tv, 6 ds to nsl&tv ullog ullo&iv neqjQayfiivot» 5o ntQi di yovvv X£QttS ixtoiovg 'iSttkov tpu%o* 'Elivctg ctftqjoj, uva dt dQQfittdeg t&OQov 9 £&oqov DE CANTICIS SOLVTIS, 779 o.f.icplno/,oc &Qvytg. nQogt7nt d* cillog ©fA- 0'. 55 10V ntOtOV iv To7g [iiv qv, TOig 0 ig UQnvGTaT Uv fiqyavav ifinlixt iv 6. 0 ovy iotg tTv%QVj, 0Qvyioia t> v o-- fio t g y. naQu ftoGTQvyov aVQav , aVQav, 65 *E\ivagy 'JElivag tvndyv xvxlm nT6Qtyoi nQo jiuQijtdog txaaojv PaQ(jttQQt>g vOfiotaiv l €c di \hov ijlaxaTOi daxTvlotg tXiaoi, 7° y>;/««T« ef Tsto nidoi, GttvAcov 0Qvyiojv inl tv[a@qv dydl- [*ttT€t GVGTO?Jaat yQrJ^ovaa livco qjocQsa noQqvQta , dojpa KAvraciivtjGTQq. TtQogsHne $ cod Ooi- tf. /if GTag Aav.aivav xoquv* w AlQq na79 & i g 1- %vog nidoi, &svq ano- GTaaaxltGfiov, llilonog inl nQonaTO qoq naKac- uQ mg toQav tGT iag 9 tv st^ dijg Xoyovg iftovg. ccysi d* uysc viv, d d* iqjsl- nsv , ov nQOftavTig olv sixsl- %£v' 6 di axrvSQyog uAl' tnQuoa 85 icov xotxog 0coxsvg ' :iovn i-Anodinv it , d?X dsl naxol 0Qvysg;i( f 80 LtB. III. CAP. XXV. ixhjos d* ccD.ov aXXoos Greyfjg, Tovg f*tv iv GTu&fio7ovv inmttoTg, Tovg d* iv il~idQuvov , Tovg d* £~ go xtTo* ixs7&€v ccXXov aX- < Aoaf diuQftOGug unonQO deGnoivug* X. t/ rovni Ttods GVfiCfiOQug iyiyvsTo; 0» ^ldulu ficcTfjQ, ^iduia } 6[jOlflCty opQt[icc9 ul ul , g5 yoviojv nu& iojv , uvofiojv ts hukojv, ccnfQ zdQctv.uv , sSqcckov iv VijiiOig TVQUWOJV. ccfttyl nogqiVQiojv ninXojv v- no gkotov Hyrj onuouvTeg iv %6Qq7p 100 ccXXog ccXXqgs dlVCCGiV OftflU, JU7] Tig nuQojv Tvyov* vjg v.unQov d OQZGTtQOi yv- vuvaog uvt'iqv GTu&ivTtg io5 ivvinovov' xuT&uve7, xardavu* xuxog o* anovcTtivii nooig, tqv vcuovyv\]TOv nQodovg iv "Aq- ytv •&avuv yovov. « ' d' 'ia%8V, 'ia%€v, ojf.iotf.iov, < 110 Xevxov $' iftpaXovou nriyyv GTtQvovg nTvnj]G€ kqutu fiiXeov nXuyuv, q>vyu di nodi to %QVG£QouvdaXov iXvog i(f(Qtv , tqtQev * ig HQfJiag di dunTvXovg Svhojv 'OQiazug^ ll5 Mvv.rivid uq^vXuv nQO§ag% ojfioig uQVGTiQOvovv uvuxXuoug dtQtiv% nuiivv Xuvfiojv ifiiXXev i% oo) fiiXuv Qiqjog* X. nov dt)T ufivvtvv ol hutu GTtyug &Qvy*g; 120 0. iuicya dofiojv &vqctqu xul GTU&fi0v$ ftoftXotovv iftfi&Xovisg, tvtf ifiifivofitv, DE CANTICIS SOLVTIS. 781 (SortdQO[iovfisv dXXog dXXodcV cziyijg, 6 fiiv nzvQOvg , 6 d* dyxvXag, 6 Si £icpog nQoy.conov iv ^Qolv t^coV 125 Kvuvtu d* ijX&ev HvXudrjg dXiaGTog , oTog, oiog "Ev.tcoq 6 cpQvyiog, tf TQixoQvftog Aiag, ov iJSov, tlSov iv nvXaiGt* UQtufiiGiv. qpauyavojv S uvfiag gvvqxpautv. i3o totz Si, tot6 SiunQtntig iyivovTO &Qvytg, ogov "AQtog dXv.dv iJGGOvtg 'EXXddog iytvOfied-' ui%fiug9 6 fxiv oiiofitvog cpvydg , 6 Si vixvg wv, 6 Si TQuvpu cfiQcov , 6 Si XiGGOfitvog i55 ftuvaxov jtqo(}qXuv * vnd gxotov S' icptvyoficV* vsxqqI S' ininTOv , ol S' ifAtXXov , ol (? txnvx ' tfioXt tf d tuXuiv cJSQ}iL6va Sofiovg inl cpovco %afiuintTtJ fiuTQog, a 3,4o viv tTtxtv rldfnov» a&vQGoi S' otd viv SQafiovTt £dxym cxvfivov iv %£Qoiv oQti- av §vvrjQnuGuv, ndfov Si tuv Aiog xoquv l45 inl Gcpuyav tTtvvov , d cf ix ftu?.dficov iyivt- zo SiunQO dcofiUTcov ucpavTOg, co Ztv, aal yd, xul cpcog, zal vv£, v- 9]T0l cpuQfiuxoiGiv $ ftdycov l5o liyyuiGiv , 1] fttcov %Xona7g' tu S* vgt(q ova ir oJSw Squ- TtiTfjv yuQ i^ixXenTOV ix Soficov noSa* noXvnova Si , noXvnova nddtu MeviXuog dvaG%6fis- l55 vog dvovrjTOv ano TQoiag iXaj? , tXafls rov cJ2Xivag ytxfiov. 782 LIB. IIL CAP, XXV, Quas hic responsiones in margine adnotavi , hae sunt : «. u. p. y. p. y. o. o. quae iustam atque aequalem dispositionem habent. Ob- servandum est autem , qui strophis cc, u, f, y praethis- si sunt trimetri, ad bas ipsas stropbas pertinere : sed ante primam stropbam quum duos trimetros chorus recitafe deberet, alter eodem nrodo, ut supra in Sopboclis car* mine factuin vidimus, infra alio loco insertus est. Qupd si ubique satis de scriptura constaret, fortasse omnisro, quae in hoc carmine sunt, responsionum ratio inveniri posset. Ego quidem his solis , quae lege aliqua contine- ri viderentur, indicatis mutare perpauca ausus surii^ Nori longe a principio pro wxeavog bv ruvQoxQuvog metra re- quirere videbantur, ut ov coxsavog 6 ruvQOXQuvog scribere- tur. Et 6 addit cod. Aug. D* In strophis «, «, non est quare quis oiTendat in divisis vocibus ,fl8ug etccl cii: divisae sunt enim non, quo versus finiri indicaretur, sed quo numeri internosci possent, qui e trocbaeis in do- cbmios mutantur. Stropbae p' , p' ita similes sunt. xtt facile haec iusta antistrophica videri possint: unde supra lib. II. c. ig,j 7" P' 299» coniecturam, qua plane exae- quari possent , proposui. Coepi tamen dubitare rursus ea de re , atque etsi in principio antistrophae recte me wds 9 quod non est in libris , restituisse puto, tamen de fine ita nunc sentlo, ut eum mutare non audeam, prae- sertim quum saepius catalexis, qualis haec est, tv itdtjg "Koyovg Jfiovg, in hoc carmine recurrat. Eam, qui plu- res responsiones indagare volent, non debebunt negli- gere. Simul autem aliae buinsmodi similitudines hic iHic sese ofFerrint, veluti, qui aliquoties iuncti inveniunturj dimeter et trimeter iambici, ut v. 48. 125. i56« j5i. dubitarique potest , an eadem consociatio restkuenda sit T. 128. ov eidov , 6?dov lv nvXaig JlQiupio-t ' yaoyuvoov ]ipatt£v* DE CANTICIS SOLVTIS. 783 et V. i45. si ibi ^«Aft^wi/ ab interprete est; naliv 8e w Aiog kqqolv inl Gtyctyuv exeivov * & «T ix nttGTudcov ijivtTO SlOiTTQO d(xi{XOa(f)V CtqHXVTOQ. Sed viderint de his alii. Ego mihi satis praemii ducam, si hanc paromoeostrophorum doctrinam non yanam esse diuturnior pervestigatio docuerit. Quo facto sperari li- cebitj multa , quae hucusque omnium coniecturis vexa- bantur, posthac a teiheritate et libidine criticorum tutio- ra fore* 18. Quamquam video, si quid veri est in hac ratione paromoeostrophorum , simul ex altera parte non modo coniectandi audaciae eamdem Jibertatem, ut in carmini- bus omni responsione vacuis, concedi, sed etiam, quod pene magis metuo, perfugium paratum esse, ad quod iili se recipiant^ qui seu levitate quadam, seu laboris mole- stiam fugientes, in paromoeostrophis acquiescere, quam de antistrophicis quaerere maleut. Nam ut ante xiimio antistrophicorum studio peccabatur, quod jnihi quoque accidisse, supra fassus sum, ut in Euripidis Hercule fu- rente a v. 1178 (1169. meae ed.) ita diligenter cavendum erit, ne quis citius de parorooeostrophis cogitet^ quam quum intellexerit, antistrophica aut certo nulla inveniii, aut, si videantur inferri posse* eiusmodi opus esse mu* tationibus, quae deterrere ab ea re cautum exercitatum- que criticum debeant. Quo in genere multum proderit quaerere, qui loci tales sint, ut admittant paromoeostro- pha. Videtur autem in tragoedia quidem ibi tantum usus eorum permissus fuisse , ubi cum vehementi commotione animorum magna coniuncta est rerum perturbatio ac tre- pidatio. Ouod contra , ubi abest trepidatio ista , etiam in summa doloris exsuperantia aequabilem illam antistro- phicorum rationem praelatam videmus. Ad quam tanto magis convenit mentem intendere, quo facilius, quumin eiusmodi versibus est> qui non sunt ad canendum facti. 78i LIB. III. CAP. XXV. DECANTICIS SOLVTIS. latere lectorem solet. Vnde nonnumquam vix credibile est , quantum operae perditum sit in rebus , quae tribus verbis profligari poterant, detecto per antistrophas vel mendo _, vel glossemate , vel hiatu, Latent autem talia ibi maxime, ubi ad sensum verborum nihil aut vitiatum esse , aut abundare , aut desiderari videtur. Ita permi- rum foret , ni in extremo systemate anapaestico Prome- thei hemistichium excidisset, Haec enim illorum syste* matum ratio esse videtur : JIP. cjep. xo. *ep. np. ig. Caeterum, quod supra attigi antistrophica cum certis videri chori personarumque stationibus consociata fuisse, id non minus quafirare in paromoebstropha jjuto, sed ita , ut in his , quemadmodum metra responsionum aequali comparatione excidunt, idem factum existimetur in personarum discursationibus. Ac potest, ut opinor, saepius ex stropharum consociationibus , iustaque distin- ctione personarum colligi, quando chorus aarefc guyn , et quando xaroi oxotyovg dispositus fuerit, quoque ordine singuli cecinisse videantur. De qua re dixi nonnulla in praefationibus ad Euripidis Herculem furentem et Sup- plices. Se» trag1, 120. B, consociati Bacchii dochmiis 264 seqq. Basis 63. quid apud m«tricos 20. Bene monosyllabum 133. Bene/icium tetrasyllabum 133. Boni monosyllabum 65. 133. 181. Brevium syllabarum cum do- climiis consociatio 273 seqq. c. Caesura 52. eius genera 33. Carmimtm genera 26. carmiira monostrophica 715. Choriambici cum anaerusi Chori divisiones 727. — xutd ^vyd et xard groixovS dispositio 784« — carmina non ubique a toto choro cantata 727 seqq. 732. sed personis interdumsingu- lis seorsim canentibus 735. — fcarmiuum numeri et modi mutati J2Q. — carmina artificioso ordine stropharum 732. — » carmina minora 732. — strophae solitariae 732. — comici carmina 730. — com. carminum epodi 732, — v. parodus. stasimum. Circare 619. Clausulae 95. i80i Creticorum 203 seqq. Comicorum correptiones 45» Compositi numeri 518, Concreti numeri 518» Concede huc 206. Connexio 29. Constructio Graeca apud La» tinos i#o. 307. Gontinuo prima correpta 200. 786 INDEX LATINVS» Contractionnm ratio 22. Convasare 175. Conveisio in systematis tragi- corum 102. 659. Correptiones propter metrum 44 seqq. . ... apud epicos et comicos ibid. _. - ante duplicem consonan- tem apud Latinos 63. 64« Crasis 51. 542. 678- 679. ad- dend, ad p* 4°4- Creticus numeius 75.300. seqq. - dochmiis iunctus 267. seq. 270. seq. Creticorum clausulae 208. seqq. Cyclii anapaesti 369. 416. seqq, Cypria Ilias Laevii 533« D. Dactylicus numerus dochmiis iunctus 274. seqq. in paeonicum finiens 750, 756. 772- seq. 774- ' Dactylus pro trochaeo 2i. Davum monosyllabum 65. Dialectus insingulis vocabulis mutata 372. Digamma 48- Diplitbongus in media Y<>ce ante vocalem correpta 50. an elisa a tragicis 51. Dipodia 19. Dithyrambi veteres et recen- tiores 716. Divisio vocabuli inter duos versus 33. 668- sqq. 7^4- sqq- Dochmiacorum duo genera apud musicos 240. 525. Dochmiacus hypercatalectus 254- — — cum disyllaba anacrusi 253. — — anapaesto terminatus 253. is hypercatalectus 265. Domi monosyllabum 65* Doriae strophae 698. Dorii epiuiti (?47- seqq. E. Egere cum accusativo i7"&\ Eheu non monosyllabum 173, Elisio non officit caesurae 33. » — in fine stropliae 33. — in fine trimetri 36. • — Latinorum ut pronunciaii- da 62. — — eius neglectio 62. 63. — ■ — eius elegantia 635. 691. 692. seq. Epicoriim aetates 553. seq^ — — correptiones 44* Epitriti Dorii 647« seqq. EpOdi 670. **- quae feminino genere di- cuntur 673. seq. — in carminibus choricis 725. seqq. in comoedia 730. — earum in tragoedia difficiil- tas 730. Epodica carmina 715. s. ?26\ seqq. 766. Est qui volunt 307. Exclamationumvis inprosodia 248. 372. Extremum choricarmenin tra- goediis 731. seq. F. Fidem additum ab librariis ,168. Figurae punctum medium 9. Finis sententiae qua vi in pros- odia 372. — versuum accuratior 6& 655. G. Grammaticorum praecepta 78« Gyrinno 432» H. Hegio 88- Heroici versus prima Syllaba 60. — - — quarti pedis thesis anceps 40. seq. Hiatus 48« seqq. •~- in versibus dochmiacis ct iamb, iscluorrh. 252. IKDEX LATINVS. 787 Hiatus in versibus Sot;adeis 45*°. . — legitimus ubi apud,Latinos 691. ■•— magis minusve usitatus 692. Histriones epiphonemata adde- bant 28- eorum stationes. v. sf;a- tio. Hypermetri versus 170» I. Iambicus numerus 74. Iarpbici dimetri apud Plautum 39/; 397-. . ' . lambicus lschiorrhogicus 143. 234- 255. 257. 259. 274. seq. 281. seq. 440. 569. Iambogxaplii 45 Dis* Iambus debilis 244» Ictus 9. Incisio 32. Intensio vocis mutat quantita- tem 60. Interpunctionis vis 55. 60. 25®. Intro eo.trisyllabum 152. Ionici a maiore liabiti, qui sunt choriambici cum ana-. crusi 432« lonici lyrici 471. IrrationaMs mensura vel sylla- ba 20. Ischiorrhogicus versus. v. iambicus. Jteife Laevii Cypria Ilias 333. JLocus loquendi nos 2i2. Lutatium trisyllabum 635. Lydiae strophae 698- Lyrici 45. Aeolenses et Ionici 471. m? numeri 655« M. iW, ante m non elisa vocalis 61. JMaU monosyllabum 153. Maleficium tetrasyliabum 133. Wlali, maluni monosyllaba 65. i33- i85- Medium punctum figurae g. Mensura quid: alia apud me- tricos.» quam apud musicos — *&nceps 2o — irrationalrs 20. Metra simplicia quae 67. Metrum apud metricos quid 20. — rhythmicum 1,93. Miserum disyllabum 206. ad-. dend. adp. 142. Modi mutati in carm. chor. JB.$, Molossi cum dochmiis conso-. ciati 271. seqq. Monostrophica carmina 715. Monosyllaba heroici versus caussa facta 351. — ' non bene collocata in stropha Alcaica 692. Mora 18. Multijjotens prima correpta. 206. 220. Musicorum veterum dochmii 192. 240, N. Naevius non fecit Cypriam Iliadem 333. Navem monosyllabum 65. Negiigere primam soletprodu- cere 189. fifemine, nemini disyllaba 65. 410. Nempe prima correpta 189* Nimium disyllabum 2o8« Ninnius 333. Nisi quia quomodo collocetur in versu 181 • Nominis proprii vis in, quantif tate 243. 250, « licentia apud, Latinos 190. Numerus quid 1. 6. Numeri lex 2. seqq. Numerus sermonis 31, Numerorum permutatio 2x. Numeri mutati in carm. chor, _7?8. , Numeri compositi 518. concreti 518. 783 INDBX fcATItfYa. Numeri lviici 655« -^— - mmic5i8. — - — paeonici 192. seqq. — — palimbaccliiaci 292« — — pdlyschematisti 5185. proceleusmatici 7r> — — pyrrhichiaci 71, spondiaci 73. — •*- tragicj 655. — — trochaici'geriera 75. seq, q, Orationes apud vett. epicos 714. Ordo quid 12. — periodicus 13. Ordinum genera 12. seq. 17* ■ '■ - ■ similuudo vitatur 37. Orthius 13. 76. 660. seqq. Qstinm non prima correpta 177* P. Paeones cum dochmiis conso* ciati 268« Paeonicus numerus 192. seqq. Palimbacchiacus numerus 292. Paracataloge 751. Parodus 724. seq. 727. seq. 730. Paromoeostropha 750. seqq. ubi locum habeant 783« Periodica carmina 766. seqq. Pernmtatio numerorum 21. Personae mUtationis vis in pros- odia 249. 372. Pes : pedum nomina et formae ig. seq. Poetarum disciplina 48* Poiyschematisti numeri 518. Praeconum proclamationes in comoedia 745. Pro deum atque hominum 16$. Proceleusmaticus in versibus dactylicis 319. ■*— numerus 71. Productiones propter rrietrum 43. seqq. ln ailoquutione 243. ■372. 372. in exclamatione 248« Productiones in fine sententiae 372- „ — . — in repetitione 348. 372, «• '-* pfbpter iuterpunctio- nem 250. **- propter nomen propri-„ " um 250. propter mutationem; personae 249. 372. Proodi 671. in carm. chor.725.. in coriioed.^50. Prosa oratio in comoedia 745«: Prosodia 42. — — Roiuanorum 61. Punctum medium figurae 9. Pyrrhichiaci numeri 71. Py thius disyllabum 631. Q. Quia monosyUabum 156". Quies, quieiis adieetivum 656L R< Rediit disyllabum 153. R.egulae ubi non adhibendae 48«' -*- — earum iustus usus 740, Rei non iambus 176. Repetitio vocis quando liabeat licentiam prosodicam 243. vocabuli in eodem loco antistrophicarum 736. — — verborum et integrarum. stropharum 752. — — • eiusdem metri non teme- r,e inferenda 426. 493- 701« Rhythmicum metrum 193» S. S finale abiicitur ab Latinis 61. • .■ ■ ubi non abiiciatur 141. (et addend.) X56. 179. Sanguis, sanguis , sanguiy sanguem 615. Satyricorum versuum licentia 120. Sc, correptio ante Iias litteras 63. Secede huc 206, Simiiitndo ordinum vitata 37- tNDKX LATINVS, 789 Solutio svllabae finalis respon- dens ancipiti 251. Solutiones in versibus tragico-. rura 83. Solutionum ratio 22. seq. Sotadea carmina non caneban- tur 444- Sp, correptio ante has litteras Spondei cum doclimiis conso» ciatio 277. Spondeus maior s£u duplex 1$. Spondiaci numeri 73. St t correptio ante has litteras 63. Stasima 724 seq. 727. seq. 730. Stationes chori et histrionum 723. 726, seq. 734- 784- Strophae definitio 660. se ikatd ttsqiqqloicovs dvioovs 28» natd otixov 26. nard ovGTTjfia 26, «aTa oxioiv 26. itaTaXijXTMos 31* — sis Siovhlafiov 31* — sls ovllafirjv 31. %aTal?]'iig 31» «azojfivxatog 143« xoivd ysvixd 26. xotvot xar« axiotv 2Jk xofifia 25. y.ofifidtiov 720 seqq, xofifioi 733' atovttovXiov 487^ 489» xvdvsos an trisyllabum 53. xvavomis trisyllabum 53. xvjIov 25» Aayaoos versus 34G. Ao.fntQdx.ittS 598« Aoyowo^s versus 352. EKaxa? fera, 501. fiaxQov 720* seqq. £(«x(>o(7Xf A^? versus 546. fiavrig, fxdvTmg 547- sed v. »» 649. fiaQTVOOlV 45* f*8*&%6f^&(te€$& etv. addenda» fisiovQog versus 346. fiiXofiai c. infinitivo 436. fitlos 720 seqq. fisovfivta 2g. fisoujSiitd 2J. flSTQa VtttT dvTLTtd&SlttV flLKttt 26. flSTQlxd dxanTtt, 2j\ fistQOV 193. fiintd ysvvvtd 26. X«TCC GVOtfyfltt 2gi, — «ara oxsglv 27. fiiodovv 135. fiovooTQoqjixd 26*. fiovooTQotfa 74^^ N scpsUvoTtKov iri fine lieroici 55o. fjpfooir trisyllabnm 53. vouol 716. yi'jvvfivog 45. * producit praeced. Voc. 46. O. Oin genuiv. 0*0 et «o non eli- cutur 51 k oJxo^ in vers. Anacreont. 437. v489« o^ot quando crasin faciat 51. 0*0 genitivi non patitur elidi o otmvos non pnma correpta 494. uATaoTjfiog Qvd-fiog 240. ott?) disyllabum g6\ oa et ovxi permutata 128. 134. ©v# elfe et ot/&? 733 253 256 784 260 255 562 786 536 264 256 795 260. 536 374 378 804 seqq. 5i3 §75 seqq. 727 seq. 905 * es Xl$ 796 INDEX SCRIETORVM. Aes chylus. Choepho» 577 seqq. 231 ris v. 930 121 383 seq. 253 935 seqq. 250 390 231. 254 961 264 423seqq» 198 967 254 455 se 25 1 983 378 79x 254. 265 X025 seqq. 491- 8^6 251 — Prometheo soluto 374 82X 265 — Xantriis ■46 84o 254 Alcaeus 437*5 84i 37o Alcman 201. 472 844 *— Alexis ap. Athen. p. 123. 846 37o 129. 134. i35- J4° 875 254 — Trophonio 58° 923 236 Ammiani epigr . 20. 53 95oseqq. 579 Amphis ap . Ath en. 140 1038 , 435 Anacreon 423. 429 nnis fabulae 732 eius multa carmina mo- _ Supplicibus v. 5*8 378 nostrophica .. 479 59 429 carm. 5 484 bis. 485 01 seqq» 435 6 484 75 54 13 482 aox 236 15 476 105 256 ^8 487 105 427 22 484 an 256 23 478 seq. 143 seq. 235 24 487 353 seq. — 25 48° 169. 170 236 26 475. 482 252 ii3 27 477 267 124 31.32 476 354 253 34 478 s 366 — 35 48° INDEX SCRIPTORVM» 797 Anacreon. carm. 36 p. 483» 484 484- 485 476. 481 48o. 485 485 57 38 39 4i 42 45 45 5o 5* 52 53 55 57- 58 60. 61 62 66 — fragm. 486 483 486 477 486 485 486 479 487- 489 479 seq- 493- 575 483 487 486 89 apud Stob. p. 156. 140 Athen, 135. 140 bis &9 — 1 3 . *? Ananius A n a x a 11 d r i d e 8 136. ap. Atlien. Antiphanes ap. P- Apollophanes ap. Athen. p. 140 Archestratus " 55.3 Archilochus 49* 8^ ^>is- 105 Aristides Quintilianus p. 18. %2. 193. 51$. 350. 361. 442. Aris tophanes. eius versus heroici 353 — Pluto ed. Brunck. v. 178- p. i34 179 129 204 i33 701 I2g 1011 128 — Nubibus v. 275 seqq. 326 402 seq. 37i 398 663 137 916 376 977 404 1063 146 !519 704 1359 1427. — - Ranis v. 76 208 seqq. 323 seqq. 572 seqq. 55x 930. 932. 937 942 1022 seqq, 1028 1058 1316. 1322 seq. 1558 seqq. — Equitibus V. 7 3i i34 301 3o5 seqq. 342 421 5o8 5*5 676 784 ■*- Acharnensibus v. 47 78 190 208 et antistr. 594 seqq.. 542 seqq.. 437 615 645 655 670 seq. 697- seq* 733 735 85o 928 929 seqq. 971 seqq. 986. 99S 1058 1150 seqq. 1156. 1168 — Vespis v. 247 273 seqq. 282 290 5i7 seqq. 147 147 128 742 501 385 i33 147 146 549 399 398' 548 '539 19» 123 129 129 81 202 146 147 400 seq. 401 329 401 133 i37 129 129 203 201 129 133 400 402 509 i34 293 136 137 101 509 101 427 i35 5o4 502 5* 29 745 18 598' 793 INDEX SCRIPTORV^ Aristoplianes. Vespis v. 550. 397 p- 402 4^8 seq. 200 453 85 486 seq, 200 526 seqq. 535 427 631 seqq. 637 427 673 402. 404 6ga 402 634. 637 401 75o 575- 598 961 129 1170 128 v. addenda 1267 85 — Pace v. 114 529 168 377 246 j37 88o 129 512 370 732 401 943 seqq, 4*3 1002 375 1027 seqq. 4X8 n 04 370 1127 seqq. 1159 seqq. 204 I520 375 _ Avibus v. 108 137 311. 315. 510 335 et antistr. 510 344 seqq. 384 4o4 577 410 seqq: 2o4 418 seqq. 101 444 134 479 4o* 480 402 523- 535 375 55i seqq. 723 569 401 600 598 607 4Q1 61 1 4°4 v« addenda 626 seqq. 723 680 568 758 593 758 85 85i- 895 204 1063 seqq. etc. 202 15*^ seq. 419 1316 seqq. 417 1325 seq. 419 1598 .58* 1470 seqq. 8° 1506 31 1553 seqq. 8° 1693 , i29 -*- -Ecclesiaz,usis v. 162 131 5i5 *37 516 5i8 630 900 seqq» 911 seqq. 953 seqq. ■ 95,^ et strophic, 1156 401 400 seq, 401 745 568 695 202 86 — Thesmophoriazusis v, 52. p- 574 285 »5* 295 seqq. 745 560 i47 567 146 706 8&" 1140 seqq. 541 1143 seq. 563 — Lysistrata v. 20 134 319. 320 430 321 seqq. 423 327 430 535 ^qq» 423 341 43» 476 seqq. 335 431 seqq. 512 489 4oi 545 seqq. 333 781 661 1016 seq. 606 1045 204 — et seqq. 205 1060 204 1091 seqq. • 204. 205 1205 seqq. 204 — Aitagyro 579 — Dr.edalo , 130. 158- — Georgis 200 — Geiytade 134 — "Slyrtis 148 — Thesmoph. sec. 134. 200 — ap. Athen. 4X9 Aristoteles Rhet. III. 8« p. 193 seq. INDEX SCRIPTORVM. 799 Aristoteles Problem. p. 285 se Calpurnii PisanisCon- tinentia poetarum 628- 632 Carmen in Demetrium ap. Athen. 105 — - apud Athen. 46 x — antiquum apud Fe- stum 638 — fratrum arvalium 61 3 — Nelei 639 — Priami apud Attium 639 -— Saliare 612 Castorion Solensis 106 Catullus p. 348- 368. 437. 505 s. 575- 577. 630 — eius Glyconei 524 Christodorus 334 Coluthus 334 C o m i c i Romanorum epi- phonematis usi 23 C o r i n n a 54- 52° seqq. — eius Karairkovs p. 520« 522 seq. Cra tintis ap. Athen. 593sq. 594 <-! ap. Hephaest, -r- MaX&axoiG 580 — Seriphiis 595 — — ap. Phrynich. —- Troplionio 199 D, Damoxenus ap. Athen. p. 131. x34 i35 Diogenes Laertius 383. 505 Diomedes. 83 Dionysius Halicarnas- sensis 292. 3i 7- 444- 577 Dionysius Periegetes 57 Diphilus ap. Athen. 140 t—=— ap. ,Sto£. i35 E. Elias monachus 489 Ennius 61. 141. 347. 089 — Alcmaeone 5q6 — Andromacha 205 tst Asoto 453 seq. — Hectoris Lustris 295 —7 in satiris 453 — Thyeste 90 Ephippus ap. Ath, 129.377 Epicharmus 82. 85 bis -r- ap. Athen. 139. 579 Epigramma ap. Paitsan. 56 Etymologus M. 41- 535 Eubulus ap. Athen. p. i3o. i34- i3j6. 140 bi3. E up olis p. 90. i3o. 145. 43°> 575 — AoTQatEvtois 584 — r BaitxaiS 47 seq. — Kola^v 5gi. 584 seq. — ~Xjqvow- ytvu 586 Euripides. eius tragoe- diarum diversitas 8^ — - Hecubae parodus p. 725.. 728 seqq. — ed. Bames. (nisi ubi Musgravianae vel Porsonia- nae numeros significari lit- tera M vel P monstrat) v. 59 seqq. p. 763 59 — 99 P. 38i 82 3?3 8oo IttDEX SCRIPTORVM. i JSuripidea. Hecuba v. 156 s q. P. p- 738 io3. 196 P. 335 445 563 449 - 569 453- 456 563 46o 569 463 663 47o. 479 569 634 totum carmen 766 639 261 q43 seqq» 73o 1056 totum carmen 759 1057 276 i Phoenissarum parodus 0*5- . 723 seq. io3 totum carmen 75o 105 278 v. corrigenda 107.' 1 37 154 p. 166 i83 189 54 sed v. corrige 214. 217 seq. 226 223 229 seq. 2qS totum carmen 33^ seq. P. 631 seqq. 754 796 seqq. 800. 302 8n P. 820 829 P. 1267 i3oi. j3i6 P. »527 P. 1493 totum carmen 1591 P. 1704 totum carmen — Medeav. 154 seqq. 159 180 seqq. i83 41 1 seqq. P. 627 seqq. P. 651 seqq. 66o seqq. 820 seqq. P. 85i.85i 972 seqq. P# i2f>5- 1265 — Hippolyto v. 66 141 144 147 150 i54 i57 i!'io 339 572 735 seqq. 741 525. 7.5 1 n43seqq. 1147 seqq. i36o. i365 — Alcestide v. 82 lftl seq. 277 269 270 275 >:da 533 540 53o 704 273 73o 116 323 324 322 324 322 264 279 53 775 320 761 532 555 632 556 655 572 655 656 655 257 5^8 70 563 665 629 5^3 565 529 z5 1 249 572 623 528 535 376* 575 121 Enrip. Alc, v. 268sqq. p. a^x £93 662 674 116 972 seq. 933 seq 53i — Andromaclia v. 8 5 25o 483. 491 3ao g42 23g. 250 863 277 1135. 1196 647 22 10 seqq. 1224 seqq. 535 — Supplicibus v.4aseqq. 498 271 324 277 seq. 3^5 614 23i 696 121 829. 8^ a59 835 229 955. 964 565 990 568 905 Mo 903 549 1000 507 1004 565 2003 * 5;?9 1012. I0l3 SSg X02I 549 1023 537 1024 seqq. 535 1026 &>5 1030 529 — Iphigenia^ in Aulide _ p. 53^ eiusparodus nonEuripi- dis 647. 725 v. i65. i83. i8$- *°4 547 205 558 547. 562 54i 571 542 574 seqq. 542. 73° ■ 754 54i • 76o 647 701 561 765 54i -77i 547 777 56x 78* 546 2056 aeqq. 428 se(l' 1038 547 J041 5 48 1054 seqq. 646 1060 5'i7 •063 548 torvm; 801 V , 1076 seqq. 546 1212 "5 1475 283 *488 260 1510 283 — Iphigenia in Tauris v. 54 i2x 123 seqq. 385 197 49 422 550 435 tota stropha et ant. 551 439 55o 452 tota stroplia 551- 461 575 827 s5o. 276 1089 552 1092 549 1096 seq. 530 1097 523 1105 558 1109 549 1113 seq. 530 1114 528 1125 529 1127 ^ 556 1129 540 i!3o 538 1132 seq^. 539 ii38 529 1152 m 556 — Rliesi scriptor 124 v. 694 264 697 M. 293 706. 724 265 — Troadihus v. 101 532 239 totura carmen 757 260 280 263 277 271 276 320. 336* 264 5i5seqq. 555seqq. 555 559 seq^ 256 603 M. 374 821. 84i 3!9 2255 seqq. et praecedd. 262 — Bacchis v. 64 seqq. 498 72 47 78 seqq. 493 105 seqq, 424 ii3 498 570 seqq. 499 80i* INDEX SCRIPTORVM, £ u r i p i d c s. Baccfois V. 375 seqq. 402 410 et antistx* 526 seqq, 550 seqq« 545 seqq. 669 " 728 8<33 8^5 874 875 885 885 894 895 99J 996 999. 1036 1039 1066. iog4 «53 * 1161 «75. «89 1293 — Cyplope v'. 41* 55 493 seqq. 497 — Heraclidis v. 33 640 770. 777 — Helena v. $69 seqq^ 535 522 seqq, 549 527 558 533 539 635 a82 636 280 645 263 650 «03. 293 651 275 678 277 697 ^79 1119 115 56° 4^5 70 547 500 496 500 »5T 121 559 565 5^1 543 559 565 561 543 293 54- 253 253 239. 274 249 121 121 122 279 264 521 565 496 477 121 n6 561 15*7 1522 1330 i34i 1548- i365sec[q. 1369 seq, l38i seqq» 1497 1502 1505 1513 I5i4 1525 1587 1644 — Ione v. 9 122. 138 ^87 190. 201 205 seqq, 209 seq. 219 seqq. 223 seq. 466. 486 677 688- 707 764 seq. 1231 1236 i543 1439 totum carmen 1448 1466 seq. 1475. 1432. i48& i494 i498 1508 558 558 546 547 545 564 542 121 84 116 546 54o 293. 568 552 53o 552- 74i 530 52g 56. 250 seq. 230. 556 558 556 558 275 - Hercule furente y. 107 458 742r 757 78i . 784 791 798 784 801 808 875 878 885 893 seq. 9*9 1049 1052 1061 H78 seqq. 1295 27? 282 267 547 5<57 }20 «54 -75 276 231 277 756 263 121 267, 270 547 564 567 547 564 554 567 . 248 253 249 267 -229 275 250 275 783 54 INDEX SCRIPTORVMU 8o5 E u r i p i d e s. Hercule f u« rente v. i538 — Electra 116 122 i\6 529 529 528 543« 55o 131 i37 *44 i45 547 i45. i4S 53« i53 568 161 55° 163, 16$ 530 134 seqq* 630 434 566 455 547 443 566 756. 741 $62 — Pirithoo 116 — apud Aristoph. Ran. 1316 &48 F. Festua 625 carmen antiq. apud eum 638 G. Grammaticus MS. Au- gustanus 488 MS. Bernensis 142. 569. 472. 488 Gregorius Nazianzenus 477« 491 G r a c cli i tabula apud T. Liv. 616 H. Helio dorus metricus 3^4 Hephaestio 369. 020. 590 Hesychius Hipponax Homerus in centum sequitur — Iliad. f. 4S7 #. 206 1. 5 fi. "20S v. 69 £. 265 0. 29 sqq. 599 285. 033. 55o 57. 143 seqq. multis ac- 56 seqq. 41. 649 35o 347 354 547 35o 44 53 % 347 547 55o 41 347 43 547. 649 5^5 347. 649 547 347 347 347- 649 seq. 675 690 sqq. 353 463 ■ it. 321 • r. 189 y. 195 w. 221 33i — Odyss, y. 293 *< 235 %,. 169 495 h 563 fi. 267 o. 83 47. 246 7& — Persis 57 5. 58 1 Philetaerus ap. Atlien. 136 Phillis apud Athen. addend. ad p. 286 P h o e n i x Colophonius ap. Athen. 144 se 219 4 220 9 160. 164 10 415 y. 1 213« 4*4 - 2 390. 414 »— Mosteilaria 1. 2 206. 207. 215. 299, 4 207. 213 II. 1 87 III. 2 2i6 IV. 1 310 — Menaechmis I. 2 203. 221 II. 3 394 IV. 2 304 V. 2 88 6 291. 294. 309 -- Milite II. 6 132. 141 III. 2 191 5 i55 IV. 2 405 6 153. 155« *56 m~i Pseudolo I. 2 184- 4i5 3 3°6 IV. 1 £07.393 2 164 V. 1 3o4 2 218 finis fabulae 303 '<*— Poenulo prolog. 190. 191 I. 2 295 V. 2 190 3 ^9° 4 *54« i55 i— Persa II, 4 155. 157 5 *54 IV. 3 164 V- * 215. 415 2 215. 291. 415 — Rudente prol. 132 I. 4 415 5 190. 206 II. 1 152 * 153. *54 3 i54 6 addend. ad p, 142 III» 3 i54- 209 seq. IV- 3 207. 221. 395 V. 2 155 — Sticlio I, 1 ■ 191. 591. 457 II. 1 164. 175. 284. 595 — Trinummo II. i 21 a V- * ' 395 — Truculento I. x 132 2 154. 156 II. 1 15 4 IV. 1 19 L Plotius 326.557.609 Plutarchus de musica p. 285- 665 Priscianus 11, 354. 627 Quintilianus 241 R. RegilU tabula apud T. Liv. SiS Rhythmici veteres 11 S. S a p p h o p. 28. 432. 436. 442. 471. 600 seqq. 604. 642. 677 seqq. 689 Scholiastes Aeschyli , 3?3. 493 — Aristophams ln vita poetae 722 — — — ad Pacem 722 — Hephaestionis p. 531. 593- 599 seq- — Platonis 352 S c o li a 463. 672. 694 seq. Seneca tragicus 387-431.685 eius Glyconei 524 Simmias 199. 200. 370 Simonides 605 Sophocles Aiace y. 194 p. 50 205 377 210 44 224. 248 329 308 »21 571 120 697 seqq. 562 8o6 INDEX SCRIPTOHVM. Sophocles Aiace 702 704 710 seqq. 1101 11 87 seqq. 1191 "94 "98 1208« 1217 1303 — Electra r. 123 129 *34 *39 i45 150 472-488 504 seqq. 7i5 756. 74* ™58 — et seqq, 1066 seqq. 1069. 1080 3259 seq. 1242 1247 — et seqq. 2260 seq. 2263 1268 1384-. 1391 — Oedipo Rege v. 467 seqq. et antistr, 483 seqq. 640 649 seqq. 661 269. — et seqq. 665 690 247. — - et seqq. 694 11&6 seqq. 1190 1244, 1249 1313 P- 258 122 562 258 "5 556 558 556 558 566 121 436 435 325 436 435 525 435 234 121 49 477 493 425 366 235 £62. 265 270 268 : 235 262. 265 270 269 236. "9 556 426. 494 53 204 274. 247 284 268 269. 274 284 268 728 528 221 73 1316 1321 1324. — Anugona v»iooseqq 103 104 120 121 156 339 4oQ 606 607 614 618 8*4- 83* 929 seqq. 1263 seqq 1319. 1323 — Oedipo Coloneo v. 117 255 72 255 57o 55o 562 55o 5^2 375 327 "9 435 532 seq» 433 552 seq. 564 38i 268 248 totum carmen 121 seq. 125 130 »39- x43 152 153 seq. 155 157 170. 173. 180 186 205 216 seqq. 255- 252 512. 523 etpraecedd. 768 569 294. 566 294 373 544 569 566 5.44 373 546 545 V. addenda 646 66& 670 671 672 678 631. 6*91 704 seqq 1022 1054 1081 1360 1447 1456 1462 1466 1069 109a 647 532 seq. 565 7i 542 560 528- 563 565/ 54o 116 550 seq. 81 120 28o 255 £80 54. 122 SopLocles Oedipo Coloneo v, 1463 p. 284 *47i 255 1545 116 2559. 1571 273 1602. 1604 121 1605 seqq 52 1605. 1603. 1624 121 — Tracliiniis v. 205 249 2o5 et seqq. 732 38i i2x 655. 663 273 769. 774 12 x 828. 838 258 844 261 847 263 848 seqq. 235. 252. 232 50 282 55 261 56 252 3 263 ; seqq. a%5 yji 282 •. 907. 9l5 12X 1016 260 . — Thiloctetes: de tragoe- diae aetate 539 t. i56 544 376. 136 25x 360. 571 i2x 394 295 5 10 S93 544 121 687 seqq. 425 785. 787- 796 294 304 294 827 seqq. 27i 832 5o. 282 1082 529 109X 274 1094 534 1098 538 1102 529 1x12 274 in5 534 1x24 629 1128 027 ii38- seqq. 428 X147 5*9 n5i 627 1161 seqq. 428 .IPTORVM. 807 1402 37- 82 — Alphesiboea 44. 60 — Acrisio 5o ~ Inaclio 375 — Lemniis 520 Sotades 444seqq. 45i seq. Synesius 37o. 385. 4-2Q. 490, 491 T. Telesilla 442 Terentianus Maurus p. 354. 609 Terentius Andria I. 3 161 4 ~ 5 167. i83 II. 1 164 III. 2 i65* x84. 299 5 102. 161 IV- x 167 z i56 V. a 167 5 176 — Eunucho I. 2 132. 133 II. 1 175. 182 seq. % i5i 3 *4*. 169. 181. i85 III. 5 i5a IV. 1 170 5 176. i83 6 i56. i65 V. 8 . 168 — Heauton timorumeno II. 4' i64 III. 3 i73 IV. 4 i57 V. 2 l57. 164. 167 — Adelphis II, 1 p. 164. 170 i75 3 102 III. 1 168 2 167. i85 *V. 1 98. 132. 182 4 95. 181. 431 seq. 5 i56. 164 V. 8 i65 — Hecyra n. x i65. 168 2 a5o. 153 III. 1 141. i5o 2 i5a IV. 1 164. 177 oo8 INDEX SCItlPTOltVM. Terentius Hecyra IV. 5 V' i 142. i5i. 167. 178 2 i5o. i5i. i52. 153. i56 » 5 x6i. 153 — Pliormione I. 3 i65 4 n. i III. a V. 1 3 Theocritus T i m o t h e u s 93- i73 164 93. 166. 132 i65. 170 i5o. i5g 561. 47oseq[. Tragici Latini ap. Cic. p. 159 — epiplionematis usi Trypniodorus v. Varro 149. — apud Gellium — apud Nonium — Cosinotoryne — Cycno -*- Dolio — Eumenidibus 4x1. 5o6, 38* _ Pvoj&i aavrov ctsqI i^ayojyfj? Virgilius p. 63. 337. 36i. »8 334 452 35'5 347 388 5oS 388 388- 640 388 505 343» 5JJ 5> Addenda et corrigenda. P. 4, §. 11. v , l. pro tertia I^J tertio -— 21. §. 1. v. 19. — similen — similem «— 47- k. 5. afine. Blomfieldius ad CallimacM h. Dian. io> ,In Leonidae Tar. Epigr. Br. Anal. T, 1. p. 226. versus ,,huiusmodi legimr: evxutnth ayxtoTQov xal Bovvay.a (fov?.i~ >,%6svTa. Vocalem ante firt corripi posse contend.it Iacobsius „post Toupium et Musgravium, quibus » qui vult, ndem „habeat. Versum Leonidae difficilem ernettdatu vocat Seid- „lerus de Vers. Dochm. p. 25. n. Itane vero? Vtinam nihil ,,inter poetaium GraeCorum reliquias difficilius sanatu esset. „Quid enim? unumne tantum hamum, quem consecraret, ,,possidebat 6 yQtireif JioyavTO?? Non hoc isti putabunt, •„qui mecum rei piseatoriae operam navaiint. Lege "AymazQ* tiSvxafiTrij v.al 6*. S.lt Et mox, quum quinque exempla, in quibus pluralis est, attulisset, ita pergit: ,,ceterum Seidlerus ^iste, qui tam facilem coiTectionem praetervidit, de Porso- ^,ni, si diis placet, erroribus , a se castigatis, rnagnifice lo» ^5quitur> Nempe 1-eOni mqrtuo Vel asinus calcibus frontem ,,exterit." Qui sciunt, quae leges sint artis criticae, etiam laudabunt Seidlerum, qiiod se praetervidenda hac correctione criticum , quam facienda piscatorem praebere voluerit. Rz- tiones afferre in re plana supeivacaneum puto. Sed ii, qui- bus exempla pro ratione sunt, viderint, quid faciant Archiae epigrammate X. Illum vero ego non ineptum dixerim, qui ex isto epigrammate Archiae apud Leonidam scribendum coniiciat, yuuxpuv t ayxtoTQov. Caetemm aliquanto vere- cundius loquuturum spero virum optimum , ubi reputaverir, quo quisque doctior sit , i. e. quO magis didicerit, qnantum 6it, quod nesciat, eo solere modestiorem esse. Frofuerit autem inspexisse censuram Aeschyli Persarum in diariis Ienen- sibus m. Iunio h. a. fol. io5. 106. a tali viro scriptam, cui non facile quis superbius respondeaf . *— 54. v. 16. Eurip. Phoen. 139. non debebatafferri; versus iste iambicus est, ut plures in eo earmine, quod totuffl allatiina est p. 761 seqq* 8io P. 65. §. 50. v. 3. ^imini l. nemini — 33« afinev. 5 est l. et — — afine v. 2 v. I. /. v. 1. — 103. v, 13 Non sunt liaec ex omni parte vera. Nam quibns- dam iii locis- vix est, quod quis dubitet de dimetris: v. p. 391- 397- — 117. $.10. v. 3 parumque /. parvique — 123. v. 11 In liOc versu aliae lectiones a sclioliasta eomme- morantur. Vide Gaisfordii adnotationem ad Hephaest. p. 69 seq. — 134. v. 10 tyojys /. "yojys — i4o. v. 13 Immo medius horum trium versuum ita scriberi* dus est: stcsit , lirsid?] tojv ZsLojv iyivszo. Ita vt.a.TiUT iTTttdr} Sophocles in Aiace v. 61. . — i42, v. 5 In Plauti Rudente II. 6, 2%. legitur: eheu, Palaestra atque Ampelisca, ubi estis ntinc ? Cod. Lips. ehu; multae edd. vett. heu: quaedam in fine ver» sus addunt mirerae, quod non est ex codd. enotatum, nec videtur hoc nomen in fine versus disyllabum esse posse. De- letum crediderim a correctoribus. Continet enim , nisi fal- lor, verae lectionis vestigia, resecta interiectione, quaeexua versum est: Palaestra atque Am-pelisca* ubi eslis nunc mihi? — 143. v. 19 avb*QSQ l. 'av§QSS — 149. v. 7 confimare /. confirmare — 176. in tit. columnae XIV» /• XVIII — 179. afine v. 7 protuerunt /. potuerunt — ig6. afine v. 4 cuntis l. cunctis — 199. v. 17 — 20 vide quae dicta sunt de h. 1. p. 7g$. — 2o5. v. Q Lysystratae /. Lysistratae ■ — 224. v. 1 disyllabas /. disyllabos *— 232. a fine v. 7 duos /. duas — 234. v. 6 Addi poterit versus Euripidis in Alcest. 46o,. bv Itexov d ovx iT%av Quaao&ai, si recte se habet strophicus, noTafjbia, vsQTSQa rs xojtux* Sed in lioc si vsQTiQa, % iv xojira scribatur, ex antispasto et dochmio compositum esse hunc versum crednm. — 256. v. 8 Et v. 345. /. Et Suppl. v. 345. — 256. in tit. column, XX. U XXI, ftu V. 2.66. in tit column. XX. /. XXI. n- 273. v. i4 prior Aeschyli versus ita scribendus; Ttjj ft ayovciv , Ttcit , itifj. -r- 2274. v. 15 po.r£ Sept. ad Tlieb. ddde v. 227. 234 r-i 275. ajine v. 7 De Ionis versu i5og. v. infra p. 756* — 273. v. ult. Euripidis versus dubitari potest an hoc potiu,s numero siu * 4 , 4 * ■ 4 «-> 236. §. 13 in fine. Ad paracatalogen referendus est usji3 in- strumenti musici, quod nXstpiafi^os vocabatur, commemo- rati a Polluce IV. 59« et Athenaeo IV. p. l82- F. XIV. p. 636. B. F. Translatum est hoc nomen ad carminis genus, si fides estHesychio, ita scribenti : nXeyjiappoi. 'Aqigto£svos. fisXri ?tvd tco.q* 'AXxfiavi, Vsum instrumenti declarat Phillis. De-> lius apud Athenaeum his vexbis , p. 67)6. B. iv ols yaQ vovs ldft(3ovs 7]§ov, laufivxaS ixdXovv ' iv ois ds TtaQtXoyi^ovro Tcc iv rots fiszQoiS, aXsyjcdfi^ovs* Videndum, ne scripserit iile 7ta~ QattaTiiXoyi'£ovto, De sensu certe dubitationem eximit oppo- situm adsiv. *— 331. v. afine v.Z oxordium /. exordium — 344. §. 19. v. 16 dele non — — 348* v' ^ exordiumque l. exodiumqua -— 366. §. 2. v. 3 cetalecticum /. catalecticunr ■b- 369. v. 1 aliae /. alii — * 371« v' 9 Etiam cod. Palatinus, cuius lectiones, a Fromme- lio, socio seminarii philolog. Heidelbergensis, enotatas, a Creuzero impresso iam libro hoc accepi, in scholiis habefc iGTia ayv . Codex ille vitiosissime scriptus est. 1 — 4o5. v. 3 Immo servandum est ojS, crasi facta, — 419. v. 10 pluraris /. pluralis — 427. v. ult. 933. /. 533. -- 442. v. 10 Cod. Palat. fidtoiaav — 448. in Luciani loco v. 87 tpXsyi, l. cpXlyet — 456. v. ult. caput l. caputi — 457. afinev. 10 quid. /. quid — 465. \% 2. v. 3 TQipQa%ov l. TQi^Qayfvv — 488- V. 28- T7> /, TTJV — 5o3. in antistr. (?. v. 6 slitstv l. elnslv ; — 503. v. 10 7taQuXdu(3avovaiv l. 'xaQaXafipdvovatv — l. v. 5. Cod. Pal. ipr} fitya&s Sia f, 52i. v< i5. 16*. 17 Qod. Pal. evTtgd&ofiev^ efc «}'^wv, et ?re- X&xsoau. — 523. a J^rca i>. # ab £. oh — £27. a yine z;. 4 Iocique l. locique —■*. $32. v. 20 Antistropha /. antistropha «*- "546. 2/. 6 pro rts a>V , repone t/s 0, Vide p. 771* 1 — 573- v. ult. gyuSvafcsvy l. ay.t,8vauh'H ■*~" 575- vt 7 Cod. Pal. TtoSt dftQy **" 597« V' 20 Cod, Pal. xvt. x° vQQam)io, mm 601. afinev. 9 distinctinctione l. distinctions «■— 602. v . 5 Cod. Pal. utrabique iyol ov Avdiav *— 633. v. 6 caesorem l. caesorum *— . 642. v. 9 adde: Nam etiam a neutris deducta conrposita hanc terminationem habent: v< Etym. M. p.399,5. Gaeterum cod. Pal. fisKtx-ofitide , unde praestabit fortasse fteJMyoueide gcribi, — 646. v. penult. et ult. coryige ita,, ut p. 774. spripti sunt, -**• 665. ajinev. 4 spritus Z. spiritus *— 676. ^.9. V. 1 iogaoedis /. logaoedicis _- 673. v. 24 Notabile est, in cod. Pal. Hephaestionis p. 47, ed. Paw. legi lIJd?t(f0t, xtrdv , sed cOrrectum est ab recentioret manu. , — » 696. m TizJ^ §.23. Non erat pra etereundum singulare genus, quo Alcman usus est, quod non inepte dtoaoaxQotpov appelia- veiis. Id dimidia parte strophas alias habebat, ita ut quasi ex duobus carminibus monostrophicis compositum esset. Jlephaestio p.74. (i34) i'yQav:.>e yaQ exetvo? dexazsacaQOJV oxqo- wdip aouaxa • ojv xd psv yfttav , xov avxov ftetQov tTtoirjoev hTtzdoTQorpov , xv 8s jjftiav , st/qov» — 695. tvg. Transitio a minoribus strophis ad maiores facta videtur per genus quoddam stropharum maximam partem ex numeris dactylicis eompositarum, in quibus non rarus est numerus heroicus. Vestigia huius rei in Ibyci aliorum- que lyricorum fragmentis supersunt. Quae ubi satis diligen- tercollecta, recteque tractata fuerint, plenius fortasse irui- tatioues, quae in strophis paullatim factae suut, explicari poterimt. In qua re considerare oportebit, quae in fra- gmento Censorini cap. 9. p. i4o. indicata sunt, quem locnm attigit Valesius Emend, IV, i4. M P. 74o. i>. i ovQei&QiilTav l* ovQL&QZnrav. Non enim idonea caussa erat, quare vulgatam mutaret Porsonus: v. Etym, M, p. 46 1, a5. 65o, 26. -—. y42. v. 16 ScGTtoTas l. SsoTtotao -r- 745. v. i5 putabit Z. putabit, — 754. v. 1 1 videndum ne , /. videndum , ne — 756. v. 22 evrvxias h svrv%tais — 757. V. 22 vvtu— 770. v. 12 vvr fiov L viv fiov Hecusa quinque folia, quae stellula notata sunt, suis locis inserenda sunt, primum, continens pp. a3. 24. secundum 131. 182. tertium 2ogr. 210. quartum 5og. 5io. quintum 42 5. 4i6. I L I P S I A E JMPE.ES5IT BENBDICTVSGOTTHtLF TEVBNER. Sumtibus Gerh. Fleischeri iun. bibliopolfie Lipsiensis hi quoque libri prociierunt, Apollonii Rhodii Argonautica. Ex recens, et cnm notis R. F. P. Brunckii. Edit, noua auct, et correctior, Accedunt sclio- lia graec. ex Cod, biblioth. Parisinae nunc primum evulgata, 2 Vol. 8mah ^S10 et *8l2« Charta impress. 6 thlr, Cliarta scnpt. f tlilr. 12 gi", Aristophanis Comoedia Plutus. Adiecta sunt scholia vetusta. Recognouit ad veteres membranas, variis lect. ac notisinstruf. xit, et Scholiastas locupletauit Tiber.Heinsterhuis, Edit.uoua emend. et append. notarum aucta, 8mai, 1311, Chavta impress, 3 tlilr. 8 gr, Charta script, 4 thlr, Aristotelis ars poetica, cum commentariis God, Hermanni, 8 mai, 1802. Charta impress, 1 thlr. 12 gi\ Charta scrrpt, 1 thlr. 20 gr. Ciceronis, M. T. , de Officiis libri tres, Recensuit et Schohis Iacobi Facciolati suisque animadversionibus instruxie A. G, Gernhard. 8mai» ^S11» Charta impress. 2 thlr. 4 gr. Charta script, 2 thlr. 12 gr. Euripidis Tragoediae, edit. R. Porsnn. Tom. I, Editio in Ger- mania altera coirectior et auctior iudicibusque locupletiss.iri- structa, 8mal« i8°7^ Charta imprcss, 2 thlr. 12 gr, Charta script. 5 thlr. ■•— Hercules furens. Recensu.it God, Hermannus, 8» i810* ^g1'* — Supplices. Recensuit God, Hermannus. 8« ^S12* l2 gri — Tragoediae. Ad optim. librorum fidem recens, et brev. no- tis instrux. Aug, Seidler, Vol. I. Troades. Vol. II. Electra, Vol. III. Iphigenia in Tauris. Qt 1812—1815. 2 tlilr. Gerhardii, E., Lectiones Apollonianae. 8mai« 1Q16. lthlr. 8gr, Gronouii, I. Fr., in F. Papinii Statii Siiuarum libr, V. Diatri- be. Noua editio ab ipso auctore curata. Accedunt Emerici Crucei Antidiatribe, Gronouii Elenchus Antidiatribes et Cru- cei Muscarimn. Edidit et annotationes adiecit Ferd, Han- ^ius, 2 Vol. Qmai. 1S12. Charta impress. 5 thl r, Charta script. 6 thlr. Hermanni, G,, Obsemationes criticae in quosdam locos Ae- schyli ct Euripidis. 8mai. 1798. 18 gr« — de emendanda ratione Graecae Grammaticae Libri I. et lf. Vol. I. Accedunt Herodiani aliorumque libeili nunc primum «diti, gmai, 1801. Charta impress. 2thlr. Charta script. 2 tlilr. Q gr. 8i5 Poppo, E. Fs> Obseruationes criticae in Timcydidem. $ roai. 181 5. . i thlr. 12 gr. Sophoclis Tragoediaeseptem ac deperditarum fragmenta. Emeu- dauit, varietatem lectionis , Scholia notasgue tum aliorum tum suas adiecit C. G. A. Erfurdt» AcceditLexicon Sophocleum et Index verborum locupletissimtis. Vol» I — YT. gmai. l£02 — 1811. Charta impress. i4 thlr. 16 gr. Chartsrscript. 17 thlr. 20 gr. — Tragoediae. Ad optimorum librorum fidem iterum recen- suit et brevibus notis instruxit C. G. A. Erfurdt. Vol. I ec II. 8* 1809 — lgn» 1 thlr. i2gr. Anonymi oeconomica > <|uae vnlgo Aristotelis falso ferebantur. E libris scriptis et versione antiqua emend. et enarravit I. G. Schneider, Saxo. g. l^i 5. 12 gr. Plauti, M. Acci, Trinummus, recensuit et praefatus est God. Hermannus. 8'mai. 1800' 12 gr* Plutarchi Agesilaus et Xenophontis encomium Agesilai. h\ scholarum vsum edidit, uotis et indice instruxit D. C. G. Baumgarten-Crusius. 8raai- i812* J6 gr, Persius , Aulus Flaccus. Uebersetzt und mit Anmerk, begl, V. Franz. Passow. lrBd. gr. 8« !809» 2 thlr, — Textum recensuit F. Passow. 8n\ai. l&og. 6 gr. Musaos. Urschrift, Uebersetzung, Einleitung und kritische Anmerkungen von Fr. Passow. 8« i810> 1 thh:. Iohannes Secundus Kiisse, Aus d. Lat. ubers. mit beigedmck- tem Original von Fr. Passow. gr. 8» ^o*0?* i° gr. Seidler, Aug. , de Versibus dochmiacis Tragicorum graeco- rum. 2 Vol. 8mal« ^11 et 1812. 2 thlr. 8 gr* Pvuhnkenii, David, Lud. Casp, Valckenaerii et aliorum ad Ioh. Aug. Ernesti Epistolae. Accedunt D. Ruhnkenii Obser- vationes in Callimachum , L. C. Valckenaerii Adnotationes iu Thomae Mag. Eclogas et Ioh. Ang. Ernesti Acroasis in- edita. Ex Autographis edidit loh. Aug. Henr. Tittmann. 8 mai. 1812. 1 thlr. 8 gr» Pliischke, M. I. G. , das lateinische Verbum nach einer noch wenig bekannten, vollstandigen , ganz naturgemafsen und sehr fafslichen Ordnung der Temporum ausgearbeitet und in i4 Tabellen fiir den Elementaruntericht in der latein. Spra- che systematisch dargestellt. Fol. iS^. 1 thlr. Ciceronis, M. Tullii, Opera omnia, deperditorumque libro- rum fragmenia. Textum accurate recognovit, potiorem lectionis diversitatem adnotavit, indices rerum et verborum copiosissimos adiecit Chr. Godofr. Schiitz. V°k I — XII. 8- i8i4 et i8i5. ^ 31 thlr. 12 gr. — Oratio Philippica secunda, iibersetzt und mit einem nach Handschriften berichtigten Texte von M. G. G. Wernsdorf. er. 8- i8i5- 20 gr. Valckenaeiii, Ludw. Casp. , Opuscula philologica , critica, oratoria, nunc prinium conjunctim edita. Accedunt indices. 8i6 T. Ietll. gmai. 1808 et i&og» Charta immess. § thlr. 8 &*1 Charta script. 4. 4 thm Tliierscli, Fr. , Griechisclie GrammatiK zum Qebraneh fiir Schulen. 8« ^S1^' io gr. Aeschylos Agamemnon metriscli ubersetzt von Wilhi vonHum- boiclt. 4. 1316. i thln Suetoniij C. Tranq, Opera, textu ad praestantissimas editiones recognito, continuo commentario illustravi$, clavem Sueto- niam adjecit Detlev. Carol. Guil. Bamngarten-Crusius. Vol. IetlL 8mal* ^S1^ Charta impress. 4 thlr. j2 gr^, Charta script. 5 thlr. 12 gr. Propertii, Sex. Aurelii, Carmina emendavit ad codicum fidem et annotavit Carolus Lachmanmis. 8 inai* ^S1^* 2 thlr. 8§r- Nicandri Colophonii Theriaca, id est de bestiarum venenis eo- rumque remediis carmen, cum Scholiis graecis auctioribus, Eutecnii metaphrasi graeca, cditoris latina et carminum per* ditorum fragmentis, ad librormn scriptorum iidem recensuit, cmendavit et brevi annotatione iilustravit J. Gv Schneider Saxo. 8nial« ^S1^ Charta impress. 3 thlr. Cliarta script. § thlr» 16 gr. 8E(H: " k -- ■■• ■■ -' I* y LIBRARY OF CONGRESS 0 003 029 770 2 w§&Sm ii W», vJ*J' '.. -*tBr , :£. CT 5& •-• Jt*s /■ £ir ■***■- 5?- ;*&J§ & 1 - JSf- ' ^Ml-^H y&i*gt^ ^^lSwT» ■*F;i *Jifc T^iSrT^ KIf ^ > ! £> ..J*T ■•■^■TWl i **> j !?*«* iP